TRUYÏÅN CÖÍ

GRIM

VDC Media - 2001

Truyïån cöí Grim 1

Muåc luåc

Naâng cöng chuáa chùn ngöîng ................................................................................. 4

Hïnxen vaâ Grïten ................................................................................................. 9

Chuá Hanh lûúâi biïëng ........................................................................................... 16

Con quyã vaâ baâ noá ................................................................................................. 19

AÃ Grïten thöng minh .......................................................................................... 23

Lïn thiïn àaâng .................................................................................................... 26

Jörinàú vaâ Jögigún .............................................................................................. 27

Cêy cuã caãi............................................................................................................. 30

Baâ laäo chùn ngöîng ............................................................................................... 33

Con meâo ài hia ..................................................................................................... 43

Cö beá quaâng khùn àoã ........................................................................................... 49

Chuá beá tñ hon ....................................................................................................... 53

Cö beá loå lem ........................................................................................................... 60

Naâng Baåch Tuyïët................................................................................................. 66

Ngöi nhaâ trong rûâng............................................................................................ 75

Àûáa con vaâng ....................................................................................................... 80

Cö beá hai mùæt.......................................................................................................... 86

Ba cö chõ............................................................................................................... 93

Con quó nhöët trong loå ........................................................................................ 103

Vua tröåm ............................................................................................................ 108

Con rùæn trùæng .................................................................................................... 115

Ngûúâi àêìy túá trung thaânh ................................................................................. 119

Cuöåc ngao du cuãa tñ hon .................................................................................... 127

Mûúâi hai ngûúâi thúå sùn ..................................................................................... 132

Ba súåi toác vaâng cuãa quyã..................................................................................... 136

Truyïån cöí Grim 2

Meâo laâm thên vúái chuöåt..................................................................................... 143

Hai anh em ........................................................................................................ 147

Ngûúâi thúå sùn taâi gioãi ........................................................................................ 164

Choån vúå .............................................................................................................. 169

Gaä thúå xay ngheâo khoá........................................................................................ 170

Hanxú sùæt........................................................................................................... 174

Hai öng chaáu...................................................................................................... 183

Saáu con thiïn nga .............................................................................................. 184

Chuá beá ngheâo dûúái nêëm möì............................................................................... 189

Nhûäng ngûúâi khön............................................................................................. 192

Chuá Hanxú sung sûúáng ..................................................................................... 197

Ngûúâi da gêëu ..................................................................................................... 202

Baác nöng dên vaâ con quyã................................................................................... 207

Cöî quan taâi thuãy tinh ........................................................................................ 209

Quaâ cuãa ngûúâi tñ hon ......................................................................................... 214

Súåi vûát ài............................................................................................................ 216

Möåt àoân chïët baãy ............................................................................................... 217

Con nam úã ao ..................................................................................................... 225

Saáu ngûúâi hêìu.................................................................................................... 230

Àöì boã xoá.............................................................................................................. 238

Vua quaå.............................................................................................................. 242

Ngoån àeân xanh................................................................................................... 247

Thoã vaâ nhñm....................................................................................................... 252

Hoaâng Anh vaâ gêëu............................................................................................. 256

Con ngöîng vaâng ................................................................................................. 259

Hoåc ruâng mònh................................................................................................... 263

Anh vaâ em gaái.................................................................................................... 272

Ba baâ keáo súåi...................................................................................................... 278

Thêìn chïët àúä àêìu............................................................................................... 281

Vua nuái vaâng ..................................................................................................... 285

Ba ngûúâi luân trong rûâng.................................................................................... 291

Rau lûâa............................................................................................................... 297

Truyïån cöí Grim 3

Ong chuáa............................................................................................................ 304

Baãy con quaå ....................................................................................................... 307

Nûúác trûúâng sinh............................................................................................... 309

Chim ûng thêìn................................................................................................... 315

Baåch Tuyïët vaâ Höìng Hoa .................................................................................. 322

Àöi giaây uãng da trêu.......................................................................................... 328

Chim sún ca ....................................................................................................... 333

Anh chaâng àaánh tröëng....................................................................................... 339

Ba anh em.......................................................................................................... 349

Vúå chöìng ngûúâi àaánh caá .................................................................................... 351

Àoáa höìng ............................................................................................................ 359

Truyïån cöí Grim 4

Naâng cöng chuáa chùn ngöîng

Ngaây xûa coá möåt baâ hoaâng hêåu tuöíi àaä cao. Àûác vua chïët àaä

lêu. Baâ coá möåt cö con gaái rêët xinh àeåp. Khi lúán lïn, naâng àûúåc hûáa hön vúái möåt chaâng Hoaâng tûã con vua möåt nûúác xa xöi. Àïën ngaây töí

chûác lïî cûúái, naâng cöng chuáa sûãa soaån ài nûúác xa laå. Meå naâng goái gheám cho naâng nhûäng vêåt quñ giaá: àöì trang sûác, vaâng, baåc, cöëc, chêu ngoåc, toám laåi laâ têët caã nhûäng gò xûáng àaáng laâm cuãa höìi mön cho möåt cöng chuáa, vò meå naâng rêët mûåc thûúng naâng. Meå naâng gûãi gùæm naâng cho möåt thõ nûä coá nhiïåm vuå dêîn naâng ài àïën chöî úã ngûúâi chöìng chûa cûúái. Möîi ngûúâi cûúäi möåt con ngûåa. Ngûåa cöng chuáa cûúäi tïn laâ Phalaàa, biïët noái. Àïën luác chia tay, baâ hoaâng vaâo trong phoâng nguã, lêëy möåt con dao nhoã trñch ngoán tay, àïí chaãy ba gioåt maáu. Baâ

cho maáu thêëm xuöëng möåt caái khùn trùæng nhoã, àûa cho cö gaái vaâ

dùån: "Con thên yïu, con haäy giûä gòn cêín thêån caái khùn naây, noá seä coá

ñch cho con trïn àûúâng ài".

Hai meå con buöìn baä tûâ biïåt nhau. Cöng chuáa aáp caái khùn lïn ngûåc, nhaãy lïn yïn ngûåa àïí ài àïën núi úã cuãa ngûúâi yïu. Sau khi àaä

ài möåt tiïëng, cö caãm thêëy khaát khö hoång, beân baão thõ nûä: "Em haäy xuöëng ngûåa, lêëy cöëc cuãa ta muác nûúác suöëi kia vaâ mang laåi àêy cho ta, ta khaát nûúác lùæm" - "Nïëu cö khaát, thõ nûä traã lúâi, thò haäy tûå nhaãy xuöëng, röìi vûún ngûúâi ra trïn mùåt nûúác maâ uöëng. Töi khöng phaãi laâ

àêìy túá cuãa cö".

Cöng chuáa khaát lùæm, beân xuöëng ngûåa, cuái xuöëng doâng nûúác suöëi àïí uöëng nûúác. Naâng khöng daám uöëng nûúác bùçng cöëc vaâng. "Trúâi úi!" naâng kïu to. Ba gioåt maáu baão cö: "Nïëu meå cö biïët sûå tònh thïë

naây, thò hùèn tim baâ seä tan naát trong ngûåc". Nhûng cöng chuáa laâ

ngûúâi can àaãm. Naâng khöng noái gò vaâ laåi nhaãy lïn ngûåa. Ngûåa phi àûúåc vaâi dùåm. Trúâi thò noáng nûåc, chùèng mêëy chöëc naâng laåi khaát nûúác. Túái möåt con söng, naâng baão thõ nûä: "Em haäy xuöëng ngûåa vaâ

cho ta uöëng nûúác bùçng caái cöëc vaâng". Cö àaä quïn àûát nhûäng lúâi àöåc aác cuãa thõ nûä. Nhûng thõ nûä laåi traã lúâi ngaåo maån hún: "Nïëu cö khaát Truyïån cöí Grim 5

thò tûå ài uöëng nûúác möåt mònh, töi khöng phaãi laâ àêìy túá cuãa cö". Cöng chuáa khaát quaá, nhaãy xuöëng ngûåa, cuái xuöëng doâng nûúác chaãy xiïët, khoác vaâ kïu lïn: "Trúâi úi!" Ba gioåt maáu liïìn àaáp laåi: "Nïëu meå cö

biïët sûå tònh thïë naây, thò hùèn tim baâ tan naát trong ngûåc". Trong khi cö cuái xuöëng àïí uöëng thò caái khùn coá thêëm ba gioåt maáu, tuöåt khoãi ngûåc cö vaâ tröi theo doâng nûúác maâ cö khöng hay biïët, vò luác àoá cö rêët súå haäi. Thõ nûä thò laåi tröng thêëy hïët vaâ noá rêët vui mûâng tûâ giúâ trúã ài cöng chuáa seä bõ noá traã thuâ. Tûâ luác àaánh mêët ba gioåt maáu, cöng chuáa trúã nïn yïëu àuöëi, khöng àuã sûác tûå vïå nûäa. Khi naâng àõnh treâo lïn con ngûåa Phalaàa thò thõ nûä baão: "Töi seä cûúäi con Phalaàa, coân cö, cö haäy cûúäi con ngûåa töìi cuãa töi". Cöng chuáa àaânh laâm nhû vêåy. Tiïëp àoá thõ nûä ra lïånh, lúâi leä gay gùæt, bùæt naâng phaãi cúãi quêìn aáo hoaâng cung ra vaâ mùåc quêìn aáo cuãa noá vaâo.

Cö laåi phaãi thïì vúái trúâi àêët laâ khi àïën cung àiïån seä khöng noái löå

ra. Nïëu cö khöng chõu thïì thò noá seä giïët cö taåi chöî. Nhûng con Phalaàa àaä quan saát têët caã vaâ ghi nhúá têët caã. Thõ nûä cûúäi con Phalaàa, coân cöng chuáa thò cûúäi con ngûåa töìi. Noá laåi tiïëp tuåc ài, cuöëi cuâng àïën lêu àaâi nhaâ vua. ÚÃ àêëy, moåi ngûúâi rêët vui mûâng khi hoå túái, vaâ Hoaâng tûã vöåi chaåy túái têån núi àoán hoå, àúä

thõ nûä xuöëng ngûåa, vò tûúãng rùçng àoá laâ vúå chûa cûúái cuãa mònh. Thõ

nûä ài lïn bêåc thïìm lêu àaâi, coân naâng cöng chuáa thò phaãi àûáng laåi ngoaâi sên. Vua cha nhòn ra, qua cûãa söí thêëy naâng duyïn daáng vaâ

tuyïåt àeåp. Ngûúâi vaâo trong cung hoãi cö gaái àûúåc coi laâ vúå chûa cûúái cuãa Hoaâng tûã xem cö gaái àûáng ngoaâi sên laâ ai. "Têu vua cha, con àaä

gùåp cö gaái àoá trïn àûúâng ài vaâ con àûa cö ta ài cuâng àïí àúä leã loi möåt mònh. Xin vua cha cho cö ta laâm viïåc àïí cö ta khoãi phaãi vö cöng röìi nghïì".

Nhûng vua cha khöng coá viïåc gò giao cho cö laâm caã. Ngûúâi baão:

"ÚÃ ngoaâi kia, ta coá möåt anh chaâng chùn ngöîng, haäy àïí cö ta giuáp viïåc vêåy. Chaâng trai tïn laâ Cuöëc. Vúå chûa cûúái cuãa Hoaâng tûã phaãi giuáp anh chùn ngöîng.

Ñt lêu sau, vúå chûa cûúái giaã têu vúái hoaâng tûã: "Chaâng thên yïu úi, em muöën möåt àiïìu, chaâng haäy laâm vui loâng em". Hoaâng tûã noái:

"Àûúåc thöi!"

- Chaâng haäy cho goåi ngûúâi thúå löåt da àïën àêåp chïët con ngûåa em àang cûúäi àïën àêy, vò trong khi ài àûúâng noá laâm em bûåc tûác". Thêåt ra thò noá súå con ngûåa kïí laåi caách noá àaä àöëi xûã vúái cöng chuáa. Àïën luác con ngûåa trung thaânh Phalaàa phaãi chïët thò cöng Truyïån cöí Grim 6

chuáa àûúåc tin. Naâng hûáa vúái ngûúâi thúå löåt da laâ seä bñ mêåt biïëu anh möåt àöìng tiïìn bùçng baåc nïëu anh giuáp naâng möåt viïåc nhoã. Trong àö

thõ coá möåt caái cöíng to rêët töëi, haâng ngaây, súám töëi naâng phaãi dêîn àaân ngöîng ài qua. Naâng xin ngûúâi thúå löåt da haäy àoáng àanh treo àêìu con Phalaàa vaâo caái cöíng êëy àïí naâng coá thïí luön luön tröng thêëy noá. Ngûúâi thúå löåt da hûáa seä laâm vaâ baác àoáng chùåt àanh treo àêìu ngûåa vaâo dûúái caái cöíng töëi om.

Saáng súám, khi cuâng Cuöëc ài qua cöíng, cö baão caái àêìu:

"Öi, Phalaàa, maây bõ treo úã àêy û!"

Caái àêìu traã lúâi:

"Öi! Naâng cöng chuáa cuãa töi, naâng qua àêy û! Nïëu meå naâng biïët nöng nöîi naây tim meå seä vúä tan taânh"

Lùång leä, cö ài khoãi àö thõ, dêîn àaân ngöîng ra caánh àöìng. Àïën àöìng coã, cö ngöìi xuöëng vaâ ruä toác ra. Toác cö oáng aánh nhû vaâng nguyïn chêët vaâ Cuöëc rêët thñch nhòn múá toác êëy loáe saáng. Anh muöën nhöí vaâi súåi toác. Cöng chuáa beân noái:

"Ta khoác àêy, ta khoác àêy! Húäi laân gioá nheå. Haäy cuöën caái muä

cuãa Cuöëc ài! Anh ta seä chaåy theo caái muä cho àïën khi naâo toác ta chaãi vaâ tïët xong".

Tûác thò gioá thöíi maånh cuöën ài caái muä cuãa Cuöëc. Anh ta chaåy theo ngay. Khi anh trúã vïì thò cöng chuáa àaä chaãi àêìu xong vaâ anh khöng nhöí àûúåc súåi toác naâo. Anh rêët bûåc vaâ khöng noái nùng gò vúái cö

nûäa. Hoå laåi tiïëp tuåc chùn ngöîng àïën chiïìu, röìi cuâng vïì nhaâ. Saáng súám höm sau, khi luâa ngöîng qua cöíng, cö gaái noái:

"Öi, Phalaàa, maây bõ treo úã àêy û!"

Caái àêìu traã lúâi:

"Öi! Naâng cöng chuáa cuãa töi, naâng qua àêy û! Nïëu meå naâng biïët nöng nöîi naây, tim meå seä vúä tan taânh"

Ài ra khoãi àö thõ, cö laåi ngöìi trïn àöìng coã vaâ laåi ruä toác ra chaãi. Cuöëc muöën nùæm lêëy múá toác. Cö vöåi vaâng noái:

"Ta khoác àêy, ta khoác àêy! Húäi laân gioá nheå, haäy cuöën caái muä

cuãa Cuöëc ài! Anh ta seä chaåy theo caái muä cho àïën khi naâo toác ta chaãi vaâ tïët xong".

Gioá nöíi lïn, cuöën caái muä ài. Cuöëc phaãi chaåy theo. Khi anh trúã

vïì thò cöng chuáa àaä chaãi àêìu xong tûâ lêu vaâ anh khöng nùæm àûúåc múá toác êëy. Vaâ röìi hai ngûúâi laåi cuâng chùn ngöîng àïën chiïìu. Truyïån cöí Grim 7

Nhûng chiïìu höm êëy, vïì túái nhaâ, Cuöëc àïën gùåp vua cha vaâ têu:

"Kñnh thûa hoaâng thûúång, con khöng thïí chùn ngöîng cuâng cö gaái naây nûäa" - "Taåi sao vêåy?", vua hoãi. "Suöët ngaây, cö ta laâm con bûåc mònh!" - Vua cha baão anh kïí laåi sûå viïåc àaä xaãy ra. Cuöëc noái: "Buöíi saáng, chuáng con dêîn àaân ngöîng qua caái cöíng töëi om, úã àêëy coá möåt caái àêìu ngûåa treo trïn tûúâng. Cö ta noái vúái noá: "Öi, Phalaàa, maây bõ

treo úã àêy û!" Caái àêìu traã lúâi: "Öi! Naâng cöng chuáa cuãa töi, naâng qua àêy û! Nïëu meå naâng biïët nöng nöîi naây tim meå seä vúä tan taânh" Vaâ Cuöëc kïí caác sûå viïåc àaä xaãy ra úã caánh àöìng chùn ngöîng vaâ taåi sao anh ta laåi phaãi chaåy theo caái muä.

Vua cha dùån anh ta ngaây höm sau cûá ài chùn ngöîng nhû

thûúâng lïå. Saáng súám ngaâi thên chinh àïën dûúái caái cöíng töëi om vaâ

nghe àûúåc nhûäng cêu cö gaái noái vúái caái àêìu Phalaàa. Öng theo ra caánh àöìng vaâ nêëp vaâo möåt buåi cêy. Chñnh mùæt ngaâi tröng thêëy anh thanh niïn vaâ cö gaái luâa ngöîng thïë naâo vaâ sau möåt luác, cö gaái ngöìi xuöëng gúä múá toác vaâng loáe saáng. Röìi cö laåi noái:

"Ta khoác àêy, ta khoác àêy! Húäi laân gioá nheå, haäy cuöën caái muä

cuãa Cuöëc ài! Anh ta seä chaåy theo caái muä cho àïën khi naâo toác ta chaãi vaâ tïët xong".

Möåt cún gioá thöíi maånh, cuöën caái muä àöåi àêìu cuãa Cuöëc ài. Anh phaãi chaåy theo rêët xa. Cö gaái chùn ngöîng chaãi toác vaâ cuöën thaânh tûâng buáp. Vua cha nhòn thêëy têët caã. Khöng ai nhêån ra ngaâi khi ngaâi rúâi khoãi àoá. Chiïìu àïën, cö gaái vïì nhaâ, ngaâi cho goåi cö àïën vaâ hoãi taåi sao cö laåi laâm nhû thïë. "Têu bïå haå, con khöng thïí noái àûúåc", - cö traã

lúâi. - "Con khöng thïí kïí nöîi khöí cuãa con vúái bêët cûá ai trïn thïë gian naây, con àaä thïì nhû vêåy àïí khoãi bõ ngûúâi ta giïët". Vua cha cö eáp cö noái, nhûng ngaâi khöng biïët àûúåc gò thïm beân noái: "Nïëu con khöng muöën noái vúái ta, thò con haäy kïí nöîi khöí cuãa con vúái caái bïëp loâ naây". Röìi öng boã ài. Cö àïën ngöìi gêìn caái bïëp loâ, than khoác, thöí löå têm can:

" Ta ngöìi àêy, bõ caã thïë gian ruöìng boã, duâ ta laâ con vua. Möåt tïn thõ nûä àöåc aác àaä aáp chïë ta, bùæt ta àöíi cho noá quêìn aáo hoaâng cung. Noá

thay thïë ta àïí laâm vúå chûa cûúái cuãa ngûúâi yïu ta, vaâ ta bùæt buöåc phaãi laâm cöng viïåc bònh thûúâng cuãa ngûúâi chùn ngöîng. Nïëu meå ta biïët nöng nöîi naây, tim baâ seä tan naát". Vua cha àûáng úã phña tûúâng bïn kia gêìn öëng thöng húi, ngaâi àaä

nghe thêëy hïët. Ngaâi trúã vïì vaâ goåi cö haäy rúâi caái loâ àïën gùåp ngaâi. Truyïån cöí Grim 8

Ngûúâi ta mang àïën cho cö quêìn aáo hoaâng cung, cö mùåc vaâo àeåp nhû laâ coá pheáp laå. Vua cha cho goåi con trai àïën vaâ baão cho con biïët vïì cö vúå chûa cûúái giaã maåo. Cö ngûúâi yïu thêåt àûáng trûúác chaâng, àêëy laâ cö gaái chùn ngöîng.

Hoaâng tûã thêëy cö rêët àeåp vaâ phuác hêåu nïn loâng traân ngêåp niïìm vui. Möåt bûäa tiïåc àûúåc sûãa soaån àïí múâi têët caã caác baån beâ thên thuöåc. Hoaâng tûã vaâ cöng chuáa ngöìi úã àêìu baân, trûúác mùåt hoå laâ con thõ nûä. Noá bõ chöîáng ngúåp vaâ khöng nhêån ra cö chuã trang sûác löång lêîy. Khi hoå àang ùn uöëng vui veã, vua cha ra möåt cêu àöë cho thõ nûä. Noá phaãi traã lúâi laâ möåt ngûúâi àaân baâ lûâa döëi chuã thò seä bõ xûã töåi nhû

thïë naâo. Ngaâi kïí caác sûå viïåc àaä xaãy ra vaâ hoãi noá: "Nhû thïë seä xûáng àaáng vúái hònh phaåt gò". - "Noá xûáng àaáng phaãi àuöíi ài khoãi àêët nûúác"

- "Keã êëy chñnh laâ maây, maây seä bõ xûã töåi nhû maây noái". Sau khi hònh phaåt àûúåc thi haânh, Hoaâng tûã cûúái naâng cöng chuáa laâm vúå vaâ hoå trõ vò àêët nûúác trong hoâa bònh vaâ haånh phuác. Caác em àûúåc nghe möåt cêu chuyïån vïì cuöåc àúâi. Nhûäng ngûúâi hiïìn hêåu, töët buång se äcoá haånh phuác, coân nhûäng keã coá têm àõa xêëu xa seä bõ trûâng phaåt.

Truyïån cöí Grim 9

Hïnxen vaâ Grïten

Ngaây xûa coá hai vúå chöìng möåt baác tiïìu phu ngheâo khoá, söëng úã

ven möåt khu rûâng lúán. Gia àònh coá hai con. Con trai tïn laâ Hïnxen, con gaái tïn laâ Grïten. Nhaâ khöng àuã ùn. Möåt nùm, trúâi laâm àoái keám, miïëng baánh haâng ngaây cuäng chùèng coá. Töëi höm êëy, chöìng nùçm trùçn troåc maäi, thúã daâi baão vúå:

- Chaã biïët röìi sao àêy? Lûúng thûåc caån röìi, lêëy gò nuöi con?

Àoái khöí khiïën ngûúâi meå àêm ra nhêîn têm. Hïët àûúâng xoay xúã, vúå baão chöìng:

- Thêìy noá aå, biïët sao àêy! Ngaây mai, súám tinh mú, töi vúái nhaâ

àûa chuáng vaâo rûâng rêåm, àöët lûãa lïn, cho möîi àûáa möåt mêíu baánh röìi boã chuáng àêëy maâ ài laâm. Chuáng khöng biïët àûúâng maâ vïì, thïë laâ

raãnh.

Chöìng àaáp:

- Nhaâ noá aå, töi chõu khöng laâm thïë àûúåc àêu. Núä naâo àem boã

con vaâo rûâng cho thuá àoái ùn thõt!

- Thêìy noá thêåt laâ àiïn. Khöng laâm thïë thò chïët àoái caã böën maång, chó coân viïåc baâo göî àoáng sùng maâ thöi.

Ngûúâi vúå leâo nheâo maäi, kyâ àïën luác chöìng phaãi laâm theo yá mònh. Chöìng noái:

- Nhûng töi vêîn thûúng xoát chuáng noá lùæm!

Hai àûáa treã àoái quaá khöng nguã àûúåc, nghe àûúåc hïët. Grïten khoác sûúát mûúát, baão Hïnxen:

- Anh em mònh chïët àïën núi röìi.

Hïnxen àaáp:

- Em àûâng lo buöìn, anh seä coá caách thoaát chïët. Chúâ luác böë meå nguã röìi, noá dêåy mùåc aáo, múã cûãa, leán ra ngoaâi. Trùng saáng. Soãi trùæng úã trûúác nhaâ loáng laánh nhû baåc. Hïnxen nhùåt soãi boã àêìy tuái aáo, röìi vïì nhaâ baão Grïten:

Truyïån cöí Grim 10

- Em úi, cûá yïn trñ maâ nguã ài.

Röìi noá laåi ài nguã.

Tang taãng saáng, mùåt trúâi chûa moåc thò meå àaä àïën àaánh thûác hai con:

- Àöì lûúâi! Dêåy ài, coân phaãi vaâo rûâng lêëy cuãi chûá!

Röìi meå àûa cho möîi con möåt mêíu baánh dùån:

- Chuáng maây cêìm lêëy maâ ùn trûa. Chúá coá ùn nghiïën ngêëu trûúác, khöng coân nûäa maâ cho àêu.

Grïten boã baánh vaâo tuái aáo vaâ Hïnxen àaä boã àaá àêìy tuái röìi. Caã

nhaâ cuâng nhau ài vaâo rûâng.

Ài àûúåc möåt laát, Hïnxen chöëc chöëc laåi dûâng laåi ngoaãnh vïì meá

nhaâ. Böë thêëy vêåy baão:

- Hïnxen, sao maây cûá luâi laåi nhòn gò maäi thïë? Liïåu àêëy, àûâng coá

dïình daâng.

Hïnxen àaáp:

- Con nhòn con meâo trùæng cuãa nhaâ ngöìi trïn maái tûâ biïåt con àêëy.

Meå noái:

- Àöì ngöëc! Khöng phaãi con meâo àêu, àêëy laâ öëng khoái phaãn chiïëu aánh mùåt trúâi àêëy.

Hïnxen luâi laåi khöng phaãi àïí nhòn meâo, maâ cöët àïí rùæc soãi trùæng ra àûúâng.

Khi àïën giûäa rûâng, böë noái:

- Chuáng maây haäy ài nhùåt cuãi, coân böë àöët lûãa àïí chuáng maây khoãi reát.

Hïnxen vaâ Grïten ài nhùåt cuãi khö xïëp thaânh àöëng. Khi ngoån lûãa àaä cao, cuãi chaáy noã, meå noái:

- Thöi bêy giúâ chuáng maây nùçm gêìn lûãa maâ nghó. Tao vaâ böë ài àùén cuãi, xong seä quay vïì àoán.

Hai àûáa treã ngöìi bïn lûãa. Àïën trûa, chuáng lêëy baánh ra ùn. Nghe thêëy tiïëng böí vaâo cêy, chuáng tûúãng böë chuáng úã gêìn àêëy. Nhûng khöng phaãi tiïëng ròu cuãa böë, maâ àoá chó laâ tiïëng caânh cêy bõ

gioá àêåp vaâo cêy khö.

Chuáng ùn xong, mùæt dñp laåi vò mïåt, liïìn nguã möåt giêëc say. Khi chuáng thûác dêåy thò trúâi àaä töëi nhû mûåc. Grïten khoác noái: Truyïån cöí Grim 11

- Bêy giúâ laâm thïë naâo maâ ra khoãi rûâng àûúåc?

Hïnxen döî em:

- Em cûá àúåi möåt laát, chúâ trùng lïn, chuáng mònh seä tòm àûúåc löëi vïì nhaâ.

Khi trùng moåc, Hïnxen cêìm tay em theo vïët soãi loáng laánh nhû

tiïìn múái maâ lêìn vïì nhaâ. Chuáng goä cûãa. Meå múã, thêëy Hïnxen vaâ

Grïten liïìn noái:

- Àöì khöën kiïëp, sao chuáng maây nguã kyä úã trong rûâng thïë? Tao cûá

tûúãng chuáng maây khöng muöën vïì nûäa.

Böë thêëy con vïì thò mûâng lùæm vò trong thêm têm böë khöng muöën boã con.

Sau àoá ñt lêu, trúâi laåi laâm àoái keám khùæp núi. Möåt àïm hai anh em nghe thêëy meå nùçm trïn giûúâng noái vúái böë:

- Moåi thûá laåi hïët saåch röìi. Chó coân coá nûãa caái baánh ùn nöët laâ hïët nhùén. Phaãi töëng chuáng noá ài. Lêìn naây ta àem boã chuáng vaâo rûâng sêu hún trûúác àïí chuáng khöng tòm àûúåc löëi vïì. Bùçng khöng thò

khöng coân caách naâo thoaát.

Ngûúâi chöìng khöng àaânh loâng nghô buång:

- Thaâ chia nhau vúái con ùn miïëng baánh cuöëi cuâng coân hún. Vúå khöng nghe, chûãi chöìng thêåm tïå, cho laâ àaä choát thò phaãi treát, lêìn trûúác àaä theo yá muå thò lêìn naây cuäng phaãi theo. Hai àûáa treã chûa nguã, nghe hïët nhûäng chuyïån böë meå baân nhau. Khi thêëy böë meå àaä nguã röìi, Hïnxen dêåy àõnh ra ngoaâi nhùåt soãi nhû

lêìn trûúác. Nhûng meå noá àaä khoáa cûãa mêët röìi, noá khöng ra àûúåc. Noá

döî em gaái:

- Em aå, àûâng khoác nûäa, em cûá nguã yïn ài, anh seä coá caách. Saáng súám tinh mú, meå keáo cöí chuáng dêåy, cho möîi àûáa möåt mêíu baánh beá hún lêìn trûúác.

Doåc àûúâng ài àïën rûâng, Hïnxen cho tay vaâo tuái beã vuån baánh mò

ra vaâ chöëc chöëc laåi dûâng laåi rùæc baánh xuöëng àêët. Böë hoãi Hïnxen:

- Sao maây cûá hay dûâng chên ngoaãnh laåi thïë? Ài ài. Hïnxen àaáp:

- Con nhòn con chim böì cêu cuãa con noá àêåu trïn maái nhaâ àïí

chaâo con kia kòa.

Truyïån cöí Grim 12

Muå àaân baâ noái:

- Àöì ngöëc, khöng phaãi laâ chim böì cêu àêu maâ laâ caái öëng khoái coá

mùåt trúâi chiïëu vaâo àêëy.

Duâ sao, doåc àûúâng, Hïnxen cuäng rùæc àûúåc hïët baánh. Muå àaân baâ dêîn hai con vaâo tñt chöî rûâng sêu maâ tûâ thuãa cha sinh meå àeã muå chûa túái bao giúâ. Sau khi àöët lûãa chaáy to lïn, muå noái:

- Chuáng maây ngöìi àoá. Luác naâo mïåt thò nguã ài möåt tñ. Tao vúái böë

maây ài àùén göî, chiïìu töëi xong seä quay laåi àoán chuáng maây. Àïën trûa Grïten chia baánh cho anh vò baánh cuãa anh àaä rùæc úã

doåc àûúâng röìi. Ùn xong, chuáng nguã. Töëi àïën, chùèng ai àïën àoán hai àûáa beá àaáng thûúng caã.

Àïm töëi nhû mûåc, hai àûáa thûác giêëc, Hïnxen döî em gaái:

- Em aå, chúâ cho trùng lïn, tröng roä baánh anh àaä rùæc, thò ta laåi tòm thêëy àûúâng vïì.

Trùng vûâa moåc lïn thò hai àûáa àûáng dêåy ài, nhûng chùèng thêëy tñ baánh naâo vò haâng ngaân con chim trong rûâng àaä ùn mêët caã röìi. Hïnxen baão em:

- Thïë naâo röìi chuáng ta cuäng seä tòm àûúåc àûúâng. Nhûng chuáng khöng tòm ra àûúâng. Chuáng ài suöët caã àïm, suöët caã ngaây höm sau, maâ khöng ra àûúåc khoãi rûâng. Hai anh em buång àoái nhû caâo maâ chó nhùåt àûúåc ñt quaã daåi úã dûúái àêët. Chuáng mïåt quaá, bûúác khöng nöíi, nùçm lùn ra nguã dûúái göëc cêy. Chuáng xa nhaâ àaä ba ngaây röìi.

Chuáng laåi ài, àêm sêu maäi vaâo rûâng, vaâ nïëu khöng gùåp ai cûáu giuáp thò àïën chïët àoái, chïët mïåt thöi.

Giûäa trûa, chuáng thêëy möåt con chim àeåp, trùæng nhû tuyïët àêåu trïn caânh hoát hay lùæm. Chuáng liïìn dûâng laåi àïí nghe. Chim hoát xong xoâe caánh bay trûúác mùåt chuáng. Chuáng theo chim àïën têån möåt tuáp nhaâ con; chim àïën àêåu trïn maái nhaâ êëy. Chuáng laåi gêìn thêëy nhaâ xêy bùçng baánh mò, lúåp bùçng baánh ngoåt, cûãa söí bùçng àûúâng trùæng tinh. Hïnxen noái:

- Thöi öín röìi. Chuáng ta àûúåc bûäa ùn ngon àêëy. Anh ùn möåt goác maái nhaâ, coân em ùn möåt maãnh cûãa söí, ngoåt àêëy. Hïnxen giú tay beã möåt maãnh maái nhaâ àïí nïëm thûã vaâ Grïten àûáng bïn cûãa kñnh nhêëm nhaáp möåt maãnh. Böîng trong nhaâ coá tiïëng ngûúâi nheå nhaâng voång ra:

Truyïån cöí Grim 13

- Ai gùåm nhaâ ta àêëy?

Hai àûáa treã àaáp:

- Gioá àêëy! Gioá àêëy! Con trúâi àêëy!

Röìi hai àûáa cûá viïåc ùn, khöng e ngaåi gò caã.

Hïnxen thñch ùn maái nhaâ, beã möåt miïëng tûúáng, vaâ Grïten cuäng gúä lêëy caã möåt khung kñnh troân xuöëng.

Böîng cûãa múã, möåt baâ laäo beá nhoã chöëng naång roán reán bûúác ra. Hai anh em súå ruång rúâi, àaánh rúâi hïët caã caác thûá cêìm trong tay. Baâ

laäo lùæc lû àêìu, noái:

- Caác chaáu yïu dêëu, ai àûa caác chaáu àïën àêy? Caác chaáu àûâng súå, cûá vaâo. ÚÃ àêy vúái baâ, baâ khöng laâm gò àêu. Baâ laäo dùæt hai àûáa vaâo, cho ùn ngon: sûäa, baánh traáng àûúâng, taáo vaâ haånh àaâo. Röìi baâ sûãa soaån hai caái giûúâng nhoã xinh àeåp trùæng tinh cho hai àûáa treã nguã. Hai àûáa beá ngúä laâ úã trïn thiïn àaâng. Nhûng muå giaâ chó giaã böå tûã tïë ngoaâi mùåt àoá thöi. Àoá laâ möåt muå

phuâ thuãy gian aác rònh bùæt treã con nïn laâm nhaâ bùçng baánh keåo àïí

nhûã chuáng. Khi thêëy hai àûáa beá vûâa túái, muå àaä cûúâi nham hiïím maâ

noái àuâa:

- Chuáng maây vaâo tay baâ röìi, coá bay lïn trúâi cuäng chùèng thoaát àûúåc tay baâ.

Saáng súám, muå dêåy trûúác hai àûáa, thêëy chuáng nguã thêåt àaáng yïu, maá höìng phinh phñnh, muå lêím bêím:

- Thêåt laâ moán ngon.

Muå àûa àöi tay khö heáo ra nùæm lêëy Hïnxen àem nhöët vaâo möåt caái cuäi nhoã, àoáng cûãa chêën song laåi. Thùçng beá kïu gaâo maäi muå cuäng mùåc kïå.

Röìi muå àaánh thûác Grïten dêåy baão:

- Àöì con gaái lûúâi chaãy thêy, ài dêåy lêëy nûúác laâm möåt bûäa ngon cho anh maây. Noá úã trong cuäi kia, tao muöën noá choáng beáo. Khi naâo noá thûåc beáo, tao seä ùn thõt.

Grïten khoác thaãm thiïët, nhûng naâo coá ñch gò, vò con muå phuâ

thuãy sai gò phaãi laâm nêëy.

Hïnxen àûúåc ùn thûác ùn nêëu nûúáng ngon laânh coân Grïten phaãi ùn thûâa.

Saáng naâo muå giaâ cuäng lï àïën bïn cuäi baão Hïnxen: Truyïån cöí Grim 14

- Giú ngoán tay tao xem àaä beáo chûa.

Hïnxen chó àûa cho muå xem möåt caái xûúng nhoã. Mùæt keám, muå

tûúãng àoá laâ ngoán tay thêåt, lêëy laâm laå sao khöng thêëy beáo. Àûúåc möåt thaáng vêîn khöng thêëy Hïnxen beáo lïn chuát naâo muå

àêm ra söët ruöåt, khöng muöën chúâ nûäa. Muå goåi Grïten:

- Con Grïtïn àêu? Nhanh lïn, àem nûúác laåi àêy, thùçng Hïnxen duâ beáo hay gêìy, ngaây mai tao cuäng cûá laâm thõt àem nêëu. Khöën naån con beá vûâa xaách nûúác vûâa khoác, nûúác mùæt doâng doâng hai maá. Noá kïu la:

- Laåy trúâi phuâ höå cho chuáng con. Thaâ àïí thuá dûä ùn thõt trong rûâng thò hai anh em cuäng àûúåc cuâng nhau chïët.

Muå giaâ baão:

- Thöi àûâng kïu khoác nûäa maâ vö ñch.

Múái baãnh mùæt, Grïten àaä phaãi àùåt nöìi, lêëy nûúác vaâ doám bïëp. Muå giaâ baão:

- Haäy nûúáng baánh trûúác àaä. Tao àaä doám loâ vaâ nhaâo böåt röìi. Muå àêíy Grïten àaáng thûúng túái bïn loâ.

Ngoån lûãa trong loâ àaä bùæt àêìu böëc lïn. Muå giaâ baão:

- Maây boâ vaâo loâ xem àuã noáng chûa, àïí cho baánh vaâo nûúáng. Muå àõnh khi Grïten vaâo loâ röìi thò àoáng nùæp laåi, quay ùn möåt thïí. Nhûng Grïten biïët yá noái:

- Chaáu khöng biïët laâm thïë naâo maâ vaâo àûúåc.

Muå giaâ noái:

- Àöì ngu nhû boâ, loâ coá cûãa khaá röång cú maâ. Tröng àêy naây, tao vaâo cuäng coân loåt nûäa laâ maây.

Muå laåi gêìn loâ vaâ thoâ àêìu vaâo. Grïten liïìn àêíy maånh muå vaâo, àoáng cûãa sùæt laåi, röìi caâi then úã ngoaâi.

Muå giaâ ruá lïn khuãng khiïëp nhûng Grïten àaä boã chaåy àïí mùåc muå chïët thiïu. Em chaåy thùèng àïën cuäi vûâa múã cûãa cho anh vûâa reo:

- Anh úi, anh em ta thoaát röìi, con muå phuâ thuãy àaä chïët röìi. Cûãa vûâa múã thò Hïnxen nhaãy ra nhû con chim trong löìng àûúåc thaã. Hai anh em vui mûâng, öm nhau hön. Bêy giúâ chuáng khöng coân súå gò nûäa, chuáng ài xem nhaâ muå giaâ thò thêëy úã xoá naâo cuäng coá

nhûäng hoâm àêìy ngoåc.

Truyïån cöí Grim 15

Hïnxen vûâa nñch àêìy tuái vûâa noái:

- Cuãa naây quñ hún soãi.

Coân Grïten noái:

- Em cuäng phaãi lêëy vïì nhaâ múái àûúåc.

Lêëy àêìy tuái röìi, em noái:

- Bêy giúâ hai anh em ta ài ra khoãi khu rûâng cuãa muå phuâ thuãy ài.

Ài àûúåc vaâi giúâ, chuáng àïën bïn möåt caái àêìm lúán. Hïnxen noái:

- Anh khöng thêëy coá cêìu, qua sao àûúåc?

Grïten baão:

- Möåt chiïëc thuyïìn nhoã cuäng chùèng coá. Nhûng kia coá võt trùæng àang búi, àïí em nhúâ noá giuáp.

Röìi em baão võt rùçng:

- Võt úi võt, Grïten vaâ Hïnxen àêy. Keâ chùèng coá, cêìu cuäng khöng, Haäy coäng anh em töi qua vúái.

Võt àïën. Hïnxen cûúäi lïn lûng võt vaâ baão em lïn ngöìi caånh mònh.

Em àaáp:

- Thöi anh aå, ngöìi thïë nùång quaá. Àïí võt coäng tûâng ngûúâi möåt. Võt töët buång coäng laâm hai chuyïën.

Àïën búâ bïn kia, hai anh em nhêån dêìn ra àûúâng löëi trong rûâng quen thuöåc, vaâ nhòn thêëy nhaâ úã àùçng xa. Chuáng liïìn chaåy ba chên böën cùèng, nhaãy böí vaâo nhaâ, öm ghò lêëy cöí böë meå. Tûâ ngaây boã con trong rûâng, böë meå khöng luác naâo vui. Grïten döëc tuái ngoåc xuöëng àêët vaâ Hïnxen thoâ tay vaâo tuái lêëy ra tûâng nùæm ngoåc.

Tûâ àoá, caã nhaâ hïët lo vaâ cuâng nhau söëng möåt cuöåc àúâi haånh phuác.

Truyïån cöí Grim 16

Chuá Hanh lûúâi biïëng

Hanh tñnh lûúâi biïëng. Chuá chùèng phaãi laâm gò khaác ngoaâi viïåc haâng ngaây chùn möåt con dï úã ngoaâi caánh àöìng. ÊËy vêåy maâ chiïìu töëi, hïët ngaây, vïì nhaâ, chuá coân thúã ngùæn than daâi: "Chùn dï ngoaâi àöìng caã nùm, cho àïën têån cuöëi thu quaã laâ möåt gaánh nùång, möåt viïåc vêët vaã". Giaá maâ coá thïí nùçm nguã laåi ài möåt nheä! Nhûng khöng! Luön luön phaãi múã mùæt ra àïí canh, súå dï noá phaá hoaåi cêy non, nhaãy qua raâo vaâo vûúân, hoùåc tûâ àoá chaåy tröën. Thïë thò coân laâm thïë naâo àûúåc nghó ngúi möåt chuát cho thoaãi maái!" Chuá ngöìi suy nghô tòm caách truát àûúåc caái gaánh nùång. Möåt thúâi gian daâi, chuá khöng tòm ra àûúåc caách gò. Nhûng röìi möåt höm, bêët chúåt, trong àêìu loáe ra möåt yá nghô nhû laâ

caái maâng che mùæt rúi xuöëng: "Mònh biïët laâ phaãi laâm gò röìi!" Chuá kïu lïn. "Mònh chó cêìn lêëy cö Túrinö àêîy àaâ thöi. Cö ta cuäng coá möåt con dï. Cö ta seä chùn con dï cuãa mònh cuâng vúái con dï cuãa cö aã. Nhû

vêåy, mònh seä khöng coân tûå mònh phaãi laâm khöí mònh maäi nûäa". Hanh beân àûáng dêåy vaâ cûã àöång àöi chên, àöi tay mïåt moãi. Chuá

taåt ngang àûúâng (àûúâng cuäng khöng coân xa) maâ àïën nhaâ böë meå cö

Túrinö àêîy àaâ xin cûúái cö gaái chùm chó vaâ àûác haånh. Böë meå cö

khöng loaåi trûâ: "Ngûu têìm ngûu, maä têìm maä", hai cuå nghô buång vaâ

nhêån lúâi ngay lêåp tûác. Thïë laâ cö Túrinö àêîy àaâ laâm vúå chuá Hanh vaâ

chùn caã hai con dï. Chuá Hanh söëng thoaãi maái, khöng coân phaãi nghô

ngúåi àïën cöng ùn viïåc laâm nûäa maâ chó coân nghó ngúi do caái mïåt cuãa lûúâi biïëng gêy ra, thónh thoaãng chuá ài chùn cûâu cuâng cö vaâ baão cö:

"Töi chó laâm àïí hûúãng àûúåc caái thuá nghó ngúi thöi. Nïëu khöng seä

khöng têån hûúãng àûúåc caái thuá àoá!"

Cö Túrinö àêîy àaâ cuäng lûúâi biïëng khöng keám gò chöìng. "Anh Hanh yïu quyá cuãa em úi, - möåt höm cö baão anh, - taåi sao chuáng ta phaãi söëng cú cûåc khi khöng cêìn thiïët, àïí phñ hoaâi ngaây xanh? Hai Truyïån cöí Grim 17

con dï cuãa chuáng mònh saáng naâo cuäng kïu be be àaánh thûác chuáng mònh dêåy giûäa luác àang nguã ngon. Taåi sao chuáng mònh khöng àöíi cho baác haâng xoám lêëy möåt àoä ong? Chuáng mònh seä chó viïåc àùåt àoä

ong úã àùçng sau nhaâ, úã möåt goác coá nùæng vaâ khöng coân mêët cöng chùm soác gò nûäa. Khöng cêìn phaãi canh ong, hoùåc dêîn chuáng ra àöìng. Ong tûå bay ài, tûå tòm àûúâng vïì nhaâ vaâ tûå laâm ra mêåt maâ ta khöng cêìn phaãi bêån têm àïën".

"Em àuáng laâ möåt ngûúâi àaân baâ thöng minh, - Hanh noái - Chuáng ta seä thûåc hiïån yá àoá tûác thò. Cuäng phaãi noái thïm laâ mêåt ong ngon hún vaâ böí hún sûäa dï, laåi àïí àûúåc lêu hún". Baác haâng xoám bùçng loâng àöíi àoä ong lêëy hai con dï. Khöng mïåt moãi, ong bay ài bay laåi, tûâ saáng àïën töëi laâm àêìy àoä mêåt ngon. Khi muâa thu haái àïën, Hanh thu hoaåch àûúåc möåt voâ mêåt àêìy. Hai vúå

chöìng àùåt voâ mêåt lïn caái giaá úã àêìu giûúâng. Nhû vêåy, laâ coá thïí vúái àûúåc gêåy àïí àuöíi nhûäng khaách khöng múâi maâ àïën, maâ khöng phaãi nhöím dêåy. Chuá Hanh lûúâi biïëng khöng ra khoãi giûúâng trûúác luác giûäa trûa. "Keã naâo dêåy súám, - chuá tûå nhuã, - laâ phung phñ cuãa caãi". Möåt buöíi saáng, maâ chuá Hanh vêîn coân nùçm ûúân trong chùn àïí

cho àúä mïåt vaâ nguã. Chuá baão vúå: "Trûúác khi em ùn hïët mêåt, töët nhêët laâ ta àem mêåt àöíi lêëy möåt con ngöîng meå vúái möåt con ngöîng con". Túrinö caäi ngay laåi: "Nhûng phaãi àúåi àïën luác naâo ta coá àûáa con àïí

noá chùn ngöîng röìi haäy àöíi. Töi laâ töi khöng chõu chùn ngöîng cho mïåt vaâ mêët sûác, khi khöng cêìn thiïët".

"Em tûúãng laâ con noá seä chùn ngöîng aâ? - Hanh noái - Thúâi buöíi naây, treã con khöng vêng lúâi nûäa àêu. Chuáng chó laâm theo yá chuáng vò

chuáng cho laâ chuáng khön hún böë meå. ÊËy cûá y nhû laâ caái thùçng àêìy túá noå phaãi tòm boâ maâ laåi chaåy theo ba con saáo".

"ÖÌ! Noá cûá liïåu höìn nïëu noá khöng laâm theo lúâi em! Em seä lêëy gêåy nïån cho noá tuái buåi. Röìi anh seä thêëy, anh Hanh aå, - cö hùng lïn heát vaâ vú lêëy caái gêåy duâng àïí àuöíi chuöåt, - em seä àaánh noá thïë naây naây, cö khua caái gêåy vaâ chùèng may va phaãi caái voâ mêåt ong àùåt úã àêìu giûúâng. Voâ va vaâo tûúâng vúä thaânh nghòn maãnh. Mêåt ong ngon laânh chaãy khùæp mùåt àêët.

"Àêëy laâ ngöîng meå vaâ ngöîng con, - Hanh noái - Khöng cêìn phaãi chùn ngöîng nûäa. Cuäng coân may laâ voâ mêåt khöng rúi xuöëng àêìu. Truyïån cöí Grim 18

Chuáng ta thêåt quaã laâ coân mûâng vò söë haäy coân may". Nhòn thêëy möåt ñt mêåt coân dñnh úã maãnh voâ vúä, chuá noái thïm möåt caách vui veã: "Nhaâ

noá aå, giúâ chuáng ta nhêëm nhaáp chuát mêåt coân soát laåi naây, röìi nghó

ngúi cho quïn nöîi khuãng khiïëp vûâa röìi. Chuáng ta coá dêåy muöån hún thûúâng ngaây möåt chuát cuäng khöng hïì gò. Ngaây cuäng àuã daâi cú maâ!".

- Àuáng röi, - Túrinö traã lúâi, - laâm töët thò luác naâo chaã àûúåc. Anh biïët chuyïån con öëc sïn ài dûå àaám cûúái röìi chûá. Noá lïn àûúâng, vaâ khi àïën núi laâ luác àûáa con chõu lïî rûãa töåi. Àïën trûúác nhaâ, noá va vaâo tûúâng, beân noái: "Vöåi vaâng laâ khöng hay!". Caác em àûúåc àoåc möåt truyïån rêët böí ñch. Truyïån àaä nïu lïn möåt baâi hoåc: keã lûúâi biïëng thò khöng thïí laâm àûúåc viïåc gò maâ coân bõ moåi ngûúâi chï cûúâi.

Truyïån cöí Grim 19

Con quyã vaâ baâ noá

Ngaây xûa xaãy möåt cuöåc chiïën tranh lúán. Nhaâ vua coá rêët nhiïìu lñnh, traã lûúng cho hoå quaá ñt, khöng àuã àïí söëng. Coá ba ngûúâi lñnh beân ruã nhau àaâo nguä.

"Nïëu hoå bùæt àûúåc chuáng ta, hoå seä treo cöí chuáng ta. Vêåy thò laâm thïë naâo bêy giúâ?", ngûúâi thûá nhêët noái.

Ngûúâi thûá hai noái:

- Caách anh haäy tröng caánh àöìng luáa baát ngaát kia. Nïëu chuáng ta tröën trong àoá thò khöng ai coá thïí tòm thêëy àûúåc chuáng ta. Quên àöåi khöng àûúåc pheáp suåc vaâo ruöång luáa. Ngaây mai thò àún võ mònh àaä

chuyïín quên ài núi khaác.

Thïë laâ hoå chui vaâo ruöång luáa, nhûng quên àöåi khöng di chuyïín ài àêu maâ úã nguyïn võ trñ chung quanh àoá. Ba ngûúâi lñnh tröën trong ruöång luáa hai ngaây, hai àïm. Hoå àoái laã nhû sùæp chïët àïën núi. Hoå

khöng daám loá ra vò súå chïët. Hoå baão nhau: "Tröën trong ruöång luáa naây khöng àûúåc tñch sûå gò caã. Chuáng ta seä chïët vaâ thöëi rûäa ra úã àêy mêët thöi".

Àuáng luác àoá, coá möåt con röìng lûãa bay trïn trúâi qua àoá. Noá xaâ

xuöëng gêìn hoå vaâ hoãi taåi sao laåi tröën úã àêëy. Hoå traã lúâi: "Chuáng töi laâ

ba ngûúâi lñnh, chuáng töi àaâo nguä vò lûúng ñt quaá. Giúâ thò chuáng töi seä chïët àoái úã àêy hoùåc ngûúâi ta seä treo cöí chuáng töi nïëu chuáng töi ra khoãi àêy"

- Nïëu caác anh àöìng yá phuåc vuå ta baãy nùm, Röìng noái, - ta seä àûa caác anh lïn cao, bay qua caã caánh quên lúán maâ khöng ai chaåm àûúåc vaâo caác anh.

- Chuáng töi laâm gò coá quyïìn lûåa choån, àaânh bùçng loâng thöi. Hoå

traã lúâi.

Röìng quùæp hoå vaâo moáng, àûa hoå khoãi caánh quên khaá xa, röìi laåi àïí hoå xuöëng àêët. Röìng àêu phaãi ai khaác, chñnh noá laâ con quyã. Noá

àûa cho hoå möåt caái roi nhoã vaâ baão: "Caác anh haäy tûå àaánh vaâo ngûúâi bùçng caái roi naây, úã trong ngûúâi caác anh seä tuön ra söë tiïìn maâ caác Truyïån cöí Grim 20

anh cêìn coá; caác anh seä söëng sung sûúáng nhû öng hoaâng, tha höì lïn xe xuöëng ngûåa. Nhûng sau baãy nùm, caác anh seä thuöåc vïì ta". Noá

àûa cho ba ngûúâi lñnh möåt quyïín saách vaâ baão kyá tïn vaâo àoá. Noá laåi noái thïm:

- Luác àoá seä ra cho caác anh möåt cêu àöë, nïëu giaãi àûúåc thò caác anh seä àûúåc tûå do vaâ thoaát khoãi quyïìn lûåc cuãa ta". Noái xong, con röìng bay ài.

Ba ngûúâi lñnh bùæt àêìu sûã duång caái roi. Hoå coá nhiïìu tiïìn, hoå ài may quêìn aáo sang troång vaâ ài chu du thiïn haå. ÚÃ àêu hoå cuäng söëng vui vaâ xa hoa, lïn xe xuöëng ngûåa, ùn uöëng thoãa thñch nhûng hoå

khöng laâm àiïìu gò xêëu. Thúâi gian tröi ài rêët nhanh, vaâ baãy nùm sùæp qua. Hai ngûúâi lñnh caãm thêëy tim thùæt laåi vò súå haäi. Trong khi àoá, ngûúâi thûá ba vêîn coân nhòn moåi viïåc vúái khña caånh töët. Anh noái: "Caác cêåu aå, àûâng súå! Túá coá phaãi laâ àöì ngu àêu! Túá seä giaãi àûúåc cêu àöë!" Hoå cuâng ài ra caánh àöìng, ngöìi xuöëng. Hai ngûúâi àêìu mùåt maây rêìu rô.

Luác àoá, coá möåt baâ giaâ ài túái. Baâ hoãi taåi sao hoå buöìn thïë? - "Daâo öi! Cuå biïët thò coá ñch gò cho cuå àêu? Duâ sao, cuå cuäng khöng giuáp gò

àûúåc chuáng töi!"

- Biïët àêu àêëy! Cuå traã lúâi, - caác anh haäy tin ta, haäy kïí ta nghe nöîi lo lùæng cuãa caác anh.

Hoå kïí vúái baâ cuå laâ àaä thaânh ngûúâi hêìu cuãa con quyã trong baãy nùm. Noá àaä cung cêëp cho hoå tiïìn tiïu tha höì, vaâ hoå seä thuöåc hùèn vïì

noá nïëu sau baãy nùm, hoå khöng giaãi àûúåc möåt cêu àöë. Baâ giaâ noái:

"Nïëu caác anh muöën ta giuáp àúä, thò möåt ngûúâi trong caác anh phaãi vaâo rûâng. Anh ta seä àïën möåt taãng nuái bõ sêåp, nom nhû möåt caái nhaâ. Anh ta phaãi vaâo trong nhaâ êëy vaâ seä àûúåc giuáp àúä". Hai ngûúâi lñnh àêìu buöìn rêìu noái: "Coá laâm viïåc àoá cuäng khöng ài àïën àêu caã", röìi ngöìi yâ ra. Ngûúâi thûá ba luön luön vui veã, àûáng dêåy ài vaâo rûâng; anh ài maäi cho túái khi túái caái nhaâ úã taãng nuái sêåp. Trong nhaâ coá möåt cuå giaâ ngöìi nhû phöîng àaá. Àoá laâ ngûúâi àaân baâ cuãa quó. Cuå hoãi anh, úã àêu àïën vaâ muöën gò. Anh kïí cuå nghe nhûäng viïåc àaä

qua. Vò anh àûúåc loâng baâ cuå nïn cuå thûúng haåi anh vaâ hûáa seä giuáp anh. Cuå nhêëc hoân àaá to che löëi vaâo möåt caái hêìm vaâ baão: "Anh haäy tröën vaâo àêëy. Anh seä nghe thêëy moåi lúâi noái. Haäy bònh tônh vaâ àûâng coá bõ kñch thñch, khi röìng vïì, ta seä hoãi noá vïì cêu àöë. Noá seä noái hïët vúái ta. Coân anh, anh haäy lùæng nghe caác cêu noá traã lúâi". Truyïån cöí Grim 21

Àïën nûãa àïm, röìng vïì vaâ àoâi ùn. Baâ noá doån ra baân ùn rûúåu vaâ

àöì nhùæm àïí noá vui loâng. Hoå cuâng nhau ùn uöëng. Trong khi noái chuyïån, baâ noá hoãi noá vïì caác chuyïån xaãy ra trong ngaây, vaâ noá àaä

chiïëm àûúåc bao nhiïu linh höìn. "Höm nay, chaáu khöng gùåp may - noá traã lúâi. Nhûng chaáu àaä bùæt àûúåc ba thùçng lñnh, chùæc chùæn chaáu seä chiïëm àûúåc linh höìn nhûäng thùçng naây" - "Ba ngûúâi lñnh aâ! Baâ cuå

hoãi, àoá laâ nhûäng trai traáng, coá thïí chuáng noá seä thoaát tay maây". Con quó noái vúái gioång khinh miïåt: "Chuáng thuöåc vïì chaáu maâ. Chaáu seä ra cho chuáng möåt cêu àöë maâ chuáng khöng giaãi àûúåc" - "Cêu àöë thïë naâo?" baâ hoãi,

- Àïí chaáu noái vaâ nghe: úã biïín Bùæc bao la coá möåt con meâo biïín chïët, noá seä àûúåc mang raán vaâ chaáu seä cho chuáng ùn. Möåt caái xûúng sûúân caá voi seä duâng laâm thòa vaâ möåt caái moáng ngûåa cuä duâng laâm cöëc cho chuáng uöëng rûúåu vang.

Khi con quó ài nguã, ngûúâi baâ nhêëc hoân àaá lïn, cho ngûúâi lñnh ra.

- Anh àaä nghe thêëy hïët chûa?

- Thûa cuå röìi aå, chaáu àaä biïët kha khaá vaâ caái àoá seä giuáp chaáu. Anh lñnh treâo qua cûãa söí khöng möåt tiïëng àöång, vaâ vöåi vaâo ài tòm caác baån. Anh kïí cho hoå nghe laâ ngûúâi baâ seä giûúng bêîy lûâa con quyã thïë naâo vaâ anh àaä hoåc àûúåc caách giaãi cêu àöë. Caã boån àïìu vui veã, mùåt maây húán húã, cêìm roi àaánh vaâo ngûúâi vaâ tiïìn vung ra khùæp böën phña.

Baãy nùm àaä tröi qua. Con quó mang quyïín saách àïën, chó cho hoå

nhûäng chûä kyá vaâ baão:

- Ta seä dêîn caác anh xuöëng àõa nguåc, úã àêëy caác anh seä àûúåc ùn möåt bûäa. Nïëu caác anh àöîán seä àûúåc ùn thõt gò raán, thò caác anh seä

àûúåc tûå do vaâ àûúåc giûä laåi caã caái roi nûäa. Luác àoá ngûúâi lñnh thûá nhêët bùæt àêìu noái:

- ÚÃ biïín Bùæc bao la, coá möåt con meâo biïín chïët. Chùæc chùæn noá seä

àûúåc raán cho boån töi ùn.

- Con quyã nöíi giêån, noái "Hûâ! Hûâ! Hûâ!" vaâ hoãi ngûúâi lñnh thûá hai:

"Nhûng caác anh lêëy gò laâm thòa?" - "Möåt caái sûúân con caá voi seä duâng laâm thòa". Con quó taái mùåt ài, laåi laâu nhaâu ba lêìn: "Hûâ! Hûâ! Hûâ!" vaâ

baão ngûúâi lñnh thûá ba: "Anh coá biïët laâ caái gò seä duâng laâm cöëc uöëng rûúåu vang khöng?" - "Möåt caái moáng ngûåa cuä seä duâng laâm cöëc uöëng rûúåu vang cho chuáng töi".

Truyïån cöí Grim 22

Quyã liïìn bay ài vaâ theát to lïn. Noá khöng coân quyïìn lûåc gò àöëi vúái ba ngûúâi lñnh. Coân ba ngûúâi lñnh thò giûä laåi àûúåc caái roi, hoå laâm ra rêët nhiïìu tiïìn tuây theo yá muöën vaâ söëng sung sûúáng àïën hïët àúâi. Caác em vûâa àoåc àûúåc cêu chuyïån noái vïì sûå thöng minh cuãa con ngûúâi. Khöng coá thïë lûåc naâo coá thïí thùæng àûúåc con ngûúâi cho duâ àoá

laâ quyã, möåt nhên vêåt huyïìn thoaåi coá sûác maånh siïu nhiïn. Truyïån cöí Grim 23

AÃ Grïten thöng minh

Ngaây xûa coá möåt cö aã nêëu bïëp tïn laâ Grïten. AÃ thûúâng ài giaây goát àoã khi daåo chúi. AÃ ngoá àöng ngoá têy, thñch chñ nghô buång mònh cuäng vaâo loaåi xinh àêëy chûá . Vïì àïën nhaâ, aã cao hûáng uöëng nguåm rûúåu vang; AÃ nïëm têët caã nhûäng moán ùn ngon nhêët aã àaä nêëu, nïëm àïën no nï. AÃ noái: "Ngûúâi nêëu bïëp laâ phaãi biïët moán ùn mònh nêëu võ

ra sao chûá!".

Möåt höm öng chuã baão aã:

- Grïten naây, töëi nay nhaâ coá khaách maây haäy thõt hai con gaâ

maái, maâ nêëu cho ngon nheá!

- Thûa öng, xin öng haäy àïí chaáu lo - Grïten traã lúâi. AÃ giïët haåi con gaâ maái, nhuáng nûúác söi, laâm löng, xiïn vaâo xiïn, àïën chiïìu thò mang quay trïn lûãa. Gaâ vaâng dêìn vaâ àaä vaâng röåm àïìu maâ khaách vêîn chûa àïën, Grïten thûa vúái chuã:

- Thûa öng, nïëu khaách chûa àïën thò chaáu phaãi nhêëc con gaâ ra khoãi lûãa. Thêåt laâ àaáng tiïëc. Gaâ vûâa chñn túái, tñ nûäa ùn ngay thò ngoåt thêåt.

Chuã noái:

- Thöi àïí tao chaåy ài goåi khaách ngay!

Chuã vûâa quay lûng ài thò Grïten nhêëc gaâ ra khoãi lûãa vaâ nghô:

"Àûáng gêìn lûãa maäi vûâa noáng vûâa khaát. Biïët bao giúâ khaách múái àïën?

Trong khi chúâ, mònh phaãi xuöëng hêìm uöëng nguåm rûúåu vang àaä". AÃ

chaåy xuöëng hêìm, lêëy möåt caái voâ rûúåu röìi noái: "Laåy chuáa phuâ höå cho con" röìi uöëng möåt húi daâi. "Rûúåu àaä chaãy laâ chaãy maånh, aã noái, khoá

maâ ngûâng àûúåc". AÃ laåi uöëng tiïëp möåt caách thoaãi maái. AÃ laåi chaåy lïn bïëp, àùåt gaâ lïn lûãa, phïët bú vaâ vui veã quay caái xiïn. Gaâ quay thúm àiïëc muäi. AÃ nghô buång haäy coân thiïëu caái gò àoá, phaãi nïëm xem sao. AÃ

Truyïån cöí Grim 24

nhuáng ngoán tay vaâo nûúác xöët, liïëm vaâ noái: "ÖÌ! Nhûng con gaâ maái naây ngon tuyïåt! Khöng ùn ngay thò thêåt laâ coá töåi, thêåt àaáng xêëu höí!".

AÃ chaåy ra cûãa söí nhòn xem öng chuã vaâ khaách àaä vïì chûa. Nhûng aã chùèng thêëy ai caã. AÃ laåi quay vïì vúái nhûäng con gaâ vaâ nghô:

"Möåt caánh bõ chaáy, töët nhêët laâ chùåt ài". AÃ chùåt caái caánh vaâ ùn ngon laânh. Ùn xong möåt caánh, aã tûå baão: "Mònh phaãi chùåt nöët caái caánh kia ài, nïëu khöng öng chuã vïì thêëy coá gò thiïëu". AÃ xúi caã caái caánh, röìi ra cûãa söí xem chuã vïì chûa nhûng khöng thêëy ai! Ai maâ biïët àûúåc öng êëy chúåt nghô ra caái gò! khöng thêëy boån hoå trúã vïì, coá thïí laâ ài àêu àêëy.

AÃ noái: "Naây Grïten aå, viïåc gò phaãi thùæc mùæc! Khi bùæt àêìu ùn con gaâ thò haäy uöëng nûäa ài vaâ cheán nöët ài! Sau àoá thò seä yïn têm. Taåi sao laåi phñ cuãa giúâi thïë!". AÃ laåi chaåy xuöëng hêìm, uöëng ra troâ, röìi laåi cheán nöët con gaâ möåt caách vui veã.

Thïë laâ ùn hïët saåch möåt con gaâ. Chuã thò vêîn chûa vïì. Grïten liïëc nhòn con gaâ thûá hai vaâ noái: "Phaãi cho con naây ài theo con kia thöi, khöng thïí taách chuáng ra àûúåc. Àöëi xûã vúái con kia thïë naâo thò hùèn laâ

àöëi xûã vúái con naây cuäng phaãi thïë. Mònh cho laâ nïëu coá uöëng thïm möåt chuát, thò cuäng chùèng haåi gò". AÃ laåi phêën khúãi uöëng, con gaâ thûá

hai cuäng chaåy theo con thûá nhêët.

Khi aã àang ùn ngon laânh thò öng chuã vïì - "Nhanh lïn, Grïten!

Öng goåi to khaách àïën ngay bêy giúâ àêëy" - "Thûa vêng, Grïten traã

lúâi, xong ngay àêy aå". Öng chuã àïën baân ùn xem sùæp xïëp àaä àuã chûa. Öng mang con dao àïí cùæt thõt ài maâi.

Àuáng luác àoá, khaách goä cûãa khe kheä, lõch sûå. Grïten ra cûãa, thêëy khaách thò àûa ngoán tay lïn möi ra hiïåu vaâ noái: "Kheáo chûá! Kheáo chûá! Öng haäy mau chaåy ngay ài! Nïëu chuã töi tröng thêëy öng thò

nguy cho öng àêëy. Chuã töi múâi öng àïën ùn nhûng cöët àïí xeão àöi tai öng àêëy. Öng coá nghe thêëy tiïëng maâi dao khöng?" Khaách nghe quaã laâ àuáng coá tiïëng maâi dao, vöåi ba chên böën cùèng chaåy xuöëng cêìu thang. Grïten luác àoá cuäng vöåi chaåy lïn chöî öng chuã

möìm loa meáp giaãi: "Öng úi, khaách cuãa öng sao maâ quñ hoáa thïë!" "Ö

maây noái gò laå vêåy, Grïten?" - "Öng ta cûúáp cuãa chaáu hai con gaâ àùåt Truyïån cöí Grim 25

trïn àôa röìi biïën ài" - "Tïå quaá! Öng chuã noái, tiïëc reã hai con gaâ ngon - ñt ra thò öng ta cuäng phaãi àïí laåi möåt con cho mònh chûá!". Öng goåi to múâi khaách trúã laåi, nhûng khaách giaã àoâ khöng nghe thêëy. Öng liïìn chaåy theo khaách, dao haäy coân cêìm úã tay vaâ reáo: "Möåt thöi! Möåt thöi!" yá noái laâ khaách ñt ra cuäng phaãi àïí laåi möåt con gaâ. Nhûng khaách laåi hiïíu laâ chuã àoâi möåt caái tai, nïn chaåy lao nhû gioá, àïí mong giûä àûúåc caã hai tai nguyïn veån vïì nhaâ. Cêu chuyïån àaä cho thêëy sûå khön kheáo cuãa ngûúâi úã vaâ gêy cûúâi cho ngûúâi àoåc. Noái lïn quan hïå giûäa chuã vaâ túá - Öng chuã keám thöng minh thûúâng bõ ngûúâi úã khön ngoan lûâa.

Truyïån cöí Grim 26

Lïn thiïn àaâng

Ngaây xûa, möåt baác bêìn nöng coá tuöíi vaâ ngoan àaåo chïët. Baác àïën trûúác cöíng Trúâi. Möåt laänh chuáa rêët giaâu, chïët cuâng möåt luác vúái baác, cuâng àïën cöíng Trúâi luác baác àïën. Thaánh Pïtrux mang chòa khoáa àïën múã cûãa àoán öng ta vaâo. Hònh nhû thaánh khöng thêëy baác bêìn nöng nïn àoáng sêåp cûãa laåi. Àûáng bïn ngoaâi, baác bêìn nöng nghe rêët roä

tiïëng àaân haát àoán chaâo laänh chuáa lïn trúâi. Cuöëi cuâng yïn tônh trúã

laåi.

Thaánh Pïtrux àïën, múã cûãa Trúâi cho baác nöng dên vaâo. Baác tûúãng laâ cuäng seä coá àaân haát àoán chaâo. Nhûng böën bïì lùång ngùæt. Dô

nhiïn cuöåc tiïëp àoán thên mêåt; caác thiïn thêìn ra àoán baác. Nhûng khöng coá ca haát. Baác bêìn nöng hoãi Thaánh Pïtrux taåi sao ngûúâi ta khöng ca haát àoán baác nhû àoán võ laänh chuáa. Baác thêëy hònh nhû úã

trïn trúâi cuäng bêët cöng nhû úã trêìn gian.

Thaánh Pïtrux beân traã lúâi:

- Khöng phaãi àêu, chuáng töi quyá baác nhû bêët cûá möåt ngûúâi naâo khaác. Baác seä àûúåc hûúãng thuá vui trïn trúâi naây nhû võ laänh chuáa giaâu coá kia. Nhûng baác phaãi hiïíu laâ nhûäng ngûúâi bêìn nöng nhû baác thò ngaây naâo cuäng coá ngûúâi lïn trúâi. Nhûng laänh chuáa giaâu coá thò

haâng trùm nùm hoåa coá möåt ngûúâi.

Cêu chuyïån muöën noái lïn rùçng: úã bêët cûá àêu cuäng coá ngûúâi töët keã xêëu cho duâ àoá laâ thiïn àaâng, núi maâ moåi ngûúâi quan niïåm úã àoá coá

nhiïìu haånh phuác, cöng bùçng nhêët.

Truyïån cöí Grim 27

Jörinàú vaâ Jögigún

Ngaây xûa, coá möåt baâ giaâ söëng möåt mònh trong möåt toâa lêu àaâi cöí giûäa möåt khu rûâng bao la, rêåm raåp. Àoá laâ möåt muå phuâ thuãy cûâ

khöi. Ban ngaây, muå hoáa thaânh meâo hoùåc cuá voå. Àïën chiïìu töëi, muå

laåi hiïån nguyïn hònh ngûúâi. Muå coá taâi duå döî muöng thuá àïí giïët lêëy thõt nêëu nûúác ùn. Quanh lêu àaâi möåt trùm bûúác, ai ài àïën tûå dûng àûáng sûäng taåi chöî, chó bûúác ài àûúåc khi muå phuâ thuãy cho pheáp. Khi möåt cö gaái trong saåch loåt vaâo caái voâng ma quaái àoá thò muå seä hoáa pheáp biïën thaânh chim, muå àem nhöët vaâo löìng röìi àùåt löìng vaâo möåt phoâng cuãa lêu àaâi.

Coá möåt cö gaái tïn laâ Jörinàú, àeåp hún têët caã caác cö gaái khaác. Cö

àaä hûáa hön vúái chaâng trai tïn laâ Jöringún. Àöi trai gaái söëng nhûäng ngaây chúâ cûúái vaâ quêën quñt bïn nhau.

Àïí àûúåc chuyïån troâ thoaãi maái, möåt höm hoå vaâo rûâng daåo chúi.

- Em cêín thêån chúá àïën quaá gêìn lêu àaâi! - Jöringún dùån. Buöíi chiïìu thêåt laâ àeåp. Mùåt trúâi coân chiïëu nùæng qua caác thên cêy thaânh caác vïåt saáng trïn nïìn trúâi xanh thêîm cuãa rûâng. Chim gaáy guâ rêìu rô trïn cêy söìi.

Jörinàú thónh thoaãng laåi khoác loác, ngöìi dûúái aánh nùæng maâ than vaän, Jöringún cuäng than vaän. Hoå xuác àöång nhû chïët àïën núi. Hoå

nhòn quanh, nhûng laåi khöng tòm ra àûúâng vïì nhaâ. Mùåt trúâi àaä

khuêët möåt nûãa sau rùång nuái. Àuáng luác àoá Jöringún nhòn qua buåi rêåm thêëy caác bûác tûúâng cöí cuãa lêu àaâi hiïån ra saát bïn mònh. Anh súå

haäi taái nhúåt nhû ngûúâi chïët. Jörinàú haát:

- Con chim beá nhoã cuãa töi àeo chiïëc nhêîn vaâng. Rïn ró buöìn thaãm, noá khoác than caái chïët cuãa con chim böì cêu Jöringún quay laåi nhòn Jörinàú thò thêëy cö àaä hoáa thaânh möåt con chim hoåa mi àang hoát. Möåt con cuá coá àöi mùæt nhû lûãa àoã bay Truyïån cöí Grim 28

quanh cö ba lêìn vaâ kïu ba lêìn: "Huá! Huá! Huá!" Jöringún khöng nhuác nhñch àûúåc. Anh àûáng nguyïn taåi chöî nhû phöîng àaá, khöng khoác àûúåc. Mùåt trúâi àaä lùån. Con cuá bay vaâo buåi rêåm vaâ ngay sau àoá möåt muå giaâ guâ tûâ trong buåi bûúác ra. Muå gaây goâ, vaâng voåt, coá àöi mùæt àoã

rûåc, caái muäi khoùçm vaâ nhoån chêëm saát cùçm. Muå laâu nhaâu, bùæt chim hoåa mi àïí lïn tay mang ài. Jöringún khöng noái gò àûúåc, khöng àöång àêåy àûúåc. Chim hoåa mi khöng coân úã àêëy nûäa. Cuöëi cuâng, muå giaâ trúã

laåi noái gioång êm u: "Ta chaâo ngûúi, àöì ngu. Khi naâo trùng chiïëu saáng caái röí nhoã naây laâ luác xeáo ài ngay, àöì ngu aå". Thïë laâ Jöringún thoaát. Anh quyâ xuöëng chên muå giaâ, van xin muå haäy tha cho Jörinàú. Muå traã lúâi laâ khöng bao giúâ anh laåi nhòn thêëy mùåt cö nûäa, röìi muå ài. Anh gaâo khoác vaâ rïn ró nhûng vö ñch: "Trúâi úi! Caái gò seä

àïën vúái töi àêy?". Jöringún rúâi chöî àoá àïën möåt laâng quï xa laå. Möåt thúâi gian daâi, anh chùn cûâu. Nhiïìu lêìn anh ài quanh lêu àaâi, nhûng khöng laåi gêìn quaá.

Möåt àïm, anh nguã mï thêëy mònh àûúåc möåt böng hoa àoã nhû

maáu, úã giûäa coá möåt haåt ngoåc to vaâ àeåp vö cuâng. Anh haái böng hoa, tiïën àïën lêu àaâi. Hoa àuång vaâo caái gò thò caái àoá liïìn thoaát khoãi phuâ

pheáp. Anh cuäng mú thêëy nhúâ coá böng hoa, anh lêëy laåi àûúåc Jörinàú. Saáng súám nguã dêåy, anh ra ài, treâo àeâo, löåi suöëi, ài tòm böng hoa nhû

àaä mú thêëy. Anh ài taám ngaây, saáng súám ngaây thûá chñn, anh tòm thêëy böng hoa àoã nhû maáu. Möåt gioåt sûúng to, àeåp nhû haåt ngoåc àeåp nhêët trêìn gian, nùçm úã giûäa nhõ hoa. Anh cêìm hoa ài suöët ngaây àïm túái lêu àaâi. Khi coân caách möåt trùm bûúác, anh khöng bõ àûáng bêët àöång. Anh tiïëp tuåc ài àïën cûãa lêu àaâi. Loâng traân ngêåp vui sûúáng, anh chaåm böng hoa vaâo cûãa. Cûãa múã toang ra. Ài qua sên, anh vaâo lêu àaâi. Anh lùæng nghe chim hoát möåt luác. Röìi anh ài vïì phña coá chim hoát. Anh tòm ra cùn phoâng maâ úã àoá muå phuâ thuãy àang cho chim ùn; chim bõ nhöët trong baãy nghòn chiïëc löìng nhoã. Khi muå nhêån ra Jöringún, muå nöíi giêån, muå giêån dûä kïu theát êìm ô, phun thuöëc àöåc vaâ mêåt àùæng vaâo anh, nhûng muå khöng tiïën laåi gêìn anh möåt khoaãng caách laâ hai bûúác. Anh khöng àïí yá gò àïën muå, tiïëp tuåc ài nhòn caác löìng coá nhöët chim. Anh thêëy haâng trùm con chim hoåa mi. Laâm thïë naâo tòm àûúåc ra Jörinàú trong söë chim àoá? Trong khi chuá yá

nhòn chim, anh nhêån thêëy muå giaâ roán reán ài lêëy möåt caái löìng nhöët möåt con chim röìi bûúác vïì phña cûãa.

Anh nhêíy böí laåi gêìn muå, chaåm böng hoa vaâo caái löìng vaâ muå ta. Thïë laâ pheáp phuâ thuãy muå hïët thiïng! Jörinàú hiïån ra àûáng àoá, öm Truyïån cöí Grim 29

cöí anh, vêîn àeåp nhû xûa. Röìi anh giuáp cho têët caã moåi con chim hoaân nguyïn hònh thaânh thiïëu nûä. Anh cuâng Jörinàú vïì nhaâ vaâ söëng haånh phuác cho àïën khi àêìu baåc rùng long.

Cêu chuyïån ca ngúåi tònh yïu bêët diïåt: tònh yïu seä chiïën thùæng têët caã nhûäng thïë lûåc xêëu xa nhêët. Àöìng thúâi keã gêy töåi aác bao giúâ

cuäng bõ trûâng trõ thñch àaáng.

Truyïån cöí Grim 30

Cêy cuã caãi

Ngaây xûa coá hai anh em àïìu ài lñnh. Anh thò giaâu, em thò

ngheâo. Ngûúâi em khöng muöën söëng ngheâo khöí maäi, boã lñnh vïì laâm nöng dên. Anh cuöëc möåt vaåt àêët úã àêìu caánh àöìng vaâ gieo haåt cuã caãi. Mêìm moåc, cuã lúán dêìn, lúán dêìn, lúán khöng ngûâng àïën mûác coá thïí coi laâ cuã caãi chuáa, chûa bao giúâ tûâng coá cuã caãi naâo to nhû vêåy vaâ cuäng seä chùèng bao giúâ seä thêëy cuã caãi to nhû thïë. Cuöëi cuâng, noá thaânh möåt cuã caãi khöíng löì, möåt mònh noá coá thïí chiïëm hïët möåt xe chúã vaâ phaãi gioáng hai con boâ àïí keáo xe. Baác nöng dên khöng biïët duâng cuã caãi êëy laâm gò vaâ tûå hoãi khöng biïët àêy laâ phuác hay laâ hoåa. Ruát cuöåc, baác tûå

baão: "Nïëu mang baán thò ngûúâi ta seä traã bao nhiïu? Nïëu ùn cuã caãi thò ùn nhûäng cuã nhoã cuäng àïën thïë thöi. Töët nhêët laâ ta mang tiïën vua àïí toã loâng thaânh kñnh".

Baác khiïng cuã caãi lïn möåt caái xe, gioáng hai con boâ, dùæt xe àïën cung nhaâ vua àïí dêng vua.

- Caái vêåt kyâ laåi naây laâ caái gò vêåy?" - Vua phaán - Ta àaä tûâng tröng thêëy nhiïìu vêåt laå, nhûng chûa thêëy möåt vêåt khöíng löì nhû thïë naây, khöng biïët moåc tûâ

caái haåt giöëng gò ra? Hoùåc giaã ngûúi laâ phuâ thuãy vaâ àaä àñch thên laâm ra cuã naây?

- Têu bïå haå, khöng phaãi thïë àêu aå - Baác nöng dên traã lúâi - Thêìn laâ möåt anh lñnh ngheâo nuöi thên khöng xong nïn phaãi thöi lñnh vïì

laâm àêët. Thêìn coá möåt ngûúâi anh giaâu coá, bïå haå biïët nhiïìu vïì anh êëy. Nhûng thêìn thò khöng coá gò, nïn bõ moåi ngûúâi ruöìng boã. Nhaâ vua thûúng haåi baác nöng dên vaâ phaán:

- Nhaâ ngûúi seä khöng ngheâo àoái nûäa, ta seä ban cho ngûúi cuãa caãi àïí nhaâ ngûúi cuäng giaâu nhû anh nhaâ ngûúi. Vua ban cho baác nöng dên rêët nhiïìu vaâng, ruöång nûúng, àöìng coã vaâ gia suác, àïën mûác baác trúã nïn rêët giaâu, cuãa caãi ngûúâi anh khöng saánh àûúåc.

Truyïån cöí Grim 31

Khi ngûúâi anh biïët laâ em trúã nïn giaâu coá nhúâ coá möåt cêy cuã caãi, thò anh ta ghen tûác vaâ nghô naát oác ra tòm möåt caách àïí cuäng gùåp may nhû em. Anh laáu hún em, mang biïëu nhaâ vua vaâng vaâ ngûåa, nghô

rùçng vua seä ban cho anh nhiïìu cuãa caãi hún em. Nïëu em ta chó biïëu nhaâ vua coá möåt cuã caãi maâ àûúåc vua ban cho chûâng nêëy cuãa thò vua seä ban cho ta biïët mêëy àïí àaáp laåi nhûäng tùång phêím quyá giaá! Vua nhêån àöì dêng cuãa anh vaâ phaán laâ khöng coá gò quñ hún vaâ hiïëm hún laâ cêy cuã caãi. Vua beân cho anh cêy cuã caãi to tûúáng. Ngûúâi anh àaânh chêët cêy cuã caãi cuãa ngûúâi em lïn möåt caái xe röìi keáo vïì nhaâ. Vïì àïën nhaâ, ngûúâi anh khöng biïët truát cún tûác giêån lïn àêìu ai cho túái khi nêíy ra yá nghô àöåc aác laâ giïët em. Anh thuï nhûäng keã giïët ngûúâi vaâ cho chuáng nêëp úã möåt núi. Anh àïën gùåp em vaâ baão: "Chuá aå, töi biïët núi cêët giêëu möåt kho vaâng, chuáng ta cuâng ài lêëy röìi chia nhau". Ngûúâi em ài vúái anh, khöng nghi ngúâ gò caã. Khi hai ngûúâi ài túái núi àaä àõnh, nhûäng keã giïët ngûúâi nhaãy xöí vaâo ngûúâi em, troái em laåi vaâ chuêín bõ treo cöí lïn möåt caái cêy. Khi chuáng àang laâm viïåc àoá

thò úã xa coá tiïëng haát vaâ tiïëng voá ngûåa voång laåi. Chuáng súå haäi nheát ngûúâi bõ bùæt - àêìu löån ngûúåc - vaâo möåt caái bao, treo lïn möåt caái cêy röìi chaåy tröën. ÚÃ trïn cêy, ngûúâi em giaäy giuåa cho túái khi caái bao bõ

thuãng möåt löî, àêìu loåt ra. Ngûúâi ài túái chùèng qua laâ möåt cêåu sinh viïn ài lang thang, möåt thanh niïn àang vûâa ruöíi ngûåa trong rûâng vaâ haát vang lïn. Ngûúâi em úã trïn cêy thêëy coá ngûúâi vûâa qua bïn dûúái beân kïu to:

- Cêåu àïën thêåt àuáng luác!

Cêåu sinh viïn ngoá quanh, khöng biïët tiïëng noái tûâ àêu ra. Cuöëi cuâng cêåu noái:

- Ai goåi töi thïë?

Tûâ ngoån cêy, ngûúâi em traã lúâi:

- Haäy ngêíng lïn maâ nhòn. Töi úã trïn cao, trong möåt caái tuái daåy khön. Trong möåt thúâi gian ngùæn, töi àaä hoåc àûúåc khöng biïët bao nhiïu àiïìu hay; nhûäng àiïìu hoåc úã trûúâng chùèng thêëm vaâo àêu. Töi hoåc sùæp xong röìi, töi seä xuöëng vaâ töi seä gioãi hún moåi ngûúâi trïn thïë

gian naây. Töi thöng thiïn vùn, biïët hûúáng ài cuãa gioá, caát úã ngoaâi biïín, caách chûäa moåi bïånh têåt, cöng duång cuãa cêy coã, caác loaåi chim vaâ

caác loaåi àaá. Nïëu anh chui vaâo àêy, anh seä thêëy úã trong tuái daåy khön naây haånh phuác biïët chûâng naâo.

Truyïån cöí Grim 32

Cêåu sinh viïn nghe thêëy thïë ngaåc nhiïn vö cuâng vaâ noái:

- Quaã laâ trúâi phuâ höå cho töi àûúåc gùåp baác. Baác laâm ún cho töi vaâo trong tuái möåt luác coá àûúåc khöng?

Ngûúâi em traã lúâi nhû coá veã chêìn chûâ: "Töi cuäng muöën àïí anh chui vaâo möåt tñ nïëu anh àûa töi möåt ñt tiïìn vaâ ùn noái tûã tïë, nhûng anh haäy àúåi möåt giúâ nheá. Coân coá àiïìu töi muöën hoåc thïm àaä". Cêåu sinh viïn chúâ möåt chöëc, söët ruöåt nùn nó xin ngûúâi em cho chui vaâo vò anh noáng loâng muöën hoåc khön. Ngûúâi em giaã böå nhû

cuäng chiïìu yá cêåu vaâ noái:

- Muöën àïí töi bûúác ra khoãi caái nhaâ daåy khön naây, anh haäy haå

tuái doåc theo caái dêy thûâng. Sau àoá seä àïën lûúåt anh vaâo". Cêåu sinh viïn haå ngûúâi em xuöëng, múã tuái cho anh chui ra. Sau àoá, cêåu kïu lïn:

- Giúâ thò haäy keáo töi lïn cao nhanh lïn!"

Röìi anh chui vaâo trong tuái. "Hûúåm àaä!" - ngûúâi em noái, - "nhû

thïë chûa àûúåc". Anh àêíy cêåu sinh viïn àêìu löån ngûúåc vaâo tuái, buöåc miïång tuái laåi röìi keáo lïn cêy. Anh àêíy cho caái tuái àu àûa trïn khöng röìi hoãi:

- Cêåu thêëy thïë naâo húã cêåu? Cêåu thêëy àêëy, cêåu caãm thêëy khön ngoan àang àïën àêëy, cêåu àaä hoåc àûúåc nhiïìu. Haäy cûá nùçm im, cho àïën khi naâo khön ngoan hún."

Sau àoá, ngûúâi em nhaãy lïn con ngûåa cuãa anh sinh viïn vaâ ài. Àûúåc möåt giúâ, anh cho ngûúâi àïën thaáo cho cêåu sinh viïn xuöëng.

“ÚÃ hiïìn gùåp laânh" laâ súåi chó àoã xuyïn suöët nöåi dung cuãa caác truyïån cöí tñch. Trong cêu chuyïån trïn ca ngúåi ngûúâi em söëng thêåt thaâ thò luön gùåp may mùæn, haånh phuác. Ngûúâi anh tham lam duâ coá

cöë gùæng àïën àêu cuäng khöng bao giúâ àaåt àûúåc muåc àñch. Truyïån cöí Grim 33

Baâ laäo chùn ngöîng

Ngaây xûa coá möåt baâ giaâ nua, söëng cuâng àaân ngöîng taåi möåt núi heão laánh giûäa nuái rûâng. Baâ úã trong möåt cùn nhaâ nhoã. Chuáng quanh coá möåt khu rûâng lúán. Saáng naâo baâ cuäng chöëng naång lêíy bêíy ài vaâo rûâng. Baâ bêån nhiïìu viïåc lùæm, möåt ngûúâi nhiïìu tuöíi nhû baâ tûúãng khoá coá thïí laâm nöíi: ài kiïëm coã cho ngöîng, haái quaã daåi vûâa têìm tay vúái, vaác caã lïn lûng vïì nhaâ.

Tröng thò tûúãng chûâng baâ vaác nùång àïën ngaä khuyåu xuöëng mêët, nhûng cuäng may laâ bao giúâ baâ cuäng mang vïì àûúåc túái nhaâ. Baâ gùåp ai cuäng chaâo hoãi niïìm núã:

- Chaâo ngûúâi baâ con. Höm nay trúâi àeåp nhó! Baâ con thêëy giaâ ài tha coã vïì thò chùæc lêëy laâm laå lùæm nhó, ai maâ chùèng phaãi vaác gaánh nùång cuãa mònh trïn lûng.

Tuy vêåy, thiïn haå khöng thñch gùåp baâ laäo, hoå thûúâng ài àûúâng voâng àïí traánh baâ. Khi möåt öng böë cuâng con trai ài qua mùåt baâ, öng kheä baão con:

- Con phaãi coi chûâng muå giaâ naây. Muå êëy thêm hiïím lùæm. Àoá laâ

möåt muå phuâ thuãy àêëy.

Möåt buöíi saáng, coá chaâng thanh niïn àeåp trai ài qua rûâng. Trúâi nùæng, chim kïu rñu rñt, gioá maát thöíi qua caânh laá, loâng chaâng lêng lêng vui sûúáng. Chaâng chùèng gùåp möåt ai. Böîng chaâng nhòn thêëy baâ

phuâ thuãy àang cùæt coã bùçng liïìm. Baâ àaä nheát vaâo tay naãi möåt múá

nùång, caånh àoá coân coá hai gioã àêìy lï vaâ taáo daåi. Chaâng noái:

- Naây baâ laäo, baâ laâm thïë naâo maâ mang hïët ài àûúåc?

Baâ giaâ àaáp:

- Thûa ngaâi, thïë maâ töi vêîn phaãi mang cho àûúåc àêëy. Con nhaâ

giêìu coá àêu cêìn nhû vêåy. Nhûng nöng dên thûúâng noái: "Thöi àûâng ngoá quêín ngoá quanh laâm gò! Caái lûng ngûúâi vöën noá phaãi coâng." Truyïån cöí Grim 34

Chaâng àûáng bïn baâ, baâ beân baão:

- Thïë chaâng giuáp giaâ möåt tay coá àûúåc khöng? Lûng chaâng coân thùèng, chên coân cûáng, àöëi vúái chaâng thò dïî thöi. Nhaâ giaâ cuäng gêìn àêy, trïn caái baäi hoang kia, úã ngay sau nuái, chaâng chaåy möåt laát thò

àïën ngay àêëy maâ.

Chaâng thanh niïn thûúng haåi baâ laäo, traã lúâi:

- Quaã cha töi khöng phaãi laâ nöng dên, maâ laâ möåt v? baá tûúác giaâu coá, nhûng thöi cûá àïí töi mang giuáp baâ chiïëc tay naãi kia. Baâ giaâ noái:

- Nïëu chaâng cöë giuáp cho thò quyá hoáa quaá. Chùæc chùæn laâ chaâng phaãi ài mêët möåt giúâ àêëy, nhûng àöëi vúái chaâng thò thêëm vaâo àêu. Chaâng phaãi mang giuáp cho caã taáo vaâ lï àïën àêëy nûäa nheá!

Nghe noái ài mêët möåt giúâ thò võ baá tûúác treã tuöíi húi phên vên, nhûng baâ giaâ khöng buöng chaâng ra, baâ buöåc khùn goái trïn lûng chaâng, khoaác àöi gioã vaâo caánh tay chaâng vaâ noái:

- Chaâng thêëy chûa, cuäng dïî thöi maâ!

Baá tûúác vûâa àaáp vûâa nhùn nhoá:

- Àêu, khöng dïî àêu! Caái boåc nùång nhû laâ boåc àaá êëy, lï taáo cuäng nùång nhû chûá. Thúã chùèng ra húi nûäa!

Chaâng muöën truát têët caã moåi thûá, nhûng baâ giaâ khöng chõu. Baâ

noái móa:

- Tröng kòa! Coá àúâi thuúã nhaâ ai möåt võ trai traáng maâ khöng chõu mang caái maâ möåt baâ giaâ nhû ta àaä tûâng lï ài bao nhiïu lêìn. Noái hay, noái àeåp thò sao maâ mau thïë! Hïî cöng viïåc thêåt thò chó muöën lêín thöi.

Baâ noái tiïëp:

- Sao chaâng laåi chêìn chûâ, àûáng yâ ra nhû thïë! Chõu khoá nhêëc chên lïn chûá. Khöng ai àúä goái cho àêu.

Coân ài trïn àêët bùçng thò chaâng coân chõu nöíi. Nhûng khi lïn nuái, phaãi treâo, àaá lùn dûúái chên chaâng y nhû chuáng laâ nhûäng vêåt söëng thò thêåt laâ quaá sûác chaâng. Möì höi nhïî nhaåi trïn traán, chaãy roâng roâng xuöëng lûng chaâng, khi thò noáng böëc lïn, khi thò laåi laånh toaát söëng lûng. Chaâng noái:

Truyïån cöí Grim 35

- Baâ giaâ úi, töi khöng chõu nöíi nûäa, cho töi nghó möåt tñ. Baâ giaâ àaáp:

- Khöng nghó úã àêy àûúåc. Àïí àïën núi àaä, haäy nghó. Bêy giúâ cûá ài ài. Biïët àêu thïë chaã laâ àiïìu hay cho chaâng.

Baá tûúác noái:

- Muå giaâ kia, muå thêåt höîn xûúåc.

Chaâng àõnh vûát chiïëc khùn goái ài, nhûng loay hoay maäi mêët cöng toi. Khùn goái dñnh chùåt vaâo lûng chaâng y nhû laâ noá moåc tûâ

lûng ra. Chaâng quay cuöìng, vùån veåo maäi maâ khöng taâi naâo thoaát ra àûúåc.

Baâ giaâ thêëy vêåy cûúâi vaâ nhaãy nhoát trïn àöi naång möåt caách khoaái traá. Baâ noái:

- Chaâng úi, xin chaâng chúá tûác giêån, mùåt chaâng àaä àoã chñn lïn nhû gaâ choåi röìi. Chaâng cûá chõu khoá àeo khùn goái ài, àïën nhaâ, giaâ seä

thûúãng cho xûáng cöng.

Chaâng biïët laâm sao bêy giúâ? Chaâng àaânh tuên theo söë phêån, nhêîn nhuåc lï theo baâ giaâ. Baâ ta coá veã möîi luác möåt lanh leån, coân chaâng thò thêëy gaánh trïn vai möîi luác möåt thïm nùång. Röìi böîng baâ

nhuán ngûúâi nhaãy möåt caái, ngöìi trïn khùn goái. Baâ gêìy khùèng khiu nhû caái coåc raâo, maâ sao nùång hún caã möåt muå nöng dên beáo? Chaâng thanh niïn laão àaão, nhûng nïëu chaâng khöng chõu ài thò baâ lêy roi vaâ caânh gai àaánh vaâo chên chaâng. Chaâng khöng ngûâng rïn ró, treâo lïn nuái, maäi àïën khi sùæp khuyåu xuöëng múái túái nhaâ baâ. Àaân ngöîng thêëy baâ giaâ goåi thò vöî caánh vûún cöí lïn, chaåy ra àoán vaâ kïu quang quaác. Möåt muå àaä coá tuöíi, maånh khoãe to lúán, xêëu nhû ma lem, cêìm roi theo sau àaân ngöîng. Baác ta baão baâ laäo:

- Meå úi, coá viïåc gò maâ sao lêu thïë?

Baâ laäo àaáp:

- Con cûá yïn têm, chaã gùåp àiïìu gò dûä caã. Traái laåi, chaâng àêy laåi mang giuáp cho meå. Naây con aå, khi meå mïåt chñnh chaâng ta laåi coäng meå trïn lûng nûäa. Thaânh ra àûúâng ài khöng thêëy xa, ài rêët vui veã

vaâ luön luön àuâa giúän vúái nhau.

Maäi sau baâ giaâ múái chõu tuåt xuöëng, àúä khùn goái khoãi lûng chaâng, lêëy gioã khoãi tay chaâng, thên mêåt nhòn chaâng vaâ baão: Truyïån cöí Grim 36

- Thöi bêy giúâ, chaâng haäy ngöìi úã chiïëc ghïë daâi trûúác cûãa maâ

nghó. Chaâng thêåt àaáng àûúåc traã cöng möåt caách xûáng àaáng. Maâ nhêët àõnh laâ coá thöi.

Röìi baâ baão muå chùn ngöîng:

- Con haäy vaâo trong nhaâ, con aå. Con àûáng möåt mònh vúái chaâng trai treã thêåt laâ khöng tiïån, khöng nïn àöí dêìu vaâo lûãa. Chaâng ta coá

thïí mï con àêëy.

Baá tûúác chùèng biïët nïn cûúâi hay nïn khoác. Chaâng nghô buång: àöì

cuãa thûâa nhû thïë, giaá coá treã hún ba chuåc tuöíi cuäng chùèng laâm cho mònh rung àöång àûúåc.

Trong khi êëy, baâ laäo vuöët ve àaân ngöîng nhû con, baâ cuâng muå

con gaái vaâo nhaâ. Chaâng thanh niïn ngaã mònh trïn chiïëc ghïë daâi úã

göëc möåt cêy taáo. Khöng khñ ïm dõu, êëm aáp. Chung quanh raãi ra möåt àöëng coã xanh rúân, àêìy hoa ngoåc chêu, hoa baách lyá vaâ haâng trùm thûá

hoa khaác. Möåt con suöëi trong veo, loáng laánh aánh mùåt trúâi chaãy ngang. Àaân ngöîng trùæng nhúãn nhú ài qua ài laåi hoùåc löåi bò boäm dûúái nûúác. Chaâng nghô buång:

- ÚÃ àêy thêåt laâ yïu kiïìu, nhûng ta buöìn nguã quaá, mùæt cûá dñp laåi. Ta phaãi nguã ài möåt tñ múái àûúåc. Chó mong àûâng coá cún gioá naâo thöíi bay àöi chên mònh ài, chên mònh àaä nhuän ra nhû buâi nhuâi mêët röìi.

Chaâng nguã àûúåc möåt laát thò baâ giaâ àïën lay dêåy, baâ baão:

- Dêåy ài, chaâng úi! Chaâng khöng úã laåi àêy àûúåc àêu, quaã laâ giaâ

àaä laâm cho chaâng vêët vaã, nhûng cuäng chûa haåi gò àïën tñnh maång. Giúâ thò giaâ traã cöng cho chaâng. Tiïìn baåc vaâ cuãa caãi thò chaâng khöng cêìn àïën, àïí ta cho thûá khaác.

Noái röìi, baâ nheát vaâo tay chaâng möåt chiïëc höåp nhoã laâm bùçng möåt viïn ngoåc xanh nguyïn khöëi vaâ dùån:

- Chaâng haäy giûä höåp naây cêín thêån, noá seä mang phuác àïën cho chaâng.

Baá tûúác vuâng dêåy, caãm thêëy trong ngûúâi khoan khoaái, laåi sûác, caãm ún baâ giaâ röìi lïn àûúâng, khöng buöìn quay laåi nhòn con gaái xinh àeåp cuãa baâ lêëy möåt lêìn. Chaâng ài àûúåc möåt quaäng àûúâng vêîn coân nghe thêëy tiïëng ngöîng kïu vui veã tûâ xa voång laåi. Truyïån cöí Grim 37

Baá tûúác phaãi lang thang ba ngaây trong rûâng hoang múái tòm ra àûúåc löëi ài. Chaâng àïën möåt thaânh phöë lúán. ÚÃ àêëy khöng ai biïët chaâng. Ngûúâi ta dêîn chaâng àïën cung àiïån. Vua vaâ hoaâng hêåu àaä

ngûå triïìu. Baá tûúác quò xuöëng, ruát chiïëc höåp bùçng ngoåc xanh úã tuái ra àïí xuöëng chên hoaâng hêåu. Baâ truyïìn cho chaâng àûáng dêåy, chaâng cêìm lêëy chiïëc höåp dêng lïn baâ vûâa múã ra xem thò ngaä xuöëng àêët bêët tónh nhên sûå. Baá tûúác bõ boån thõ vïå nùæm chùåt lêëy àõnh àem töëng nguåc. Nhûng hoaâng hêåu múã mùæt, truyïìn phaãi tha chaâng. Baâ àuöíi moåi ngûúâi ra vaâ muöën tiïëp chuyïån riïng chaâng. Khi chó coân mònh baâ vúái baá tûúác, hoaâng hêåu khoác loác thaãm thiïët vaâ baâ noái:

- Giaâu sang phuá quñ àöëi vúái ta coá laâm gò, vò saáng naâo ta thûác dêåy cuäng phaãi lo êu phiïìn naäo. Ta coá ba con gaái, con gaái uát àeåp nhêët, thiïn haå coi laâ cuãa quñ kyâ diïåu. Da noá trùæng nhû tuyïët, maá noá

höìng nhû taáo, toác noá rûåc rúä nhû aánh saáng mùåt trúâi. Khi noá khoác, khöng phaãi gioåt lïå thûúâng, maâ laâ haåt chêu, haåt ngoåc úã mùæt nhoã ra. Nùm noá mûúâi lùm tuöíi, vua cho àoâi ba chõ em noá àïën trûúác ngai vaâng. Chaâng khöng thïí tûúãng tûúång quêìn thêìn tröë mùæt ra nhòn thïë

naâo khi àûáa thûá ba bûúác vaâo. Thêåt y nhû mùåt trúâi moåc. Vua phaán

"Caác con aå, cha khöng biïët ngaây naâo cha chïët. Höm nay, cha muöën quyïët àõnh xem sau khi cha chïët, möîi con àûúåc hûúãng gò. Caác con àïìu yïu cha caã, nhûng con naâo yïu cha tha thiïët nhêët seä àûúåc hûúãng caái quyá nhêët". Cö naâo cuäng nhêån laâ yïu cha tha thiïët nhêët. Vua hoãi: "Caác con haäy noái xem caác con yïu cha thïë naâo. Cha seä hiïíu àûúåc loâng caác con". Cö caã noái: "Con yïu cha nhû yïu àûúâng ngoåt nhêët". Cö thûá hai noái: "Con yïu cha nhû yïu chiïëc aáo àeåp nhêët cuãa con". Cö thûá ba lùång thinh. Vua cha liïìn hoãi: "Thïë naâo, con yïu ta nhû thïë naâo?". Cö àaáp: "con khöng biïët lêëy gò vñ loâng con yïu cha". Nhûng vua cha àoâi cö phaãi noái lïn caái gò àïí vñ. Sau maäi cö múái noái:

"Moán ùn ngon nhêët maâ thiïëu muöëi thò con khöng thïí ùn ngon àûúåc. Do àoá con yïu cha nhû muöëi". Vua cha nghe vêåy, nöíi giêån phaán:

"Nïëu maây yïu ta nhû muöëi thò ta seä lêëy muöëi thûúãng têëm loâng cuãa maây". Vua liïìn chia giang sún laâm àöi cho hai cö con gaái lúán vaâ sai bûúåc lïn lûng cö ài möåt bõ muöëi, röìi cho hai ngûúâi nöng nö dêîn cö

vaâo rûâng hoang.

Hoaâng hêåu noái tiïëp:

Truyïån cöí Grim 38

- Têët caã chuáng töi àïìu van xin, nhûng vua vêîn khöng nguöi giêån. Chao öi! Con töi noá khoác loác thaãm thiïët laâm sao khi noá phaãi tûâ

boã chuáng töi. Suöët doåc àûúâng rúi àêìy chêu ngoåc úã mùæt noá tuön ra. Sau àoá ñt lêu, vua höëi hêån vò àaä quaá nhêîn têm. Vua cho ài tòm àûáa con àaáng thûúng khùæp trong rûâng nhûng chùèng ai thêëy noá. Ta cûá

nghô noá bõ thuá dûä ùn thõt laâ ta laåi buöìn rêìu. Àöi khi, ta tûå an uãi vúái hy voång laâ noá vêîn coân söëng, chui ruác trong möåt caái hang naâo àoá hay nûúng tûåa úã núi naâo coá ngûúâi thûúng haåi. Chaâng coá thïí tûúãng tûúång àûúåc khöng, khi ta múã chiïëc höåp con bùçng ngoåc xanh cuãa chaâng ra, ta thêëy coá möåt haåt ngoåc àuáng nhû haåt lïå úã mùæt con ta nhoã ra. Chaâng hiïíu taåi sao ta thêëy ngoåc maâ loâng ta xuác àöång. Chaâng phaãi noái cho ta biïët laâm sao ngoåc êëy laåi vaâo tay chaâng.

Baá tûúác kïí laåi cho hoaâng hêåu biïët laâ chaâng nhêån àûúåc ngoåc cuãa möåt baâ laäo trong rûâng, coá veã khaã nghi lùæm, chùæc laâ möåt muå phuâ

thuãy. Chaâng khöng hïì nghe noái gò vïì cöng chuáa hoùåc tröng thêëy naâng. Vua vaâ hoaâng hêåu quyïët àõnh ài tòm baâ laäo vò nghô laâ ngoåc úã

àêu ùæt laâ coá thïí tòm ra tung tñch con mònh úã àoá. Baâ laäo ngöìi úã ngoaâi trúâi, chöî baäi hoang, keáo súåi bïn chiïëc giûúâng. Trúâi àaä töëi. ÚÃ dûúái bïëp, möåt thanh cuãi hùæt ra aánh saáng leo lùæt. Böîng úã ngoaâi coá tiïëng öìn öìn, ngöîng tûâ àöìng coã vïì nhaâ, kïu quang quaác êìm lïn. Möåt laát sau, möåt ngûúâi àaân baâ bûúác theo vaâo. Baâ laäo chaã buöìn chaâo àaáp laåi ngûúâi êëy, chó kheä gêåt àêìu. Ngûúâi àaân baâ laåi ngöìi bïn meå cêìm guöìng quay súåi nhanh nheån nhû möåt thiïëu nûä. hai ngûúâi ngöìi vêåy hai giúâ, khöng noái vúái nhau nûãa lúâi. Maäi sau coá tiïëng àöång kheä úã cûãa söí. Röìi coá àöi mùæt saáng nhû lûãa chùçm chùçm nhoâm vaâo. Àoá laâ möåt con cuá, noá huá lïn ba lêìn. Baâ giaâ ngêíng lïn nhòn möåt tñ röìi baão:

- Con aå, àaä àïën luác con ài ra laâm viïåc röìi con aå. Ngûúâi àaân baâ àûáng dêåy ài ra. Baác ài àêu vêåy? Baác bùng qua àöìng coã, ài maäi àïën thung luäng. Sau àoá baác àïën möåt doâng suöëi, trïn búâ coá ba cêy söìi cöí thuå. Trong khi êëy mùåt trùng troân vaâ to àaä lïn quaá àónh nuái. Trùng saáng àïën nöîi coá thïí tòm àûúåc caái kim nhoã. Baác boã miïëng da uáp trïn mùåt ra röìi xuöëng suöëi rûãa. Xong xuöi, baác nhuáng miïëng da vaâo nûúác röìi àùåt xuöëng àöìng coã àïí phúi khö vaâ cho baåc maâu dûúái aánh trùng. Baác biïën àöíi khaác hùèn. Chûa ai àûúåc thêëy möåt ngûúâi àeåp àïën thïë! Maái toác hoa rêm vûâa rúi xuöëng thò múá toác Truyïån cöí Grim 39

vaâng söí ra nhû aánh mùåt trúâi, phuã lïn khùæp ngûúâi nhû möåt chiïëc aáo khoaác. Àöi mùæt cö thiïëu nûä saáng ngúâi nhû sao trïn trúâi, àöi maá ûãng höìng mõn dõu nhû hoa taáo.

Nhûng cö gaái xinh àeåp laåi buöìn rêìu. Cö ngöìi khoác thaãm thiïët, nûúác mùæt tuön laä chaä trïn múá toác daâi rúi xuöëng àêët. Cö cûá ngöìi maäi cho àïën khi trïn caânh cêy gêìn àoá coá tiïëng loaåt xoaåt, raâo raâo. Cö nhaãy chöìm lïn nhû con hoùéng nghe tiïëng suáng cuãa ngûúâi ài sùn, àuáng luác êëy mùåt trùng bõ mêy che phuã. Chó trong giêy laát, cö

lêëy miïëng da àùæp lïn mùåt nhû cuä röìi biïën ài nhû ngoån àeân bõ gioá

thöíi tùæt.

Cö run rêíy nhû laá liïîu, boã chaåy vïì nhaâ. Baâ giaâ àûáng trûúác cûãa. Cö àõnh kïí laåi sûå viïåc xaãy ra. Nhûng baâ laäo cûúâi thên mêåt vaâ baão:

- Meå biïët hïët caã röìi.

Baâ dêîn cö vaâo buöìng vaâ nhoám thïm möåt thanh cuãi nûäa. Nhûng baâ khöng ngöìi bïn guöìng nûäa maâ ài lêëy möåt caái chöíi queát tûúác saåch seä.

Baâ baão cö:

- Têët caã moåi thûá àïìu phaãi tinh tûúm, saåch seä. Cö baão:

- Naây meå, nhûng sao khuya röìi meå múái bùæt àêìu laâm viïåc? Meå

àõnh laâm gò?

Baâ giaâ hoãi:

- Thïë con khöng biïët mêëy giúâ röìi aâ?

Cö àaáp:

- Chûa àïën nûãa àïm, nhûng àaä quaá mûúâi möåt giúâ röìi. Baâ noái tiïëp:

- Thïë con khöng biïët caách àêy ba nùm, àuáng ngaây naây nùm êëy, con àaä àïën àêy vúái ta aâ? Vêån haån cuãa con àaä hïët, chuáng ta khöng thïí cuâng úã vúái nhau nûäa.

Cö gaái súå haäi hoãi:

- Trúâi úi, meå yïu dêëu, meå àõnh boã con aâ! Con biïët ài àêu bêy giúâ? Con khöng coá baån beâ, khöng coá quï hûúng, con biïët nûúng tûåa vaâo ai? Meå muöën gò, con àïìu àaä laâm caã, coá bao giúâ con laâm phêåt yá

meå àêu. Xin meå àûâng àuöíi con ài!

Truyïån cöí Grim 40

Baâ giaâ khöng muöën noái cho cö gaái viïåc sùæp xaãy ra. Baâ baão cö:

- Meå khöng thïí úã àêy lêu hún nûäa. Nhûng khi meå doån ài thò

nhaâ cûãa phaãi cho saåch seä. Vò vêåy, con àûâng laâm caãn trúã cöng viïåc cuãa meå. Vïì phêìn con, chúá coá lo ngaåi. Con seä tòm ra möåt maái nhaâ coá

thïí úã àûúåc. Con cuäng seä haâi loâng vïì cöng xaá meå traã cho con. Cö gaái laåi hoãi:

- Nhûng meå haäy noái cho con biïët viïåc sùæp xêíy ra.

- Meå baão con lêìn nûäa laâ àûâng coá quêëy rêìy meå trong khi meå bêån laâm. Con àûâng noái gò nûäa, con cûá vïì phoâng riïng boã miïëng da che mùåt xuöëng, mùåc chiïëc aáo luåa vaâo, chiïëc aáo maâ con mùåc khi con àïën vúái meå, röìi cûá àúåi úã trong phoâng cho àïën khi meå goåi ra. Nhûng àïí töi kïí cho caác baån nghe vïì viïåc vua vaâ hoaâng hêåu cuâng baá tûúác ra ài tòm baâ giaâ úã baäi hoang. Ban àïm, vaâo rûâng, baá

tûúác bõ laåc vua vaâ hoaâng hêåu nïn phaãi ài möåt mònh. Chaâng ài maäi àïën xêím töëi. Chaâng treâo lïn möåt cêy àõnh nguã qua àïm vò lo laåc àûúâng. AÁnh trùng vûâa toã xuöëng, saáng khùæp vuâng thò chaâng thêëy coá

möåt boáng ngûúâi thêîn thúâ tûâ trïn nuái xuöëng. Ngûúâi àaân baâ khöng cêìm roi trong tay nhûng chaâng nhêån ra ngay laâ baác chùn ngöîng maâ

chaâng àaä gùåp úã nhaâ baâ giaâ trûúác kia. Chaâng kïu lïn:

- Chaâ, muå êëy àêy röìi. Ta àaä vúá àûúåc muå phuâ thuãy naây thò muå

kia cuäng khöng thoaát àûúåc àêu.

Chaâng rêët ngaåc nhiïn khi thêëy muå àïën bïn suöëi, boã têëm da che mùåt ra rûãa thò múá toác vaâng xoäa xuöëng caã ngûúâi. Trïn àúâi, chaâng chûa tûâng thêëy coá ai àeåp thïë. Chaâng nñn thúã, cöë vûún cöí qua caânh laá

nhòn khöng chúáp mùåt. Khöng hiïíu taåi chaâng vûún quaá xa hay taåi duyïn cúá gò khaác, böîng caânh cêy kïu àaánh rùæc möåt caái vaâ ngay luác àoá cö gaái laåi àeo böå da mùåt vaâo, nhaãy nhû con hoùéng khoãi núi àoá. Cuâng luác êëy, mêy che khuêët mùåt trùng, chaâng khöng nhòn thêëy naâng nûäa.

Naâng vûâa biïën mêët thò baá tûúác treâo xuöëng, raão bûúác theo sau. Chaâng ài àûúåc möåt laát thò thêëy boáng töëi lúâ múâ, hai boáng ngûúâi ài trïn àöìng coã. Àoá laâ vua vaâ hoaâng hêåu. Hai ngûúâi nhòn thêëy xa xa coá

aánh àeân trong chiïëc nhaâ nhoã cuãa baâ giaâ beân ài laåi àoá. Baá tûúác kïí laåi nhûäng àiïìu kò laå chaâng àûúåc nhòn thêëy bïn suöëi vaâ hai ngûúâi àinh Truyïån cöí Grim 41

ninh àoá laâ cö con gaái bõ laåc. Hoå vui mûâng ài tiïëp vaâ chùèng mêëy chöëc túái cùn nhaâ con. Chung quanh nhaâ, ngöîng nùçm nguã, àêìu êëp vaâo caánh, khöng con naâo àöång àêåy. Hoå nhòn qua cûãa söí thêëy baâ laäo ngöìi yïn lùång, keáo súåi, àêìu gêåt guâ, khöng nhòn ngang ngûãa. Trong buöìng saåch seä y nhû laâ núi úã cuãa nhûäng ngûúâi ngoaâi trêìn tuåc, chên khöng dñnh möåt tñ buåi naâo. Nhûng hoå khöng nhòn thêëy con gaái baâ àêu caã. Hoå àûáng nhòn moåi thûá möåt luác röìi àaánh baåo, kheä goä

cûãa söí.

Hònh nhû baâ laäo vêîn chúâ hoå nïn baâ àûáng dêåy möåt caách niïìm núã:

- Xin caác võ cûá viïåc vaâo, giaâ biïët caác võ röìi. Khi hoå vaâo buöìng röìi baâ laäo noái:

- Nïëu caách àêy ba nùm, caác ngûúâi àûâng àuöíi àûa con ngoan ngoaän dïî thûúng möåt caách bêët cöng thò coá phaãi àúä möåt quaäng àûúâng daâi khöng? Kïí ra thò cuäng chùèng thiïåt haåi gò cho cö ta, cö phaãi chùn ngöîng ba nùm thöi. Cö chùèng tiïm nhiïîm àiïìu gò xêëu caã, cö vêîn giûä

àûúåc têëm loâng trong saåch. Caác ngûúâi àaä bõ trûâng phaåt khaá àuã röìi vò

àaä söëng trong lo súå.

Noái röìi, baâ laäo ài àïën phoâng goåi:

- Con úi ra ài con.

Cûãa múã, cöng chuáa ài ra, mùåc aáo luåa, toác vaâng mùæt saáng ngúâi. Naâng ài túái cha meå, öm choaâng lêëy cöí hön. Leä dô nhiïn laâ têët caã moåi ngûúâi àïìu khoác vò vui mûâng. Võ baá tûúác treã tuöíi àûáng bïn hoå. Khi naâng nhòn thêëy chaâng thò mùåt naâng àoã ûãng nhû àöîá hoa höìng, chñnh naâng cuäng khöng biïët taåi sao.

Vua baão:

- Con yïu dêëu úi, biïët lêëy gò cho con bêy giúâ, giang sún cuãa cha, cha àaä cho ài hïët röìi.

Baâ laäo noái:

- Naâng khöng cêìn gò àêu. Giaâ àaä tùång cho naâng nhûäng gioåt lïå

àaä vò caác ngûúâi maâ khoác. Àoá toaân laâ ngoåc caã, àeåp hún haåt chêu dûúái bïí, quñ giaá hún têët caã giang sún nhaâ vua. Àïí traã cöng hêìu haå cuãa naâng, giaâ àïí cho naâng cùn nhaâ con cuãa giaâ.

Baâ laäo noái xong thò biïën mêët. ÚÃ trïn tûúâng coá tiïëng nöí khe kheä, hoå nhòn quanh thò thêëy cùn nhaâ nhoã àaä biïën thaânh möåt toâa lêu àaâi Truyïån cöí Grim 42

rûåc rúä, tiïåc hoaâng gia doån linh àònh, keã hêìu ngûúâi haå chaåy ài chaåy laåi túái têëp.

Cêu chuyïån coân tiïëp diïîn, baâ töi kïí chuyïån naây trñ nhúá keám quaá nïn quïn mêët àöîån sau. Thöi thò töi cûá cho laâ naâng cöng chuáa àeåp àeä lêëy baá tûúác, hai vúå chöìng úã laåi lêu àaâi, hûúãng phuác trúâi cho. Töi khöng roä nhûng töi khöng ngúâ nhûäng con ngöîng trùæng nhû

tuyïët chùn úã bïn nhaâ cuäng àïìu laâ nhûäng cö thiïëu nûä (xin àûâng ai mïëch loâng) maâ baâ cuå àaä àem vïì nuöi, vaâ coá leä caác cö êëy cuäng àaä hiïån nguyïn hònh àïí laâm thõ nûä cho baâ hoaâng hêåu treã tuöíi. Coá möåt àiïìu chùæc chùæn laâ baâ laäo khöng phaãi laâ möåt muå phuâ

thuãy nhû ngûúâi ta tûúãng maâ laâ möåt baâ laäo töët buång. Rêët coá thïí àoá laâ

baâ muå khi sinh ra cöng chuáa àaä chuác cho naâng khoác ra chêu lïå chûá

khöng phaãi nûúác mùæt thûúâng. Ngaây nay truyïån êëy khöng xêíy ra nûäa, nïëu khöng thò ngûúâi ngheâo khoá chùèng mêëy chöëc trúã nïn giaâu coá.

Caác em coá bao giúâ ùn cúm maâ khöng coá muöëi chûa, chùæc laâ chûa àuáng khöng naâo? Vêåy caác em haäy thûã baão böë meå laâm caác moán ùn maâ

khöng cho muöëi xem sao! Ta coi muöëi laâ rêët bònh thûúâng trong caác bûäa ùn maâ khöng biïët noá quyá giaá àïën chûâng naâo. Tûâ àoá caác em coá

thïí àöîán àûúåc taåi sao naâng cöng chuáa uát laåi quyá cha nhû muöëi. Truyïån cöí Grim 43

Con meâo ài hia

Möåt baác thúå xay coá ba con trai, möåt nhaâ xay luáa, möåt con lûâa vaâ

möåt con meâo. Caác con trai xay böåt, lûâa ài lêëy luáa vïì vaâ chúã böåt ài, meâo thò bùæt chuöåt.

Khi baác chïët, ba con chia nhau gia taâi: con caã àûúåc caái nhaâ xay luáa, con thûá hai àûúåc con lûâa, con thûá ba khöng coân gò khaác àaânh lêëy con meâo vêåy.

Anh naây buöìn baä, noái möåt mònh:

- Mònh xñ àûúåc phêìn töìi quaá! Anh caã mònh coá thïí xay böåt, anh hai mònh coân àûúåc cûúäi lûâa, mònh thò laâm ùn gò àûúåc vúái con meâo!

Bêët quaá löåt da noá laâm àûúåc àöi bao tay laâ hïët. Meâo nghe hiïíu hïët, liïìn noái:

- Cêåu úi, cêåu giïët töi lêëy da laâm àöi bao tay khöí laâm gò? Cêåu cûá

baão laâm cho töi möåt àöi hia àïí töi ra ngoaâi cho noá àûúâng hoaâng thò

röìi chaã mêëy luác töi seä laâm cho cêåu múã maây múã mùåt. Ngûúâi con baác thúå xay thêëy meâo noái vêåy rêët ngaåc nhiïn. Nhên coá ngûúâi thúå giaây ài qua, anh goåi vaâo baão ào chên meâo laâm cho noá

möåt àöi hia. Hia laâm xong, meâo ài vaâo, lêëy möåt caái bõ, àöí àêìy thoác xuöëng àaáy, buöåc miïång bõ, röìi quêíy bõ lïn vai. Àöîån meâo bûúác ra cûãa ài hai chên nhû ngûúâi.

Luác àoá trong nûúác coá möåt öng vua thñch ùn chim àa àa. Nhûng tiïëc thay khöng ai bùæt àûúåc con naâo. Rûâng thò àêìy chim àa àa, nhûng chim nhaát quaá, khöng ngûúâi ài sùn naâo túái gêìn àûúåc. Meâo biïët chuyïån êëy, beân nghô caách laâm ùn cho khaá hún. Noá vaâo rûâng múã

bõ, taäi thoác ra, àïí dêy xuöëng coã, röìi luöìn dêy vaâo sau möåt buåi rêåm. Noá cuäng lêín quêët quanh úã àoá àïí rònh. Àûúåc möåt laát, chim àa àa bay àïën, thêëy thoác liïìn theo nhau nhaãy vaâo bõ. Khi àûúåc möåt söë kha khaá, meâo giêåt dêy bùæt àûúåc möåt söë con chim.

Truyïån cöí Grim 44

Röìi noá quêíy bõ lïn vai ài thùèng àïën cung vua.

Lñnh canh hö:

- Àûáng laåi! Ài àêu?

Meâo àaáp goån:

- Ta vaâo gùåp nhaâ vua!

- Maây àiïn aâ? Meâo maâ daám vaâo gùåp nhaâ vua!

Möåt tïn lñnh khaác baão:

- Thöi cûá àïí noá ài. Nhaâ vua thûúâng hay buöìn phiïìn biïët àêu meâo gûâ gûâ laåi chùèng laâm cho hoaâng thûúång khuêy khoãa. Meâo àïën yïët kiïën nhaâ vua, cuái chaâo röìi têu:

- Têu bïå haå, chuã töi laâ baá tûúác...,-meâo bõa ra möåt caái tïn quñ

phaãi thêåt daâi, - xin trên troång gûãi lúâi chaâo hoaâng thûúång vaâ xin kñnh dêng hoaâng thûúång möåt ñt chim àa àa bêîy àûúåc. Vua thêëy chim beáo mûâng rúä, truyïìn lïånh cho meâo lêëy vaâng úã

kho chêët vaâo bõ, tha höì mang àûúåc bao nhiïu thò cûá viïåc lêëy. Vua phaán:

- Cho ngûúi mang vïì biïëu chuã ngûúi vaâ noái laâ ta àa taå vïì moán quaá biïëu.

Trong luác àoá, ngûúâi con baác thúå xay luáa ngheâo naân, ngöìi bïn cûãa söí chöëng àêìu vaâo tay nghô: coân bao nhiïu tiïìn àaä boã ra sùæm àöi hia cho meâo mêët röìi, khöng biïët coá ùn thua gò khöng? Vûâa khi êëy, meâo bûúác vaâo, boã bõ xuöëng, cúãi bõ ra àöí vaâng xuöëng trûúác mùåt chuã

maâ noái:

- Thûa cêåu, àêy coá ñt nhiïìu traã tiïìn àöi hia cho cêåu. Nhaâ vua coân gûãi lúâi chaâo vaâ àa taå cêåu.

Anh ta mûâng vò àûúåc cuãa nhûng khöng hiïíu àêìu àuöi ra sao. Meâo ta vûâa thaáo hia vûâa kïí laåi chuyïån vaâ baão:

- Giúâ thò quaã laâ cêåu coá àuã tiïìn röìi, nhûng khöng phaãi chó coá thïë

thöi àêu. Àïën mai töi laåi xoã hia vaâo, cêåu seä laåi giaâu coá hún nûäa. Töi cuäng àaä têu vúái vua cêåu laâ möåt võ baá tûúác.

Höm sau, meâo laåi y lúâi, ài hia cêín thêån röìi ài sùn, mang àïën cho vua möåt múá chim àa àa. Ngaây naâo meâo cuäng mang vaâng vïì nhaâ, meâo àûúåc vua yïu quñ, tha höì ra vaâo cung àiïån. Truyïån cöí Grim 45

Coá lêìn meâo àûáng sûúãi bïn lûãa trong bïëp nhaâ vua. Tïn àaánh xe vaâo vaâ nguyïìn ruãa: "Ma quó haäy bùæt vua vaâ cöng chuáa ài cho raãnh!

Ai laåi mònh àõnh ra quaán àaánh cheán vaâ chúi baâi möåt phen, thò laåi phaãi àaánh xe cho hoå ra höì chúi!".

Nghe vêåy, meâo vöåi leán vïì nhaâ baão chuã:

- Nïëu cêåu muöën thaânh baá tûúác vaâ trúã nïn giaâu coá thò cêåu haäy ài vúái töi ra höì, röìi xuöëng höì maâ tùæm.

Chuá thúå xay im lùång, ài theo meâo, cúãi saåch quêìn aáo nhaãy xuöëng nûúác. Meâo lêëy quêìn aáo mang ài giêëu möåt chöî. Vûâa laâm xong thò xe vua ài túái. Meâo liïìn lïn tiïëng than vaän nghe maâ naäo ruöåt:

- Trúâi úi! Têu bïå haå, baá tûúác chuã töi àûúng tùæm úã dûúái höì thò coá

möåt tïn ùn tröåm àïën lêëy quêìn aáo àïí úã trïn búâ. Chuã töi àang úã dûúái nûúác lïn khöng àûúåc; nïëu úã lêu nûäa thò àïën caãm maâ chïët mêët thöi!

Vua nghe vêåy, cho dûâng xe laåi, phaán cho möåt tïn hêìu chaåy vïì

lêëy böå quêìn aáo cuãa nhaâ vua. "Baá tûúác" mùåc böå quêìn aáo löång lêîy vaâo. Nhaâ vua biïåt àaäi chaâng vò cûá tûúãng chaâng biïëu chim àa àa laâ baá

tûúác thêåt, vaâ cho chaâng ngöìi lïn xe. Cöng chuáa cuäng lêëy laâm thñch vò baá tûúác vûâa treã vûâa xinh trai, laåi dïî thûúng. Meâo ài trûúác túái möåt caánh àöìng coã röång mïnh möng coá trïn möåt trùm ngûúâi àûúng cùæt coã.

Meâo hoãi:

- Caánh àöìng nhaâ ai thïë?

- Cuãa thêìy phuã thuãy àêëy.

Meâo dùån hoå:

- Caác baác naây, nhaâ vua sùæp ài xe qua àêëy. Nïëu vua hoãi caánh àöìng coã cuãa ai thò caác baác cûá àaáp laâ cuãa baá tûúác nheá. Nïëu caác baác khöng noái thïë laâ bõ àaánh chïët tûúi àêëy.

Meâo laåi ài nûäa, túái möåt caánh àöìng luáa baát ngaát ai ài qua cuäng phaãi àïí yá. Coá túái trïn möåt trùm ngûúâi àang gùåt luáa. Meâo hoãi:

- Caác baác úi, luáa nhaâ ai thïë?

- Cuãa thêìy phuâ thuãy àêëy.

Meâo dùån:

Truyïån cöí Grim 46

- Caác baác naây, nhaâ vua sùæp ài xe qua àêëy. Nïëu vua hoãi luáa cuãa ai thò caác baác cûá àaáp laâ cuãa baá tûúác nheá. Nïëu caác baác khöng noái laâ bõ

àaánh chïët tûúi àêëy.

Meâo ài maäi túái möåt khu rûâng àeåp, coá trïn ba trùm ngûúâi àang àùén nhûäng cêy söìi to àïí lêëy cuãi.

Meâo hoãi:

- Caác baác úi, rûâng nhaâ ai thïë?

- Cuãa thêìy phuâ thuãy àêëy.

Meâo dùån:

- Caác baác naây, nhaâ vua sùæp ài xe qua àêëy. Nïëu vua hoãi rûâng cuãa ai thò caác baác cûá àaáp laâ cuãa baá tûúác nheá. Nïëu caác baác khöng noái thïë

thò bõ giïët hïët àêëy.

Meâo laåi ài nûäa. Moåi ngûúâi àïìu nhòn theo thêëy meâo coá veã kyâ dõ, nom nhû ngûúâi ài hia thò súå lùæm. Möåt laát sau meâo túái lêu àaâi cuãa thêìy phuã thuãy, ngang nhiïn tiïën vaâo. Laäo phuâ thuãy nhòn meâo möåt caách khinh khónh hoãi noá muöën gò.

Meâo vaái chaâo noái:

- Töi nghe noái öng coá thïí tuây yá muöën biïën ra con vêåt gò cuäng àûúåc. Töi tin laâ biïën ra choá, caáo hay caã choá soái thò coân àûúåc, chûá biïën thïë naâo ra voi àûúåc. Do àoá töi àïën têån núi àïí xem coá àuáng khöng. Laäo phuã thuãy dûúng dûúng tûå àùæc àaáp:

- Laâm quaái gò caái vùåt êëy.

Röìi trong nhaáy mùæt laäo biïën ra voi.

Meâo baão:

- Khaá lùæm, nhûng coá biïën ra sû tûã àûúåc khöng?

Laäo phuâ thuãy àaáp:

- Dïî khöng!

Röìi laäo biïën ra sû tûã.

Meâo laâm ra böå súå haäi kïu lïn:

- Thêåt laâ trïn trúâi àêët chûa tûâng thêëy! Ngay trong giêëc mú, töi cuäng chûa tûâng thêëy. Nhûng nïëu thêìy biïën ra thaânh möåt con vêåt nhoã nhû con chuöåt thò múái thêåt laâ taâi thaánh. Thêìy nhêët àõnh laâ gioãi hún caác thêìy phuâ thuãy trïn àúâi, nhûng chùæc khöng laâm nöíi àêu. Truyïån cöí Grim 47

Laäo phuã thuãy nghe phónh buâi tai, coá veã thñch lùæm noái:

- Naây chuá meâo thên mïën aå, viïåc àoá ta cuäng laâm àûúåc. Laäo biïën ra con chuöåt nhùæt nhaãy tung tùng trong buöìng. Meâo theo sau vöì lêëy chuöåt ùn.

Vua cuâng baá tûúác vaâ cöng chuáa ài xe túái caánh àöìng coã mïnh möng.

Vua hoãi:

- Coã cuãa nhaâ ai àêëy?

Moåi ngûúâi àïìu traã lúâi theo meâo dùån:

- Têu bïå haå, cuãa àûác öng baá tûúác aå.

Vua phaán:

- Baá tûúác coá maãnh àêët àeåp quaá.

Túái caánh àöìng luáa baát ngaát, vua hoãi:

- Luáa nhaâ ai àêëy chuáng bay?

- Têu bïå haå, cuãa àûác öng baá tûúác aå.

Vua phaán:

- Chaâ chaâ! Àêët vûâa röång àeåp quaá.

Túái rûâng, vua hoãi:

- Rûâng nhaâ ai thïë chuáng bay?

- Têu bïå haå, cuãa àûác öng baá tûúác aå.

Vua caâng ngaåc nhiïn hún nûäa baão:

- Baá tûúác aå, baá tûúác hùèn laâ giaâu lùæm. Ta chûa chùæc àaä coá möåt khu rûâng àeåp àïën thïë.

Ài túái lêu àaâi thò àaä thêëy meâo àûáng àúåi úã àêìu cêìu thang. Xe vûâa àöî, meâo àaä nhaãy xuöëng múã cûãa noái:

- Têu bïå haå, àêy laâ lêu àaâi cuãa baá tûúác chuã töi. Bïå haå túái àêy thêåt laâ hên haånh suöët àúâi cho chuã töi.

Vua xuöëng xe, ngaåc nhiïn thêëy toâa nhaâ löång lêîy, to hún vaâ àeåp hún caã cung àiïån cuãa mònh. Baá tûúác dêîn cöng chuáa vaâo phoâng tiïëp tên saáng loaáng vaâng ngoåc chêu baáu.

Cöng chuáa àñnh hön vúái baá tûúác vaâ khi vua mêët, baá tûúác lïn nöëi ngöi, phong cho meâo ài hia laâm tïí tûúáng.

Truyïån cöí Grim 48

Cêu chuyïån kyâ laå vïì chuá meâo thöng minh biïët noái giuáp caác em möåt àiïìu: Ta khöng nïn coi thûúâng caác con vêåt nuöi trong nhaâ vò

chuáng coá thïí giuáp ñch cho chuáng ta. Caác em haäy yïu quyá nhûäng con vêåt söëng xung quanh mònh nheá.

Truyïån cöí Grim 49

Cö beá quaâng khùn àoã

Ngaây xûa coá möåt cö beá thuây mõ, ai thêëy cuäng yïu. Yïu nhêët vêîn laâ baâ, coá gò baâ cuäng àem cho chaáu. Baâ cho chaáu möåt chiïëc khùn quaâng bùçng nhung àoã. Chiïëc khùn húåp vúái cö quaá ài mêët, ài àêu cö

cuäng quaâng. Vò vêåy ngûúâi ta goåi cö laâ Cö beá quaâng khùn àoã. Möåt höm, meå baão cö:

- Khùn àoã con aå, àêy coá miïëng baánh vaâ chai rûúåu vang. Con mang àïën cho baâ nheá. Baâ öëm yïëu, mang biïëu baâ àïí baâ xúi cho laåi ngûúâi. Con ài ài keão laát nûäa nùæng. Con ài cho ngoan, àûâng coá ài lung tung ra khoãi àûúâng caái keão vúä chai, khöng coá gò mang àïën biïëu baâ. Vaâo buöìng baâ thò con nhúá chaâo baâ, àûâng coá vöåi mùæt laâ maây leát nhòn khùæp caác xoá nhaâ.

Khùn àoã baão meå:

- Con seä laâm àêìy àuã nhû meå dùån.

Röìi cö beá chaâo meå ra ài.

Nhaâ baâ Khùn àoã úã trong rûâng, ài khoãi laâng àöå nûãa giúâ. Khùn àoã

vaâo rûâng thò gùåp choá soái. Em khöng biïët soái laâ möåt con vêåt àöåc aác nïn khöng súå.

Soái chaâo Khùn àoã. Khùn àoã chaâo laåi.

Soái hoãi:

- Chaáu Khùn àoã ài àêu súám thïë?

- Chaáu ài àïën nhaâ baâ.

- Chaáu mang gò úã khùn goái thïë?

- Baánh vaâ rûúåu vang àêëy. Höm qua úã nhaâ laâm baánh. Baâ öëm, chaáu mang àïën àïí baâ xúi cho khoãe ngûúâi.

- Baâ chaáu úã àêu, chaáu Khùn àoã?

- Ài vaâo rûâng àöå mûúâi lùm phuát nûäa thò túái. Nhaâ úã dûúái ba cêy söìi to, meá dûúái coá nhiïìu buåi deã. Baác biïët chûá!

Truyïån cöí Grim 50

Soái nghô buång: "Caái möìi non naây hùèn laâ beáo ngon hún muå giaâ

kia". Hùæn tûå nhuã phaãi lêåp mûu cheán àûúåc caã hai. Hùæn mon men laåi gêìn Khùn àoã baão:

- Naây chaáu Khùn àoã aå, chaáu haäy nhòn nhûäng böng hoa tûúi àeåp quanh àêy. Sao chaáu khöng chõu nhòn möåt tñ? Baác chùæc laâ chaáu chùèng bao giúâ àïí yá nghe chim hoát veáo von nhó. Chaáu ài àêu maâ cûá

àùm àùm nhû ài hoåc thïë. úã trong rûâng laâ vui lùæm nheá!

Khùn àoã múã to mùæt ra nhòn. Em thêëy aánh nùæng rêåp rúân qua caânh cêy, hoa tûúi la liïåt, em nghô buång giaá mang boá hoa tûúi àïën tùång baâ chùæc baâ thñch lùæm. Trúâi coân súám thïë naâo àïën chaã kõp. Em beân ra khoãi àûúâng reä vaâo rûâng haái hoa. Haái àûúåc möåt böng, em nghô

laâ vaâo sêu chùæc coá böng àeåp hún, vaâ em laåi mon men ài túái. Cûá thïë

maäi, caâng ngaây em caâng tiïën sêu vaâo rûâng.

Choá soái ài thùèng túái nhaâ baâ cuå, goä cûãa.

- Ai àêëy?

- Chaáu Khùn àoã àêy, baâ múã cûãa cho chaáu baâ úi. Chaáu mang laåi cho baâ baánh vaâ rûúåu vang àêy.

Baâ noái:

- Thò chaáu cûá viïåc àêíy then maâ vaâo. Baâ yïëu quaá khöng dêåy àûúåc àêu.

Soái àêíy then cûãa, cûãa múã tung. Noá chùèng noái chùèng rùçng, àïën thùèng giûúâng baâ, nuöët chûãng baâ. Röìi noá mùåc quêìn aáo baâ, àöåi muä baâ, nùçm vaâo giûúâng baâ, keáo reâm che laåi.

Khùn àoã tha thêín chaåy ài haái hoa. Maäi àïën luác haái nhiïìu quaá

mang khöng xuïí, noá múái chúåt nhúá àïën baâ, vöåi lïn àûúâng ài àïën nhaâ

baâ. Noá thêëy cûãa múã, laå lùæm. Noá vaâo phoâng thêëy coá gò khang khaác. Noá nghô buång sao höm nay úã nhaâ baâ laåi caãm thêëy rúân rúån, khöng thêëy thoaãi maái nhû moåi khi. Noá chaâo baâ nhûng khöng thêëy coá tiïëng àaáp. Cö beá laåi bïn giûúâng, keáo reâm ra, thò thêëy baâ nùçm, muä keáo chuâm kñn mùåt, tröng laå quaá.

Cö beá noái:

- Baâ úi baâ! Sao tai baâ to thïë?

- Tai baâ to àïí nghe chaáu roä hún.

- Baâ úi baâ! Sao mùæt baâ to thïë?

Truyïån cöí Grim 51

- Mùæt baâ to àïí nhòn chaáu roä hún.

- Baâ úi baâ! Sao tay baâ to thïë?

- Tay baâ to àïí baâ öm chaáu chùåt hún.

- UÁi trúâi úi, sao möìm baâ to thïë kia?

- Möìm baâ to àïí baâ ùn chaáu ngon hún.

Soái noái xong liïìn nhaãy ra khoãi giûúâng, nuöët chûãng em beá Khùn àoã àaáng thûúng.

Soái àaä no nï laåi nùçm xuöëng giûúâng nguã ngaáy o o. Coá ngûúâi ài sùn qua nhaâ nghô buång:

- Quaái! Sao baâ laäo ngaáy to thïë naây, phaãi taåt vaâo xem baâ êëy coá

laâm sao khöng.

Baác bûúác vaâo phoâng, àïën giûúâng thò thêëy soái àang nùçm. Baác ta noái:

- Con quyã töåi löîi naây, thò ra tao laåi gùåp maây úã àêy. Tao tòm maây maäi...

Baác giú suáng lïn àõnh bùæn. Nhûng baác chúåt nghô ra laâ chùæc soái àaä ùn thõt baâ laäo, vaâ tuy vêåy vêîn coân coá cú cûáu baâ. Baác nghô khöng nïn bùæn maâ nïn lêëy keáo raåch buång con soái àang nguã ra. Vûâa raåch àûúåc vaâi muäi thò thêëy chiïëc khùn quaâng àoã choáe, raåch àûúåc vaâi muäi nûäa thò cö beá nhaãy ra kïu:

- Trúâi úi! Chaáu súå quaá! Trong buång soái, töëi àen nhû mûåc. Baâ laäo cuäng coân söëng chui ra, thúã höín hïín. Khùn àoã vöåi ài nhùåt àaá to nheát àêìy buång soái. Soái tónh giêëc muöën nhaãy lïn, nhûng àaá

nùång quaá, noá ngaä khuyåu xuöëng, lùn ra chïët.

Ba ngûúâi àïìu vui mûâng. Ngûúâi ài sùn löåt lêëy da soái mang vïì

nhaâ. Baâ laäo ùn baánh, uöëng rûúåu vang cuãa Khùn àoã mang àïën vaâ

caãm thêëy laåi sûác. Khùn àoã nghô buång: "Tûâ nay trúã ài, meå àaä dùån gò

laâ phaãi nghe meå, khöng bao giúâ àûúåc rúâi khoãi àûúâng chaåy möåt mònh vaâo rûâng sêu".

Coá möåt ngûúâi coân kïí laâ coá lêìn Khùn àoã laåi mang baánh àïën cho baâ thò coá möåt con soái khaác àïën noái chuyïån vúái noá, àõnh lûâa cho noá rúâi khoãi àûúâng. Khùn àoã àaä àïì phoâng, cûá ài thùèng. Khùn àoã àïën noái cho baâ biïët laâ em àaä gùåp soái chaâo em, mùæt tröng rêët aác.

- Nïëu khöng phaãi úã àûúâng caái thò noá àaä ùn thõt chaáu röìi. Truyïån cöí Grim 52

Baâ baão:

- Chaáu vaâo àêy ta àoáng cûãa laåi keão noá vaâo.

Àûúåc möåt laát, choá soái àïn goä cûãa goåi:

- Baâ úi, baâ múã cûãa cho chaáu. Chaáu laâ Khùn àoã mang baánh laåi àêy.

Hai baâ chaáu im lùång khöng múã cûãa. Con vêåt àêìu xaám beân roán reán ài quanh nhaâ mêëy lêìn. Röìi noá nhaãy lïn maái nhaâ, àõnh àúåi àïën chiïìu töëi, khi naâo Khùn àoã ra vïì thò seä leán ài theo sau, vaâ seä ùn thõt cö beá trong boáng töëi. Nhûng baâ cuå biïët roä yá àõnh cuãa noá. ÚÃ trûúác cûãa nhaâ coá möåt caái maáng nûúác bùçng àaá. Baâ baão chaáu:

- Chaáu ài lêëy thuâng, Khùn àoã aå. Höm qua baâ laâm xuác xñch. Chaáu ài xaách nûúác nêëu xuác xñch àöí vaâo trong maáng êëy. Khùn àoã xaách nûúác xuác xñch àöí maäi cho àïn khi chiïëc maáng to àaä àêìy. Luác àoá muâi thúm àiïëc muäi soái, soái nhòn xuöëng hñt maäi. Noá

thoâ maäi cöí xuöëng, khöng kòm ngûúâi àûúåc nûäa, trún tuöåt tûâ maái nhaâ

rúi àuáng vaâo caái maáng to vaâ chïët àuöëi. Khùn àoã vui veã vïì nhaâ, khöng bõ ai àuång àïën.

Caác em àaä bao giúâ khöng nghe lúâi meå chûa? Cö beá quaâng khùn àoã khöng nghe lúâi meå dùån, chúi la caâ doåc àûúâng nïn múái bõ soái lûâa ùn thõt. Khi laâm viïåc gò thò caác em phaãi laâm àïën núi àïën chöën vaâ

tuyïåt àöëi nghe theo lúâi ngûúâi lúán thò seä khöng bao giúâ bõ soái ùn thõt nhû cö beá quaâng khùn àoã àêu!

Truyïån cöí Grim 53

Chuá beá tñ hon

Xûa coá möåt baác nöng dên ngheâo. Buöíi töëi, baác thûúâng ngöìi bïn bïëp lûãa, noái vúái baác gaái àang xe chó:

- Vúå chöìng mònh hiïëm hoi thêåt laâ buöìn. Nhaâ mònh teã ngùæt, coân caác nhaâ laáng giïìng thò thêåt laâ vui veã nhöån nhõp. Baác gaái thúã daâi àaáp:

- Giaá nhû àûúåc möåt àûáa con duâ beá bùçng ngoán tay caái, töi cuäng thoãa loâng, chùæc vúå chöìng mònh seä yïu quñ noá lùæm nhó. Àûúåc ñt lêu, ngûúâi vúå thuå thai vaâ baãy thaáng sau sinh àûúåc möåt thùçng beá àêìy àuã mùåt muäi chên tay, nhûng chó vûâa bùçng ngoán tay caái.

Hai vúå chöìng noái:

- Thêåt àuáng nhû lúâi ûúác nguyïån. Vúå chöìng mònh seä yïu quñ noá

lùæm nhó.

Vò noá beá bùçng ngoán tay caái nïn hoå àùåt tïn noá laâ Tyá hon. Tuy hai vúå chöìng cho con ùn uöëng àêìy àuã, con vêîn khöng nhónh lïn möåt chuát naâo caã, cûá nguyïn nhû luác àeã ra. Àûúåc caái mùæt noá

saáng, coá veã thöng minh. Chùèng bao lêu noá àaä khön ngoan kheáo leáo, laâm gò cuäng àûúåc.

Möåt höm ngûúâi böë sûãa soaån vaâo rûâng àùén cuãi, miïång lêím bêím:

"Giaá ta coá ngûúâi àaánh xe höå coá thñch khöng". Tyá hon beân thûa rùçng:

- Böë aå, con àaánh xe àûúåc, böë cûá tin úã con, thïë naâo xe cuäng àïën rûâng àuáng luác.

Böë cûúâi noái:

- Con àaánh xe thïë naâo àûúåc! Con beá quaá, khöng cêìm nöíi cûúng àêu.

- Khöng sao böë aå. Nïëu meå con thùæng ngûåa vaâo cho con, con seä

ngöìi vaâo tai noá. Con theát möåt tiïëng laâ nhêët àõnh noá phaãi ài. Truyïån cöí Grim 54

Böë noái:

- Àûúåc, àïí thûã xem.

Meå thùæng ngûåa vaâ àùåt Tyá hon vaâo tai ngûåa. Noá theát "Tùæc, tùæc" cho ngûåa chaåy. Thïë laâ ngûåa chaåy nhû coá ngûúâi àaánh xe thêåt, vaâ xe cûá lïn àûúâng chaåy vaâo rûâng.

Khi xe reä úã möåt chöî ngoùåt, Tyá hon theát: "Tùæc, tùæc" thò coá hai ngûúâi laå mùåt chaåy àïën.

Möåt ngûúâi noái:

- Trúâi úi, khöng thêëy ngûúâi àaánh xe maâ xe cûá ài, laåi nghe thêëy tiïëng ngûúâi àaánh xe. Quaái laå nhó:

Ngûúâi kia cuäng noái:

- ÛÂ, cuäng laå thêåt, ta thûã ài theo xem xe úã chöî naâo. Xe chaåy thùèng möåt maåch vaâo rûâng röìi dûâng laåi àuáng chöî coá cuãi àaä àùén.

Tyá hon thêëy böë goåi:

- Böë úi, böë thêëy chûa, con àaä àûa xe àïën àêy, böë cho con xuöëng ài.

Böë chaåy àïën, tay traái nùæm cûúng ngûåa, tay phaãi nhêëc con ra khoãi tai ngûåa, röìi àùåt con xuöëng. Tyá hon vui veã ngöìi lïn möåt coång rúm.

Tröng thêëy Tyá hon hai ngûúâi laå mùåt sûãng söët khöng noái lïn lúâi. Möåt ngûúâi keáo baån ra möåt chöî baão:

- Naây, nïëu ta àem thùçng nhoác naây ài laâm troâ úã tónh to thò phaát taâi àêëy. Ta mua noá ài.

Hai ngûúâi beân àïën baão baác nöng dên:

- Öng baán cho chuáng töi thùçng beá naây, chuáng töi seä chùm soác noá

cêín thêån.

Ngûúâi böë àaáp:

- Khöng, noá laâ khuác ruöåt cùæt àöi cuãa töi. Baåc vaâng trïn caã thïë

gian naây àöëi vúái töi cuäng khöng bùçng àûúåc.

Nghe thêëy hai ngûúâi hoãi mua, Tyá hon nñu lêëy quêìn aáo böë treâo lïn vai noái thêìm:

Truyïån cöí Grim 55

- Böë úi, böë cûá baán con ài, thïë naâo röìi con cuäng vïì àûúåc. Öng böë liïìn baán con lêëy möåt söë tiïìn to.

Hai ngûúâi kia hoãi Tyá hon:

- Maây muöën ngöìi àêu?

- Khoá gò àêu, cûá àïí chaáu lïn vaânh muä, chaáu seä ài ài laåi laåi trïn êëy xem phong caãnh, chaáu khöng ngaä àêu maâ ngaåi. Möåt ngûúâi àùåt noá lïn vaânh muä.

Sau khi Tyá hon àaä chaâo böë, hoå àem noá ài, ài maäi. Àïën xêm xêím töëi, Tyá hon noái:

- Cho chaáu xuöëng àêët möåt laát, chaáu cêìn lùæm. Ngûúâi mang noá trïn muä noái:

- Cûá viïåc úã trïn êëy, khöng coá gò phiïìn baác àêu, chim thónh thoaãng vêîn óa trïn êëy maâ!

Noá noái:

- Khöng maâ, chaáu cuäng biïët cû xûã thïë naâo cho phaãi, öng cho chaáu xuöëng mau mau ài.

Ngûúâi êëy cêët muä, nhùæc Tyá hon xuöëng ruöång gêìn vïå àûúâng. Noá

lêín ngay vaâo giûäa nhûäng cuåc àêët, ruác vaâo möåt caái hang chuöåt. Röìi noá lïn tiïëng chïë hai ngûúâi kia:

- Thöi chaâo hai öng, hai öng vïì vúái nhau nheá.

Hai ngûúâi lêëy gêåy choåc vaâo hang chuöåt àïí bùæt noá, nhûng mêët cöng toi vò Tyá hon boâ vaâo sêu quaá.

Trúâi àaä töëi hùèn, hai ngûúâi àaânh boã vïì tay khöng. Khi hoå ài röìi, Tyá hon chui úã hang ra. Noá nghô buång: "Àïm töëi maâ cûá chuïånh choaång ngoaâi àöìng thò nguy, vúä àêìu gaäy cùèng nhû

chúi". May sao noá vêëp phaãi möåt caái voã sïn. Noá chui vaâo noái:

- Laåy chuáa, àïm nay con coá chöî nguã yïn röìi.

Vûâa chúåp mùæt, thò noá nghe thêëy tiïëng hai ngûúâi ài qua. Möåt ngûúâi noái:

- Laâm thïë naâo maâ ùn tröåm àûúåc vaâng baåc cuãa laäo cha xûá giaâu suå nhó? Tyá hon noái xen vaâo:

- Àïí töi baây mûu cho.

Truyïån cöí Grim 56

Möåt tïn tröåm höët hoaãng noái:

- Caái gò thïë? Tao vûâa nghe thêëy tiïëng ngûúâi noái:

- Caác baác cûá ài theo, töi seä giuáp cho.

- Nhûng maây úã chöî naâo cú?

- Caác öng cûá tòm töi úã dûúái àêët, chöî naâo coá tiïëng noái êëy. Boån keã tröåm tòm maäi múái thêëy Tyá hon. Chuáng nhêëc noá lïn hoãi:

- Maây liïåu giuáp chuáng tao àûúåc viïåc gò húã nhaäi?

- Chaáu seä luöìn qua chêën song cûãa söí nhaâ cha xûá. Caác baác muöën lêëy gò chaáu chuyïìn ra cho chûá gò.

- Àûúåc. Àïí xem taâi maây ra sao.

Khi keã tröåm àïën nhaâ cha xûá, Tyá hon chui vaâo buöìng, röìi thaãn nhiïn hoãi roä to:

- Caác baác coá muöën khoùæng saåch caái buöìng naây khöng?

Boån keã tröåm súå haäi baão noá:

- Noái kheä chûá, ngûúâi ta thûác dêåy bêy giúâ!

Nhûng Tyá hon vêîn taãng lúâ nhû khöng nghe tiïëng laåi hoãi to:

- Caác baác muöën lêëy gò, khoùæng saåch nheá?

Baâ cuå laâm bïëp nguã úã buöìng bïn caånh nghe thêëy ngöìi nhoãm dêy, lùæng tai nghe. Boån keã tröåm höët hoaãng toan lêín ra nhûng laåi trêën tônh, cho laâ Tyá hon trïu mònh thöi. Chuáng trúã laåi kheä baão:

- Thöi naâo àûâng àuâa nûäa. Coá gò thò chuyïín ra ài naâo!

Tyá hon laåi kïu thêåt to:

- Chaáu chuyïín têët caã nheá, giú tay ra maâ àoán lêëy. Lêìn naây baâ giaâ nghe thêëy roä möìn möåt, bûúác xuöëng giûúâng loâ moâ

ra cûãa. Keã tröåm vöåi chaåy baán söëng baán chïët nhû coá ma àuöíi. Baâ giaâ

khöng thêëy gò, ài thùæp nïën. Khi baâ trúã laåi, Tyá hon àaä tröën vaâo àöëng coã. Baâ luåc soaát moåi chöî khöng thêëy gò, tûúãng laâ mònh mï nguã, laåi lïn giûúâng nùçm.

Tyá hon nùçm co ro trong àaám coã khö, àõnh nguã àïën saáng mai röìi vïì nhaâ. Nhûng àõnh thïë naây laåi ra thïë khaác. Chaâ, úã àúâi thêåt lùæm nöîi gian nan! Trúâi vûâa taâng taãng saáng, baâ giaâ àaä dêåy cho suác vêåt ùn. Trûúác tiïn baâ vaâo kho, lêëy möåt öm coã, àuáng ngay chöî Tyá hon nguã. Truyïån cöí Grim 57

Tyá hon nguã say quaá, nïn maäi àïën khi vaâo möìm boâ röìi múái thûác giêëc. Noá kïu lïn:

- Trúâi úi töi àaä úã trong cöëi baác nïån daå röìi. Nhûng sau àoá biïët ngay laâ möìm boâ röìi. Noá cöë traánh cho khoãi bõ

nghiïën, thò bõ nuöët tröi vaâo daå daây. Noá nghô buång: "Gian nhaâ naây khöng coá cûãa söí, chùèng thêëy mùæt trúâi, àeân àoám gò caã!". ÚÃ àêy noá

thêëy khoá chõu lùæm, khöí nhêët laâ coã cûá tuön vaâo, chöî úã ngaây caâng thïm chêåt heåp. Noá súå quaá kïu to:

- Àûâng tuön coã tûúi vaâo nûäa! Àûâng tuön coã tûúi vaâo nûäa!

Luác àoá, baâ giaâ àang vùæt sûäa boâ, khöng tröng thêëy ngûúâi maâ laåi nghe thêëy tiïëng noái y nhû tiïëng àïm qua. Baâ súå quaá, àang ngöìi ghïë, ngaä lùn ra àöí hïët sûäa.

Baâ vöåi ài tòm cha xûá maách:

- Quaái laå, boâ nhaâ biïët noái cha aå.

Cha xûá hoãi:

- Baâ àiïn aâ?

Röìi cha xuöëng chuöìng boâ xem thûåc hû thïë naâo. Cha múái bûúác vaâo, àaä nghe thêëy tiïëng Tyá hon kïu to:

- Àûâng tuöìn coã tûúi vaâo nûäa!

Cha xûá cuäng àêm hoaãng. Cho laâ boâ bõ quyã aám. Cha sai giïët boâ. Ngûúâi ta laâm thõt boâ xong quùèng ra àöëng phên caái daå daây coá chûáa Tyá hon.

Noá loay hoay maäi múái thoâ àûúåc àêìu ra, laåi gùåp ngay sûå chùèng laânh: möåt con choá soái àoái buång qua àêëy, nuöët chûãng caã daå daây lêîn noá. Tyá hon vêîn yïn trñ nghô buång:

- "Coá leä soái naây baão àûúåc". Röìi tûâ trong buång soái noá noái to:

- Cêåu soái úi, töi muöën maách cêåu möåt miïëng ùn tuyïåt ngon. Soái hoãi:

- ÚÃ àêu thïë?

Tyá hon baão cho soái biïët nhaâ böë mònh úã àêu vaâ noái:

- Cêåu cûá chui qua cöëng vaâo bïëp thò cêåu seä tha höì cheán baánh ngoåt, múä, xuác xñch, àuã thûá.

Truyïån cöí Grim 58

Soái khöng àúåi Tyá hon phaãi noái hai lêìn. Àïm àïën, soái vöåi chui qua cöëng vaâo bïëp cheán thaã cûãa. Soái ùn no phònh buång röìi, muöën ra khöng àûúåc, vò qua àûúâng cuä khöng loåt nûäa. Tyá hon àaä tñnh trûúác àïën mûác àoá. Thïë laâ úã trong buång soái, Tyá hon kïu la inh oãi lïn. Soái noái:

- Maây coá im ài khöng ngûúâi ta thûác dêåy bêy giúâ. Tyá hon àaáp:

- UÁi chaâ, cêåu àaä cheám thñch röìi, töi cuäng phaãi tiïu khiïín chûá. Noái xong noá laåi heát êìm lïn.

Böë meå noá nghe tiïëng, thûác dêåy chaåy xuöëng bïëp ngoá qua keo vaách thò thêëy soái. Öng chaåy ài lêëy ròu, baâ lêëy haái. Luác vaâo chöìng baão vúå:

- Baâ àûáng sau töi, nïëu töi choaãng möåt caái maâ noá chûa chïët ngay, thò baâ àêm vaâo buång noá nheá.

Tyá hon nghe thêëy tiïëng böë, reo lïn:

- Böë úi, con úã trong buång soái àêëy.

Böë mûâng quyánh noái:

- Laåy chuáa! Àûáa con vaâng baåc cuãa töi àaä vïì àêy röìi. Röìi baác baão vúå vûát haái ài àïí con khoãi bõ thûúng. Àöîån öng giú ròu lïn, giaáng cho soái möåt nhaát chïët tûúi. Sau baác lêëy dao keáo möí buång soái, löi Tyá hon ra.

Baác noái:

- ÚÃ nhaâ böë meå lo cho con quaá con aå.

- Thûa böë, con àaä ài àêy ài àoá nhiïìu, may maâ nay con laåi àûúåc thúã khöng khñ trong laânh.

- Thïë con àaä ài nhûäng àêu?

- Böë aå, con àaä úã trong hang chuöåt, trong daå daây boâ, trong buång soái, bêy giúâ con muöën úã nhaâ vúái böë meå.

Böë meå öm hön con maâ rùçng:

- Tûâ nay duâ àûúåc bao nhiïu tiïìn, böë meå chùèng baán con nûäa àêu. Röìi böë meå cho con ùn uöëng vaâ may quêìn aáo múái cho noá, vò quêìn aáo cuä ài nhiïìu àaä raách hïët.

Truyïån cöí Grim 59

Caác em àaä bao giúâ giuáp böë meå laâm viïåc chûa? Nïëu chûa thò caác em thua chuá beá Tyá hon röìi àêëy. Chuá chó beá bùçng ngoán tay caái nhûng chuá giuáp böë meå chuá rêët nhiïìu viïåc nhúâ vaâo trñ thöng minh. Caác em seä giuáp àûúåc böë meå nhiïìu viïåc tuây vaâo khaã nùng cuãa mònh àïí khöng bao giúâ phaãi thua chuá beá Tyá hon nheá!

Truyïån cöí Grim 60

Cö beá loå lem

Coá lêìn, böë ài chúå phiïn hoãi hai con vúå kïë muöën xin quaâ gò. Möåt cö xin quêìn aáo àeåp, möåt cö xin ngoåc.

Böë laåi hoãi:

- Thïë Loå lem con muöën gò naâo?

- Thûa böë, trïn àûúâng vïì, coá caânh cêy naâo va vaâo muä böë thò xin böë beã cho con.

Böë mua vïì cho hai con vúå kïë quêìn aáo àeåp vaâ ngoåc. Trïn àûúâng vïì, khi ài qua möåt buåi cêy xanh, coá caânh cêy deã va phaãi öng vaâ lêåt muä öng. Öng beã caânh êëy mang vïì. Túái nhaâ, öng cho hai con vúå kïë

quaâ chuáng xin vaâ àûa caânh deã cho Loå lem. Loå lem caãm ún böë, àïën möå meå tröìng caânh deã lïn, khoác loác thaãm thiïët, nûúác mùæt rúi xuöëng tûúái ûúát hïët caânh laá. Caânh lúán rêët mau thaânh möåt cêy àeåp. Möîi ngaây, Loå lem àïën àoá ba lêìn, lêìn naâo cuäng coá con chim trùæng túái àêåu trïn cêy. Hïî cö ngoã yá mong ûúác thûá gò thò chim vûát thûá êëy xuöëng cho cö.

Möåt höm, nhaâ vua múã höåi ba ngaây liïìn, múâi têët caã caác thiïëu nûä

xinh àeåp trong nûúác àïën àïí Hoaâng tûã keán vúå. Hai cö con vúå kïë nghe noái laâ mònh cuäng àûúåc ài thò mûâng mûâng rúä goåi Loå lem àïën baão:

- Maây haäy chaãi àêìu àaánh giaây cho chuáng tao, caâi giaây cho chùæc àïí chuáng tao ài cho chùæc àïí chuáng tao ài lea cûúái úã cung vua. Loå lem khoác loác vêng lúâi, vò chñnh noá cuäng muöën àûúåc ài cuâng àïí nhaãy. Noá xin meå kïë cho ài. Meå kïë baão:

- Àöì Loå lem bêín thóu nhú nhuöëc maâ cuäng àoâi ài dûå höåi aâ! Maây laâm gò coá giaây, coá quêìn aáo àêu maâ nhaãy?

Noá xin maäi thò meå kïë baão:

- Tao àöí möåt àêëu àöî xuöëng tro. Cho maây nhùåt hai tiïëng àöìng höì, xong thò ài.

Truyïån cöí Grim 61

Cö ài cûãa sau vûúân goåi:

- Húäi chim cêu ngoan ngoaän, húäi chim gaáy, húäi têët caã caác chim trïn trúâi, haäy laåi àêy nhùåt giuáp em, àöî ngon thò boã vaâo nöìi, àöî xêëu thò boã vaâo cöí hoång.

Lêåp tûác coá àöi chim böì cêu trùæng bay qua cûãa söí nhaâ bïëp vaâo, theo sau coá chim gaáy, röìi àïën têët caã caác chim trïn trúâi raâo raâo bay túái àêåu xuöëng quanh àöëng tro. Chim böì cêu gêåt guâ röìi bùæt àêìu möí

lia lõa, nhûäng chim khaác cuäng möí lia möí lõa, nhùåt àöî töët boã vaâo nöìi. Chó non nûãa tiïëng àöìng höì, chim àaä laâm xong xuöi caã vaâ bay ài. Cö

gaái mang àöî àïën cho gò gheã, chùæc mêím àûúåc ài dûå höåi. Nhûng gò gheã

baão:

- Toi cöng thöi, Loå lem aå! Maây khöng ài cuâng àûúåc àêu vò maây laâm gò coá quêìn aáo maâ nhaãy? Chùèng nheä laâm chuáng tao xêëu mùåt vò

quêìn aáo cuãa maây aâ?

Noái röìi, muå quay phùæt ài, vöåi vaä cuâng hai àûáa con gaái àaâi caác ra ài.

ÚÃ nhaâ khöng coá ai, Loå lem ra möå meå, àïën göëc cêy deã goåi:

- Cêy úi, cêy haäy ruä vaâng ruä baåc xuöëng àêy cho em. Chim liïìn neám xuöëng cho cö möåt chiïëc aáo bùçng vaâng bùçng baåc vaâ möåt àöi haâi luåa thïu chó baåc. Cö vöåi mùåc quêìn aáo vaâo ài dûå höåi. Dò gheã vaâ hai em khöng nhêån àûúåc ra cö, tûúãng laâ möåt naâng cöng chuáa naâo xa laå vò cö mùåc aáo vaâng tröng àeåp löång lêîy. Chuáng khöng ngúâ chuát naâo àoá laâ Loå lem, àinh ninh laâ cö vêîn luái huái nhùåt àöî trong àöëng tro. Hoaâng tûã laåi àoán cö, cêìm tay cö nhaãy. Chaâng khöng muöën nhaãy vúái ai khaác nûäa, vaâ khöng chõu rúâi tay cö ra. Coá ai àïën múâi cö

nhaãy thò chaâng noái:

- Àêy laâ baån nhaãy cuâng töi.

Cö nhaãy àïën töëi thò xin vïì. Hoaâng tûã ngoã yá muöën àûa cö vïì vò

chaâng muöën biïët cö thiïëu nûä xinh àeåp naây laâ con caái nhaâ ai. Cö gúä tay Hoaâng tûã ra vaâ nhaãy vaâo chuöìng böì cêu. Hoaâng tûã àúåi àïën khi öng böë

àïën liïìn baão cö gaái laå mùåt àaä nhaãy biïën mêët vaâo chuöìng böì cêu. Öng cuå nghô: phaãi chùng laâ Loå lem?

Cuå bùæt mang àïën cho cuå ròu vaâ mai àïí cuå cheã tan chuöìng ra. Cheã xong chùèng thêëy coá ai úã trong. Hoå vïì nhaâ thò thêëy Loå lem mùåc Truyïån cöí Grim 62

quêìn aáo nhem nhuöëc ngöìi trong àöëng tro, möåt ngoån àeân dêìu tuâ muâ

chaáy trïn loâ sûúãi. Thò ra Loå lem àaä nhaãy phùæt ra khoãi chuöìng böì

cêu, chaåy vöåi àïën cêy deã, cúãi quêìn aáo àeåp ra àïí trïn möå. Chim xuöëng cêët ài ngay. Röìi cö laåi mùåc quêìn aáo xaám xò vaâo, ngöìi trïn àöëng tro trong bïëp nhû cuä.

Höm sau, höåi laåi tiïëp tuåc. Böë meå vaâ hai em ài khoãi, Loå lem laåi àïën cêy deã goåi:

- Cêy úi, haäy ruä vaâng ruä baåc xuöëng àêy cho em. Chim laåi thaã xuöëng möåt böå quêìn aáo löång lêîy hún höm trûúác. Cö

mùåc quêìn aáo êëy àïën dûå lïî. Cö àeåp quaá, laâm moåi ngûúâi ngêín ngûúâi ra. Hoaâng tûã àaä àúåi cö, liïìn cêìm tay cö vaâ chó nhaãy vúái cö thöi. Caác ngûúâi khaác àïën múâi cö nhaãy thò Hoaâng tûã baão: "Àêy laâ baån nhaãy cuãa töi".

Àïën töëi, cö xin vïì, Hoaâng tûã ài theo xem cö àïën nhaâ naâo, cö vöåi gaåt Hoaâng tûã ra chaåy vaâo vûúân sau nhaâ. úã àêëy coá möåt cêy lï to rêët àeåp, chi chñt nhûäng quaã ngon laânh. Cö treâo lïn nhanh nhû soác röìi ài àêu mêët. Hoaâng tûã àúåi àïën khi öng böë àïën baão:

- Cö gaái laå mùåt àaä àaánh thaáo khoãi tay ta. Coá leo cö êëy nhaãy lïn cêy lï röìi.

Öng böë nghô:

- Phaãi chùng laâ Loå lem!

Öng cho mang ròu àïën, àùén cêy xuöëng, nhûng chùèng coá ai trïn cêy.

Caã nhaâ vaâo bïëp thò thêëy Loå lem nùçm trong àöëng tro nhû khöng coá viïåc gò xaãy ra. Thò ra cö àaä nhaãy tûâ phña bïn kia cêy xuöëng, àem traã quêìn aáo àeåp cho chim trïn cêy deã vaâ mùåc quêìn aáo xaám xò vaâo. Àïën ngaây thûá ba, böë meå vaâ caác em ài khoãi, Loå lem laåi ra möå meå

baão cêy:

- Cêy úi, cêy haäy ruä vaâng ruä baåc xuöëng àêy cho em. Chim liïìn nhaã xuöëng möåt böå quêìn aáo löång lêîy nhêët àúâi vaâ möåt àöi haâi toaân bùçng vaâng. Khi cö mùåc vaâo ài dûå lea, moåi ngûúâi cûá thêìn ngûúâi ra nhòn. Hoaâng tûã chó nhaãy vúái cö, coá ai múâi cö nhaãy thò

chaâng noái:

- Àêy laâ baån nhaãy cuãa töi.

Truyïån cöí Grim 63

Àïën töëi, Loå lem xin vïì. Hoaâng tûã àõnh àûa vïì, nhûng cö lêín nhanh nhû cùæt, Hoaâng tûã àaä nghô ra möåt meåo laâ cho àöí nhûåa thöng lïn thang. Khi cö nhaãy ài thò chiïëc giaây bïn traái dñnh laåi. Hoaâng tûã

cêìm lïn thò thêëy chiïëc haâi xinh àeåp toaân bùçng vaâng. Höm sau, Hoaâng tûã mang haâi àïën tòm öng böë baão:

- Ta chó lêëy ai chên ài vûâa chiïëc haâi naây thöi. Hai chõ coá àöi chên àeåp nïn mûâng lùæm.

Cö caã mang giaây vaâo buöìng thûã trûúác mùåt meå. Nhûng cö khöng àuát ngoán chên caái vaâo àûúåc vò haâi nhoã quaá.

Meå liïìn àûa cho cö con dao baão:

- Maây cûá chùåt ngoán caái ài. Maây thaânh hoaâng hêåu röìi thò cêìn gò

ài böå nûäa.

Cö ta liïìn chùåt ngoán caái, nheát chên vaâo haâi röìi cùæn rùng chõu àau, àïën ra mùæt hoaâng tûã. Hoaâng tûã nhêån cö laâm vúå àùåt lïn ngûåa cuâng vïì. Khi ài qua möå thò àöi chim cêu àêåu trïn cêy deã kïu lïn: Cuác cu cu!

Hoaâng tûã nhòn xem

Chiïëc haâi vêëy maáu.

Vò chên daâi quaá

Nïn phaãi chùåt chên

Chñnh cö dêu thêåt

Vêîn úã trong nhaâ!

Hoaâng tûã nhòn xuöëng chên cö thêëy maáu chaãy, liïìn quay ngûåa laåi, àûa cö vïì nhaâ traã laåi cho böë meå cö. Hoaâng tûã baão khöng àuáng laâ

cö dêu thêåt, röìi cho cö em thûã haâi. Cö em thûã haâi thò may sao caác ngoán vaâo àûúåc loåt caã. Nhûng phaãi caái goát laåi to quaá. Baâ meå àûa cho con dao baão:

- Maây cûá chùåt ài möåt miïëng goát chên. Maây maâ àûúåc laâm hoaâng hêåu thò chaã bao giúâ phaãi ài chên nûäa.

Cö gaái chùåt möåt miïëng goát chên, cöë àuát chên vaâo haâi, cùæn rùng chõu àau, ra gùåp hoaâng tûã.

Hoaâng tûã àùåt cö dêu lïn ngûåa ài. Ài qua cêy deã àöi chim cêu àêåu trïn caânh hoát:

Truyïån cöí Grim 64

Cuác cu cu!

Hoaâng tûã nhòn xem

Chiïëc haâi vêëy maáu.

Vò chên daâi quaá

Nïn phaãi chùåt chên

Chñnh cö dêu thêåt

Vêîn úã trong nhaâ!

Hoaâng tûã nhòn xuöëng thêëy maáu úã haâi chaãy ra, thêëm àoã caã têët trùæng, quay ngûåa, mang cö dêu traã vïì nhaâ böë meå cö maâ baão:

- Àêy cuäng chûa phaãi cö thêåt. Öng coân cö con gaái naâo khaác khöng?

Öng böë àaáp:

- Thûa Hoaâng tûã khöng aå. Chó coá con Loå lem beá tñ, xanh xao laâ

con vúå caã àaä chïët. Thûá noá thò chaã laâm cö dêu àûúåc!

Hoaâng tûã baão cûá cho goåi ra. Dò gheã thûa:

- Thûa hoaâng tûã, khöng nïn. Noá bêín thóu quaá, tröng túãm lùæm. Hoaâng tûã nhêët àõnh àoâi Loå lem lïn kyâ àûúåc. Cö rûãa mùåt muäi chên tay, àïën cuái chaâo Hoaâng tûã. Hoaâng tûã àûa cho chiïëc haâi. Cö

ngöìi lïn ghïë àêíu, ruát chên ra khoãi chiïëc guöëc göî thö kïåch, àuát chên vaâo chiïëc haâi vûâa nhû in. Cö àûáng dêåy, Hoaâng tûã thêëy mùåt thò nhêån ra cö gaái xinh àeåp àaä nhaãy vúái mònh beân phaán:

- Cö dêu thêåt àêy röìi!

Dò gheã vaâ hai con súå quaá, taái mùåt ài. Hoaâng tûã àùåt Loå lem lïn ngûåa ài. Khi qua cêy deã, àöi chim cêu hoát:

Cuác cu, haäy tröng kòa!

Cuác cu cu!

Hoaâng tûã nhòn xem

Haâi khöng coá maáu

Vò haâi vûâa quaá

Khöng phaãi chùåt chên

Àuáng cö dêu thêåt

Hoaâng tûã àûa vïì.

Truyïån cöí Grim 65

Hoát xong, àöi chim cêu bay khoãi cêy, xuöëng àêåu trïn vai cö Loå

lem, möåt con bïn traái, möåt con bïn phaãi.

Cêu chuyïån kïí vïì möåt cö beá bõ baâ dò gheã àöëi xûã rêët àöåc aác nhûng röìi cö àûúåc hûúãng haånh phuác. Qua àoá noái lïn rùçng ai söëng nhên hêåu thò luön àûúåc giuáp àúä vaâ àûúåc hûúãng haånh phuác, ai söëng àöåc aác thò seä bõ trûâng trõ. Cêu chuyïån àöìng thúâi ca ngúåi ca thiïån vaâ

caái thiïån luön chiïën thùæng caái aác.

Truyïån cöí Grim 66

Naâng Baåch Tuyïët

Giûäa muâa àöng thaáng giaá, tuyïët rúi xuöëng trùæng nhû böng. Möåt baâ hoaâng hêåu ngöìi khêu bïn cûãa söí khung göî mun, baâ maãi nhòn tuyïët nïn kim àêm phaãi tay, ba gioåt maáu rúi xuöëng tuyïët. Thêëy maáu àoã pha lêîn tuyïët trùæng thaânh möåt maâu tuyïåt àeåp, baâ

nghô buång: "Ûúác gò ta àeã àûúåc möåt ngûúâi con gaái, da trùæng nhû

tuyïët, möi àoã nhû maáu vaâ toác àen nhû göî khung cûãa naây". Sau àoá ñt lêu, baâ àeã möåt cö gaái trùæng da nhû tuyïët, möi àoã nhû

maáu vaâ toác àen nhû mun; vò vêåy baâ àùåt tïn con laâ Baåch Tuyïët. Baåch Tuyïët vûâa ra àúâi thò meå chïët.

Möåt nùm sau, vua lêëy vúå khaác. Baâ naây àeåp lùæm nhûng kiïu cùng tûå phuå, khöng muöën ai àeåp bùçng mònh. Baâ coá möåt caái gûúng thêìn, khi soi, baâ hoãi:

Gûúng kia ngûå úã trïn tûúâng,

Nûúác ta ai àeåp àûúåc dûúâng nhû ta?

Thò gûúng àaáp:

- Têu hoaâng hêåu, hoaâng hêåu àeåp nhêët nûúác aå. Biïët gûúng noái thêåt, baâ rêët sung sûúáng. Nhûng Baåch Tuyïët caâng lúán caâng àeåp. Nùm lïn baãy, cö àeåp nhû tiïn sa, àeåp hún caã

hoaâng hêåu.

Möåt höm hoaâng hêåu laåi hoãi gûúng:

Gûúng kia ngûå úã trïn tûúâng,

Nûúác ta ai àeåp àûúåc dûúâng nhû ta?

Thò gûúng àaáp:

Xûa kia baâ àeåp nhêët trêìn,

Ngaây nay Baåch Tuyïët muön phêìn àeåp hún.

Hoaâng hêåu nghe noái giêåt mònh, ghen tûác taái mùåt ài. Truyïån cöí Grim 67

Tûâ àoá möîi khi thêëy Baåch Tuyïët, hoaâng hêåu laåi tûác àiïn lïn. Ngaây möåt thïm kiïu ngaåo vaâ àöë kyå, baâ luác naâo cuäng bûát rûát. Baâ cho goåi möåt ngûúâi ài sùn àïën baão:

- Ngûúi haäy àem con beá naây vaâo rûâng cho khuêët mùæt ta. Giïët chïët noá ài, mang tim gan noá vïì àêy laâm bùçng.

Ngûúâi ài sùn vêng lïånh, àem cö beá ài. Khi baác lêëy dao ra àïí

choåc tiïët thò cö beá vö töåi van khoác:

- Baác úi, baác àûâng giïët chaáu, chaáu xin úã laåi trong rûâng khöng vïì

nhaâ nûäa.

Baác thêëy cö beá xinh àeåp quaá, thûúng haåi baão:

- Töåi nghiïåp, thöi chaáu ài ài. Baác nghô buång: "Röìi thuá dûä cuäng àïën ùn thõt noá mêët". Nhûng baác thêëy hònh nhû cêët àûúåc möåt gaánh nùång trong loâng vò khöng phaãi giïët ngûúâi.

Luác àoá möåt con hoùéng nhoã nhaãy túái. Baác giïët con hoùéng, lêëy tim gan àem vïì nöåp cho hoaâng hêåu, noái döëi laâ tim gan Baåch Tuyïët. Ngûúâi àaân baâ àöåc aác àoá sai àêìu bïëp xaâo xaáo cho muå ùn. Muå àinh ninh àoá laâ tim gan Baåch Tuyïët, ùn kyâ hïët.

Möåt mònh thui thuãi trong rûâng röång. Baåch Tuyïët súå haäi, nhòn laá

cêy ngoån coã, chùèng biïët laâm g´. Cö cùæm àêìu chaåy, giêîm phaãi gai vaâ

àaá nhoån, chaãy caã maáu chên. Thuá dûä lûúån quanh cö, nhûng khöng àuång chaåm àïën cö. Cö ài moãi caã chên, chêåp töëi, thêëy möåt caái nhaâ

nhoã, liïìn vaâo àïí nghó.

Trong nhaâ, caái gò cuäng beá tñ ti, nhûng àeåp vaâ saåch lùæm. Trïn baân traãi khùn trùæng tinh coá baãy caái àôa con, möåt àôa coá möåt caái thòa con, möåt cöëc con. Saát tûúâng kï baãy chiïëc giûúâng nhoã phuã khùn trùæng nhû tuyïët.

Baåch Tuyïët àang àoái vaâ khaát, liïìn ùn úã möîi àôa möåt tñ rau, tñ

baánh, vaâ uöëng úã möîi cöëc möåt húáp rûúåu vang, vò cö khöng muöën ai phaãi mêët phêìn. Cö mïåt quaá, muöën ài nguã, nhûng khöng giûúâng naâo nùçm vûâa, caái thò daâi quaá, caái laåi ngùæn quaá. Cö thûã àïn caái thûá baãy múái thêëy vûâa, liïìn vaâo àoá nguã.

Töëi mõt, caác ngûúâi chuã cùn nhaâ múái vïì: àoá laâ baãy chuá luân laâm cöng viïåc àaâo moã. Hoå thùæp baãy ngoån nïn lïn. Hoå caãm thêëy coá ai àaä

àïën nhaâ vò thêëy khaác khaác.

Truyïån cöí Grim 68

Möåt chuá noái: "Ai àaä ngöìi vaâo ghïë cuãa töi?". Chuá thûá hai noái: "Ai àaä ùn úã àôa cuãa töi?". Chuá thûá ba noái: "Ai àaä ùn ñt baánh cuãa töi?". Chuá thûá tû noái: "Ai àaä ùn ñt rau cuãa töi?". Chuá thûá nùm noái: "Ai àaä

duâng chiïëc dôa cuãa töi?". Chuá thûá saáu noái: "Ai àaä duâng dao cuãa töi?". Chuá thûá baãy noái: "Ai àaä uöëng vaâo cöëc cuãa töi?". Möåt chuá nhòn quanh, röìi ài laåi giûúâng mònh. Thêëy coá chöî truäng úã àïåm, chuá beân noái:

- Ai àaä treâo lïn giûúâng töi?

Nhûäng chuá khaác cuäng laåi giûúâng mònh vaâ noái: "Coá ai àaä nùçm vaâo giûúâng cuãa töi?". Chuá thûá baãy nhòn vaâo giûúâng mònh thêëy Baåch Tuyïët àang nguã. Chuá goåi caác chuá kia àïën. Ai nêëy àïìu ngaåc nhiïn. Hoå cêìm baãy ngoån àeân soi Baåch Tuyïët vaâ reo lïn: "Laåy chuáa! Cö beá

naây àeåp quaá". Caác chuá mûâng lùæm, àïí yïn cho cö nguã. Suöët àïm, chuá luân thûá baãy nùçm gheá nhúâ saáu chuá kia, möîi giûúâng möåt luác.

Saáng höm sau, Baåch Tuyïët dêåy, thêëy baãy chuá luân, cö hoaãng súå, nhûng hoå thên mêåt hoãi:

- Cö tïn laâ g´?

Cö àaáp:

- Em laâ Baåch Tuyïët.

Hoå laåi hoãi:

- Sao cö laåi túái àêy?

Cö kïí cho hoå nghe laâ gò gheã muöën giïët cö, ngûúâi ài sùn àaä àïí

cho cö söëng, cö àaä chaåy suöët ngaây maäi cho àïën khi thêëy nhaâ hoå. Caác chuá luân baão cö:

- Cö coá muöën giuáp chuáng töi möåt tay, laâm caác viïåc trong nhaâ

naây khöng? Cö seä nêëu nûúáng, laâm giûúâng, giùåt giuä, khêu vaá, thïu thuâa, cö queát tûúác, doån deåp töët, thò úã laåi àêy vúái chuáng töi, cö seä

chùèng thiïëu thûá gò.

Baåch Tuyïët noái:

- Vêng em xin àa taå.

Tûâ àoá Baåch Tuyïët úã vúái caác chuá luân. Cö laâm cöng viïåc nöåi trúå. Saáng súám, caác chuá luân vaâo moã lêëy quùång vaâ vaâng cho àïën chiïìu töëi, Truyïån cöí Grim 69

Baåch Tuyïët laâm thûác ùn sùén àïí cho hoå vïì ùn. Suöët ngaây, cö úã nhaâ

möåt mònh. Caác chuá luân dùån cö:

- Cêín thêån àïì phoâng muå gò gheã àêëy! Thïë naâo röìi muå cuäng biïët laâ cö úã àêy. Àûâng cho ai vaâo nhaâ àêëy!

Hoaâng hêåu àinh ninh laâ ùn tim gan Baåch Tuyïët röìi muå chùæc rùçng tûâ nay mònh àeåp nhêët àúâi.

Baâ laåi gûúng hoãi:

Gûúng kia ngûå úã trïn tûúâng,

Nûúác ta ai àeåp àûúåc dûúâng nhû ta?

Gûúng àaáp:

Xûa kia baâ àeåp nhêët trêìn,

Ngaây nay Baåch Tuyïët muön phêìn àeåp hún.

Naâng úã khuêët nuái non,

Taåi nhaâ cuãa baãy chuá luân xa xa.

Baâ giêåt mònh vò biïët rùçng gûúng khöng bao giúâ noái sai, ngûúâi ài sùn àaä lûâa baâ vaâ Baåch Tuyïët coân söëng. Baâ laåi nghô caách haåi Baåch Tuyïët. Baâ àûáng ngöìi khöng yïn vò thêëy mònh chûa àeåp nhêët nûúác. Sau baâ tòm ra möåt kïë: baâ böi mùåt vaâ ùn mùåc giaã laâm möåt baâ laäo baán haâng xeán, khöng ai nhêån ra àûúåc. Baâ caãi trang röìi vûúåt baãy ngoån nuái àïën nhaâ baãy chuá luân kia, goä cûãa noái:

- Laäo coá haâng àeåp baán àêy.

Baåch Tuyïët nhòn qua cûãa söí noái:

- Chaâo baâ, baâ baán gò àêëy?

- Toaân laâ cuãa àeåp, dêy buöåc, aáo loát àuã caác maâu. Röìi muå cho cö xem möåt chiïëc ao loát cheän bùçng xa-tanh nguä sùæc. Baåch Tuyïët nghô: "Baâ naây tûã tïë, mònh cho vaâo àûúåc". Cö beân múã cûãa cho muå vaâo vaâ mua chiïëc aáo loát.

Muå baão cö:

- Con úi, con buöåc vuång lùæm, laåi àêy, baâ buöåc cho. Baåch Tuyïët khöng chuát e ngaåi, àïí muå buöåc höå. Muå buöåc thoùn thoùæt, thñt chùåt quaá, Baåch Tuyïët khöng thúã àûúåc nûäa, ngaä lùn ra bêët tónh nhên sûå.

Muå noái:

Truyïån cöí Grim 70

- Thïë laâ hïët àúâi con àeåp nhêët.

Röìi muå vöåi vaä ra vïì.

Töëi àïën baãy chuá luân vïì nhaâ, thêëy Baåch Tuyïët nùçm xoaâi trïn mùåt àêët, khöng àöång àêåy thò hoaãng súå lùæm. Hoå nhêëc cö lïn, thêëy aáo loát buöåc chùåt quaá, beân cùæt àöi ra. Cö laåi khe kheä thúã, röìi dêìn dêìn söëng laåi. Sau khi nghe cö kïí chuyïån vûâa xaãy ra, caác chuá luân baão cö:

- Con muå baán haâng àuáng laâ muå hoaâng hêåu àöåc aác. Tûâ raây cö

phaãi cêín thêån, chuáng töi vùæng nhaâ thò chúá coá cho ai vaâo nheá. Vïì túái nhaâ, muå dò gheã àïën trûúác gûúng vaâ hoãi: Gûúng kia ngûå úã trïn tûúâng,

Nûúác ta ai àeåp àûúåc dûúâng nhû ta?

Gûúng àaáp:

Xûa kia baâ àeåp nhêët trêìn,

Ngaây nay Baåch Tuyïët muön phêìn àeåp hún.

Naâng úã khuêët nuái non,

Taåi nhaâ cuãa baãy chuá luân xa xa.

Nghe noái vêåy, hoaâng hêåu caãm thêëy maáu söi lïn vò cùm giêån, muå

biïët laâ Baåch Tuyïët àaä àûúåc cûáu söëng laåi. Muå noái: "Àûúåc röìi, thïë naâo tao cuäng lêåp mûu trûâ àûúåc maây". Röìi muå phuâ pheáp laâm möåt caái lûúåc coá thuöëc àöåc vaâ mùåc giaã laâm möåt baâ laäo khaác lêìn trûúác. Muå vûúåt baãy ngoån nuái ài àïën nhaâ baãy chuá luân, göî cûãa vaâ noái:

- Baâ coá haâng àeåp baán àêëy.

Baåch Tuyïët ngoá qua cûãa söí, noái to:

- Baâ ài ài, töi khöng àûúåc pheáp cho ai vaâo àêu. Muå giaâ noái:

- Thò ai cêëm con xem cú chûá?

Röìi noá giú cho Baåch Tuyïët xem caái lûúåc coá thuöëc àöåc. Cö thñch caái lûúåc quaá, xiïu loâng chaåy ra múã cûãa. Àöi bïn thoãa thuêån mua baán xong, muå giaâ noái:

- Àïí baâ chaãi cho àeåp nheá.

Baåch Tuyïët chùèng ngêìn ngaåi gò, àïí cho muå chaãi àêìu. Lûúåc múái àuång vaâo toác, Baåch Tuyïët àaä bõ àöåc, ngaä lùn ra bêët tónh nhên sûå.

Truyïån cöí Grim 71

Con muå gian aác noái:

- Thïë laâ caái àeåp tuyïåt vúâi àaä ài àúâi nhaâ ma. Röìi muå boã ài.

May sao bêëy giúâ àaä muöån. Chùèng mêëy chöëc, baãy chuá luân vïì. Thêëy Baåch Tuyïët nùçm chïët cûáng dûúái àêët, hoå nghi ngay thuã phaåm laâ muå dò gheã. Hoå tòm thêëy caái lûúåc trïn àêìu Baåch Tuyïët. Vûâa gúä

lûúåc ra thò Baåch Tuyïët söëng laåi ngay, kïí laåi sûå viïåc cho caác chuá

nghe. Caác chuá dùån cö phaãi cêín thêån. Bêët cûá ai àïën cuäng àûâng múã

cûãa cho vaâo.

Hoaâng hêåu vïì nhaâ soi gûúng hoãi:

Gûúng kia ngûå úã trïn tûúâng,

Nûúác ta ai àeåp àûúåc dûúâng nhû ta?

Gûúng vêîn traã lúâi nhû trûúác:

Xûa kia baâ àeåp nhêët trêìn,

Ngaây nay Baåch Tuyïët muön phêìn àeåp hún.

Naâng úã khuêët nuái non,

Taåi nhaâ cuãa baãy chuá luân xa xa.

Nghe thêëy thïë, hoaâng hêåu tûác àiïn lïn, noái:

- Con Baåch Tuyïët, maây phaãi chïët, duâ tao coá mêët maång cuäng cam.

Muå vaâo möåt caái phoâng rêët kñn trong lêu àaâi, núi khöng ai àûúåc bûúác chên túái. Muå têím thuöëc àöåc vaâo möåt quaã taáo. Quaã taáo tröng rêët ngon, nûãa àoã nûãa trùæng, ai thêëy cuäng muöën ùn, nhûng cùæn möåt miïëng laâ chïët tûúi.

Sau khi àaä chuêín bõ quaã taáo, muå böi mùåt, ùn mùåc giaã laâm möåt baâ nöng dên, vûúåt baãy ngoån nuái àïën nhaâ baãy chuá luân. Muå göî cûãa. Baåch Tuyïët thoâ àêìu qua cûãa söí, noái:

- Töi khöng àûúåc pheáp cho ai vaâo àêu. Baãy chuá luân àaä cêëm röìi. Muå nöng dên kia baão:

- Thöi cuäng àûúåc. Töi muöën àêíy chöî taáo naây ài. Àïí töi cho cö

möåt quaã.

Baåch Tuyïët noái:

Truyïån cöí Grim 72

- Khöng, chaáu khöng àûúåc pheáp lêëy gò àêu.

Muå giaâ noái:

- Cö súå ùn phaãi thuöëc àöåc û? Tröng àêy naây, töi böí quaã taáo ra laâm àöi, cö ùn nûãa àoã àeåp, töi ùn nûãa trùæng nheá. Muå giaâ boã thuöëc àöåc vaâo quaã taáo rêët kheáo, chó nûãa àoã coá thuöëc àöåc thöi. Baåch Tuyïët theâm ùn quaã taáo quaá, thêëy muå ùn taáo maâ

khöng sao caã, cö beân cêìm lêëy phêìn muå àûa. Cö vûâa cùæn möåt miïëng thò ngaä lùn ra chïët. Muå gûúâm gûúâm nhòn cö, cûúâi khanh khaách, noái:

- Trùæng nhû tuyïët, àoã nhû maáu, àen nhû mun, lêìn naây nhûäng thùçng luân hïët àûúâng cûáu söëng maây.

Khi vïì àïën cung hoaâng hêåu hoãi :

Gûúng kia ngûå úã trïn tûúâng,

Nûúác ta ai àeåp àûúåc dûúâng nhû ta?

Gûúng àaáp:

- Têu hoaâng hêåu, hoaâng hêåu àeåp nhêët nûúác aå. Luác àoá, loâng muå múái àûúåc thû thaái, sûå thû thaái cuãa keã àöë kyå. Nhûäng chuá luân vïì nhaâ thêëy Baåch Tuyïët àaä tùæt thúã nùçm daâi trïn mùåt àêët. Hoå nêng cö dêåy, tòm xem coá dêëu vïët chêët àöåc naâo khöng. Hoå núái aáo cho cö, chaãi àêìu cho cö, lêëy nûúác vaâ rûúåu tùæm rûãa cho cö, nhûng chùèng ùn thua gò, cö chïët thêåt röìi. Hoå àùåt cö lïn giûúâng. Caã

baãy ngûúâi ngöìi quanh thi haâi than khoác roâng raä ba ngaây. Hoå muöën chön cö, nhûng thêëy sùæc mùåt cö tûúi, maá cö ûãng höìng nhû ngûúâi söëng, thò noái: "Ai núä vuâi cö xuöëng àêët àen". Hoå àùåt xaác cö vaâo möåt cöî

quan taâi bùçng thuãy tinh, tröng roä möìn möåt, vaâ khùæc tïn cö bùçng chûä

vaâng, àïì roä cö laâ möåt naâng cöng chuáa. Röìi hoå àem quan taâi lïn nuái, cùæt phiïn nhau canh gaác. Àïën caã loaâi vêåt cuäng àïën viïëng Baåch Tuyïët, trûúác hïët laâ cuá, röìi àïën quaå, sau cuâng laâ möåt con chim böì

cêu.

Xaác Baåch Tuyïët àïí trong quan taâi àaä lêu maâ sùæc mùåt vêîn tûúi nhû nguã, da vêîn trùæng nhû tuyïët, möi vêîn àoã nhû maáu, toác àen nhû

göî mun.

Möåt höm, coá Hoaâng tûã ài rûâng vïì muöån, túái nhaâ caác chuá luân xin nguã nhúâ. Hoaâng tûã tröng thêëy trïn nuái coá chiïëc quan taâi trong coá

Baåch Tuyïët, ngoaâi àïì chûä vaâng. Hoaâng tûã liïìn baão caác chuá luân: Truyïån cöí Grim 73

- Caác chuá àïí cho ta caái quan taâi kia, muöën lêëy bao nhiïu ta cuäng traã.

- Hoaâng tûã coá traã chuáng töi möåt nuái vaâng, möåt biïín baåc chuáng töi cuäng khöng baán.

Hoaâng tûã noái:

- Thïë thò caác chuá biïëu ta vêåy, vò ta maâ khöng àûúåc tröng thêëy Baåch Tuyïët thò ta khöng thïí söëng àûúåc. Ta seä yïu naâng vaâ chùm soác naâng, coi naâng laâ ngûúâi yïu cuãa ta.

Nghe Hoaâng tûã noái thïë, caác chuá luân töët buång àöång loâng thûúng vaâ bùçng loâng cho. Hoaâng tûã sai thõ vïå khiïng quan taâi ài. Ngûúâi khiïng vêëp phaãi rïî cêy, laâm nêíy ngûúâi Baåch Tuyïët lïn. Baåch Tuyïët nön miïëng taáo coá thuöëc àöåc ra.

Tûác thò naâng söëng laåi, múã mùæt, nêng nùæp quan taâi lïn, ngöìi nhoãm dêåy, kïu lïn:

- Trúâi úi, àêy laâ àêu?

Hoaâng tûã mûâng rúä noái:

- Naâng úã àêy vúái ta.

Röìi Hoaâng tûã kïí cho Baåch Tuyïët nghe àêìu àuöi cêu chuyïån. Hoaâng tûã noái tiïëp:

- Ta yïu naâng nhêët àúâi. Naâng haäy vïì cung àiïån vua cha vúái ta, naâng seä laâm vúå ta.

Baåch Tuyïët vui veã theo goát Hoaâng tûã vïì cung. Lïî cûúái àûúåc cûã

haânh rêët long troång.

Muå dò gheã gian aác cuäng àûúåc múái àïën dûå tiïåc. Muå ùn mùåc löång lêîy, àïën gûúng soi vaâ hoãi:

Gûúng kia ngûå úã trïn tûúâng,

Nûúác ta ai àeåp àûúåc dûúâng nhû ta?

Gûúng àaáp:

Têu baâ, baâ àeåp tuyïåt trêìn,

Nhûng baâ hoaâng múái muön phêìn àeåp hún.

Muå gian aác chûãi àöíng möåt cêu, súå run lïn. Múái àêìu muå toan khöng ài ùn cûúái, nhûng muå àûáng ngöìi khöng yïn, söët ruöåt ài xem mùåt cö dêu.

Truyïån cöí Grim 74

Muå bûúác vaâo vaâ nhêån ra ngay Baåch Tuyïët, súå quaá àûáng thêìn ngûúâi ra, khöng nhuác nhñc àûúåc, röìi quaã tim àöåc aác cuãa muå vúä tan, muå lùn ra chïët.

Cêu chuyïån kïí vïì naâng Baåch Tuyïët xinh àeåp, baãy chuá luân töët vaâ baâ gò gheã àöåc aác vaâ. Qua àoá noái lïn rùçng nhûäng ngûúâi lûúng thiïån, töët buång seä àûúåc hûúãng haånh phuác, nhûäng keã àöåc aác seä bõ

trûâng phaåt.

Truyïån cöí Grim 75

Ngöi nhaâ trong rûâng

Coá möåt baác tiïìu phu ngheâo söëng vúái vúå vaâ ba con gaái trong tuáp lïìu nhoã ven möåt khu rûâng heão laánh.

Möåt buöíi súám, luác sùæp ài laâm baác dùån vúå: "Trûa nay mònh àïí

àûáa lúán mang thûác ùn vaâo rûâng cho ta nheá, töi vïì súå laâm khöng hïët viïåc". Baác noái thïm: "Àïí noá khoãi laåc, töi seä àem theo möåt tuái kï raãi doåc löëi ài".

Mùåt trúâi vûâa lïn túái giûäa àónh àêìu, cö con gaái lúán xaách möåt liïîn chaáo àêìy lïn àûúâng. Nhûng luä seã àöìng vaâ seã rûâng, luä sún ca vaâ hoåa mi, luä saáo sêåu vaâ phuâ dung àaä nhùåt hïët caác haåt kï tûâ lêu röìi, cö beá

khöng thïí naâo tòm àûúåc dêëu hûúáng àûúâng nûäa.

Cö cûá liïìu ài, maäi cho túái khi mùåt trúâi àaä lùån vaâ àïm xuöëng nghe cêy cöëi rò raâo trong boáng töëi, laåi nghe tiïëng cuá ruác, cö bùæt àêìu súå. Chúåt cö thêëy phña xa coá aánh àeân lêëp loá sau haâng cêy. Cö nghô

buång chùæc laâ úã àoá coá ngûúâi, mònh coá thïí túái xin nguã àûúåc. Cö ài vïì

phña aánh àeân. Chó möåt luác sau, cö àaä túái möåt ngöi nhaâ, cûãa söí coá aánh àeân. Cö goä cûãa. Möåt gioång khaân khaân tûâ trong noái ra: "Cûá vaâo". Cö bûúác lïn nïìn nhaâ töëi moâ goä cûãa. "Cûá vaâo ài". Laåi coá tiïëng goåi. Cö múã cûãa thêëy möåt öng giaâ toác hoa rêm ngöìi bïn baân, àêìu àùåt lïn hai baân tay, choâm rêu baåc raãi qua mùåt baân gêìn àïën àêët. Laåi coá ba con vêåt àang nùçm bïn loâ sûúãi: möåt con gaâ maái, möåt con gaâ tröëng vaâ

möåt con boâ sûäa coá böå löng àöëm sùåc súä. Cö beá kïí cho öng cuå nghe chuyïån cuãa mònh vaâ xin nguã nhúâ möåt àïm. Öng cuå quay laåi hoãi mêëy con vêåt:

ÚÁi gaâ maái!

ÚÁi gaâ tröëng!

ÚÁi boâ hoa löng àöëm!

Chuáng maây nghô sao?

Truyïån cöí Grim 76

"Àûúåc", mêëy con vêåt àöìng thanh traã, nhû thïë laâ chuáng maây àaä

bùçng loâng. Öng cuå baão: "ÚÃ àêy chùèng thiïëu möåt thûá gò, con haäy xuöëng bïëp nêëu bûäa ùn töëi cho chuáng ta ài". Cö beá xuöëng bïëp, thêëy quaã laâ thûá gò cuäng thûâa thaäi. Cö nêëu bûäa ùn thêåt ngon, song quïn khuêëy mêët mêëy con vêåt. Cö bûng lïn doån trïn baân möåt baân àêìy röìi ngöìi vaâo cuâng ùn vúái öng cuå cho àúä àoái loâng. ùn xong cö hoãi: "Con mïåt lùæm, giúâ chó muöën nùçm nguã, giûúâng úã

àêu xin cuå chó giuâm".

Mêëy con vêåt àöìng thanh àaáp:

Cö àaä ùn vúái cuå êëy,

Cö àaä uöëng vúái cuå êëy,

Cö chùèng àoaái túái boån naây

Giúâ nguã àêu, cö liïåu lêëy.

Öng cuå baão cö beá: "Con cûá lïn gaác, seä thêëy möåt caái phoâng coá hai caái giûúâng, traãi khùn trùæng, ta cuäng buöìn nguã röìi àêy". Cö beá treâo lïn, giuä giûúâng traãi khùn xong, cö nùçm quay ra nguã

khöng àúåi öng giaâ.

Möåt laát sau öng cuå cuäng lïn soi àeân thêëy cö àaä nguã say röìi, öng cuå lùæc àêìu, múã luön möåt caái cûãa hêìm cho cö beá rúi xuöëng àoá. Maäi höm sau, baác tiïìu phu múái vïì nhaâ. Baác mùæng baác gaái àaä àïí

baác phaãi nhõn àoái suöët ngaây.

Baác gaái phên trêìn: "Coá phaãi taåi töi àêu, con beá lúán àem bûäa trûa cho mònh. Chùæc hùèn noá laåc àêu röìi, mai noá vïì". Höm sau trúâi chûa saáng, baác tiïìu phu àaä dêåy àïí laåi ài rûâng: baác dùån vúå àïí con gaái thûá hai mang bûäa trûa vaâo rûâng cho baác.

"Töi seä àem theo möåt tuái àöî. Höåt àöî nhónh hún haåt kï, dïî thêëy hún, khöng súå con laåc nûäa".

Àïën trûa cö thûá hai àem bûäa àïën chöî böë. Song cuäng nhû ngaây höm trûúác, àöî àaä bõ chim rûâng ùn saåch röìi. Cö beá ài loanh quanh trong rûâng, töëi höm àoá cö cuäng túái cùn nhaâ coá öng cuå rêu baåc. Cö

cuäng xin ùn vaâ xin troå.

Öng cuå quay laåi hoãi ba con vêåt:

ÚÁi gaâ maái!

ÚÁi gaâ tröëng!

ÚÁi boâ hoa löng àöëm!

Chuáng maây nghô sao?

Truyïån cöí Grim 77

Ba con vêåt àöìng thanh traã lúâi: "Àûúåc!". Moåi viïåc sau àoá laåi xaãy ra hïåt nhû höm trûúác. Cö beá nêëu möåt bûäa ùn ngon, cuâng ngöìi ùn uöëng vúái öng cuå, song khöng àöîái hoaâi gò túái ba con vêåt. Àïën luác cö

hoãi chöî nguã. Ba con vêåt àöìng thanh àaáp:

Cö àaä ùn vúái cuå êëy,

Cö àaä uöëng vúái cuå êëy,

Cö chùèng àöîái túái boån naây

Giúâ nguã àêu, cö liïåu lêëy.

Sau khi cö nguã röìi, öng cuå lïn nhòn cö lùæc àêìu. Öng cuå cuäng cho cö tuåt xuöëng hêìm nhû cö chõ.

Saáng höm sau, baác tiïìu phu dùån vúå: "Bûäa nay mònh àïí con beá

uát noá mang caái ùn cho töi vêåy. Con beá biïët vêng lúâi, noá seä ài àïën núi vïì àïën chöën, chùèng giöëng nhû caác chõ noá àêu! Hai àûáa êëy cûá nhû

mêëy con ong daåi, suöët ngaây bay nhúãn nhú". Baác gaái khöng ûng nïn hoãi laåi: "Thïë laåi muöën mêët nöët caã àûáa con gaái töi cûng nhêët hay sao?".

Baác trai àaáp: "Mònh àûâng lo, con beá êëy thöng minh vaâ rêët khön, noá seä khöng laåc àêu. Vaã bûäa nay töi àem àöî Haâ Lan ài kia maâ. Giöëng àöî naây to hún giöëng àöî thûúâng, mêët dêëu àûúâng sao àûúåc!". Nhûng àïën luác con beá con mang laân ài thò doåc àûúâng coá bao nhiïu höåt àöî àêåu àïìu vaâo diïìu luä gaâ rûâng caã röìi. Cö chùèng coân biïët àûúâng ài löëi naâo nûäa. Cö beá con lo lùæng, cö lo böë àoái, lo khöng vïì thò

meå seä than vaän.

Töëi àïën, thêëy coá aánh àeân, cö theo hûúáng àoá lêìn túái. Cö noái rêët lïî

pheáp, xin nguã nhúâ möåt àïm. Öng cuå giaâ rêu baåc quay laåi hoãi mêëy con vêåt:

ÚÁi gaâ maái!

ÚÁi gaâ tröëng!

ÚÁi boâ hoa löng àöëm!

Chuáng maây nghô sao?

"Àûúåc", chuáng àöìng thanh traã lúâi. Cö beá bûúác ngay túái loâ sûúãi chöî mêëy con vêåt nùçm, kheä vuöët ve böå löng oáng mûúåt cuãa hai con gaâ, röìi laåi xoa àêìu con boâ löng àöëm. Sau àoá theo lúâi öng cuå dùån, cö ài nêëu ùn. Nêëu xong, bûng baát ra baân àêu àêëy. Cö tûå hoãi: "Mònh no Truyïån cöí Grim 78

maâ àïí mêëy con vêåt khön ngoan kia nhõn àoái coá àaânh loâng khöng?

Ngoaâi êëy thiïëu gò thûác ùn phaãi cho chuáng ùn no caái àaä". Cö ài lêëy luáa maåch rùæc cho hai con gaâ ùn vaâ ài bï vaâo cho con boâ

caã möåt öm rúm ngaát muâi thúm. Cö tròu mïëm noái vúái mêëy con vêåt:

"Chuác caác baån ùn ngon nheá. Nïëu khaát, töi seä laåi ài kiïëm nûúác maát vïì cho maâ uöëng".

Noái àoaån, cö ài xaách möåt thuâng nûúác àêìy. Hai con gaâ nhaãy lïn meáp thuâng, chuáng cûá nhuáng moã xuöëng nûúác, röìi laåi vûún cöí lïn möåt höìi, uöëng nhû giöëng chim thûúâng laâm. Coân boâ ta laâm thùèng möåt húi ra troâ. Cho mêëy con vêåt ùn uöëng no nï röìi, cö beá múái laåi ngöìi vaâo baân ùn nöët nhûäng thûác ùn öng cuå coân boã thûâa laåi. Möåt luác sau, àöi gaâ bùæt àêìu ruác àêìu dûúái caánh. Boâ cuäng chúáp mùæt liïn höìi. Cö beá liïìn hoãi: "Giúâ ta ài nguã röìi chûá nhó?". Phaãi khöng, gaâ maái

Phaãi khöng, gaâ tröëng

Phaãi khöng, boâ löng àöëm

Coá àuáng thïë khöng?

Mêëy con vêåt àöìng thanh àaáp:

Àuáng, cö àaä ùn vúái boån töi,

Cö àaä uöëng vúái boån töi.

Cö àaä khöng quïn boån töi.

Àïm nay chuác cö ngon giêëc.

Cö beá treâo lïn gaác, giuä göëi, traãi khùn àêu àêëy chúâ cho öng cuå ài nùçm, choâm rêu baåc daâi chêëm chên, röìi cö múái lïn giûúâng nguã. Nguã

àûúåc möåt giêëc ngon àïën nûãa àïm böîng thêëy nhaâ cûãa tûå lay chuyïín, cö tónh dêåy. Caã böën goác nhaâ bùæt àêìu chuyïín rùng rùæc, caánh cûãa lúán cûá sêåp vaâo röìi laåi tûå múã ra àêåp sêìm sêìm vaâo tûúâng. Xaâ nhaâ nhû

muöën rúi, gaác nhû muöën àöí. Sau àoá, dûúâng nhû caã maái nhaâ muöën sêåp. Röìi laåi thêëy yïn tônh, cö beá thêëy mònh chùèng viïåc gò nïn cûá

nùçm yïn vaâ nguã laåi.

Súám ngaây höm sau, cö tónh dêåy trong aánh nùæng tûúi saáng, vaâ laå

chûa, cö thêëy mònh àang nùçm trong möåt cùn phoâng lúán, quang caãnh xung quanh vö cuâng löång lêîy. Tûúâng boåc toaân bùçng luåa mêìu laá cêy, laâm nïìn cho nhûäng cuåm hoa vaâng thêåt. Giûúâng nùçm bùçng ngaâ, chùn Truyïån cöí Grim 79

boåc nhung àoã. Caånh giûúâng coá möåt caái ghïë trïn xïëp möåt àöi haâi thïu àiïím trên chêu.

Cö cûá ngúä mònh nùçm mú. Nhûng kòa àaä thêëy ba ngûúâi hêìu ùn mùåc rêët sang: Hoå baão cö coá sai baão gò khöng.

Cö baão hoå: "Caác baác cûá ra ài, töi seä dêåy ngay àêy. Cûá àïí töi nêëu chaáo cho öng cuå xong töi seä cho gaâ, cho boâ löng àöëm ùn sau". Cö nghô buång chùæc öng cuå dêåy röìi. Cö ngoaãnh sang giûúâng bïn xem sao nhûng khöng thêëy öng cuå maâ laåi thêëy möåt ngûúâi laå, treã, àeåp. Cö àang ngùæm nghña thò ngûúâi êëy àaä trúã dêåy baão cö:

- Ta chñnh laâ möåt Hoaâng tûã àaä bõ möåt con muå phuâ thuãy hiïím àöåc phuâ pheáp haäm haåi. Noá àaä biïën ta thaânh möåt öng giaâ toác baåc, àêíy ta úã giûäa rûâng sêu vúái ba ngûúâi hêìu cuäng àaä bõ noá biïën thaânh möåt con gaâ maái, möåt con gaâ tröëng vaâ möåt con boâ sûäa. Pheáp yïu êëy chó àûúåc giaãi khi naâo coá möåt ngûúâi con gaái töët buång túái àêy, khöng nhûäng biïët thûúng ngûúâi maâ biïët thûúng caã giöëng vêåt. Ngûúâi con gaái àoá laâ naâng. Nûãa àïm höm qua, naâng àaä giaãi thoaát cho boån ta, ngöi nhaâ cöí giûäa rûâng àaä thaânh nguyïn hònh laâ cung àiïån cuãa ta trûúác kia.

Àúåi cö dêåy röìi, Hoaâng tûã sai ba ngûúâi hêìu ài múâi böë meå àïën àïí

laâm lïî cûúái.

Cö hoãi:

- Nhûng hai chõ cuãa thiïëp hiïån giúâ úã àêu?

- Ta àaä giam hai cö àoá xuöëng hêìm. Mai ta seä giaãi vaâo rûâng. Hoå

seä phaãi hêìu haå möåt ngûúâi àöët than úã àoá cho túái khi naâo hoå biïët sûãa löîi, biïët thûúng yïu suác vêåt, khöng àïí chuáng khoãi àoái khaát. Nhaâ caác em coá nuöi con vêåt naâo trong nhaâ khöng, meâo, choá, hay gaâ,... Àöëi vúái con vêåt naâo cuäng thïë thöi, caác em phaãi luön thûúng chuáng vò chuáng luön giuáp ñch cho ta vaâ khöng phaãi bõ giam nhû hai cö chõ trong truyïån naây nheá!

Truyïån cöí Grim 80

Àûáa con vaâng

Xûa coá hai vúå chöìng nhaâ kia rêët ngheâo. Cuãa caãi chó coá àöåc möåt tuáp lïìu nhoã. Ngaây ngaây hai ngûúâi ài bùæt caá, laâm chùèng àuã ùn. Böîng möåt höm, ngûúâi chöìng thaã lûúái xuöëng nûúác cêët lïn àûúåc möåt con caá

toaân vaâng.

Baác coân àang kinh ngaåc ngùæm nghña thò thêëy caá lïn tiïëng noái:

- Naây, baác àaánh caá úi, xin haäy neám traã töi xuöëng nûúác, töi seä

biïën tuáp lïìu nhoã cuãa baác thaânh möåt toâa lêu àaâi traáng lïå. Baác àaánh caá àaáp:

- Ùn coân khöng coá, lêu àaâi àïí laâm gò?

Caá vaâng noái tiïëp:

- Töi seä lo caã chuyïån àoá cho baác nûäa. Trong nhaâ seä coá möåt caái tuã. Baác cûá viïåc múã ra laâ àaä sùén thûác ùn ngon trong àoá röìi. Toaân cao lûúng mô võ, muöën bao nhiïu cuäng coá.

Baác àaánh caá àaáp:

- Nïëu thïë thò ta laâm ún cho mi cuäng àûúåc thöi. Caá noái:

- Vêng, song baác phaãi hûáa vúái töi möåt àiïìu, baác khöng àïí löå cho bêët kò ai trïn thïë gian naây biïët sûå may mùæn cuãa baác do àêu maâ coá. Chó cêìn baác heá ra möåt lúâi laâ baác seä laåi mêët hïët. Baác àaánh caá beân neám traã con caá thên xuöëng nûúác röìi vïì nhaâ. Túái núi, baác chùèng thêëy tuáp lïìu àêu nûäa, giúâ àêy laâ caã möåt toâa lêu àaâi àöì söå. Baác àûáng nhòn höìi lêu röìi bûúác vaâo nhaâ thò gùåp baác gaái, quêìn aáo löång lêîy, àang ngöìi trong möåt cùn phoâng vö cuâng traáng lïå. Baác gaái coá veã haã hï lùæm, cûá hoãi baác:

- Mònh úi sao böîng dûng laåi àûúåc thïë naây? Öi sung sûúáng quaá!

- Phaãi - baác àaáp - Töi cuäng vui sûúáng. Nhûng naây, àoái lùæm röìi àêëy, doån caái gò ùn ài.

Truyïån cöí Grim 81

Baác gaái baão:

- Töi chùèng coá gò àêu, maâ cuäng khöng biïët trong toâa nhaâ múái naây coá gò hay khöng?

Baác trai noái:

- Khöng khoá àêu, àùçng kia coá möåt caái tuã lúán, laåi múã ra xem naâo. Baác gaái múã ra thò thêëy bïn trong naâo baánh naâo thõt, naâo hoa quaã, naâo rûúåu nho nhû múâi moåc.

Baác sûúáng quaá kïu lïn:

- Ta coân ûúác gò hún nûäa?

Hai ngûúâi ngöìi xuöëng cuâng ùn uöëng. Ùn àaä no, baác gaái hoãi:

- Nhûng nhaâ naây, cuãa úã àêu thïë?

- Chaâ - baác trai àaáp - hoãi chuyïån êëy laâm gò, töi khöng noái àûúåc àêu. Töi maâ húã ra cho ai biïët thò chuáng mònh seä laåi mêët hïët. Baác gaái noái:

- Àûúåc, nïëu nhû khöng àûúåc pheáp biïët thò töi cuäng chùèng thiïët hoãi laâm gò.

Tuy miïång noái thïë nhûng buång laåi nghô khaác, àïm ngaây baác ta àûáng ngöìi khöng yïn. Baác cûá giaây voâ thuác baác trai maäi, kyâ cho àïën khi baác trai söët ruöåt, kïí cho baác biïët cêu chuyïån con caá thêìn àaä bõ

bùæt, àûúåc thaã nhû thïë naâo. Kïí chûa dûát lúâi, toâa lêu àaâi traáng lïå vúái caái tuã kia àaä biïën àêu mêët. Hai ngûúâi laåi ngöìi trong tuáp lïìu àaánh caá

cuä.

Ngûúâi chöìng laåi phaãi bùæt caá kiïëm ùn. Dûúâng nhû vêån may àaä

àõnh, baác laåi bùæt àûúåc con caá vaâng phen nûäa. Caá noái vúái baác:

- Naây nïëu nhû baác laåi thaã töi thò töi seä traã cho baác toâa lêu àaâi vúái caái tuã kia, àêìy ùæp nhûäng thûá nêëu vaâ raán cho baác. Bùçng khöng seä

laåi mêët hïët.

Baác àaánh caá àaáp:

- Töi seä cöë giûä.

Baác neám con caá xuöëng nûúác. Vïì àïën nhaâ, baác laåi giaâu coá nhû

trûúác. Baác gaái haã hï vö cuâng, song sûå toâ moâ vêîn chûa thöi day dûát baác. Chó vaâi ngaây sau, baác laåi tó tï doâ hoãi nguyïn do sûå viïåc. Baác trai múái àêìu coân giûä, nhûng sau tûác vúå quaá baác kïí tuöåt luön moåi chuyïån. Tûác thò chó trong nhaáy mùæt, toâa lêu àaâi biïën mêët, hai ngûúâi laåi ngöìi trong tuáp lïìu cuä. Baác trai phaân naân: Truyïån cöí Grim 82

- Àaä thêëy chûa, giúâ röìi àïën chïët àoái.

Baác gaái àaáp:

- Öi chaâ, thaâ khöng coá cuãa coân hún coá maâ chùèng biïët cuãa tûâ àêu àïën, baão töi im sao àûúåc.

Ngûúâi chöìng laåi ài bùæt caá. Ñt lêu sau, baác laåi bùæt àûúåc con caá

vaâng lêìn thûá ba. Caá noái:

- Naây, thïë laâ caái phêån töi khöng thïí thoaát tay baác röìi. Baác cûá

àem töi vïì chùåt laâm saáu khuác, hai khuác cho baác gaái ùn, hai khuác cho con ngûåa cuãa baác ùn, coân hai khuác chön xuöëng àêët röìi baác seä àûúåc phuá quyá.

Baác trai xaách con caá vïì nhaâ, laâm àuáng theo lúâi cùn dùån. Kïët quaã laâ sau àoá hai khuác caá chön dûúái àêët biïën thaânh hai cêy huïå

vaâng, con ngûåa àeã ra möåt àöi ngûåa con bùçng vaâng vaâ baác gaái sinh àûúåc hai àûáa con cuäng toaân vaâng.

Hai àûáa treã lúán lïn nom vûâa khoãe vûâa àeåp, hai cêy huïå vúái àöi ngûåa con cuäng lúán lïn.

Hai con baão böë:

- Cha úi, chuáng con muöën lïn ngûåa vaâng ài giang höì böën bïí möåt phen.

Baác trai böëi röëi àaáp:

- Àïí caác con ài maâ röìi àêy cha khöng biïët àûúåc caác con ra sao thò cha àaânh loâng sao àûúåc? Hai con noái:

- Hai cêy huïå vaâng vêîn coân àêy, cha cûá xem hoa khùæc biïët chuáng con thïë naâo. Hoa cûá tûúi laâ chuáng con vêîn khoãe, hoa heáo laâ

chuáng con àang öëm, hoa ruång ài laâ chuáng con àaä chïët. Hai con lïn ngûåa ra ài. Túái möåt quaán troå kia, bïn trong rêët àöng khaách, moåi ngûúâi thêëy hai àûáa treã bùçng vaâng ài vaâo cûá khuác khñch cûúâi vaâ lïn tiïëng àuâa cúåt. Möåt chuá nghe thêëy ngûúâi ta chïë

nhaåo, phaát ngûúång khöng muöën ài nûäa, múái quay vïì nhaâ vúái böë. Coân chuá kia vêîn cûúäi ngûåa ài, ài túái möåt khu rûâng lúán, chuá vûâa àõnh giuåc ngûåa vaâi rûâng thò coá ngûúâi baão:

- Khöng àûúåc àêu, khöng thïí ài qua àûúåc àêu, trong àoá toaân boån cûúáp cuãa giïët ngûúâi, têët chuáng seä sinh chuyïån. Nhêët laâ khi chuáng laåi thêëy chuá vaâ ngûåa cuãa chuá toaân bùçng vaâng, chuáng seä giïët chuá mêët.

Truyïån cöí Grim 83

Song chuá beá khöng súå, chuá baão:

- Nhêët àõnh töi phaãi ài vaâ seä ài àûúåc.

Chuá lêëy da gêëu, phuã lïn mònh vaâ phuã cho ngûåa àïí khöng ai thêëy àoá laâ vaâng nûäa, röìi ung dung giuåc ngûåa phi nûúác kiïåu vaâo rûâng. Múái ài àûúåc möåt quaäng thò thêëy coá tiïëng xò xaâo trong buåi. Chuá

nghe roä tiïëng ngûúâi goåi nhau. Phña naây goåi:

- Coá möåt àûáa vaâo àêëy.

Phña kia àaáp:

- Cho noá ài. Caái àöì vö duång êëy, kiïët xaác maâ trêìn truåi nhû möåt con chuöåt trong xoá nhaâ thúâ, àûúåc viïåc g´!

Thïë laâ chuá beá vaâng may mùæn loåt qua àûúåc khu rûâng, bònh yïn vö sûå.

Möåt höm khaác, chuá túái möåt laâng kia. Chuá gùåp möåt cö thiïëu nûä

xinh àeåp quaá, tûúãng chûâng nhû úã trïn àúâi naây khöng thïí coân ai xinh àeåp hún. Chuá thêëy yïu cö naâng vö cuâng, múái laåi gêìn hoãi:

- Ta rêët yïu naâng, yïu tha thiïët, naâng coá ûng lêëy ta khöng?

Ngûúâi thiïëu nûä nhòn chuá cuäng thêëy ûng yá nïn bùçng loâng ngay vaâ baão:

- Vêng, thiïëp xin theo lúâi chaâng, thiïëp nguyïån suöët àúâi seä

chung thuãy vúái chaâng.

Hai ngûúâi laâm lïî cûúái. Àang giûäa cuöåc vui, böîng böë cö dêu vïì. Thêëy lïî cûúái con gaái, baác ta ngaåc nhiïn lùæm, hoãi:

- Thïë chuá rïí àêu?

Moåi ngûúâi chó chuá beá vaâng, luác naây vêîn coân àang khoaác têëm da gêëu. Ngûúâi böë nöíi giêån, quaát:

- Khöng àúâi naâo ta chõu gaã con cho nhûäng quên vö duång. Baác ta muöën giïët chuá rïí vaâng.

Cö dêu vöåi ra sûác van xin vaâ noái:

- Duâ sao thò chaâng cuäng àaä laâ chöìng con röìi, con rêët thûúng chaâng.

Sau röìi ngûúâi böë cuäng xiïu loâng, nhûng trong daå vêîn chûa àûúåc yïn. Saáng höm sau baác trúã dêåy thêåt súám muöën xem kyä con rïí, coá

àuáng chó laâ möåt tïn ùn maây têìm thûúâng raách rûúái khöng. Song ngûúâi nùçm trong giûúâng laåi laâ möåt chaâng trai rêët àeåp, toaân bùçng vaâng, têëm da gêëu vêët boã dûúái àêët. Baác quay trúã ra, nghô buång: "Töët Truyïån cöí Grim 84

quaá, may maâ mònh kòm àûúåc cún noáng, bùçng khöng àaä phaåm sai lêìm lúán".

Trong luác àoá thò chaâng ngûúâi vaâng àang mú maâng, thêëy mònh sùn trûúåt theo möåt con hûúu rêët àeåp. Laát sau tónh giêëc, chaâng baão vúå:

- Ta muöën ài sùn möåt bûäa.

Ngûúâi vúå thêëy lo, naâi chöìng úã nhaâ. Naâng baão:

- Chó súå seä xaãy ra vaå lúán cho chaâng.

Nhûng chaâng gaåt ài:

- Ta phaãi ài vaâ nhêët àõnh ài àûúåc.

Noái xong chaâng àûáng lïn ài luön vaâo rûâng. Ài múái àûúåc möåt laát àaä thêëy möåt con hûúu ngaåo nghïî àûáng chùæn ngang àûúâng, àuáng nhû trong giêëc mú. Chaâng vûâa giú suáng toan bùæn thò hûúu àaä nhaãy voåt ài mêët. Chaâng liïìn rûúåt theo, bùng qua höë qua buåi, suöët ngaây höm àoá maâ khöng thêëy mïåt. Àïën chiïìu thò con hûúu biïën ài àêu mêët. Chaâng ngûúâi vaâng nhòn quanh quêët thêëy phña trûúác coá möåt ngöi nhaâ nhoã. Trong nhaâ coá möåt muå phuâ thuãy àang ngöìi. Chaâng göî

cûãa. Muå giaâ bûúác ra cêët tiïëng hoãi:

- Ngaây àaä muöån thïë naây maâ ngûúi coân quanh quêín laâm chi trong rûâng?

Chaâng hoãi laåi:

- Baâ coá thêëy con hûúu naâo chaåy qua khöng?

- Coá, - muå àaáp - Con hûúu êëy ta biïët roä lùæm. Vûâa luác êëy, möåt con choá nhoã theo muå tûâ trong nhaâ ra cûá hûúáng vaâo chaâng trai maâ suãa êìm ô.

Chaâng mùæng noá:

- Coá cêm khöng, àöì khöën. Ta laåi cho mi möåt phaát chïët tûúi bêy giúâ.

Muå phuâ thuãy nöíi noáng heát lïn:

- Sao, mi muöën giïët choá cuãa ta aâ?

Muå phuâ thuãy biïën luön chaâng trai thaânh àaá nùçm lò taåi àoá. Vúå úã nhaâ àúåi maäi khöng thêëy chöìng vïì, nghô buång: "Chùæc àaä

xaãy ra chuyïån gò röìi". Naâng lo buöìn hïët sûác. Trong luác àoá, úã nhaâ ngûúâi em àang àûáng bïn hai cêy huïå vaâng böîng thêëy möåt böng guåc xuöëng. Chaâng kïu lïn:

Truyïån cöí Grim 85

- Trúâi úi, anh con gùåp vaå lúán röìi, phaãi ài ngay, may ra coân cûáu àûúåc.

Ngûúâi cha gaåt ài:

- ÚÃ nhaâ thöi, mêët nöët con thò böë biïët laâm sao?

Nhûng ngûúâi con vêîn kiïn quyïët:

- Con phaãi ài vaâ nhêët àõnh ài.

Chaâng beân cûúäi lïn con ngûåa vaâng, phoáng ngûåa phi thùèng àïën khu rûâng lúán, chöî anh chaâng àaä bõ hoáa àaá. Muå phuâ thuãy giaâ úã trong nhaâ chaåy ra, goåi chaâng vaâ coá yá àõnh bùæt nöët chaâng, song chaâng khöng laåi gêìn maâ chó goåi vúái laåi:

- Nïëu nhû mi khöng laâm cho anh ta söëng laåi thò ta seä bùæn chïët mi.

Muå phuâ thuãy buöåc loâng phaãi àùåt ngoán tay lïn taãng àaá, tûác thò

taãng àaá laåi hoáa thaânh ngûúâi. Hai ngûúâi con vaâng gùåp laåi nhau, vui mûâng khön xiïët, öm hön nhau röìi cuâng lïn ngûåa ra khoãi rûâng. Möåt ngûúâi vïì nhaâ vúå, coân ngûúâi kia vïì nhaâ cha meå. Ngûúâi cha baão:

- Cha cuäng biïët laâ con àaä cûáu àûúåc anh con röìi, vò cha thêëy böng huïå vaâng kia laåi àûáng thùèng vaâ tûúi nhû cuä. Hoå söëng rêët haånh phuác àïën troån àúâi.

Caác em coá thñch giaâu coá khöng? Ai cuäng muöën trúã nïn giaâu coá, àuáng khöng naâo? Nhûng tûå nhiïn trúã nïn giaâu coá maâ khöng biïët nguöìn göëc cuãa sûå giaâu coá êëy thò ai cuäng thùæc mùæc nhû vúå baác àaánh caá trong truyïån àuáng khöng?

Truyïån cöí Grim 86

Cö beá hai mùæt

Ngaây xûa, coá möåt baâ coá ba cö con gaái. Con lúán tïn laâ Möåt Mùæt vò

cö chó coá àöåc möåt mùæt úã giûäa traán. Cö thûá hai tïn laâ Hai Mùæt vò cö coá

hai mùæt nhû moåi ngûúâi khaác. Cö uát tïn laâ Ba Mùæt vò cö coá ba mùæt, mùæt thûá ba cuäng úã giûäa traán.

Cö Hai Mùæt giöëng y nhû nhûäng ngûúâi thûúâng khaác nïn bõ meå, chõ vaâ em khöng chõu àûúåc.

Hoå baão cö:

- Coá hai mùæt thò cuäng chùèng hún gò ngûúâi thûúâng, khöng phaãi laâ

hoå haâng nhaâ ta.

Hoå thêëy cö àêu laâ xua àêëy, quùèng cho cö quêìn aáo xêëu xñ, chó cho cö thûác ùn thûâa, tòm àuã caách laâm cho cö àau khöí. Coá lêìn cö Hai Mùæt ra àöìng chùn dï, àoái lùæm vò chõ vaâ em cho ùn ñt quaá. Cö liïìn ngöìi xuöëng búâ ruöång khoác loác thaãm thiïët, nûúác mùæt tuön ra nhû hai doâng suöëi nhoã.

Àang than vaän, cö ngêíng lïn thêëy möåt baâ àûáng bïn mònh hoãi:

- Hai Mùæt, sao con laåi khoác?

Hai Mùæt traã lúâi:

- Con khöng khoác sao àûúåc? Chó vò con coá hai mùæt nhû ngûúâi bònh thûúâng, meå, chõ vaâ em khöng chõu àûúåc, xua con tûâ xoá naây sang xoá khaác, quùng cho con quêìn aáo cuä, chó cho con ùn cúm thûâa canh cùån. Höm nay úã nhaâ cho con ùn ñt quaá, con àoái lùæm. Baâ laäo baão:

- Hai Mùæt, con haäy lau mùåt ài, baâ seä baão con caái naây àïí con khöng bõ àoái nûäa. Con cûá viïåc baão con dï caái cuãa con: Naây dï con, haäy be lïn!

Thûác ùn, naây húäi baân xinh, haäy baây!

Thò lêåp tûác trûúác mùæt con seä hiïån ra möåt caái baân xinh xùæn, úã

trïn baây caác thûác ùn ngon laânh, con tha höì ùn. Sau khi con ùn no röìi, khöng cêìn àïën baân nûäa, thò con chó viïåc noái: Truyïån cöí Grim 87

Naây dï con, haäy be be!

Chiïëc baân xinh, haäy biïën ài, biïën naây!

Thò baân lêåp tûác seä biïën mêët.

Sau àoá, baâ laäo ài. Hai Mùæt nghô buång: "Mònh phaãi thûã ngay xem lúâi baâ dùån coá àuáng khöng vò mònh àoái quaá". Cö noái: Naây dï con, haäy be lïn!

Thûác ùn, naây húäi baân xinh, haäy baây!

Noái chûa dûát lúâi, thò coá möåt chiïëc baân xinh xùæn phuã chiïëc khùn nhoã trùæng tinh hiïån ra. Trïn baân coá àôa, dao, dôa, thòa baåc, àêìy caác thûác ùn tuyïåt ngon coân noáng, húi lïn nghi nguát nhû vûâa bûng úã

dûúái bïëp lïn.

Hai Mùæt ùn uöëng ngon laânh. No nï röìi, cö laåi noái nhû lúâi baâ laäo dùån:

Naây dï con, haäy be be!

Chiïëc baân xinh, haäy biïën ài, biïën naây!

Lêåp tûác chiïëc baân xinh xùæn vaâ caác thûá úã trïn biïën mêët. Hai Mùæt nghô buång laâm nöåi trúå kiïíu êëy thêåt thuá võ, cö haã hï vui thñch lùæm. Buöíi töëi, cö chùn dï vïì nhaâ, thêëy coá chiïëc baát saânh àûång thûác ùn maâ chõ vaâ em àïí phêìn cho, nhûng cö khöng àuång àïën. Ngaây höm sau cö laåi chùn dï ài, àïí nguyïn mêëy mêíu baánh phêìn cö. Lêìn àêìu vaâ lêìn thûá hai, chõ vaâ em khöng àïí yá, nhûng cûá thïë maäi nïn hoå cuäng biïët vaâ noái:

- Con Hai Mùæt coá àiïìu gò khaã nghi. Khöng lêìn naâo noá àuång àïën thûác ùn, thïë maâ moåi khi àïí cho noá caái gò laâ noá cheán hïët saåch cú maâ. Phaãi tòm cho ra àêìu àuöi viïåc naây múâi àûúåc.

Khi Hai Mùæt ra ài. Möåt Mùæt àïën baão:

- Àïí tao ài ra àöìng vúái, xem maây chùn dï coá töët khöng, maây coá

chõu àûa dï ài ùn úã núi töët coã khöng.

Nhûng Hai Mùæt àaä biïët àûúåc yá àõnh cuãa Möåt Mùæt, cö chùn dï

àïën àöìng coã rêåm vaâ baão:

- Chõ Möåt Mùæt aå, chõ em mònh ngöìi xuöëng röìi em haát cho chõ

nghe.

Möåt Mùæt ngöìi xuöëng, mïåt quaá vò chûa quen ài àûúâng vaâ vò trúâi nùæng chang chang, coân Hai Mùæt cûá haát maäi:

Möåt Mùæt úi, chõ coân thûác khöng?

Möåt Mùæt úi, chõ nguã àêëy aâ?

Truyïån cöí Grim 88

Möåt Mùæt nhùæm mùæt àöåc nhêët cuãa mònh laåi maâ nguã. Luác Hai Mùæt thêëy möåt mùæt àaä nguã say, viïåc khöng thïí löå àûúåc, cö múái baão: Naây dï con, haäy be lïn!

Thûác ùn, naây húäi baân xinh, haäy baây!

Cö ngöìi vaâo chiïëc baân xinh xùæn, ùn uöëng no nï röìi laåi noái: Naây dï con, haäy be be!

Chiïëc baân xinh, haäy biïën ài, biïën naây!

Têët caã moåi thûá àïìu biïën ngay.

Hai Mùæt liïìn àaánh thûác Möåt Mùæt dêåy maâ baão:

- Chõ Möåt Mùæt aå, chõ àõnh ài chùn dï maâ laåi nguã aâ? Trong khi àoá dï noá coá thïí chaåy khùæp thiïn haå mêët. Thöi ta vïì nhaâ chõ úi. Hai ngûúâi vïì nhaâ. Hai Mùæt àïí nguyïn khöng àuång àïën thûác ùn. Möåt Mùæt khöng cho meå biïët àûúåc taåi sao em khöng chõu ùn. Noá xin löîi meå:

- Con ra àöìng nguã quïn ài mêët.

Höm sau, meå baão Ba Mùæt:

- Lêìn naây, maây ài cuâng phaãi àïí yá xem con Hai Mùæt ra ngoaâi coá

ùn gò khöng, coá ai mang gò àïën cho noá ùn uöëng khöng, vò nhêët àõnh laâ noá phaãi ùn uöëng leán luát.

Ba Mùæt àïën baão Hai Mùæt:

- Em muöën ài vúái chõ àïí xem chõ chùn dï coá töët khöng, chõ coá

àûa dï ài ùn núi töët coã khöng?

Nhûng Hai Mùæt àöîán àûúåc yá àõnh cuãa Ba Mùæt nïn cö chùn dï

àïën àöìng coã rêåm röìi baão:

- Em Ba Mùæt aå, ta ngöìi àêy. Chõ seä haát cho em nghe. Ba Mùæt ngöìi xuöëng. Àûúâng xa, trúâi nùæng, nïn ngûúâi mïåt nhoaâi. Hai Mùæt laåi bùæt àêìu haát baâi haát höm trûúác:

Ba Mùæt úi, thûác àêëy û?

Nhûng sau àaáng leä phaãi haát:

Ba Mùæt úi, nguã àêëy aâ?

Thò cö laåi àaäng trñ haát:

Hai Mùæt úi, nguã àêëy aâ?

Röìi cûá haát maäi:

Truyïån cöí Grim 89

Ba Mùæt úi, thûác àêëy û?

Hai Mùæt úi, nguã àêëy aâ?

Hai con mùæt cuãa Ba Mùæt nhùæm laåi nguã, coân con mùæt thûá ba khöng bõ pheáp cuãa cêu thêìn chuá nïn khöng nguã. Thêåt ra thò Ba Mùæt nhùæm caã mùæt thûá ba, nhûng noá nhùæm giaã vúâ laâm nhû nguã, noá nhêëp nhaáy àïí coá thïí nhòn roä àûúåc hïët moåi viïåc. Hai Mùæt tûúãng laâ Ba Mùæt àaä nguã say röìi, liïìn niïåm chuá:

Naây dï con, haäy be lïn!

Thûác ùn, naây húäi baân xinh, haäy baây!

Cö ùn uöëng no nï röìi baão chiïëc baân nhoã biïën ài: Naây dï con, haäy be be!

Chiïëc baân xinh, haäy biïën ài, biïën naây!

Ba Mùæt tröng thêëy hïët. Hai Mùæt àïën chöî noá àaánh thûác dêåy baão:

- UÁi chaâ. Ba Mùæt em nguã aâ? Thïë maâ cuäng àoâi ài chùn dï? Thöi ta vïì nhaâ ài!

Vïì àïën nhaâ, Hai Mùæt laåi khöng ùn. Ba Mùæt liïìn maách meå:

- Giúâ thò con biïët taåi sao caái con laâm böå êëy noá khöng ùn röìi. ÚÃ

ngoaâi àöìng noá noái "Naây dï con, haäy be lïn! Thûác ùn, naây húäi baân xinh, haäy baây!" thò coá möåt chiïëc baân nhoã baây àêìy thûác ùn, thûác uöëng tuyïåt ngon, ngon hún úã nhaâ ta nhiïìu, hiïån ra. Noá ùn uöëng no nï röìi noá baão: " Naây dï con, haäy be be! Chiïëc baân xinh, haäy biïën ài, biïën naây! " thò moåi thûá àïìu biïën mêët. Con tröng thêëy têët caã roä möìn möåt. Hai mùæt noá niïåm thêìn chuá cho con nguã, nhûng may coân con mùæt trïn traán vêîn thûác. Ngûúâi meå àöë kyå liïìn kïu lïn:

- A, maây laåi àoâi hún chuáng tao aâ! Phaãi cho maây chûâa caái thoái êëy ài!

Muå lêëy dao möí lúån, àêm truáng tim dï, dï khuyåu xuöëng chïët. Hai Mùæt thêëy vêåy, buöìn baä ài ra ngöìi búâ ruöång khoác loác thaãm thiïët. Baâ laäo böîng laåi hiïån ra bïn cö maâ baão:

- Hai Mùæt laâm sao con khoác?

Cö àaáp:

- Con khöng khoác sao àûúåc! Meå con àaä àêm mêët con dï maâ

haâng ngaây, khi con niïåm cêu thêìn chuá cuãa baâ, noá doån thûác ùn thêåt ngon cho con ra baân. Giúâ thò con laåi phaãi chõu àoái khaát, khöí súã röìi. Baâ laäo baão:

Truyïån cöí Grim 90

- Hai Mùæt aå! Àïí baâ baây cho con möåt kïë hay: con haäy xin chõ vaâ

em lêëy böå löng cuãa con dï àaä bõ giïët, con àem chön úã trûúác cûãa röìi seä

gùåp may.

Noái xong baâ laäo biïën mêët. Hai Mùæt vïì nhaâ baão chõ vaâ em:

- Chõ vaâ em yïu dêëu úi, dï êëy cuãa töi, cho töi xin chuát àónh cuãa noá vúái. Töi chùèng daám xin gò ngon laânh àêu, chó xin böå löng maâ thöi. Hai àûáa cûúâi öì lïn baão:

- ÛÂ, nïëu chó xin coá thïë thò cûá viïåc maâ lêëy ài. Hai Mùæt lêëy böå löng, àïën töëi theo lúâi baâ laäo dùån lùång leo àem chön trûúác cûãa nhaâ.

Saáng höm sau, khi caã nhaâ cuâng dêåy ra cûãa thò thêëy coá möåt cêy kyâ laå, àeåp löång lêîy, quaã vaâng xen giûäa laá baåc, trêìn gian khöng coá gò

àeåp bùçng. Khöng ai biïët taåi sao qua möåt àïm, cêy úã àêu moåc ra. Chó

coá Hai Mùæt biïët roä laâ cêy úã löng dï moåc lïn vò noá moåc àuáng úã núi chön böå löng.

Meå liïìn baão :

- Möåt Mùæt, con treâo lïn haái quaã xuöëng.

Möåt Mùæt treâo lïn, nhûng cûá àõnh haái möåt quaã taáo vaâng thò caânh laåi tuöåt khoãi tay. Maâ lêìn naâo cuäng nhû vêåy, khiïën cho noá khöng haái àûúåc quaã naâo, haái maäi cuäng khöng àûúåc.

Meå liïìn baão:

- Ba Mùæt, con haäy treâo lïn, con coá ba mùæt, ùæt laâ nhòn roä hún Möåt Mùæt.

Möåt Mùæt tuåt xuöëng. Ba Mùæt treâo lïn. Nhûng Ba Mùæt cuäng chùèng taâi gò hún, vúái maäi maâ vêîn cûá bõ huåt, taáo vaâng vêîn cûá thuåt laåi. Sau baâ meå söët ruöåt, àñch thên treâo cêy, nhûng àõnh haái quaã thò

laåi chó nùæm khöng khñ, chùèng hún Möåt Mùæt vaâ Ba Mùæt: Hai Mùæt liïìn baão:

- Àïí töi lïn xem sao, coá thïí laâ àûúåc.

Chõ vaâ em gaái noái:

- Àöì Hai Mùæt thò laâm àûúåc troâ tröëng g´!

Nhûng khi Hai Mùæt treâo lïn, taáo vaâng khöng thuåt laåi, maâ tûå yá

rúi vaâo tay cö, cö haái àûúåc hïët quaã noå àïën quaã kia, mang xuöëng àêëy möåt taåp dïì. Baâ meå giêåt lêëy. Àaáng leä, muå, Möåt Mùæt vaâ Ba Mùæt phaãi àöëi àaäi tûã tïë hún vúái cö Hai Mùæt àaáng thûúng, thò hoå laåi àöë kyå thïm Truyïån cöí Grim 91

vò chó coá mònh cö haái àûúåc quaã vaâng. Hoå àöëi vúái cö caâng thïm cay nghiïåt.

Möåt höm, hoå àang àûáng bïn cêy thò coá möåt hiïåp sô treã tuöíi ài túái.

Cö chõ vaâ cö em goåi:

- Hai Mùæt úi, nhanh lïn, treâo xuöëng ài keão chuáng tao ngûúång caã

mùåt vò maây.

Röìi hai ngûúâi vúá vöåi möåt chiïëc thuâng röîng àïí úã ngay göëc cêy uáp lïn cö Hai Mùæt àaáng thûúng. Chuáng laåi nheát têët caã taáo vaâng maâ cö

haái àûúåc vaâo trong àoá. Hiïåp sô àïën núi. ÊËy laâ möåt nhaâ quñ phaái rêët àeåp. Chaâng ngûâng laåi ngùæm cêy taáo vaâng löång lêîy vaâ baão cö chõ vaâ

cö em:

- Cêy àeåp naây cuãa ai? Cho ta möåt caánh thò muöën xin gò ta cuäng cho.

Möåt Mùæt vaâ Ba Mùæt vöåi àaáp laâ cêy cuãa chuáng, chuáng sùén saâng beã cho chaâng möåt caânh. Hai chõ em ra sûác beã nhûng lêìn naâo caânh vaâ

quaã cuäng thuåt laåi.

Chaâng hiïåp sô liïìn baão:

- Quaái laå, sao cêy cuãa caác cö maâ caác cö laåi khöng haái àûúåc?

Chuáng vêîn khùng khùng noái laâ cêy cuãa chuáng. Trong khi êëy, Hai Mùæt úã dûúái thuâng àïí mêëy quaã taáo vaâng lùn àïën chên hiïåp sô vò

naâng bûåc tûác laâ Möåt Mùæt vaâ Ba Mùæt laåi khöng chõu noái thêåt. Hiïåp sô

thêëy taáo, ngaåc nhiïn hoãi taáo tûâ àêu àïën. Möåt Mùæt vaâ Ba Mùæt àaáp chuáng coân möåt ngûúâi chõ em, khöng daám àïí cho ra mùæt vò cö cuäng chó coá hai mùæt nhû nhûäng ngûúâi thûúâng khaác. Nhûng hiïåp sô àoâi xem mùåt cö vaâ goåi:

- Cö Hai Mùæt àêu, laåi àêy naâo!

Hai Mùæt bònh tônh chui úã dûúái thuâng ra. Hiïåp sô ngaåc nhiïn vïì

sùæc àeåp cuãa cö, hoãi:

- Chùæc cö Hai Mùæt beã àûúåc cho töi möåt caânh chûá!

Hai Mùæt àaáp:

- Thûa vêng, hùèn laâ àûúåc, vò cêy cuãa em.

Cö treâo lïn cêy, nheå nhaâng beã möåt caânh coá laá baåc quaã vaâng thêåt àeåp àûa cho hiïåp sô.

Hiïåp sô liïìn baão:

Truyïån cöí Grim 92

- Cö Hai Mùæt úi, töi traã cöng cö thïë naâo àêy?

Hai Mùæt àaáp:

- Tûâ saáng tinh mú àïën töëi mõt, em chõu àoái khaát, cú cûåc, buöìn lo, nïëu chaâng chõu mang em ài àïí cûáu em thò em thêåt laâ sung sûúáng. Hiïåp sô liïìn àúä Hai Mùæt lïn ngûåa, mang vïì lêu àaâi cha. Túái núi, chaâng cho cö mùåc quêìn aáo àeåp àeä, tha höì ùn uöëng. Chaâng yïu cö vaâ

lêëy cö laâm vúå ... Lïî cûúái rêët vui veã.

Khi chaâng hiïåp sô àeåp trai mang Hai Mùæt ài röìi, chõ vaâ em löìng lïn vò thêëy cö sung sûúáng.

Hai cö nghô buång: Cêy thêìn coân úã tay ta, duâ ta khöng haái àûúåc quaã naâo, thò moåi ngûúâi vêîn cûá phaãi ngûâng laåi, ngùæm cêy, vaâo tòm ta àïí khen cêy. Biïët àêu röìi ta chùèng gùåp may.

Nhûng saáng höm sau, cêy thêìn böîng biïën mêët, hy voång cuãa hai chõ em cuäng tiïu tan. Khi Hai Mùæt tûâ trong phoâng nhoã nhòn ra, cö

mûâng rúä thêëy cêy àaä theo cö vaâ hiïån lïn.

Cö Hai Mùæt hûúãng haånh phuác lêu daâi. Möåt höm, coá hai ngûúâi àaân baâ ngheâo khoá àïën lêu àaâi cö xin ùn. Cö Hai Mùæt nhêån ra chõ vaâ

em mònh. Möåt Mùæt vaâ Ba Mùæt bõ sa suát, ngheâo tuáng, phaãi ài tha phûúng cêìu thûåc. Cö Hai Mùæt niïìm núã chaâo hai ngûúâi, àöëi àaäi töët vúái hoå, chùm soác hoå, khiïën hoå höëi hêån, vò àaä tûâng àöëi xûã àöåc aác vúái cö.

Cêu chuyïån thêåt laâ caãm àöång vaâ qua cêu chuyïån naây caác em seä

thêëy möåt baâi hoåc: trong cuöåc àúâi ai coá têëm loâng nhên hêåu seä àûúåc hûúãng haånh phuác, keã àöåc aác, xêëu xa seä gùåp phaãi nhiïìu bêët haånh. Truyïån cöí Grim 93

Ba cö chõ

Ngaây xûa coá möåt öng vua rêët giaâu, vua giaâu àïën nöîi tûúãng laâ

cuãa caãi cuãa mònh khöng bao giúâ hïët àûúåc.Vua söëng xa hoa, chúi baân cúâ bùçng vaâng, con ki bùçng baåc. Vua söëng nhû thïë möåt thúâi gian thò

cuãa caãi tiïu tan hïët. Vua phaãi àem cêìm lêìn lêìn nhûäng thaânh thõ vaâ

lêu àaâi, sau cuâng chó coân coá möîi möåt toâa lêu àaâi cöí trong rûâng. Vua, hoaâng hêåu vaâ ba cöng chuáa doån àïën àêëy úã, hoå söëng chêåt vêåt, haâng ngaây bûäa ùn chó coá khoai têy thöi.

Möåt höm, vua àõnh ài sùn xem coá bùæn àûúåc con thoã gò chùng. Vua nheát khoai têy àêìy tuái röìi ra ài. Vua àïën ven möåt khu rûâng lúán khöng daám vaâo vò ngûúâi ta kïí rùçng trong àoá coá nhiïìu thuá ruâng rúån lùæm. Gêëu ùn thõt ngûúâi, phûúång hoaâng möí mùæt, choá soái, sû tûã vaâ

nhiïìu loaåi thuá dûä. Vua chùèng súå gò caã, tiïën thùèng vaâo rûâng. Thoaåt tiïn vua khöng thêëy gò. Coá nhûäng cêy to, úã dûúái thêåt laâ yïn lùång. Vua ài vú vêín nhû vêåy möåt luác röìi thêëy àoái, liïìn ngöìi xuöëng göëc cêy àõnh ùn khoai têy, thò böîng coá möåt con gêëu úã trong rûâng hiïån ra, laåch baåch àïën thùèng phña vua vaâ caâu nhaâu:

Sao ngûúi laåi daám ngöìi úã göëc cêy mêåt ong cuãa ta? Töåi ngûúi thêåt àaáng chïët.

Vua súå haäi, àûa cho noá khoai têy àïí noá nguöi giêån. Nhûng gêëu cêët tiïëng noái:

-Ta thiïët gò ùn khoai têy cuãa ngûúi, ta muöën ùn thõt ngûúi cú. Ngûúi chó coá möåt caách thoaát thên laâ gaã cho ta con gaái àêìu loâng cuãa ngûúi. Nïëu ngûúi bùçng loâng thò ta coân cho thïm ngûúi nûãa taå vaâng nûäa.

Vua súå bõ ùn thõt noái:

- Ta seä gaã cho, miïîn laâ ngûúi àïí cho ta yïn laânh. Gêëu liïìn chó àûúâng cho vua vïì vaâ coân caâu nhaâu sau lûng vua.

- Trong baãy ngaây nûäa, ta seä àïën àoán cö dêu àêëy. Vua yïn trñ vïì nhaâ, nghô nhêët àõnh laâ gêëu khöng chui loåt nöíi loa khoáa, hún nûäa nhêët àõnh laâ khöng coá caái gò àïí ngoã. Vua ra lïånh Truyïån cöí Grim 94

cho khoáa têët caã caác cûãa ngoaâi, keáo cêìu treo lïn, vaâ dùån con gaái phaãi bònh tônh. Muöën baão vïå àûúåc cö chùæc chùæn khoãi bõ chuá rïí gêëu bùæt ài, vua cho cö úã möåt phoâng nhoã tñt dûúái löî chêu mai trïn mùåt thaânh. Cö

phaãi tröën vaâo àêëy cho qua baãy höm. Nhûng saáng tinh sûúng höm thûá baãy, khi moåi ngûúâi con nguã thò coá möåt cöî xe löång lêîy àoáng saáu ngûåa àïën lêu àaâi. Coá nhiïìu kyå sô mùåc aáo bùçng vaâng vêy quanh xe. Cöî xe àïën núi thò tûå nhiïn cêìu treo haå xuöëng, khoáa tûå nhiïn bêåt tung ra, xe ài vaâo sên, möåt võ Hoaâng tûã treã vaâ àeåp bûúác xuöëng. Vua nghe tiïëng àöång tónh dêåy, nhòn ra cûãa söí thêëy Hoaâng tûã àaä àoán con gaái àêìu loâng cuãa mònh úã tñt trïn cùn phoâng nhoã khoáa kñn, vaâ vûâa bïë

naâng lïn xe. Vua chó kõp kïu lïn:

Thöi vônh biïåt, thiïëu nûä yïu kiïìu.

Ài ài maäi, húäi cö dêu cuãa gêëu!

Cö ngöìi trïn xe coân vêîy chiïëc khùn trùæng nhoã. Röìi cöî xe phoáng ài nhû gioá cuöën, tiïën sêu maäi vaâo khu rûâng thiïng. Loâng vua nùång trôu, vò vua àaä choát gaã con gaái cho gêëu. Vua buöìn quaá, cuâng hoaâng hêåu khoác ba ngaây liïìn. Àïën ngaây thûá tû, khoác hïët nûúác mùæt, vua nghô laâ viïåc àaä xaãy ra röìi cuäng àaânh thöi. Vua xuöëng sên, úã àêëy coá möåt caái hoâm göî mun nùång khoá maâ nhêëc lïn àûúåc. Vua chúåt nghô àïën àiïìu gêëu àaä hûáa, liïìn múã ra thò thêëy trong àoá coá nûãa taå vaâng saáng lêëp laánh.

Vua nhòn thêëy vaâng thò cuäng nguöi buöìn. Vua àem vaâng chuöåc laåi caác thaânh thõ àaä àem cêìm röìi laåi quay vïì cuöåc söëng giaâu sang ngaây trûúác. Cûá nhû thïë cho àïën khi hïët nûãa taå vaâng thò vua laåi phaãi àem cêìm hïët moåi thûá vaâ laåi phaãi lui vïì lêu àaâi trong rûâng ùn khoai têy. Vua coân coá möåt con chim ûng. Möåt höm, vua àem noá ra àöìng àõnh kiïëm lêëy möåt caái gò ùn cho ngon möåt tñ. Chim ûng cêët caánh bay, túái khu rûâng thiïng êm u, vua khöng daám vaâo nûäa. Vua vûâa túái thò coá möåt con àaåi baâng vuát lïn àuöíi chim ûng. Chim ûng bay vïì

phña vua. Vua àõnh duâng giaáo ngùn àaåi baâng, nhûng àaåi baâng quùæp lêëy giaáo beã gêîy nhû möåt cêy sêåy, röìi lêëy moáng boáp naát chim ûng. Noá

lêëy moáng kia quùåp vaâo vai vua vaâ baão:

- Taåi sao ngûúi àïën quêëy röëi khoaãng trúâi cuãa ta? Töåi ngûúi àaáng chïët, muöën söëng phaãi gaã cho ta con gaái thûá hai cuãa ngûúi. Vua noái:

- Àûúåc, ngûúi seä àûúåc con gaái ta, nhûng ngûúi cho ta gò. Truyïån cöí Grim 95

Àaåi baâng àaáp:

- Möåt taå vaâng. Trong baãy tuêìn nûäa ta seä àïën àoán naâng vïì. Röìi noá thaã vua ra, bay thùèng vaâo rûâng.

Vua rêët buöìn baä vò laåi gaã con gaái thûá hai cuãa mònh cho chim dûä. Vua khöng daám noái gò vúái con vïì viïåc êëy. Saáu tuêìn lïî àaä tröi qua. Àïën tuêìn thûá baãy, cöng chuáa ra möåt baäi coã trûúác lêu àaâi àõnh giuä

vaãi phúi cho trùæng. Böîng coá möåt àöîân kyå sô oai phong lêîm liïåt àïën. Ngûúâi àeåp nhêët ài àêìu nhaãy xuöëng goåi:

Haäy nhaãy lïn àêy, húäi thiïëu nûä yïu kiïìu

Haäy cuâng ài, húäi cö dêu múái cuãa àaåi baâng. Naâng chûa kõp traã lúâi thò chaâng àaä àúä naâng lïn ngûåa, phi vaâo rûâng nhanh nhû cùæt. Thöi vônh biïåt, vônh biïåt!

ÚÃ lêu àaâi, ngûúâi ta àúåi maäi chùèng thêëy cöng chuáa. Maäi sau vua múái nhúá ra laâ coá lêìn trong thïë bñ àaä hûáa gaã con gaái cho möåt con àaåi baâng. Hùèn laâ noá àaä àïën àoán cö ài. Khi vua àúä àau buöìn chuát ñt, chúåt nhúá àïën lúâi hûáa cuãa chim àaåi baâng, liïìn ài àïën vaâ tòm thêëy trïn baäi coã hai quaã trûáng vaâng, möîi quaã nùång nûãa taå. Vua nghô buång: "Cûá

coá vaâng laâ ngoan àaåo" vaâ xua àuöíi têët caã nhûäng tû tûúãng buöìn chaán ra khoãi àêìu oác. Cuöåc söëng vui chúi laåi bùæt àêìu vaâ àïën khi hïët nhùén taå vaâng. Vua laåi doån vïì lêu àaâi trong rûâng vaâ naâng cöng chuáa coân laåi laåi phaãi luöåc khoai têy.

Vua khöng muöën ài sùn thoã trong rûâng hay chim ûng trïn trúâi nûäa, nhûng vua theâm ùn caá. Cöng chuáa phaãi àan lûúái àïí vua ài àaánh caá úã möåt caái höì gêìn rûâng. ÚÃ àoá coá möåt chiïëc thuyïìn quùng lûúái, keáo lïn àûúåc möåt meã caá hûúng chêëm àoã rêët àeåp. Vua àõnh cheâo vaâo búâ thò

thêëy thuyïìn mùæc chùåt möåt chöî, vua loay hoay maäi maâ khöng treâo ra àûúåc. Böîng coá möåt con caá voi to lúán vuâng vêîy ngoi lïn hoãi:

- Taåi sao ngûúi laåi bùæt nhûäng thêìn dên cuãa ta? Töåi ngûúi thêåt àaáng chïët!

Noá múã möìm to ra nhû àõnh nuöët caã vua lêîn chiïëc thuyïìn. Vua thêëy caái möìm kinh khuãng cuãa noá thò mêët hïët caã can àaãm, chúåt nghô

àïën cö gaái thûá ba liïìn kïu lïn:

- Ngûúi tha chïët cho ta, ta seä cho ngûúi con gaái uát cuãa ta . Caá voi caâu nhaâu:

- Àûúåc lùæm, àïí röìi ta cho ngûúi caái gò nheá. Vaâng thò ta chùèng coá

vò vaâng àöëi vúái ta xoaâng quaá. Nhûng àaáy höì cuãa ta raãi ngoåc chêu, ta seä cho ngûúi ba bõ àêìy. Àïën thaáng thûá baãy ta seä laåi àoán dêu. Truyïån cöí Grim 96

Noái xong con caá lùån xuöëng.

Vua gheá vaâo búâ, mang caá hûúng vïì nhaâ, nhûng khi caá àaä raán röìi vua chùèng thiïët ùn con naâo. Vua nhòn thêëy con gaái, àûáa con àöåc nhêët coân laåi, àeåp nhêët, maâ vua yïu nhêët, thò vua laåi nhoái lïn nhû

haâng ngaân muäi dao àêm vaâo thõt. Saáu thaáng tröi qua, hoaâng hêåu vaâ

cöng chuáa chùèng hiïíu laâm sao maâ vua mùæt muäi luác naâo cuäng uã ruä. Àïën thaáng thûá baãy, àuáng luác cöng chuáa àang àûáng ngoaâi sên, trûúác möåt caái giïëng coá öëng phun nûúác vaâ hûáng möåt cöëc nûúác àêìy thò

böîng coá möåt cöî xe saáu ngûåa trùæng vaâ ngûúâi mùåc quêìn aáo bùçng baåc ài túái. Tûâ trïn xe bûúác xuöëng möåt Hoaâng tûã rêët àeåp, tûâ thuãa nhoã naâng khöng thêëy ai àeåp àïën nhû thïë. Chaâng xin naâng möåt cöëc nûúác. Naâng vûâa àûa cöëc ra thò chaâng öm lêëy naâng bïë lïn xe. Xe ra cûãa bùng qua àöìng túái höì:

Thöi vônh biïåt, thiïëu nûä yïu kiïìu!

Haäy ài ài, cö dêu xinh àeåp cuãa caá voi.

Hoaâng hêåu àûáng bïn cûãa söí nhòn thêëy cöî xe chaåy xa dêìn. Baâ thêëy vùæng con gaái, loâng àau xoát, baâ goåi naâng, tòm naâng khùæp núi. Nhûng baâ chùèng nghe thêëy tiïëng àaáp, chùèng tröng thêëy naâng úã

àêu. Khi baâ biïët chùæc chùæn sûå viïåc, baâ oâa lïn khoác. Vua noái roä cho baâ biïët àêìu àuöi: chùæc con caá voi àaä àïën àoán naâng ài. Bõ buöåc phaãi hûáa gaã con cho noá, vua cûá luön luön buöìn baä. Vua muöën an uãi baâ, beân cho baâ biïët seä nhêån àûúåc nhiïìu cuãa caãi. Hoaâng hêåu khöng thiïët vaâ baão àûáa con coân laåi duy nhêët cuãa baâ quñ hún têët caã nhûäng kho taâng trïn thïë gian.

Trong khi Hoaâng tûã caá voi àïën chiïëm cöng chuáa, coá thõ vïå mang àïën lêu àaâi ba bao nùång. Vua múã ra thêëy àêìy chêu ngoåc to bùçng haåt àêåu lúán. Vua laåi giaâu coá, giaâu hún trûúác kia. Vua chuöåc laåi thaânh thõ, lêu àaâi, nhûng vua khöng trúã laåi cuöåc söëng xa hoa nûäa. Vua söëng yïn tônh, tiïët kiïåm. Möîi khi nghô àïën ba con gaái yïu, khöng biïët söëng giûäa àaám thuá rûâng ra sao, coá thïí bõ chuáng ùn thõt röìi, thò

vua mêët hïët niïìm vui.

Khöng ai an uãi àûúåc hoaâng hêåu. Haåt lïå baâ khoác con coân nhiïìu hún caã caác haåt ngoåc caá voi àaä boã ra àöíi lêëy cöng chuáa uát. Vïì sau, baâ

múái húi nguöi nguöi. Caách àoá möåt thúâi gian, baâ laåi thêåt vui vò baâ laåi sinh àûúåc möåt cêåu con trai xinh àeåp. Àûáa con ra thêåt bêët ngúâ nïn goåi noá laâ Rainan, coá nghôa laâ àûáa con kyâ diïåu. Truyïån cöí Grim 97

Àûáa treã khoãe maånh to lúán. Hoaâng hêåu thûúâng kïí cho noá nghe viïåc ba chõ bõ ba con vêåt bùæt giûä úã trong khu rûâng thiïng. Khi cêåu mûúâi saáu tuöíi, cêåu àoâi vua cho aáo giaáp vaâ gûúm. Àûúåc nhûäng thûá àoá

röìi, cêåu muöën ài phiïu lûu, cêåu tûâ biïåt cha meå röìi lïn àûúâng. Cêåu ài thùèng àïën khu rûâng thiïng, chó nghô àïën viïåc tòm caác chõ. Luác àêìu, cêåu ài lang thang trong rûâng rêåm, khöng gùåp möåt ngûúâi naâo hay möåt con vêåt naâo. Sau ba ngaây, cêåu thêëy úã trûúác möåt caái hang möåt thiïëu phuå ngöìi chúi vúái möåt con gêëu con. Möåt con gêëu khaác rêët beá ngöìi trïn àuâi naâng. Rainan nghô buång chùæc laâ chõ caã

mònh. Cêåu àïí ngûåa laåi, ài böå àïën vaâ noái:

- Chõ yïu dêëu, em laâ em Rainan cuãa chõ, em àïën thùm chõ àêy. Cöng chuáa nhòn cêåu, thêëy cêåu giöëng böë y hïåt, khöng nghi ngúâ gò

lúâi cêåu noái. Naâng súå haäi baão:

- Em yïu dêëu úi, trúâi úi! Nïëu em coân muöën söëng thò em haäy chaåy ài cho nhanh. Nïëu anh gêëu, chöìng chõ vïì thêëy em thò noá ùn thõt em khöng chuát àöång loâng àêu.

Nhûng Rainan baão:

- Em khöng súå, em nhêët àõnh úã laåi vúái chõ xem tònh hònh chõ ra sao.

Khi cöng chuáa thêëy khöng lay chuyïín àûúåc yá chñ cuãa em, naâng àûa em vaâo hang töëi tùm, àuáng laâ chöî úã cuãa gêëu. Möåt bïn coá möåt àöëng laâ vaâ coã khö, Trïn àoá laâ núi chöìng cö vaâ caác con nguã, bïn kia laâ

chiïëc giûúâng àeåp löång lêîy, boåc vaãi àoã vaâ naåm vaâng cuãa cöng chuáa. Naâng baão em chui xuöëng gêìm giûúâng vaâ tuöìn cho em thûác ùn. Àûúåc möåt chöëc, gêëu vïì nhaâ noái: "Ta àaánh húi thêëy muâi thõt ngûúâi" vaâ àõnh ruác àêìu xuöëng gêìm giûúâng. Cöng chuáa vöåi goåi:

- Cûá bònh tônh, coá ai maâ laåi vaâo àêy àûúåc!

Möìm coân dñnh maáu, gêëu caâu nhaâu:

- Ta tòm thêëy úã trong rûâng möåt con ngûåa vaâ ùn thõt noá röìi. Têët phaãi coá ngûúâi ài vúái ngûåa, ta àaánh húi thêëy röìi. Röìi noá laåi àõnh chui vaâo gêìm giûúâng. Naâng liïìn àaá vaâo buång gêëu, noá löån nhaâo möåt caái röìi ài ra öí nùçm, àuát cùèng vaâo möìm maâ

nguã.

Cûá baãy ngaây möåt lêìn, gêëu laåi hiïån nguyïn hònh laâ möåt Hoaâng tûã àeåp trai, hang cuãa noá biïën thaânh möåt toâa lêu àaâi löång lêîy vaâ thuá

Truyïån cöí Grim 98

vêåt trong rûâng biïën thaânh thõ vïå, cûá àïën ngaây êëy, chaâng àïën àoán cöng chuáa. Nhûäng thiïëu nûä xinh àeåp ra cûãa lêu àaâi àoán naâng, thêåt laâ möåt buöíi höåi tûng bûâng, naâng vui mûâng say sûa nguã. Nhûng khi naâng tónh dêåy thò thêëy mònh nùçm trong hang gêëu töëi tùm, chöìng àaä

biïën thaânh gêëu caâu nhaâu úã chên mònh. Chó coá caái giûúâng vaâ têët caã

caác thûá khaác maâ naâng àaä súâ àïën laâ vêîn nguyïn khöng biïën. Thaânh thûã naâng cûá söëng saáu ngaây trong àau khöí, àïën ngaây thûá baãy thò

naâng àûúåc an uãi. Nhûng vò naâng coân treã, tuy chó àûúåc coá möåt ngaây, naâng cuäng vui vúái cuöåc söëng. Naâng sinh àûúåc hai Hoaâng tûã saáu ngaây hònh gêëu, chó ngaây thûá baãy múái laâ hònh ngûúâi. Möîi lêìn nhû

thïë naâng laåi nheát àêìy caác thûác ùn ngon laânh, baánh traái hoa quaã vaâo giûúâng rúm àïí ùn suöët tuêìn, con gêëu vêng lúâi naâng vaâ naâng muöën gò

noá laâm nêëy.

Khi Rainan tónh dêåy thò thêëy mònh nùçm trïn giûúâng luåa, ngûúâi hêìu haå chêìu chûåc, mùåc cho chaâng quêìn aáo sang troång, vò höm êëy àuáng laâ ngaây thûá baãy. Chõ cêåu cuâng hai Hoaâng tûã xinh àeåp vaâ anh rïí gêëu mûâng rúä bûúác vaâo vò thêëy cêåu àaä àïën. Thöi thò moåi thûá àïìu àeåp löång lêîy, suöët ngaây vui veã. Nhûng àïën töëi cöng chuáa baão:

- Em yïu dêëu, bêy giúâ thò em liïåu ài ngay ài! Àïën tang taãng saáng, chöìng chõ seä laåi biïën ra gêëu. Nïëu saáng ngaây, anh êëy vêîn thêëy em coân úã àêy, anh êëy seä khöng cûúäng laåi baãn chêët gêëu maâ seä ùn thõt em àêëy.

Hoaâng tûã gêëu vûâa túái àûa cho cêåu vaâi súåi löng gêëu maâ dùån:

- Nïëu gùåp naån thò em cûá saát löng vaâo ngûúâi, anh seä àïën cûáu em ngay.

Moåi ngûúâi hön nhau tûâ biïåt. Rainan lïn möåt cöî xe thùæng sau ngûåa àen, röìi ài. Àûúâng ài vûúåt nuái àeâo, qua baäi hoang rûâng rêåm, qua buåi qua búâ, khöng dûâng khöng nghó. Maäi cho àïën luác trúâi hûãng saáng Rainan böîng thêëy mònh trïn mùåt àêët, ngûåa xe biïën mêët. Àïën khi trúâi saáng toã, cêåu thêëy saáu con kiïën lêåt àêåt ài túái, tha möåt voã haåt deã. Rainan thêëy mònh vêîn úã trong rûâng thiïng, cêåu muöën ài tòm caác chõ. Cêåu laåi ài lang thang möåt mònh trong hiu quaånh ba ngaây, nhûng chùèng àûúåc viïåc gò. Àïën ngaây thûá tû, cêåu nghe thêëy möåt con chim àaåi baâng bay raâo raâo röìi haå xuöëng töí. Rainan tröën trong buåi rêåm, àúåi àïën luác noá bay ài. Baãy giúâ sau noá laåi bay lïn khöng. Rainan beân nhoi ra, àïën trûúác cêy goåi:

Truyïån cöí Grim 99

- Chõ yïu dêëu, nïëu chõ úã trïn àêëy thò haäy lïn tiïëng cho em biïët. Em laâ Rainan, em cuãa chõ àêy, em àïën tòm chõ àêy. Cêåu nghe coá tiïëng voång tûâ trïn xuöëng:

- Nïëu em laâ Rainan, em yïu cuãa chõ maâ chõ chûa tûâng nhòn thêëy, thò haäy lïn àêy vúái chõ.

Rainan àõnh treâo lïn, nhûng thên cêy to maâ laåi trún quaá. Cöë

treâo ba lêìn àïìu uöíng cöng. Böîng möåt caái thang tïët bùçng dêy luåa àûúåc thaã xuöëng. Cêåu liïìn treâo lïn töí àaåi baâng. Töí vûúng chùæc nhû

möåt chiïëc bao lún trïn cêy thuây dûúng. Chõ cêåu ngöìi dûúái möåt chiïëc taán bùçng luåa maâu höìng. Trong loâng naâng uã möåt quaã trûáng àaåi baâng, êëp cho núã. Hai ngûúâi mûâng rúä. Nhûng möåt luác sau, cöng chuáa noái:

- Em yïu dêëu aå, thöi em mau mau ài ngay. Nïëu àaåi baâng chöìng chõ thêëy em thò anh êëy moác mùæt ùn tim em mêët.

Rainan àaáp:

- Khöng, em cûá úã àêy cho àïën khi chöìng chõ biïën thaânh ngûúâi cú.

- Viïåc êëy chó xaãy ra trong saáu tuêìn nûäa. Nhûng nïëu em chõu àûúåc thò em cûá tröën vaâo trong thên cêy röîng, ngaây ngaây chõ seä thaã

thûác ùn xuöëng cho.

Rainan chui vaâo trong thên cêy, cöng chuáa ngaây ngaây thaã thûác ùn xuöëng cho cêåu. Hïî àaåi baâng bay ài thò cêåu laåi treâo lïn vúái chõ. Saáu tuêìn sau àaåi baâng biïën thaânh ngûúâi. Rainan tónh dêåy thêëy mònh nùçm trïn giûúâng cuäng nhû úã nhaâ anh rïí gêëu, nhûng coá phêìn löång lêîy hún. Cêåu söëng baãy ngaây rêët vui veã úã nhaâ anh rïí àaåi baâng. Àïën ngaây thûá baãy, tûâ biïåt nhau, àaåi baâng cho cêåu ba chiïëc löng vaâ

dùån:

- Gùåp cún hoaån naån, em haäy xaát löng naây vaâo ngûúâi, anh seä laåi cûáu.

Röìi ngûúâi anh rïí cho ngûúâi hêìu ài chó àûúâng cho cêåu. Túái saáng, böîng têët caã moåi ngûúâi biïën àêu hïët caã, coân laåi mònh Rainan àûáng trïn àónh nuái cao, giûäa caãnh hoang vu ruâng rúån. Rainan nhòn quanh, thêëy úã xa mùåt nûúác saáng nhû gûúng cuãa möåt caái höì lúán, phaãn chiïëu nhûäng aánh nùæng àêìu tiïn saáng loaáng. Cêåu nghô túái ngûúâi chõ thûá ba, chùæc laâ chõ êëy àêëy. Cêåu liïìn ài xuöëng, len loãi qua caác buåi cêy vaâ phiïën àaá. Cêåu ài nhû vêåy ba ngaây. Lùæm khi cêåu mêët huát caã höì. Nhûng àïën saáng ngaây thûá tû thò cêåu túái bïn höì. Cêåu àûáng trïn búâ kïu:

Truyïån cöí Grim 100

- Chõ yïu dêëu úi, nïëu chõ coá úã dûúái àêëy thò haäy lïn tiïëng, em laâ

Rainan cuãa chõ àêy, em àïën thùm chõ àêy.

Nhûng khöng coá ai traã lúâi. Têët caã àïìu im lùång. Cêåu beã vuån baánh mò neám xuöëng nûúác baão caá:

- Húäi caá yïu dêëu, haäy ài gùåp chõ ta, baão laâ Rainan àûáa treã kyâ

diïåu àaä àïën àêy vaâ muöën ài túái chöî chõ úã.

Nhûng caá hûúng chêëm àoã àúáp baánh mò maâ khöng nghe thêëy cêåu noái gò. Cêåu thêëy coá chiïëc thuyïìn liïìn cúãi ngay aáo giaáp ra, chó

cêìm trong tay möåt thanh kiïëm trêìn, nhaãy xuöëng thuyïìn cheâo. Cêåu cheâo maäi thò thêëy möåt öëng khoái xêy bùçng thaåch anh voåt lïn trïn mùåt nûúác toãa ra möåt muâi thúm ïm dõu. Rainan liïìn cheâo thuyïìn túái àoá, chùæc laâ chõ mònh söëng úã dûúái. Röìi cêåu ngöìi vaâo trong öëng khoái maâ tuåt xuöëng. Cöng chuáa böîng thêëy hai chên ngûúâi vung vêíy thò súå

quaá. Möåt laát sau, naâng thêëy caã thên ngûúâi tuåt xuöëng, cêåu tûå nhêån laâ em naâng. Naâng sung sûúáng vö cuâng, nhûng cuäng rêët buöìn rêìu baão em:

- Caá voi àaä biïët tin laâ em àõnh tòm chõ vaâ phaân naân laâ nïëu em àïën àuáng luác anh êëy laâ caá voi, thò anh êëy seä theâm ùn thõt em, khöng nhõn àûúåc, anh êëy seä àêåp tan nhaâ bùçng thaåch anh cuãa chõ, chõ cuäng seä àïën boã mònh trong ngoån soáng.

- Thïë chõ coá thïí dêëu em cho qua haån phuâ pheáp khöng?

- ÊËy chïët, khöng àûúåc, vò em coá thêëy laâ tûúâng bùçng pha lï trong suöët khöng?

Naâng suy nghô maäi, chúåt nghô àïën buöìng àïí cuãi. Naâng liïìn xïëp cuãi thêåt kheáo - tröng ngoaâi khöng biïët àûúåc, dêëu àûáa treã kyâ diïåu vaâo trong. Möåt laát sau, caá voi àïën. Cöng chuáa run nhû laá liïîu rung rung. Caá búi mêëy voâng quanh toâa nhaâ pha lï. Khi noá thêëy maãnh aáo cuãa Rainan trong àöëng cuãi loâi ra, noá quêîy maånh àuöi, thúã phò phoâ. Nïëu noá maâ nhòn thêëy nhiïìu lêìn nûäa, ùæt laâ noá seä àêåp tan nhaâ ra. Ngaây naâo, caá voi cuäng àïën lûúån quanh. Maäi cho àïën thaáng thûá baãy, hïët phuâ pheáp. Rainan thêëy mònh úã trong möåt toâa lêu àaâi coân löång lêîy hún caã lêu àaâi cuãa àaåi baâng, ngay chñnh giûäa coá möåt hoân àaão àeåp àeä. Cêåu söëng caã möåt thaáng trúâi rêët laâ vui veã cuâng chõ vaâ anh rïí. Möåt thaáng sùæp hïët thò caá voi cho cêåu ba caái vêíy maâ dùån:

- Nïëu em bõ hoaån naån, thò em cûá xaát vêíy vaâo ngûúâi, anh seä giuáp em.

Truyïån cöí Grim 101

Röìi caá voi laåi àïí cêåu cheâo vaâo búâ. Àïën núi, cêåu thêëy böå aáo giaáp vêîn coân àoá. Àûáa treã kyâ diïåu laåi ài baãy ngaây trong hoang vu. Trong baãy àïm, cêåu nguã ngoaâi trúâi. Böîng cêåu thêëy möåt toâa lêu àaâi coá caánh cöíng bùçng theáp trïn cûãa coá möåt caái khoáa rêët chùæc. Phña trûúác coá möåt con boâ rûâng mùæt naãy lûãa àang canh gaác löëi vaâo. Rainan xöng àïën, cheám maånh vaâo cöí noá, nhûng cöí noá bùçng theáp, gûúm gaäy tan ra tûâng maãnh nhû thuãy tinh. Cêåu duâng giaáo àêm, nhûng giaáo gaäy vuån nhû laâ möåt súåi rúm. Boâ rûâng lêëy sûâng ghò cêåu, tung cêåu lïn khöng, khiïën cêåu mùæc luãng lùèng trïn caânh cêy. Trong cún nguy khöën Rainan chúåt nhúá àïën ba súåi löng gêëu. Cêåu xaát löng vaâo baân tay thò

lêåp tûác coá möåt con gêëu laåch baåch chaåy ra, àaánh boâ rûâng vaâ xeá noá ra. Nhûng tûâ trong buång boâ rûâng coá möåt con võt trúâi vuát lïn khöng vaâ

bay ài thêåt nhanh. Rainan liïìn xaát vaâo ngûúâi ba caái löng àaåi baâng, lêåp tûác coá möåt con àaåi baâng reo mêy bay àïën àuöíi theo con chim àang bay thùèng vïì phña möåt caái höì, saâ xuöëng noá vaâ xeá nhoã noá. Nhûng Rainan thêëy noá thaã xuöëng nûúác möåt quaã trûáng vaâng. Cêåu liïìn xaát ba vêíy caá vaâo loâng baân tay. Möåt con caá voi búi laåi ngay, ngêåm quaã trûáng vaâ nhö lïn búâ. Rainan cêìm lêëy, duâng àaá àêåp vúä thò

thêëy trong àoá coá möåt chiïëc chòa khoáa nhoã. Àoá chñnh laâ chiïëc chòa khoáa múã àûúåc chiïëc cûãa bùçng theáp.

Chòa khoáa vûâa àuång vaâo khoáa thò cûãa múã tung ra, Rainan bûúác vaâo. Cêåu ài àïën àêu, then cûãa tûå àöång bêåt ra àïën àêëy. Cêåu qua baãy cûãa, vaâo baãy phoâng àeåp löång lêîy, saáng trûng. ÚÃ phoâng cuöëi cuâng, coá

möåt thiïëu nûä nùçm nguã trïn giûúâng. Naâng àeåp tuyïåt vúâi khiïën cêåu hoa mùæt lïn. Cêåu àõnh àaánh thûác naâng dêåy, nhûng chó mêët cöng vò

naâng nguã say nhû chïët. Chaâng tûác quaá àêåp vaâo möåt chiïëc baãng àen úã bïn giûúâng. Thiïëu nûä tónh dêåy ngay, nhûng laåi nguã tiïëp. Chaâng liïìn cêìm lêëy baãng, neám lïn nïìn àaá, baãng vúä tan nghòn maãnh. Ngay luác àoá, thiïëu nûä múã mùæt ra. Pheáp thuêåt tiïu tan. Thiïëu nûä êëy laâ em gaái cuãa ba anh rïí Rainan. Vò naâng khöng chõu yïu möåt tïn phuâ

thuãy, noá àaä bùæt naâng nguã say nhû chïët vaâ biïën ba anh naâng thaânh ba con vêåt. Phuâ pheáp seä coân hiïåu lûåc nïëu baãng àen vêîn y nguyïn. Rainan àûa naâng ra. Cêåu vûâa àïën trûúác cûãa thò caác anh con rïí

cûúäi ngûåa tûâ ba phña ài laåi cuâng vúå con. Naâng vúå àaåi baâng àaä êëp xong trûáng vaâ ùém laåi möåt cö beá xinh àeåp. Moåi ngûúâi ài túái gùåp vua vaâ hoaâng hêåu àaä giaâ. Àûáa treã kyâ diïåu àûa ba chõ vïì nhaâ, vaâ caách àoá

ñt lêu, chuá kïët hön vúái naâng thiïëu nûä xinh àeåp kia. Truyïån cöí Grim 102

Khùæp núi àïìu vui mûâng, con meâo chaåy vïì nhaâ, cêu chuyïån töi kïí àïën àêy laâ hïët.

Öng Vua trong cêu chuyïån rêët giaâu coá, àuáng khöng naâo? Thïë

nhûng taåi sao öng Vua àoá laåi phaãi àem ba cö con gaái cho Gêëu, Àaåi Baâng vaâ Caá Voi? Phaãi chùng do öng Vua söëng rêët xa hoa. Qua cêu chuyïån, ta thêëy rùçng: duâ giaâu coá àïën àêu nhûng söëng xa hoa thò têët caã cuãa caãi phaãi àöåi noán ra ài.

Truyïån cöí Grim 103

Con quó nhöët trong loå

Ngaây xûa coá möåt baác tiïìu phu ngheâo khöí. Baác luön luön phaãi laâm viïåc tûâ saáng súám àïën töëi mõt. Maäi röìi baác cuäng daânh duåm àûúåc ñt tiïìn. Baác baão con trai: "Con úi, con laâ con möåt, böë muöën daânh tiïìn naây àïí con hoåc haânh, böë àaä kiïëm söë tiïìn naây bùçng möì höi nûúác mùæt. Con haäy hoåc lêëy möåt nghïì lûúng thiïån àïí sau naây nuöi dûúäng böë khi böë giaâ yïëu, chên tay cûáng àúâ, khöng laâm ùn gò àûúåc nûäa, phaãi ngöìi úã

xoá nhaâ".

Chaâng thanh niïn beân xin vaâo möåt trûúâng cêëp cao vaâ hoåc haânh rêët siïng nùng. Caác thêìy daåy khen ngúåi hïët lúâi, vaâ anh ta hoåc úã àoá

möåt thúâi gian daâi. Sau àoá, anh ta àaä hoåc qua nhiïìu trûúâng khaác –

Nhûng chûa hoåc àûúåc hïët thò söë tiïìn ñt oãi maâ böë daânh duåm àûúåc àaä

tiïu taán hïët. Anh ta phaãi trúã vïì nhaâ.

"Chaâ! Öng böë noái – Böë khöng coân gò àïí cho con nûäa. Ngaây nay, àúâi söëng àùæt àoã, böë khöng thïí kiïëm thïm àûúåc àöìng naâo ngoaâi tiïìn mua baánh mò haâng ngaây."

"Thûa böë," ngûúâi con traã lúâi, "böë àûâng bêån têm àïën àiïìu àoá laâm gò. Con seä tûå lo lêëy."

Khi ngûúâi böë vaâo rûâng àïí chùåt göî kiïëm ñt tiïìn, thò con baão: "Böë

cho con ài cuâng, con seä giuáp böë".

- Àöëi vúái con, cöng viïåc naây quaá vêët vaã quaá - böë traã lúâi - con chûa quen loaåi cöng viïåc nùång nhoåc naây. Con khöng àaãm àûúng nöíi àêu. Vaã laåi, böë chó coá möåt caái ròu, khöng coá tiïìn mua caái thûá hai"

- Thò böë haäy sang nhaâ baác haâng xoám, - ngûúâi con ngùæt lúâi cha - baác seä cho böë mûúån möåt caái ròu, cho àïën khi naâo con kiïëm àûúåc àuã

tiïìn mua caái múái.

Ngûúâi böë sang haâng xoám mûúån möåt caái ròu. Súám túâ múâ höm sau, hai böë con cuâng vaâo rûâng. Anh thanh niïn laâm viïåc giuáp böë. Anh ta caãm thêëy tónh taáo vaâ saãng khoaái. Khi mùåt trúâi moåc túái àónh àêìu, ngûúâi böë baão:

Truyïån cöí Grim 104

- Chuáng ta haäy nghó trûa vaâ ùn möåt chuát. Sau laâm seä khoãe hún. Ngûúâi con cêìm lêëy phêìn baánh vaâ traã lúâi:

- Böë haäy nghó ngúi ài. Coân con, con chûa mïåt. Con ài daåo trong rûâng möåt chöëc àïí tòm töí chim"

- Thùçng beá huïnh hoang, - ngûúâi böë caâu nhaâu - sao maây laåi ài daåo, maây seä mïåt vaâ khöng giú nöíi caánh tay lïn àêu. Haäy nghó ngúi úã

àêy, ngöìi àêy vúái tao.

Mùåc dêìu ngûúâi böë noái thïë, ngûúâi con vêîn ài vaâo rûâng sêu. Anh ta ùn baánh, têm höìn vui veã, anh nhòn lïn caác caánh cêy àïí tòm kiïëm möåt cêy söìi to lúán, chùæc söëng àaä mêëy trùm nùm, nùm ngûúâi nùæm tay nhau vêy voâng quanh thên cêy vêîn chûa kñn. Anh ta dûâng chên, nhòn cêy söìi khöíng löì vaâ nghô: chùæc chùæn laâ coá nhiïìu chim laâm töí úã

àêy. Bêët thònh lònh, anh nghe phaãng phêët coá tiïëng noái kheä. Anh lùæng tai nghe thêëy "Cho töi ra khoãi àêy! Cho töi ra khoãi àêy!" Anh nhòn quanh, nhûng khöng thêëy ai caã. Hònh nhû tiïëng noái úã

dûúái àêët àûa lïn. Anh kïu lïn:

- Anh úã àêu?

Tiïëng noái traã lúâi:

- Töi úã àêy, úã dûúái naây, gêìn rïî cêy söìi. Cho töi ra vúái! Cho töi ra vúái!

Anh hoåc troâ suåc saåo mùåt àêët, quanh göëc cêy söìi, tòm kiïëm úã caác rïî cêy. Bêët chúåt anh nhòn thêëy möåt caái loå thuãy tinh nùçm sêu trong möåt caái höëc nhoã. Anh cêìm loå soi lïn aánh saáng mùåt trúâi. Anh nhòn thêëy möåt vêåt giöëng nhû con nhaái, nhaãy nhoát trong loå. "Cho töi ra vúái! Cho töi ra vúái!" con vêåt khöng ngûâng kïu. Khöng nghô gò àïën nguy hiïím, anh hoåc troâ múã nuát loå. Lêåp tûác con quó chui ra khoãi caái loå vaâ lúán dêìn, lúán dêìn, nhanh àïën nöîi möåt thoaáng àaä trúã thaânh möåt ngûúâi khöíng löì

kinh khuãng to, bùçng nûãa caái cêy, àûáng trûúác mùåt anh.

- Maây coá biïët maây seä àûúåc traã cöng cûáu tao thïë naâo khöng? -Con quó hoãi anh vúái möåt gioång dïî súå.

- Khöng - anh hoåc troâ traã lúâi vaâ khöng caãm thêëy súå tyá naâo. Con quó gêìm lïn:

- Tao seä àêåp bïí àêìu maây ra!

-"Sao maây khöng baão tao luác naäy, – anh thanh niïn noái-maây úã

àêu tao seä àïí maây úã àoá. Nhûng maây cuäng khöng àêåp bïí àûúåc àêìu tao àêu. Khöng phaãi maây quyïët àõnh àûúåc möåt mònh!

Truyïån cöí Grim 105

- Khöng quyïët àõnh àûúåc möåt mònh! Khöng quyïët àõnh àûúåc möåt mònh! - Con quó kïu lïn - Maây tûúãng thïë thöi. Thïë maây tûúãng laâ vò tao töët maâ ngûúâi ta nhöët tao lêu thïë aâ, àöì ngu! Khöng àêu! Àêëy laâ àïí trûâng phaåt tao! Tao laâ thêìn Macguya coá uy lûåc. Tao phaãi beã

gaäy cöí keã naâo thaã tao ra

- Naây! - Anh hoåc troâ traã lúâi - àûâng quaá vöåi! Trûúác hïët tao phaãi biïët coá phaãi àuáng laâ maây àaä úã trong caái loå nhoã kia khöng vaâ coá phaãi maây laâ con quó thêåt khöng. Maây laåi chui àûúåc vaâo loå thò tao múái tin. Sau àoá thò maây tha höì muöën laâm gò tao thò laâm. Gioång àêìy kiïu ngaåo, con quó noái:

- Caái àoá dïî thöi! - Noá thu nhoã mònh laåi, nhoã beá nhû luác trûúác, nhoã àïën mûác coá thïí loåt qua caái loa nhoã cuãa miïång loå, noá laåi chui vaâo loå. Noá vûâa chui vaâo thò anh hoåc troâ vöåi àêåy nuát loå laåi vaâ vûát caái loå

xuöëng dûúái rïî cêy söìi, àuáng chöî àaä tòm thêëy noá. Thïë laâ quó ta àaä bõ

vaâo troâng.

Anh con trai chuêín bõ ài vïì chöî böë ngöìi. Nhûng con quó kïu la, van naâi anh: "Haäy cho töi ra! Haäy cho töi ra!"

- Khöng! - Anh hoåc troâ traã lúâi. - Khöng coá möåt lêìn thûá hai àêu!

Khi cuöåc söëng cuãa ta bõ àe doåa, khöng khi naâo ta laåi thaã keã thuâ ta ra möåt khi ta àaä thoaát naån

- Nïëu anh cho töi àûúåc tûå do - con quó laåi noái -töi seä cho anh cuãa caãi àïí söëng suöët àúâi

- Khöng! - anh con trai laåi noái - Maây laåi àaánh lûâa tao nhû lêìn àêìu thöi.

- Xin àûâng boã lúä dõp may, - con quó noái - töi seä khöng haåi anh àêu, töi seä thûúãng cho anh tiïìn cuãa maâ!

Anh hoåc troâ nghô: “Ta cûá thûã xem sao. Coá thïí noá seä giûä lúâi hûáa". Anh múã nuát loå, vaâ cuäng nhû lêìn trûúác, con quó ra khoãi caái loå, lúán dêìn vaâ trúã thaânh khöíng löì.

- Töi seä traã cöng anh - quó noái, noá àûa cho anh möåt caái khùn nhoã giöëng nhû cuöån bùng vaâ noái: - Nïëu anh saát àêìu naây vaâo möåt vïët thûúng thò vïët thûúng seä laânh. Nïëu anh saát àêìu kia vaâo theáp hoùåc sùæt thò sùæt theáp seä biïën thaânh baåc.

- Àïí ta thûã àaä, - anh hoåc troâ noái. Anh àïën gêìn möåt caái cêy, duâng ròu cheám àûát voã cêy ra röìi lêëy möåt àêìu khùn chaâ xaát vaâo àoá. Chöî

àûát liïìn ngay. “Àuáng laâ thïë!" anh baão con quó "Giúâ thò chuáng ta coá

Truyïån cöí Grim 106

thïí chia tay nhau". Con quó caãm ún anh àaä cûáu thoaát noá, anh hoåc troâ thò caãm ún con quó vïì moán quaâ vaâ anh ài gùåp böë.

- Maây ài àêu vïì thïë? Ngûúâi böë hoãi. - Taåi sao maây quïn caã cöng viïåc? Tao àaä baão maây khöng laâm nïn troâ tröëng gò àêu"

- Xin böë haäy bònh tônh, con seä laâm buâ.

- "Öi, laâm buâ û! - Ngûúâi böë nöíi giêån - noái thïë maâ cuäng nghe àûúåc!

- Böë haäy nhòn naây, con seä chùåt cêy naây thêåt maånh cho noá àöí. Anh lêëy khùn lau lûúäi ròu vaâ cheám thêåt lûåc möåt nhaát. Nhûng sùæt àaä biïën thaânh baåc, lûúäi ròu bõ meã.

Böë nhòn naây! Caái ròu böë àûa cho töìi quaá, noá àaä bõ quùçn röìi!

Ngûúâi böë súå haäi noái: - Maây laâm thïë naâo vêåy! Seä phaãi àïìn caái ròu thöi. Lêëy gò maâ àïìn bêy giúâ? Àêëy laâ kïët quaã cöng viïåc maây laâm àêëy!

- Xin böë àûâng caáu giêån, ngûúâi con noái, con seä chi tiïìn caái ròu.

- Thùçng naây laáo thêåt, - ngûúâi böë kïu lïn, - maây lêëy gò maâ chi naâo? Ngoaâi söë tiïìn tao cho ra, maây chùèng coá gò caã. Maây chó coá caái àêìu ngu xuêín cuãa thùçng hoåc troâ chùèng biïët gò vïì cöng viïåc thúå rûâng caã.

Möåt luác sau, anh hoåc troâ noái:

- Böë úi, con khöng laâm àûúåc nûäa. Böë con ta haäy nghó thöi!

- Sao laåi thïë, - ngûúâi böë àaáp. - Thïë maây cho laâ tao maâ laåi chõu khoanh tay nhû maây aâ? Tao phaãi laâm chûá. Coân maây thò coá thïí vïì

àûúåc àêëy.

- Thûa böë, con múái àïën àêy lêìn àêìu tiïn, con khöng tòm àûúåc àûúâng vïì möåt mònh. Böë haäy vïì vúái con.

Ngûúâi böë luác àoá àaä nguöi giêån, cuâng con ra vïì. Öng baão con:

- Haäy baán caái ròu hoãng ài. Àïí xem maây baán àûúåc bao nhiïu. Coân thiïëu bao nhiïu thò tao phaãi buâ vaâo traã baác haâng xoám. Ngûúâi con mang lûúäi ròu àïën cûãa haâng vaâng baåc úã àö thõ. Öng chuã cên lûúäi ròu röìi noái:

- Lûúäi ròu naây giaá böën trùm àöìng. Nhûng töi khöng coá àuã tiïìn mùåt.

- Coá bao nhiïu thò öng àûa töi, chöî coân laåi öng traã töi sau. - Anh thanh niïn traã lúâi. Öng chuã hiïåu vaâng baåc àûa traã anh ba trùm àöìng vaâ heån seä traã möåt trùm àöìng núå sau.

Truyïån cöí Grim 107

Anh hoåc troâ vïì nhaâ noái:

- Böë úi, tiïìn àêy. Böë haäy chaåy sang baác haâng xoám hoãi xem baác bùæt àïìn caái ròu bao nhiïu tiïìn.

- Tao biïët röìi, - ngûúâi böë noái: möåt àöìng vaâ saáu xu!

- Vêåy thò böë haäy traã baác êëy hai àöìng möåt haâo hai. Traã gêëp àöi thïë laâ àûúåc quaá röìi. Böë nhòn naây, con coá tiïìn thûâa thaäi. - Anh àûa cho böë möåt trùm àöìng vaâ noái: - Böë seä khöng bao giúâ thiïëu tiïìn nûäa!

Böë cûá söëng thoaãi maái ài"

- Trúâi úi! Ngûúâi böë kïu lïn: laâm thïë naâo maâ maây coá nhiïìu tiïìn thïë?

Anh hoåc troâ àaä kïí cho böë nghe sûå viïåc àaä xaãy ra laâm sao, nhúâ

gùåp may maâ anh àûúåc giaâu coá. Vúái söë tiïìn coân laåi, anh trúã laåi trûúâng vaâ tiïëp tuåc hoåc. Anh duâng caái khùn chûäa àûúåc moåi vïët thûúng, vaâ

trúã thaânh thêìy thuöëc lûâng danh thiïn haå.

Cêu chuyïån àaä mûúån thïë lûåc quyã thêìn àïí noái lïn sûå thöng minh vaâ nhanh trñ cuãa con ngûúâi. Con ngûúâi luön luön chiïën thùæng moåi thïë lûåc cho duâ àoá laâ quyã - möåt nhên vêåt huyïìn thoaåi coá sûác maånh siïu nhiïn.

Truyïån cöí Grim 108

Vua tröåm

Möåt höm, hai vúå chöìng baác nöng dên giaâ ngöìi nghó trûúác tuáp lïìu töìi taân sau khi laâm viïåc vêët vaã. Böîng coá möåt chiïëc xe tûá maä löång lêîy àïën àöî ngay trûúác nhaâ. Möåt võ ùn mùåc sang troång bûúác tûâ trïn xe xuöëng. Baác giai àûáng dêåy, tiïën àïën gêìn võ quñ töåc, hoãi öng cêìn gò. Ngûúâi laå mùåt bùæt tay baác vaâ noái: "Töi chó ûúác ao coá möåt àiïìu laâ àûúåc ùn bûäa ùn nöng thön möåt lêìn xem sao. Hai baác haäy nêëu cho töi möåt moán khoai têy nhû baác thûúâng nêëu, töi seä rêët vui sûúáng àûúåc ùn cuâng hai baác".

Baác nöng dên cûúâi vaâ noái: "Ngaâi hùèn laâ baá tûúác, hoaâng thên hay hêìu tûúác. Nhûäng ngûúâi lõch sûå àöi khi hay theâm nhû vêåy. Töi xin laâm theo yá thñch cuãa ngaâi."

Baác gaái vaâo bïëp rûãa vaâ goåt khoai têy àïí laâm moán khoai theo kiïíu nöng thön. Trong khi baác gaái laâm bïëp, baác giai baão khaách:

"Trong khi chúâ ùn, múâi ngaâi ra vûúân cuâng töi. Töi coân phaãi laâm viïåc ngoaâi àoá". Baác àaä àaâo höë àïí tröìng cêy. Khaách hoãi: "Baác khöng coá con caái àúä àêìn cho aâ?" "Khöng - baác traã lúâi. Thêåt ra töi cuäng àaä coá möåt thùçng con trai, baác noái tiïëp, nhûng noá ài chu du thiïn haå tûâ lêu röìi. Noá laâ möåt thùçng hû hoãng, laáu caá vaâ nhiïìu mûu mö. Nhûng noá laåi khöng muöën hoåc haânh gò caã, chó chuyïn ài phaá quêëy. Cuöëi cuâng, noá boã nhaâ ài, vaâ tûâ bêëy àïën nay, töi khöng coá tin gò vïì noá caã".

Baác giaâ lêëy möåt cêy non àùåt vaâo höë vaâ cùæm vaâo möåt caái coåc chöëng bïn caånh. Röìi baác vun göëc; khi àaä àùæp àûúåc àêët khaá cao, baác buöåc cêy tröìng vaâo caái coåc chöëng bùçng nhûäng cêy raå, buöåc trïn cao, úã giûäa vaâ úã dûúái.

"Baác úi, - võ khaách giaâu sang noái, - sao baác khöng buöåc caã coåc chöëng cho caái cêy coâi coåc úã trong goác kia cho noá moåc thùèng. Noá moåc gêìn saát mùåt àêët vò thên cêy quùn queo".

Baác giaâ cûúâi vaâ noái:

Truyïån cöí Grim 109

- Öng noái maâ chùèng hiïíu gò caã. Ngûúâi ta biïët ngay laâ öng chûa tûâng laâm vûúân. Caái cêy êëy àaä giaâ cöîi, coâi coåc. Khöng ai coá thïí dûång noá moåc thùèng lïn àûúåc. Phaãi uöën cêy tûâ luác coân non.

- Cuäng nhû thùçng con baác êëy, - ngûúâi laå mùåt noái, - khi noá coân treã, nïëu baác daåy döî noá tûã tïë thò noá àaä khöng boã nhaâ ra ài, hùèn bêy giúâ noá cuäng coâi coåc röìi.

- Caái àoá thò chùæc röìi, - baác giaâ noái, - noá ài àaä lêu hùèn laâ noá àaä

thay àöíi.

- Liïåu baác coá nhêån àûúåc ra anh ta nïëu anh ta àûáng trûúác mùåt baác khöng?

- Nhêån àûúåc mùåt noá cuäng khoá àêëy, Baác nöng dên traã lúâi. Nhûng noá coá möåt dêëu vïët àùåc biïåt, möåt caái nöët ruöìi úã vai, giöëng nhû haåt àêåu.

Khi baác noái túái àoá, ngûúâi laå mùåt cúãi aáo ngoaâi ra, trêåt vai ra vaâ

chó nöët ruöìi cho baác nöng dên xem.

- Trúâi úi! - Baác kïu lïn, - àuáng laâ con ta àêy röìi. Vaâ tònh yïu con traân ngêåp trong loâng baác. - Nhûng, - baác noái thïm, - coá thïí naâo anh laåi laâ con ta? Con ta trúã thaânh möåt öng lúán söëng trong giaâu sang phuá quñ! Laâm thïë naâo con laåi àûúåc nhû thïë?

- Thûa cha! Ngûúâi con traã lúâi: - Cêy non àaä khöng àûúåc buöåc vaâo coåc chöëng nïn àaä cong queo. Bêy giúâ cêy giaâ röìi, khöng moåc thùèng laåi àûúåc nûäa.

- Sao con laåi àûúåc nhû thïë naây û?

- Con àaä thaânh thùçng ùn tröåm. Nhûng cha àûâng súå. Con laâ Vua tröåm. Àöëi vúái con thò khöng coá khoáa, coá then caâi naâo caã. Caái gò con thñch laâ con chiïëm àûúåc. Cha àûâng nghô con laâ thùçng ùn tröåm nhû

möåt tïn tröåm têìm thûúâng. Khöng. Con chó lêëy caái thûâa mûáa cuãa nhaâ

giaâu. Nhûäng ngûúâi ngheâo thò coá thïí yïn têm, con coân cho hoå laâ àùçng khaác, chûá khöng lêëy cuãa hoå. Maâ lêëy tröåm caái gò maâ khöng vêët vaã, khöng cêìn coá mûu meåo vaâ kheáo leáo thò con khöng lêëy.

- ÛÂ, ûâ! Baác giaâ noái, - nhûng duâ sao, ta cuäng khöng haâi loâng vïì

con. Thùçng ùn tröåm vêîn laâ thùçng ùn tröåm. Ta noái cho con biïët, röìi cuäng khöng ra gò àêu.

Baác dêîn con àïën baác gaái. Khi nhêån ra con trai mònh, baác gaái khoác vò vui sûúáng, nhûng khi baác giai cho biïët con laâ Vua tröåm thò

hai doâng nûúác mùæt buöìn tuãi laåi traân àêìy mùæt baác. Cuöëi cuâng baác noái: Truyïån cöí Grim 110

"Duâ noá coá laâ thùçng ùn tröåm ài nûäa thò noá vêîn laâ con töi, töi rêët sung sûúáng àûúåc gùåp laåi noá".

Moåi ngûúâi cuâng ngöìi vaâo baân ùn vaâ tïn ùn tröåm laåi àûúåc cuâng ùn vúái böë meå caái moán ùn àaåm baåc maâ lêu nay noá khöng àûúåc ùn. Sau àoá ngûúâi cha baão: "Nïëu ngaâi baá tûúác úã trong lêu àaâi kia maâ biïët maây ài ùn tröåm thò öng êëy àaä khöng bïë maây trong loâng öng maâ ru nhû höm laâm lïî rûãa töåi cho maây. Öng êëy seä lêëy thûâng treo cöí maây lïn cho maây àu àûa"

- Cha àûâng lo, ngûúâi con noái, öng ta seä khöng laâm gò con àêu: con thaåo nghïì cuãa con. Ngay höm nay, con seä àïën gùåp öng ta. Àïën chiïìu, vua tröåm lïn xe ài àïën lêu àaâi. Baá tûúác tiïëp àoán anh möåt caách kñnh nïí, coi anh laâ möåt võ khaách cao quyá. Khi khaách noái cho chuã biïët mònh laâ ai thò öng taái mùåt ài vaâ ngöìi lùång yïn möåt luác. Röìi öng noái:

- Anh laâ con àúä àêìu cuãa ta. Àaáng leä phaãi xûã theo phaáp luêåt thò

tha thûá cho anh, xûã sûå vúái anh coá àöå lûúång. Anh àaä huïnh hoang laâ

Vua tröåm, vêåy ta thûã taâi anh xem. Nïëu anh thêët baåi thò súåi dêy thûâng seä laâ vúå anh vaâ tiïëng quaå kïu seä thaânh nhaåc cûúái cuãa anh.

- Thûa ngaâi, tïn tröåm noái ngaâi haäy thûã thaách töi ba lêìn thêåt khoá tuây theo yá cuãa ngaâi; nïëu töi khöng laâm nöíi, thò ngaâi muöën xûã

töi thïë naâo cuäng àûúåc.

Öng baá tûúác suy nghô möåt luác, röìi noái:

- Vêåy thò, àêìu tiïn, anh haäy lêëy tröåm àûúåc con ngûåa cuãa ta àang úã trong chuöìng. Hai laâ anh phaãi lêëy tröåm àûúåc caái khùn traãi giûúâng trong khi vúå chöìng ta àang nùçm nguã maâ chuáng ta khöng biïët, àöìng thúâi, anh phaãi ruát àûúåc caái nhêîn cûúái vúå ta àeo úã ngoán tay. Ba laâ anh phaãi bùæt coác àûúåc cha xûá vaâ ngûúâi giuáp viïåc öng ngay trong nhaâ thúâ. Haäy àïí yá àïën caác àiïìu àoá nïëu khöng thò toi maång àêëy!

Vua tröåm àïën möåt àö thõ gêìn nhêët. Anh mua möåt böå quêìn aáo cuä

cuãa möåt baâ nöng dên röìi mùåc vaâo. Anh böi mùåt thaânh da maâu nêu, veä lïn mùåt nhiïìu nïëp nhùn. Khöng ai coá thïí nhêån ra anh. Anh àöí

àêìy rûúåu vang Hung vaâo möåt caái thuâng to; trong rûúåu anh tröån möåt loaåi thuöëc nguã rêët maånh. Anh àùåt thuâng rûúåu trïn möåt caái giaá vaác trïn lûng vaâ ài chuïånh choaång, bûúác chêåm chaåp àïën lêu àaâi baá tûúác. Khi anh àïën núi, thò àïm àaä khuya. Anh ngöìi trïn möåt hoân àaá

úã sên, ho luå khuå nhû möåt baâ giaâ àau ngûåc vaâ xoa tay maånh vaâo Truyïån cöí Grim 111

nhau nhû sùæp chïët reát. Trûúác cûãa chuöìng ngûåa, lñnh canh àang nùçm daâi quanh àöëng lûãa. Möåt ngûúâi trong boån hoå tröng thêëy baâ giaâ, liïìn goåi:

- Laåi àêy meå úi, meå haäy laåi àêy maâ sûúãi vúái chuáng con. Meå

khöng coá núi nguã, thò meå haäy baå àêu nguã àêëy vêåy. Baâ giaâ loaång choaång bûúác laåi gêìn, nhúâ hoå nhêëc xuöëng höå caái giaá

àúä vaâ thuâng rûúåu, röìi ngöìi bïn hoå.

- Meå coá gò trong thuâng thïë? Möåt ngûúâi lñnh hoãi

- Rûúåu ngon àêëy, baâ giaâ traã lúâi, töi buön rûúåu maâ. Caác chuá noái tûã tïë vaâ traã cho töi ñt tiïìn thò töi vui loâng àïí caác chuá uöëng möåt cöëc.

- Meå roát rûúåu cho con uöëng thûã xem, möåt chuá lñnh noái. Uöëng xong, anh noái: - Nïëu rûúåu ngon thêåt, con seä laâm cöëc nûäa. Baâ roát rûúåu cho anh, nhûäng ngûúâi lñnh khaác cuäng bùæt chûúác baån.

- Naây! Caác baån úi, - möåt ngûúâi trong boån hoå goåi nhûäng ngûúâi úã

chuöìng ngûåa, - úã àêy coá baâ meå mang rûúåu vang lêu nùm, tuöíi rûúåu ngang tuöíi baâ meå. Haäy laåi àêy maâ uöëng, caác baån seä êëm buång hún sûúãi lûãa.

Baâ giaâ mang thuâng rûúåu vaâo chuöìng ngûåa. Möåt ngûúâi lñnh ngöìi trïn con ngûåa àaä àoáng yïn cuãa baá tûúác; möåt ngûúâi khaác cêìm dêy cûúng, ngûúâi thûá ba àang tïët àuöi ngûåa. Baâ roát rûúåu cho moåi ngûúâi uöëng thoãa thñch, cho túái khi thuâng rûúåu caån. Chùèng mêëy chöëc dêy cûúng tuöåt khoãi tay cêìm vaâ anh ta lùn ra àêët maâ ngaáy. Ngûúâi kia buöng àuöi ngûåa ra, röìi cuäng nùçm daâi ra àêët maâ röëng to hún. Ngûúâi ngöìi trïn ngûåa thò vêîn ngöìi yïn nhûng caái àêìu thò cuái raåp xuöëng gêìn cöí ngûåa; anh ta cuäng nguã vaâ ngaáy nhû keáo bïî loâ reân. Nhûäng ngûúâi lñnh úã bïn ngoaâi àaä nguã tûâ lêu. Hoå khöng àöång àêåy, cûá nhû

ngûúâi àaá. Khi Vua tröåm àaä thêëy moåi viïåc àïìu tröi chaãy, anh àùåt vaâo tay ngûúâi lñnh súåi thûâng thïë cho dêy cûúng, anh àùåt vaâo tay ngûúâi lñnh kia caái chöíi rúm thïë cho caái àuöi. Nhûng trûúâng húåp thûá ba, giaãi quyïët ngûúâi ngöìi trïn yïn ngûa bùçng caách naâo àêy? Anh khöng muöën laâm cho ngûúâi lñnh ngaä xuöëng àêët, anh ta seä tónh dêåy vaâ coá

thïí kïu la lïn. Vua tröåm tòm àûúåc möåt kïë hay: anh thaáo súåi dêy buöåc yïn ngûåa ra treo caái yïn lïn tûúâng bùçng nhûäng súåi thûâng luöìn qua caác caái voâng, röìi keáo chaâng kyå maä lïn saát trêìn nhaâ. Sau àoá anh buöåc thêåt chùæc dêy thûâng vaâo möåt caái cöåt. Loaáng möåt caái, anh àaä

thaáo àûúåc ngûåa ra khoãi xñch. Nhûng tûâ lêu àaâi ngûúâi ta coá thïí nghe Truyïån cöí Grim 112

thêëy tiïëng voá ngûåa àêåp trïn nïìn sên bùçng àaá. Anh beân lêëy gieã boåc moáng ngûåa laåi, dùæt ngûåa cêín thêån ra khoãi chuöìng vaâ ài qua sên, röìi anh nhaãy lïn ngûåa vaâ phi nûúác àaåi.

Khi trúâi saáng, Vua tröåm phi ngûåa àïën lêu àaåi. Baá tûúác vûâa nguã

dêåy vaâ àûáng nhòn qua cûãa söí. "Chaâo ngaâi baá tûúác! Vua tröåm kïu to. àêy laâ con ngûåa töi àaä lêëy àûúåc ra khoãi chuöìng ngûåa; ngaâi haäy nhòn kòa, lñnh cuãa ngaâi àang nguã ngon giêëc! Nïëu ngaâi ra chuöìng ngûåa thò

ngaâi seä thêëy quên canh gaác cuãa ngaâi thoaãi maái nhû thïë naâo". Baá

tûúác khöng nhõn àûúåc cûúâi. Öng noái: "Lêìn naây, anh àûúåc cuöåc. Nhûng lêìn sau thò khöng dïî may mùæn thïë àêu. Ta baáo cho anh biïët nïëu ta bùæt àûúåc anh àang ùn tröåm, thò ta seä àöëi vúái anh nhû möåt tïn ùn tröåm".

Buöíi töëi, khi ài nguã, baâ baá tûúác nùæm chùåt tay coá àeo nhêîn. Baá

tûúác baão vúå: "Têët caã caác cûãa ra vaâo àïìu àoáng vaâ caâi then chùåt. Töi seä

thûác àïí rònh thùçng ùn tröåm. Nïëu noá chui cûãa söí naâo thò töi seä bùæn hùæn".

Vua tröåm lêín vaâo trong boáng töëi, àïën caái giaá treo cöí, thaáo gúä

xuöëng möåt ngûúâi phaåm töåi àaáng thûúng treo úã àoá; anh coäng caái xaác trïn lûng ài àïën lêu àaâi. Anh dûång möåt caái thang úã dûúái cûãa söí

phoâng nguã cuãa baá tûúác, cöng kïnh xaác chïët trïn vai vaâ treâo lïn. Khi anh lïn àaä khaá cao, àêìu ngûúâi chïët àaä hiïån ra úã cûãa söí, thò baá tûúác nùçm trong giûúâng vêîn rònh, bùæn möåt phaát suáng luåc. Lêåp tûác, tïn tröåm àïí xaác ngûúâi bõ treo cöí rúi xuöëng àêët, vaâ noá cuäng nhaãy xuöëng khoãi thang chaåy nêëp vaâo möåt goác. Saáng trùng vùçng vùåc, noá tröng thêëy roä raâng baá tûúác treâo thang xuöëng, vaác caái thêy ra vûúân... Öng ta àaâo höë àïí chön. Àuáng dõp may àêy röìi, tïn tröåm tûå nhuã, noá chaåy nhanh ra khoãi núi àang tröën, leo lïn thang vaâ vaâo phoâng baâ baá tûúác:

"Baâ noá úi, tïn tröåm bùæt chûúác gioång öng baá tûúác àïí noái, thùçng ùn tröåm àaä chïët röìi. Nhûng noá laâ con àúä àêìu cuãa töi, vaâ noá laâ thùçng bõp búåm chûá khöng phaãi laâ möåt tïn gian aác. Töi khöng muöën àûa ra cöng chuáng àïí laâm nhuåc noá. Töi cuäng thûúng böë meå noá ngheâo khöí. Töi seä àem chön noá úã ngoaâi vûúân trûúác khi trúâi saáng àïí cêu chuyïån khoãi vúä lúã. Baâ àûa cho töi caái khùn giaãi giûúâng àïí töi liïåm noá röìi lùèng lùång vuâi noá nhû möåt con choá" - Baâ baá tûúác àûa cho tïn tröåm caái khùn traãi giûúâng " AÂ maâ naây, baâ aå, töi laåi nöíi maáu haâo hiïåp àêy, baâ

àûa töi caái nhêîn cuãa baâ. Thùçng xêëu söë naây àaä liïìu maång vò caái nhêîn, thöi thò ta cho noá àïí noá mang xuöëng möì". Baâ baá tûúác khöng muöën traái yá chöìng; tuy miïîn cûúäng, baâ cuäng ruát nhêîn ra àûa. Tïn Truyïån cöí Grim 113

tröåm bûúác ra vúái hai thûá àaä lêëy àûúåc, noá vïì nhaâ khöng bõ caãn trúã

trûúác khi öng baá tûúác chön xong úã trong vûúân.

Saáng höm sau, öng baá tûúác ngêín toâ te ra khi tïn tröåm mang laåi cho öng caái khùn vaâ caái nhêîn!

- Maây laâ phuâ thuãy aâ? Öng hoãi. Ai àaä keáo maây ra khoãi nêëm möì, laâ núi chñnh tao àaä chön maây? Ai àaä laâm maây söëng laåi?

- Öng coá chön töi àêu, thûa öng baá tûúác, tïn tröåm noái, àoá laâ xaác möåt ngûúâi phaåm töåi àaáng thûúng úã giaá treo cöí - Vaâ noá kïí laåi tó mó noá

àaä laâm nhû thïë naâo. Öng baá tûúác phaãi cöng nhêån noá àuáng laâ möåt tïn tröåm nhiïìu mûu meåo.

- Nhûng chûa xong àêu! Öng baão tïn tröåm. Maây coân viïåc cuöëi cuâng phaãi laâm vaâ nïëu khöng laâm àûúåc thò têët caã nhûäng gò maây àaä

laâm àïìu vö ñch.

Àïën àïm, noá laåi nhaâ thúâ laâng, vaác möåt caái bao taãi to trïn lûng, cùæp naách möåt caái goái, tay cêìm möåt caái àeân. Trong bao taãi coá cua, trong goái coá nhûäng cêy nïën nhoã. Tïn tröåm ngöìi úã trong nghôa àõa saát nhaâ thúâ, löi möåt con cua trong bao taãi ra, gùæn lïn mai cua möåt cêy nïën. Noá thùæp nïën lïn röìi àùåt con cua xuöëng àêët cho noá boâ ài. Noá lêëy con thûá hai, cuäng laâm nhû vêåy, vaâ tiïëp tuåc àïën khi trong bao hïët saåch cua. Luác àoá noá khoaác möåt caái aáo löng àen daâi, giöëng caái aáo cuãa cha xûá, vaâ gùæn vaâo cùçm möåt böå rêu daâi maâu xaám. Khöng ai nhêån àûúåc ra noá nûäa. Noá vaâo trong nhaâ thúâ, àûáng lïn trïn buåc giaãng. Àuáng luác êëy, chuöng àöìng höì àiïím nûãa àïm. Khi tiïëng chuöng cuöëi cuâng àaä êm vang, noá kïu gêìm, gioång vang lïn: "Haäy nghe àêy, húäi caác ngûúâi töåi löîi. Ngaây têån thïë àaä àïën! Ngaây phaán xûã cuöëi cuâng khöng coân xa! Haäy nghe àêy! Haäy nghe àêy! Ai muöën lïn thiïn àûúâng thò haäy chui vaâo caái bao naây. Ta laâ thaánh Pï-tú-rut, laâm nhiïåm vuå àoáng vaâ múã cûãa Thiïn àûúâng. Haäy nhòn ra ngoaâi kia, nhûäng xaác chïët àang chui ra khoãi möì vaâ àang gom haâi cöët laåi. Haäy laåi àêy vaâ chui vaâo bao naây, ngaây têån thïë àaä àïën!" Tiïëng tïn tröåm vang khùæp laâng. Cha xûá vaâ ngûúâi giuáp viïåc úã saát nhaâ thúâ, laâ ngûúâi nghe thêëy trûúác tiïn. Khi hoå tröng thêëy aánh saáng trong nghôa àõa, hoå hiïíu laâ coá chuyïån bêët thûúâng xaãy ra vaâ hoå chaåy àïën nhaâ thúâ. Hoå nghe lúâi phaán truyïìn cuãa tïn tröåm möåt luác. Ngûúâi giuáp viïåc lêëy khuyãu tay huyách cha xûá vaâ noái: "Dêìu sao cuäng khöng nïn boã lúä cú höåi, cuâng nhau lïn Thiïn àûúâng khöng phaãi khoá khùn vêët vaã gò caã" - "Nhêët àõnh röìi, cha xûá traã lúâi: Töi cuäng nghô thïë. Nïëu Truyïån cöí Grim 114

anh àöìng yá thò ta cuâng ài" - "Vêng, ngûúâi giuáp viïåc noái, nhûng ngûúâi ài trûúác phaãi laâ cha, con xin ài theo sau". Cha xûá tiïën lïn trûúác, treâo lïn buåc giaãng, úã àoá tïn tröåm àang cêìm bao. Cha chui vaâo bao trûúác, theo sau laâ ngûúâi giuáp viïåc.

Ngay lêåp tûác, Vua tröåm cöåt chùåt miïång bao vaâ keáo bao tûâ buåc giaãng xuöëng. Maái àêìu cuãa hai ngûúâi ngúá ngêín chaåm phaãi bêåc lïn xuöëng, tïn tröåm laåi kïu to: "Chuáng ta àang leo lïn nuái!" Cûá nhû vêåy noá löi hoå ài qua laâng, khi qua möåt vuäng nûúác thò noá laåi kïu: "Bêy giúâ chuáng ta àang qua nhûäng àaám mêy sinh ra mûa àêëy!" Vaâ cuöëi cuâng, khi leo lïn bêåc thïìm cuãa lêu àaâi thò noá kïu: "Chuáng ta àang treâo caác bêåc thang lïn Thiïn àûúâng; chuáng ta seä vaâo tiïìn saãnh!" Khi treâo lïn cao, noá vûát caái bao vaâo chuöìng chim böì cêu; chim àêåp caánh thò noá noái: "Caác öng coá nghe thêëy tiïëng àêåp caánh cuãa caác thiïn thêìn àang vui àuâa khöng?" Xong àêu àoá, noá àoáng cûãa chuöìng chim laåi vaâ

boã ài.

Saáng höm sau, vua tröåm àïën gùåp baá tûúác baão àaä laâm xong viïåc thûá ba laâ bùæt coác cha xûá vaâ ngûúâi giuáp viïåc ngay trong nhaâ thúâ -

"Thïë maây àïí hoå úã àêu", baá tûúác hoãi - "Hoå àang úã möåt caái bao trïn chuöìng chim böì cêu vaâ hoå tûúãng laâ àang úã trïn trúâi". Baá tûúác àñch thên lïn xem vaâ thêëy tïn tröåm noái àuáng. Khi öng múã bao cho cho cha xûá vaâ ngûúâi giuáp viïåc ra, öng noái: "Maây laâ Vua tröåm vaâ maây àaä thùæng cuöåc. Nhûng maây haäy ài khoãi xûá súã cuãa ta!

Nïëu ngûúâi ta coân thêëy maây luêín quêín úã àêy thò chùæc chùæn maây seä

hïët àúâi trïn giaá treo cöí". Vua tröåm vïì tûâ biïåt böë meå, röìi laåi lïn àûúâng ài chu du thiïn haå. Tûâ àêëy, khöng ai coá tin gò vïì anh ta nûäa. Caác em coá thêëy tïn tröåm trong cêu chuyïån coá thûåc sûå taâi gioãi khöng? Nhûng taåi sao öng Baá tûúác laåi àuöíi öng Vua tröåm ra khoãi xûá

súã cuãa mònh? Búãi vò khöng ai ûa nhûäng tïn tröåm caác em aå. Nïëu öng Baá tûúác khöng àuöíi tïn tröåm ra khoãi xûá súã cuãa öng thò seä coá ngaây cuãa caãi trong nhaâ öng seä loåt vaâo tay tïn tröåm mêët thöi, àuáng khöng naâo?

Truyïån cöí Grim 115

Con rùæn trùæng

Ngaây xûa coá möåt öng vua nöíi tiïëng trong caã nûúác laâ khön ngoan. Khöng caái gò laâ vua khöng biïët, dûúâng nhû gioá àûa laåi cho vua nhûäng tin tûác bñ mêåt nhêët.

Vua coá möåt thoái quen kyâ laå. Sau bûäa ùn trûa, khi àaä doån baân xong, khöng coân ai nûäa thò möåt ngûúâi hêìu tin cêín bûng thïm vaâo cho vua möåt baát. Baát àêåy kñn, ngay ngûúâi hêìu cuäng khöng biïët trong coá gò. Cuäng chùèng ai àûúåc biïët, vò vua àúåi àïën khi chó coân möåt mònh múái múã ra ùn. Cûá thïë maäi túái möåt höm, ngûúâi hêìu quaá toâ moâ, khi bûng baát khöng nhõn àûúåc nûäa, àem baát vïì buöìng mònh. Anh ta khoáa cûãa cêín thêån röìi múã nùæp ra, thêëy úã trong coá möåt con rùæn trùæng. Anh giûä möìm khöng àûúåc, muöën nïëm thûã beân cùæt möåt miïëng boã

möìm. Anh vûâa àöång lûúäi thò nghe thêëy úã bïn cûãa söí coá tiïëng noái rò

raâo laâ laå. Anh laåi nghe, thò ra chim seã chuyïån troâ vúái nhau, kïí cho nhau nghe chuáng àaä thêëy gò úã àöìng ruöång vaâ úã nuái rûâng. Thò ra chñnh vò anh ta ùn rùæn maâ hiïíu àûúåc tiïëng noái loaâi vêåt. Àuáng ngaây höm àoá, hoaâng hêåu mêët chiïëc nhêîn àeåp nhêët vaâ

nghi cho ngûúâi hêìu tin cêín êëy ùn cùæp vò anh ta vêîn àûúåc ài laåi tûå do trong cung. Vua truyïìn goåi anh àïën, mùæng anh thêåm tïå, heån cho àïën saáng höm sau nïëu khöng tòm ra àûúåc keã gian thò seä bõ coi laâ thuã

phaåm vaâ àem xûã töåi. Anh kïu oan cuäng vö ñch, vaâ bõ àuöíi ra ngoaâi möåt caách taân nhêîn. Anh lo súå, xuöëng sên àïí nghô xem coá caách naâo thoaát khöng.

ÚÃ àêy coá àaân võt àang chuåm nhau ngöìi bïn doâng nûúác vûâa róa löng vûâa chuyïån troâ buâ khuá. Anh ngûúâi hêìu àûáng nghe. Võt kïí lïí vúái nhau saáng nay laåch baåch ài àêu, tòm àûúåc moán gò ngon. Möåt con caáu kónh noái:

- Buång tao anh aách khoá chõu quaá. Trong luác vöåi vaä, tao nuöët phaãi caái nhêîn rúi úã dûúái cûãa söí hoaâng hêåu. Anh ngûúâi hêìu liïìn toám ngay cöí con võt êëy mang vaâo bïëp baão nhaâ bïëp:

Truyïån cöí Grim 116

- Baác thõt con naây ài nheá, nuöi beáo lùæm röìi àêy!

Nhaâ bïëp nhêån lúâi, nhùæc võt lïn xem àaä nùång chûa röìi noái:

- Chuá maây toång cho àêìy, àúåi ngaây àûúåc quay cuäng àaä lêu röìi àêëy!

Baác ta chùåt cöí, möí vjt. Anh ngûúâi hêìu tòm thêëy chiïëc nhêîn cuãa hoaâng hêåu trong mïì võt nïn viïåc minh oan cuäng dïî daâng. Nhaâ vua muöën àïìn buâ cho anh, hoãi anh muöën gò vaâ hûáa phong cho anh chûác tûúác cao nhêët triïìu àònh.

Anh ta khöng nhêån mùåc duâ coân treã vaâ àeåp trai. Anh chaán ngaán khöng thiïët úã laåi nûäa. Anh chó xin möåt con ngûåa vaâ ñt tiïìn ùn àûúâng ài chu du thiïn haå.

Möåt höm, anh ài qua möåt caái ao thêëy coá ba con caá bõ mùæc vaâo àaám sêåy, àang thoi thoáp. Ngûúâi ta noái laâ caá thò cêm, vêåy maâ anh laåi nghe thêëy chuáng than vaän vò bõ chïët möåt caách bi thaãm nhû thïë. Anh vöën nhên tûâ, nïn xuöëng ngûåa gúä caá thaã xuöëng nûúác. Caá vui mûâng quêîy, thoâ àêìu lïn kïu:

- Caám ún ên nhên àaä cûáu chuáng töi, thïë naâo chuáng töi cuäng xin traã ún naây!

Anh laåi cûúäi ngûåa ài. Ài möåt luác chúåt nghe nhû coá tiïëng noái úã

trïn caát, ngay dûúái chên. Anh lùæng tai nghe thêëy kiïën chuáa than vaän:

- Giaá loaâi ngûúâi àûâng àïí nhûäng con vêåt thö löî àuång àïën mònh coá

phaãi hay khöng. Caái con ngûåa ngu ngöëc naây laåi sùæp lêëy moáng nùång giêîm naát trùm hoå cuãa ta maâ khöng chuát àöång loâng àêy. Anh beán traánh sang bïn àûúâng. Kiïën chuáa kïu:

- Caám ún ên nhên, chuáng töi seä traã ún naây.

Ài qua rûâng, anh thêëy böë quaå vaâ meå quaå àêåu bïn töí vûát luä quaå

con xuöëng kïu:

- Cuát ài, àöì chïët àêm chïët cheám. Chuáng tao khöng nuöi baáo cö

chuáng maây maäi àûúåc. Nhúán röìi, liïåu ài maâ kiïëm ùn lêëy!

Töåi nghiïåp luä quaå con nùçm xoaâi dûúái àêët, cöë vöî caánh kïu... Chim con yïëu úát, bay coân chûa nöíi, kiïëm möìi laâm sao àûúåc! Thöi thò

àaânh nùçm àêy chúâ chïët àoái vêåy.

Anh thanh niïn xuöëng ngûåa, ruát gûúm cheám chïët ngûåa cho quaå

con ùn. Quaå con nhaãy túái ùn no nï röìi goåi:

Truyïån cöí Grim 117

- Caãm ún ên nhên, chuáng töi seä traã ún naây.

Anh àaânh ài böå, ài maäi túái möåt thõ trêën lúán. Trong phöë coá tiïëng öìn aâo, nhên dên xö nhau nghe möåt ngûúâi cûúäi ngûåa àïën baáo laâ cöng chuáa keán chöìng, ai muöën hoãi phaãi laâm möåt viïåc rêët khoá, nïëu chùèng may khöng laâm àûúåc thò toi maång. Coá nhiïìu ngûúâi àaä thûã nhûng àïìu bõ chïët. Anh thanh niïn tröng thêëy cöng chuáa àeåp löång lêîy mï

mêín caã ngûúâi, quïn hïët nguy hiïím, àïën têu vua xin laâm rïí. Ngûúâi ta àûa anh ra bïí, vûát trûúác mùåt anh möåt chiïëc nhêîn vaâng xuöëng nûúác. Nhaâ vua truyïìn cho anh moâ chiïëc nhêîn lïn vaâ

phaán:

- Nïëu nhaâ ngûúi lïn tay khöng thò seä laåi bõ neám xuöëng bïí cho àïën khi chïët àuöëi.

Moåi ngûúâi àïìu tiïëc cho àúâi chaâng thanh niïn àeåp trai. Chaâng úã

laåi búâ bïí möåt mònh nghô xem nïn laâm gò thò böîng thêëy coá ba con caá

búi laåi. Chñnh laâ ba con caá maâ anh àaä cûáu trûúác àêy. Con búi giûäa ngêåm úã möìm möåt con hïën vaâ àùåt hïën lïn baäi bïí bïn chên chaâng. Chaâng cêìm hïën lïn múã ra thò thêëy úã trong coá chiïëc nhêîn vaâng. Chaâng mûâng lùæm àem nhêîn dêng vua, tûúãng nhaâ vua giûä lúâi hûáa thûúãng cho mònh. Naâo ngúâ cöng chuáa vöën kiïu kyâ, thêëy chaâng khöng phaãi mön àùng höå àöëi, khinh reã chaâng vaâ bùæt chaâng phaãi laâm viïåc khoá thûá hai. Naâng vaâo vûúân, rùæc mûúâi bõ kï xuöëng coã vaâ baão:

- Tûâ giúâ àïën súám mai, trûúác khi mùåt trúâi moåc, anh phaãi nhùåt cho kyâ hïët kï, khöng àûúåc thiïëu haåt naâo.

Anh thanh niïn ngöìi trong vûúân nghô maäi khöng biïët laâm nhû

thïë naâo. Anh rêìu rô ngöìi àúåi saáng cho ngûúâi ta dêîn ra phaáp trûúâng. AÁnh bònh minh vûâa chiïëu vaâo vûúân thò anh thêëy mûúâi bõ kï àêìy xïëp caånh nhau, khöng thiïëu haåt naâo. Thò ra àïm êëy, kiïën chuáa àaä cuâng haâng nghòn vaån kiïën quên keáo àïën. Caác con vêåt biïët ún àaä cêìn cuâ

nhùåt kï boã bõ. Cöng chuáa àñch thên xuöëng vûúân xem. Naâng hïët sûác ngaåc nhiïn thêëy anh thanh niïn àaä laâm àûúåc viïåc mònh giao cho. Nhûng naâng vêîn chûa hïët kiïu kyâ, laåi baão:

- Tuy anh àaä laâm àûúåc hai viïåc, nhûng muöën lêëy ta thò coân phaãi dêng ta möåt quaã taáo trûúâng sinh .

Anh khöng biïët cêy úã àêu, nhûng cuäng àaânh lïn àûúâng nhùæm mùæt àûa chên möåt caách tuyïåt voång. Anh àaä ài qua caã nûúác, möåt töëi kia túái möåt khu rûâng. Anh ngöìi xuöëng göëc cêy, àõnh àaánh möåt giêëc. Böîng thêëy trïn caânh cêy coá tiïëng raâo raâo, röìi möåt quaã taáo vaâng rúi Truyïån cöí Grim 118

vaâo tay anh. Cuâng luác coá ba con quaå bay xaâ xuöëng, àêåu lïn àêìu göëi anh noái:

- Chuáng töi laâ ba quaå con maâ ên nhên àaä cûáu khoãi chïët àoái. Chuáng töi nay àaä lúán, thêëy ên nhên ài tòm quaã taáo trûúâng sinh, vöåi vûúåt bïí àïën têån cuâng thïë giúái laâ núi coá cêy trûúâng sinh àïí haái quaã

taáo naây.

Anh thanh niïn mûâng lùæm, mang taáo vïì dêng cöng chuáa xinh àeåp. Naâng khöng coân hoaånh hoåe gò àûúåc nûäa, àem cùæt àöi quaã taáo cuâng anh ùn. Loâng naâng böîng traân ngêåp tònh yïu. Hai vúå chöìng hûúãng haånh phuác cho àïën luác àêìu baåc rùng long. Caác em coá muöën mònh nghe àûúåc tiïëng loaâi vêåt nhû ngûúâi hêìu úã trong truyïån naây khöng? Thêåt laâ kyâ diïåu biïët bao nïëu àiïìu àoá laâ

hiïån thûåc, àuáng khöng naâo? Qua cêu chuyïån naây caác em thêëy yïu quyá vaâ gêìn guäi caác loaâi vêåt hún.

Truyïån cöí Grim 119

Ngûúâi àêìy túá trung thaânh

Xûa coá möåt öng vua tuöíi giaâ lêm bïånh, nghô buång: "Ta chïët àïën núi mêët röìi". Vua cho àoâi "baác Jöhannút trung thaânh" túái. Baác laâ

ngûúâi hêìu àûúåc vua yïu nhêët. Baác àaä suöët àúâi têån tuåy vúái vua. Vò

vêåy maâ vua goåi baác laâ "baác Jöhannút trung thaânh". Khi baác àïën bïn giûúâng vua, vua phaán:

- Jöhannút trung thaânh úi, ta biïët ta sùæp chïët, ta chó bùn khoùn vïì con ta. Noá coân ñt tuöíi, daåi döåt, nïëu nhaâ ngûúi khöng hûáa vúái ta seä

daåy cho noá biïët nhûäng caái gò cêìn biïët vaâ khuyïn noá nhû ngûúâi cha thûá hai, thò ta khöng yïn têm maâ nhùæm mùæt.

Baác Jöhannút àaáp:

- Duâ phaãi hy sinh àïën tñnh mïånh, thêìn cuäng khöng rúâi boã

hoaâng tûã. Thêìn xin thïì möåt loâng möåt daå phuång sûå hoaâng tûã. Vua noái:

- Thïë thò ta chïët cuäng àûúåc yïn têm. Sau khi ta àaä nhùæm mùæt röìi, thò nhaâ ngûúi dêîn cho noá xem toaân thïí cung àiïån, têët caã caác buöìng, caác phoâng, caác hêìm, cuâng têët caã chêu baáu úã àoá, trûâ caâi buöìng úã cuöëi haânh lang daâi coá bûác chên dung cöng chuáa Mai vaâng, vò ta súå

noá àêm si tònh maâ ngêët ài, röìi seä gùåp nhiïìu tai ûúng. Nhaâ ngûúi phaãi baão vïå noá.

Sau khi nghe "baác Jöhannút trung thaânh" thïì lêìn thûá hai, vua yïn lùång, àùåt àêìu xuöëng göëi, röìi tùæt thúã.

Tang lïî àaä laâm xong, baác Jöhannút trung thaânh cho vua múái biïët lúâi mònh thïì vúái vua cha bïn giûúâng bïånh vaâ noái:

- Thêìn seä giûä lúâi thïì vaâ seä têån tuåy vúái bïå haå cuäng nhû vúái vua cha, duâ phaãi hy sinh tñnh mïånh cuäng cam.

Àoaån tang vua cha, baác Jöhannút trung thaânh têu vúái vua múái:

- Bêy giúâ laâ luác thêìn phaãi cho bïå haå biïët kho taâng cuãa ngûúâi. Thêìn xin àûa bïå haå àûa bïå haå ài thùm cung àiïån vua cha àïí laåi. Truyïån cöí Grim 120

Baác dêîn vua ài khùæp caã cung àiïån, tûâ trïn xuöëng dûúái, xem têët caã cuãa baáu, trûâ caái buöìng coá bûác chên dung nguy hiïím laâ baác khöng múã. Bûác chên dung àïí úã chöî maâ múái thoaåt múã cûãa laâ nom thêëy ngay, löång lêîy tröng tûåa ngûúâi thêåt, àeåp vaâ coá duyïn nhêët trêìn gian. Vua thêëy àïën cûãa àoá baác Jöhannút ài thùèng qua liïìn hoãi:

- Sao nhaâ ngûúi khöng múã cûãa êëy cho ta?

Jöhannút àaáp:

- Daå bêím trong àoá coá caái àaáng ngaåi cho bïå haå. Nhaâ vua noái:

- Ta àaä xem têët caã cung àiïån, giúâ ta muöën biïët trong buöìng naây coá gò.

Vua sùæp àõnh cöë sûác êín cûãa, thò Jöhannút trung thaânh vöåi nñu laåi noái:

- Khi vua sùæp chïët, thêìn àaä hûáa khöng àïí cho bïå haå thêëy vêåt úã

trong buöìng, nïëu khöng seä vaå àïën bïå haå vaâ lêîn caã thêìn. Nhaâ vua àaáp:

- Khöng àûúåc. Nïëu khöng vaâo àûúåc thò ta cuäng àïën heáo hon. Ta seä ùn khöng ngon nguã khöng yïn, nïëu khöng àûúåc thêëy cho têån mùæt. Ta cûá àûáng lò àêy cho àïën khi naâo ngûúi chõu múã cûãa ra. Biïët khöng ngùn àûúåc vua, Jöhannút trung thaânh buöìn baä thúã

daâi, tòm chòa khoáa buöìng trong chuâm chòa khoáa to cuãa baác. Baác múã

cûãa buöìng vaâo trûúác, àõnh che bûác chên dung khöng cho vua tröng thêëy, nhûng khöng àûúåc vò vua àûáng kiïîng lïn nhòn qua vai baác. Khi tröng thêëy ngûúâi thiïëu nûä àeåp löång lêîy, àeo toaân vaâng ngoåc, vua lùn ra, bêët tónh nhên sûå. Baác Jöhannút trung thaânh nêng nhaâ

vua dêåy, mang lïn giûúâng vaâ lo lùæng nghô: "Trúâi úi! Tai hoåa àaä xaãy àïën röìi. Biïët laâm sao bêy giúâ?"

Baác àöí rûúåu vang cho vua. Vua tónh laåi hoãi:

- Cö gaái àeåp trong tranh laâ ai?

Jöhannút trung thaânh àaáp:

- Daå thûa, àoá laâ naâng cöng chuáa Mai vaâng.

Vua noái:

- Ta yïu naâng say àùæm. Dêîu têët caã laá cêy àïìu biïën ra lûúäi thò

cuäng khöng thïí noái hïët àûúåc loâng ta. Ta phaãi chiïëm àûúåc naâng thò

Truyïån cöí Grim 121

ta múái söëng àûúåc. Ngûúi laâ Jöhannút trung thaânh cuãa ta thò ngûúi phaãi giuáp ta laâm viïåc naây.

Ngûúâi hêëu trung thaânh suy nghô maäi, vò riïng viïåc tòm àïën gùåp mùåt Cöng chuáa cuäng àaä khoá. Maäi sau baác múái nghô ra möåt meåo, liïìn têu vua:

- Chung quanh Cöng chuáa, caái gò cuäng bùçng vaâng, tûâ baân ghïë

àïën baát àôa cöëc taách vaâ caác àöì gia duång khaác. Bïå haå coá caã thaãy nùm têën vaâng. Bïå haå nïn giao cho thúå kim hoaân möåt têën àïí laâm àuã caác vêåt duång cuâng caác loaåi chim, thuá rûâng, caác con vêåt kyâ laå. Cöng chuáa seä thñch lùæm. Ta seä àem nhûäng cuãa àoá àïën gùåp naâng xem sao. Vua sai àoâi têët caã caác thúå kim hoaân trong nûúác àïën bùæt laâm àïm ngaây cho xong nhûäng vêåt àeåp löång lêîy. Khi àaä àem caác thûá àoá

xuöëng thuyïìn, "baác Jöhannút trung thaânh" ùn mùåc giaã nhaâ buön, vua cuäng traá hònh nhû vêåy. Vua töi vûúåt bïí ài àïën thaânh phöë cuãa Cöng chuáa Mai vaâng.

"Jöhannút trung thaânh" lïn bïën möåt mònh, dùån vua úã laåi chúâ. Baác noái:

- May ra thò thêìn àem àûúåc cöng chuáa vïì àêy. Vêåy bïå haå nïn cho doån deåp trang trñ con thuyïìn, baây àöì vaâng ra. Sau àoá, baác dùæt vaâo lûng àuã moåi thûá nûä trang, röìi lïn búâ ài àïën cung àiïån vua cha naâng.

Khi vaâo trong sên, baác thêëy möåt cö gaái àeåp úã gêìn giïëng cêìm hai chiïëc thuâng vaâng muác nûúác. Luác quêíy nûúác loáng laánh ài, cö ngoaãnh laåi, tröng thêëy khaách laå, liïìn hoãi baác laâ ai. Baác cúãi thùæt lûng ra cho cö xem maâ noái:

- Töi laâ laái buön, cö aå.

Cö reo lïn:

- Lùæm àöì tû trang àeåp thêåt!

Cö àùåt thuâng nûúác xuöëng, xem tûâng thûá röìi noái:

- Cöng chuáa thñch àöì vaâng lùæm. Öng cho Cöng chuáa xem, Cöng chuáa seä mua têët caã àêëy.

Cö gaánh nûúác àoá laâ thõ tò cuãa Cöng chuáa. Cö dêîn baác àïën ra mùæt cöng chuáa.

Cöng chuáa thêëy àöì nûä trang thñch quaá, noái:

- Àeåp lùæm, ta muöën mua ngay têët caã.

Truyïån cöí Grim 122

Nhûng "baác Jöhannút trung thaânh" baão naâng:

- Töi chó laâ àêìy túá cuãa möåt phuá thûúng. Nhûäng àöì naây chó laâ

möåt phêìn khöng àaáng kïí trong söë haâng cuãa chuã töi àïí úã trïn thuyïìn. Àöì vaâng àoá àeåp vaâ quñ giaá vö cuâng.

Naâng muöën baão àem haâng àïën cho naâng xem, nhûng baác Jöhannút noái:

- Haâng nhiïìu quaá, phaãi nhiïìu ngaây múái taãi àûúåc hïët àïën àêy. Trong cung àiïån naây e khöng coá àuã phoâng maâ chûáa. Naâng caâng thïm toâ moâ ao ûúác, noái:

- Thïë baác àûa ta àïën xem nhûäng vêåt quñ cuãa chuã àïí dûúái thuyïìn vêåy.

Jöhannút húán húã àûa naâng vïì thuyïìn. Thêëy naâng àeåp hún caã

trong tranh, vua sûúáng ngêy ngêët. Naâng xuöëng thuyïìn, vua àoán vaâo.

Jöhannút àûáng àùçng sau baão ngûúâi laái cho nhöí neo:

- Cùng hïët buöìm ra cho thuyïìn lûúát nhanh nhû chim bay. Trong khi àoá, úã trong thuyïìn, vua cho Cöng chuáa xem baát àuäa, cöëc cheán, chim, thuá rûâng vaâ nhûäng con vêåt kyâ laå bùçng vaâng. Naâng maãi mï xem, khöng àïí yá laâ thuyïìn àaä nhöí neo ài àûúåc vaâi giúâ röìi.

Xem xong, naâng caãm ún ngûúâi phuá thûúng giaã àïí vïì cung. Ra túái maån thuyïìn, naâng múái biïët thuyïìn àaä ra khúi, caánh buöìm àûúng cùng thùèng. Naâng súå haäi kïu lïn:

- Thöi ta bõ lûâa röìi. Ta bõ mùæc vaâo tay möåt tïn laái buön, thaâ chïët cho raãnh.

Vua cêìm tay naâng baão:

- Töi khöng phaãi laâ laái buön, töi laâ vua möåt nûúác, chó vò quaá

yïu naâng nïn phaãi duâng mûu bùæt naâng. Lêìn àêìu thoaåt tiïn tröng thêëy chên dung naâng, töi àaä ngaä xuöëng ngêët ài. Cöng chuáa Mai vaâng nghe noái yïn têm, caãm kñch thuêån lêëy vua.

Thuyïìn àang lïnh àïnh ngoaâi khúi thò möåt höm, baác Jöhannút ngöìi àùçng muäi chúi àaân böîng thêëy ba con quaå bay àïën trûúác mùåt baác. Baác beân lùæng tai nghe tiïëng chuáng vò baác hiïíu tiïëng chuáng. Möåt con noái:

Truyïån cöí Grim 123

- UÁi chaâ! Vua bùæt Cöng chuáa Mai vaâng àem ài vïì nhaâ röìi!

Con thûá hai noái:

- Nhûng vua chûa chiïëm àûúåc Cöng chuáa àêu.

Con thûá ba noái:

- Chùèng chiïëm àûúåc laâ gò! Cöng chuáa ngöìi bïn vua úã trong thuyïìn êëy.

Con thûá nhêët laåi noái:

- Ùn thua gò! Khi vua lïn böå, möåt con ngûåa maâu hung seä nhaãy laåi. Vua maâ lïn ngûåa thò ngûåa seä bay lïn chñn têìng mêy, vua khöng coân bao giúâ thêëy mùåt vúå treã êëy nûäa.

Con thûá hai noái:

- Coá caách naâo thoaát naån khöng?

Con thûá nhêët àaáp:

- Coá chûá! Nïëu coá möåt ngûúâi khaác nhaãy toát lïn ngûåa, ruát suáng úã

yïn ra bùæn cho noá chïët thò cûáu àûúåc vua. Nhûng ai biïët àûúåc viïåc àoá? Ngûúâi naâo biïët maâ noái vúái vua thò seä hoáa àaá tûâ chên àïën àêìu göëi.

Con thûá ba noái:

- Tao coân biïët thïm laâ duâ con ngûåa coá bõ giïët chùng nûäa vua cuäng khöng lêëy nöíi Cöng chuáa àêu! Khi hai ngûúâi vïì àïën cung àiïån, thò thêëy möåt caái àôa vaâng trong àùåt möåt caái aáo loát cuãa chuá rïí tröng nhû dïåt bùçng vaâng bùçng baåc nhûng kyâ thûåc chó laâ nhûåa thöng vaâ

diïm sinh. Nïëu vua mùåc aáo loát àoá thò seä bõ thiïu àïën xûúng tuyã. Con thûá nhêët hoãi:

- Khöng coá caách naâo traánh àûúåc naån êëy aâ?

Con thûá hai àaáp:

- Coá, miïîn laâ coá ngûúâi àeo bao tay, cêìm aáo loát neám vaâo lûãa thò

vua thoaát naån, Nhûng cuäng chùèng ùn thua gò! Ngûúâi naâo biïët maâ

noái ra cho vua biïët thò seä hoáa àaá tûâ àêìu göëi àïën quaã tim. Con thûá ba noái:

- Tao coân biïët thïm laâ aáo loát coá chaáy ài nûäa, vua cuäng vêîn chûa lêëy àûúåc vúå, vò sau lïî cûúái, nïëu cö dêu khiïu vuä thò ngûúâi böîng seä

taái ài, röìi chïët ngêët. Nïëu khöng coá ngûúâi nêng naâng dêåy, muát ngûåc bïn phaãi ra ba gioåt maáu, röìi nhöí ngay ài, thò naâng bõ chïët mêët. Truyïån cöí Grim 124

Nhûng ai biïët maâ noái ra cho vua biïët, thò seä hoáa àaá tûâ àêìu àïën chên.

Ba con quaå noái chuyïån xong laåi bay ài. Tûâ khi àûúåc biïët hïët sûå

viïåc, baác Jöhannút buöìn rêìu, khöng noái nùng gò caã. Khöng noái thò

haåi àïën chuáa maâ cho chuáa biïët thò thiïåt àïën thên, Nhûng sau baác nghô buång: "Ta nhêët àõnh cûáu chuáa, duâ phaãi hy sinh tñnh mïånh cuäng cam".

Thuyïìn cùåp bïën, sûå viïåc xaãy ra àuáng nhû lúâi quaå noái. Möåt con ngûåa hung rêët àeåp nhaãy túái.

Vua noái:

- Àûúåc àïí ta cûúäi noá vïì cung.

Vua chûa kõp lïn ngûåa thò baác Jöhannút àaä nhaãy lïn, röìi ruát suáng úã yïn ra bùæn chïët con ngûåa.

Nhûäng tïn hêìu khaác vöën ghen gheát baác Jöhannút nhao nhao lïn:

- Noá xûúåc quaá! Daám giïët con ngûåa àeåp àem àïën àïí vua cûúäi vïì

cung.

Nhûng vua baão chuáng:

- Chuáng bay im ài, "Jöhannút trung thaânh" cuãa ta laâm nhû thïë

chùæc laâ coá lyá do chñnh àaáng.

Vua vaâ Cöng chuáa vïì cung thò thêëy trïn möåt caái àôa bùçng vaâng coá möåt chiïëc aáo loát chuá rïí tröng tûåa nhû laâ dïåt bùçng vaâng bùçng baåc. Vua àõnh lêëy aáo mùåc thò baác Jöhannút àêíy vua ra, lêëy aáo neám vaâo lûãa cho chaáy.

Nhûäng tïn hêìu khaác laåi nhao nhao lïn:

- Àêëy, noá laåi àöët caã caái aáo loát cûúái cuãa vua. Nhûng vua laåi quúã rùçng:

- Jöhannút hïët sûác trung thaânh cuãa ta laâm thïë chùæc coá lyá do, chuáng bay biïët àêu.

Hön lïî àaä cûã haânh. Cuöåc khiïu vuä bùæt àêìu, Cöng chuáa sùæp nhaãy. Baác Jöhannút luön luön theo doäi naâng, böîng thêëy naâng taái ài ngaä lùn ra bêët tónh. Baác vöåi chaåy àïën nêng naâng dêåy vaâ àem vïì

buöìng àùåt naâng lïn giûúâng. Röìi baác quò xuöëng muát úã ngûåc bïn phaãi cuãa naâng ba gioåt maáu, nhöí ài. Cöng chuáa höìi laåi. Vua thêëy vêåy Truyïån cöí Grim 125

khöng hiïíu taåi sao baác laåi haânh àöång nhû thïë, nöíi giêån theát: "Giam noá vaâo nguåc".

Saáng höm sau, baác bõ kïët aán tûã hònh röìi bõ àûa lïn giaá treo cöí. Baác treâo hïët bêåc thang röìi noái:

- Trûúác khi bõ xûã tûã, töåi nhên naâo cuäng àûúåc pheáp noái, vêåy thêìn coá àûúåc pheáp noái khöng?

- Àûúåc, ta cho pheáp.

- Thêìn àaä bõ xûã oan, thêìn àaä luön luön têån tuåy vúái bïå haå. Röìi baác kïí laåi cho vua biïët baác àaä nghe thêëy úã trïn mùåt bïí ba con quaå noái vúái nhau nhûäng gò vaâ taåi sao baác àaä phaãi laâm nhûäng viïåc vûâa qua àïí cûáa chuáa.

Vua beân kïu lïn:

- Töåi nghiïåp quaá! Haäy tha cho Jöhannút trung thaânh cuãa trêîm. Cho baác xuöëng.

Nhûng baác Jöhannút vûâa noái dûát lúâi thò ngaä lùn ra hoáa àaá röìi. Vua vaâ hoaâng hêåu thêëy thïë buöìn lùæm.

Vua noái:

- Jöhannút àaä têån tuåy vúái ta maâ ta àaä núä xûã nhû thïë û!

Röìi vua sai khiïng tûúång Jöhannút vaâo buöìng nguã, àùåt bïn giûúâng mònh. Möîi lêìn tröng thêëy tûúång, vua laåi khoác maâ noái:

- Jöhannút trung thaânh úi, ûúác gò ta laâm cho ngûúi söëng laåi àûúåc.

Caách àoá ñt lêu, hoaâng hêåu àeã sinh àöi. Hai àûáa con trai lúán lïn laâ nguöìn vui cuãa meå. Möåt höm, hoaâng hêåu ài lïî nhaâ thúâ, hai con úã

nhaâ chúi gêìn böë. Böë laåi ngùæm bûác tûúång thúã daâi vaâ noái:

- Jöhannút trung thaânh cuãa ta úi, ûúác gò ngûúi söëng laåi. Bûác tûúång böîng lïn tiïëng noái:

- Bïå haå coá thïí laâm trêîm söëng laåi, nïëu bïå haå chõu hy sinh caái gò

bïå haå yïu quñ nhêët.

Vua noái:

- Trêîm seä vò ngûúi maâ hy sinh têët caã caái gò trêîm coá úã trêìn gian. Tûúång àaá noái:

- Nïëu bïå haå chõu tûå tay chùåt àêìu hai Hoaâng tûã lêëy maáu böi vaâo thêìn thò thêìn seä söëng laåi.

Truyïån cöí Grim 126

Nghe noái, vua ruâng mònh, khöng daám tûå tay giïët con. Nhûng vua laåi nhúá àïën ún ngûúâi bêìy töi trung thaânh àaä vò mònh maâ chïët, beân ruát gûúm chùåt àêìu hai con lêëy maáu böi vaâo tûúång thò quaã laâ

tûúång söëng laåi. Baác Jöhannút laåi khoãe maånh tûúi tùæn àûâng trûúác vua. Baác têu vúái vua:

- Bïå haå ùn úã coá thuãy coá chung, bïå haå àûúåc hûúãng phuác. Röìi baác cêìm lêëy hai caái àêìu lùæp vaâo thên hai àûáa beá, böi maáu vaâo chöî chùåt. Hai àûáa beá söëng laåi, chúi àuâa chaåy nhaãy nhû trûúác. Vua mûâng lùæm. Khi thêëy hoaâng hêåu vïì, vua giêëu baác Jöhannút vaâ hai con vaâo möåt caái tuã lúán.

Hoaâng hêåu bûúác vaâo noái:

- Luác naâo thiïëp cuäng nghô àïën "baác Jöhannút trung thaânh" àaä

vò chuáng ta maâ chõu naån.

Vua baão:

- Naâng coá thïí laâm cho baác söëng laåi, nhûng phaãi chõu hy sinh hai àûáa con mònh.

Hoaâng hêåu taái mùåt ài, loâng se laåi, nhûng röìi àaáp:

- Baác Jöhannút àaä trung thaânh àöëi vúái mònh, mònh chõu ún baác nhiïìu lùæm.

Vua thêëy vúå mònh cuäng chung möåt yá nghô nhû mònh, thñch lùæm, ài múã tuã cho baác Jöhannút vaâ hai con ra vaâ noái:

- Laåy Chuáa, baác àaä àûúåc giaãi thoaát vaâ hai con nhoã cuãa mònh söëng laåi.

Röìi vua kïí cho hoaâng hêåu nghe sûå viïåc vûâa qua. Tûâ àoá, vua, hoaâng hêåu, hai Hoaâng tûã vaâ baác Jöhannút cuâng vui hûúãng haånh phuác suöët àúâi.

Cêu chuyïån ca ngúåi phêím chêët töët àeåp cuãa nhûäng con ngûúâi biïët söëng coá tònh, coá nghôa. Con ngûúâi luön vûúåt qua àûúåc nhûäng khoá khùn, caãn trúã nïëu coá têëm loâng cao thûúång. Truyïån cöí Grim 127

Cuöåc ngao du cuãa tñ hon

Möåt baác thúå may coá àûáa con trai, ngûúâi chó bùçng ngoán tay caái, vêîn goåi laâ Tñ hon. Tñ hon rêët can àaãm. Möåt höm noá thûa böë:

- Böë úi, con phaãi ài ngao du thiïn haå möåt phen múái àûúåc!

Öng böë giaâ àaáp:

- Àûúåc thöi, con aå!

Baác lêëy caái kim thïu, hú lïn ngoån nïën, àñnh möåt caái nuám bùçng xi vaâo àoá röìi àûa cho con, baão:

- Àêy cho con thanh kiïëm ài àûúâng.

Tñ hon coân muöën ùn vúái böë meå bûäa nûäa, nïn noá nhaãy xuöëng bïëp xem meå noá nêëu gò. Nhûng nöìi vûâa múái àùåt lïn bïëp, Tñ hon hoãi meå:

- Meå úi, coá gò ùn thïë?

Baâ meå baão:

- Con haäy ngoá vaâo xem.

Nhaãy toát lïn bïëp, vûún cöí doâm vaâo nöìi. Noá vûún maäi cöí vaâo sêu quaá, húi thûác ùn bay nghi nguát cuöën luön noá lïn öëng khoái. Noá ngöìi ngêët ngûúãng trong àaám húi, cûá thïë lú lûãng maäi trïn khöng, luác lêu sau múái rúi xuöëng.

Thïë laâ chuá beá con baác thúå may coá dõp ài ngao du thiïn haå. Chuá

ài àêy ài àoá, röìi àïën xin têåp viïåc möåt ngûúâi thúå caã. Nhûng úã àêy hoå

cho chuá ùn chùèng àûúåc ngon. Chuá noái vúái baâ chuã nhaâ:

- Baâ chuã aå, baâ khöng chõu cho töi ùn khaá hún thò nhêët àõnh töi seä ài. Saáng mai töi seä lêëy phêën viïët ngay trûúác cûãa nhaâ: Khoai khaá nhiïìu, thõt khaá ñt,

Thûa àûác vua khoai, töi xin vônh biïåt.

Baâ chuã giêån lùæm, quaát:

- Con chêëu ranh kia, maây coân muöën gò hûã?

Truyïån cöí Grim 128

Baâ ruát caái gieã lau, àõnh quêët chuá. Nhûng chuá àaä mau leå boâ lïn caái bao ngoán tay cuãa baâ, röìi tûâ trïn àoá chuá doâm xuöëng, theâ lûúäi nhaåo baâ. Baâ thaáo bao àõnh chöåp chuá thò chuá laåi toát sang caái gieã mêët röìi. Thûâa luác baâ giuä gieã tòm chuá, chuá tröën luön xuöëng keä baân. Chuá thoâ

àêìu lïn, giïîu baâ:

- Ï! Baâ chuã úi!

Luác baâ sùæp àaánh, chuá lêín xuöëng ö keáo. Nhûng röìi baâ cuäng toám àûúåc vaâ töëng chuá ra khoãi cûãa.

Tñ hon laåi ài lang thang. Àïën caánh rûâng kia, chuá gùåp keã tröåm àang baân nhau ài ùn tröåm cuãa vua. Chúåt thêëy Tñ hon, boån keã tröåm sûåc nghô: "Thùçng nhaäi ranh naây nhêët àõnh chui loåt löî khoáa, coá thïí

duâng noá thay chòa khoáa giaã àûúåc àêy".

Möåt tïn goåi:

- Naây, öng khöíng löì Göliat úi, coá muöën nhêåp vúái boån mònh àïën kho cuãa baáu khöng? Öng coá thïí chui vaâo neám tiïìn ra cho boån naây. Tñ hon nghô möåt laát röìi bùçng loâng nhêån. Chuá ài vúái chuáng. Àïën núi, chuá ngùæm kyä cûãa trïn, cûãa dûúái xem coá caái keä naâo khöng. Tòm höìi lêu thêëy möåt khe húã, cuäng khaá röång, àuã cho chuá loåt qua. Chuá àaä

sùæp chui vaâo thò bõ möåt tïn lñnh canh cûãa nhòn thêëy. Noá baão tïn kia:

- Xem kòa, coá con nhïån gúám ghiïëc àûúng boâ kia kòa. Tao phaãi dêîm chïët noá múái àûúåc!

Tïn kia can:

- Thöi mùåc noá, keão töåi nghiïåp. Noá coá laâm gò maây àêu!

Thïë laâ Tñ hon loåt àûúåc vaâo trong kho. Chuá múã cûãa söí chöî boån keã

tröåm àúåi röìi nhùåt tiïìn neám ra, cûá tûâng àöìng möåt. Àûúng luác mï maãi chúåt coá tiïëng chên vua vaâo soaát kho. Tñ hon vöåi chuöìn ngay. Vua soaát, biïët laâ coá nhiïìu àöìng tiïìn daây àaä bõ mêët nhûng khöng thïí hiïíu keã naâo àaä lêëy, vò leä then khoáa vêîn y nguyïn khöng coá chuát dêëu hiïåu suy chuyïín.

Vua àaânh ra lïånh cho hai tïn lñnh:

- Bay phaãi coi chûâng, coá keã rònh lêëy tiïìn àêëy!

Luác Tñ hon tiïëp tuåc hoaåt àöång thò boån lñnh àûáng ngoaâi rònh nghe thêëy tiïëng vaâng rúi xuãng xoeãng. Chuáng vöåi nhaãy vaâo kho àïí

bùæt keã tröåm. Nhûng Tñ hon nhanh hún, àaä toát àûúåc vaâo möåt xoá, khuên möåt àöìng tiïìn lêëp lïn mònh. Chuá trïu boån lñnh: Truyïån cöí Grim 129

- Túá àêy cú maâ!

Luác boån lñnh xö túái thò chuá laåi chuöìn sang xoá khaác, leáo nheáo goåi:

- Naây, túá àêy cú maâ!

Boån lñnh àïën thò chuá àaä sang xoá thûá ba tûâ lêu röìi. Chuá laåi goåi:

- Naây, túá àêy kia maâ!

Cûá thïë, Tñ hon dûã cho hai tïn lñnh chaåy quanh àïën mïåt lûã vaâ

phaãi boã cuöåc. Chuá tiïëp tuåc neám tiïìn ra ngoaâi cho boån tröåm hïët àöìng naây àïën àöìng khaác. Coân laåi àöìng cuöëi, chuá ra sûác quùng maånh, àoaån nhaãy liïìn theo, cûúäi tiïìn bay vuát qua cûãa söí. Boån tröåm hïët lúâi taán tuång chuá:

- Quaã laâ tay anh huâng! Chuá coá muöën laâ chuã tûúáng khöng?

Tñ hon caãm ún. Chuá noái, chuá coân muöën ài ngao du thiïn haå àaä. Boån tröåm chia nhau söë tiïìn. Tñ hon chó lêëy phêìn mònh coá möåt àöìng, vò coá lêëy nûäa chuá cuäng chùèng mang nöíi.

Chuá buöåc laåi thanh kiïëm bïn sûúân, chaâo boån cûúáp röìi ra ài. Chuá àïën nhaâ mêëy baác thúå caã nûäa xin laâm. Nhûng úã àêu cuäng choáng chaán. Sau cuâng chuá àïën laâm cho möåt quaán troå. Àaám hêìu gaái nhaâ

naây khöng ai ûa chuá, chó vò hoå khöng nhòn thêëy chuá, thïë maâ ai bñ

mêåt laâm gò chuá àïìu biïët hïët. Chuá laåi hay maách chuã nhûäng chuyïån hoå ùn uöëng vuång tröåm, hoùåc ùn cùæp dûúái hêìm. Hoå vêîn àe:

- Liïåu höìn! Thïë naâo cuäng coá bûäa cho maây chïët àuöëi. Hoå baão nhau xoã Tñ hon möåt vöë. Möåt höm, chuá àûúng maãi miïët nhaãy nhoát, leo treâo giûäa àaám coã daåi ngoaâi vûúân thò bõ möåt cö hêìu ra cùæt coã bùæt gùåp. Tiïån tay cö vú luön caã Tñ hon vúái coã, buöåc tuám vaâo möåt caái khùn lúán röìi neám cho boâ. Möåt con boâ möång àen nuöët chûãng Tñ hon vaâo buång. Chuá khöng bõ àau àúán gò nhûng nùçm trong êëy thêåt khoá chõu quaá, töëi nhû bûng. Àúåi luác coá ngûúâi vaâo vùæt sûäa, chuá ra sûác gaâo: Túrip, torùæp, torön! Sùæp àêìy thuâng chûa?

Tiïëng sûäa tia raâo raâo, aát mêët tiïëng chuá nïn khöng ai nghe thêëy. Laát sau, chuã quaán vaâo baão:

- Mai thõt con boâ naây!

Tñ hon súå quaá, laåi gên cöí gaâo:

- Thaã töi ra àaä, töi úã trong naây maâ!

Chuã quaán nghe thêëy, nhûng khöng biïët ai goåi úã àêu. Baác hoãi laåi:

Truyïån cöí Grim 130

- ÚÃ àêu thïë?

Tñ hon vöåi àaáp:

- Trong buång con àen êëy maâ!

Chuã quaán khöng hiïíu nghôa cêu noái, boã ài.

Saáng höm sau, hoå thõt con boâ àen. Cuäng may luác hoå haå boâ röìi xaã

thõt, khöng coá nhaát dao naâo cheám phaãi Tñ hon. Chuá bõ lêîn trong àöëng thõt àïí tra döìi. Luác ngûúâi thúå bùm döìi vaâo sùæp laâm, chuá ra sûác bònh sinh gaâo:

- Àûâng bùm sêu quaá! Àûâng bùm sau quaá! Töi úã dûúái àêëy!

Nhûng vò dao bùm àaä göî röån lïn nïn chùèng ai nghe àûúåc tiïëng chuá goåi. Giúâ múái thêåt nguy cho chuá, nhûng thoái thûúâng coá khoá múái loá caái khön, chuá nhaãy traánh rêët taâi giûäa caác àûúâng dao, khiïën chùèng möåt nhaát naâo chaåm àûúåc vaâo ngûúâi chuá. Chuá thoaát chïët. Tuy thïë, chuá vêîn chûa nhaãy ra ngoaâi àûúåc. Chuá bõ hoå tra lêîn vúái miïëng múä

vaâo möåt khoanh döìi tiïët. Trong khoanh döìi chêåt chöåi quaá, àaä thïë hoå

laåi coân mùæc lïn öëng khoái loâ bïëp àïí hun cho kyä. Tñ hon thêëy thúâi gian luác naây múái daâi laâm sao!

Nhûng röìi cuäng àïën muâa àöng, hoå thaáo khoanh döìi xuöëng. Nhaâ

coá khaách, hoå àõnh àem döìi àaäi khaách. Luác baâ chuã thaái döìi, súå lûúäi dao xoeåt ngang möåt nhaát. Chúâ luác thuêån lúåi, chuá lêëy húi nhaãy toát ra ngoaâi.

Chuá khöng muöën úã laåi nhaâ êëy nûäa, núi chuá àaä phaãi chõu bao àiïìu àen àuãi. Tñ hon laåi ài giang höì. Nhûng cuöåc àúâi tûå do cuãa chuá

cuäng chùèng àûúåc bao lêu nûäa. Chuá àang lang thang giûäa àöìng thò

chaåm traán phaãi möåt con caáo, noá àúáp luön chuá. Chuá vöåi van naâi:

- Baác caáo úi, töi àêëy maâ, chaã boä cuöëng hoång baác, chi bùçng baác thaã töi ra!

Caáo àaáp:

- Maây noái cuäng coá lyá. Ùn maây cuäng nhû khöng ùn gò. Maây hûáa cho tao mêëy con gaâ úã nhaâ böë maây ài, tao seä thaã. Tñ hon àaáp:

- Töi rêët sùén loâng, nhaâ coá bao nhiïu gaâ seä xin taå baác hïët. Caáo beân thaã chuá ra, laåi thên àûa chuá vïì nhaâ. Öng gùåp laåi con mûâng quaá, nhaâ coá bao nhiïu gaâ biïëu caáo têët. Tñ hon àûa cho böë àöìng tiïìn vaâng maâ chuá àaä kiïëm àûúåc trong chuyïën ài vûâa röìi.

Truyïån cöí Grim 131

- Con coá àöìng tiïìn rêët àeåp àïí àïën cho böë àêy naây. Nhûng sao böë

laåi chõu àïí caáo noá thõt hïët caã àaân gaâ con cuãa nhaâ?

- Öi, thùçng ngöëc! Con laâ àûáa con àeã àûát ruöåt cuãa böë, lyá naâo böë

laåi quñ àaân gaâ ngoaâi sên hún caã con trai.

Caác em àaä bao giúâ phaãi xa böë meå chûa? Chùæc laâ chûa àêu nhó!

Caác em seä gùåp rêët nhiïìu rùæc röëi khi phaãi xa rúâi böë meå mònh. Qua cêu truyïån naây caác em hoåc àûúåc möåt àiïìu: khöng úã àêu sung sûúáng, haånh phuác hún laâ àûúåc úã bïn caånh böë meå mònh. Truyïån cöí Grim 132

Mûúâi hai ngûúâi thúå sùn

Ngaây xûa coá möåt võ Hoaâng tûã yïu vúå chûa cûúái tha thiïët. Möåt höm, chaâng àang ngöìi bïn naâng rêët àöîi sung sûúáng thò nhêån àûúåc tin cha öëm sùæp chïët muöën gùåp mùåt chaâng trûúác khi nhùæm mùæt. Chaâng liïìn baão ngûúâi yïu:

- Anh phaãi tûâ biïåt em ài ngay. Anh tùång em chiïëc nhêîn naây laâm kyã niïåm. Mai sau anh lïn ngöi vua röìi, anh seä trúã laåi àoán em. Chaâng lïn ngûåa ra ài. Khi chaâng vïì gùåp vua cha thò vua öëm thêåp tûã nhêët sinh sùæp chïët àïën núi. Vua cha phaán:

- Con yïu dêëu aå. Cha muöën nhòn mùåt con möåt lêìn cuöëi cuâng trûúác khi chïët. Con phaãi hûáa vúái cha laâ sau khi cha chïët ài, con seä

lêëy vúå theo yá muöën cuãa cha.

Röìi vua cho chaâng biïët tïn möåt naâng cöng chuáa maâ chaâng phaãi lêëy laâm vúå. Trong luác choaáng vaáng caã ngûúâi, Hoaâng tûã khöng suy nghô gò, chó thûa:

- Thûa cha, con seä laâm theo nhû yá cha.

Nhaâ vua, nhùæm mùæt tûâ trêìn.

Hoaâng tûã lïn ngöi vua. Hïët thúâi gian tang lïî chaâng phaãi giûä lúâi hûáa vúái cha cho ài hoãi naâng cöng chuáa êëy vaâ àûúåc naâng nhêån lúâi. Ngûúâi vúå chûa cûúái àêìu tiïn cuãa chaâng àûúåc tin àoá buöìn bao vò bõ

phuå tònh öëm suyát chïët.

Cha naâng liïìn hoãi naâng:

- Con yïu dêëu, laâm sao con buöìn rêìu thïë? Con ûúác muöën gò, cha cuäng cho.

Naâng nghô möåt luác röìi noái:

- Thûa cha, con mong ûúác coá mûúâi möåt thiïëu nûä tûâ mùåt muäi, hònh daáng, voác ngûúâi àïìu giöëng con y hïåt.

Vua cha noái:

Truyïån cöí Grim 133

- Nïëu laâ àiïìu coá thïí laâm àûúåc thò àiïìu ûúác cuãa con nhêët àõnh seä

thaânh sûå thêåt.

Vua sai ngûúâi ài tòm trong khùæp nûúác kyâ cho àïën khi àûúåc àuã

mûúâi möåt thiïëu nûä giöëng con gaái mònh y hïåt, tûâ mùåt muäi hònh daáng, àïën khöí ngûúâi.

Khi caác thiïëu nûä coá àïën trûúác cöng chuáa, naâng cho may mûúâi hai böå quêìn aáo ài sùn y hïåt nhau, cho mûúâi möåt cö mùåc vaâo, chñnh naâng cuäng mùåc möåt böå. Sau àoá, naâng tûâ biïåt vua cha, cuâng hoå lïn ngûåa ài àïën triïìu àònh cuãa ngûúâi chöìng chûa cûúái cuä maâ naâng àaä

yïu tha thiïët.

Naâng àïën hoãi xem nhaâ vua coá cêìn thúå sùn vaâ coá muöën mûúån caã

mûúâi hai ngûúâi khöng?

Vua nhòn naâng nhûng khöng nhêån ra àûúåc. Vua thêëy hoå àeåp quaá nïn àöìng yá mûúån caã. Thïë laâ hoå thaânh mûúâi hai ngûúâi thúå sùn cuãa nhaâ vua.

Nhaâ vua vöën coá möåt con sû tûã. Àoá laâ con vêåt kyâ laå biïët hïët moåi àiïìu bñ êín. Möåt buöíi töëi noá noái vúái nhaâ vua:

- Bïå haå àinh ninh laâ coá mûúâi hai ngûúâi thúå sùn phaãi khöng?

Vua baão:

- Àuáng, àoá laâ mûúâi hai ngûúâi thúå sùn.

Sû tûã laåi noái tiïëp:

- Bïå haå lêìm röìi, àoá laâ mûúâi hai thiïëu nûä àêëy. Vua àaáp:

- Nhêët àõnh khöng àuáng. Ngûúâi laâm thïë naâo chûáng minh àûúåc viïåc êëy!

Sû tûã àaáp:

- ÖÌ dïî thöi, bïå haå chó viïåc raãi àöî vaâo phoâng thò biïët ngay. Àaân öng bûúác maånh nïn khi giêîm lïn àöî thò khöng haåt naâo àöång àêåy, nhûng phuå nûä bûúác thò thoùn thoùæt laåi hay xoay chên, haåt àöî seä lùn ài.

Vua khen laâ kïë hay, cho rùæc haåt àöî.

Nhûng coá ngûúâi hêìu nhaâ vua coá loâng töët àöëi vúái nhûäng ngûúâi thúå sùn, nghe thêëy noái nhaâ vua nhêët àõnh thûã hoå, liïìu ài kïí cho biïët hïët vaâ baão:

- Sû tûã noá muöën maách nhaâ vua rùçng caác ngûúâi laâ gaái caã àêëy. Truyïån cöí Grim 134

Cöng chuáa caãm ún baác ta röìi baão caác cö thiïëu nûä:

- Caác em cöë sûác giêîm maånh lïn caác haåt àöî nheá. Saáng höm sau nhaâ vua truyïìn mûúâi hai ngûúâi thúå sùn àïën phoâng coá raãi haåt àöî. Caác cö thiïëu nûä cöë giêîm thêåt maånh, bûúác ài cuãa hoå khoãe vaâ chùæc àïën nöîi khöng möåt haåt àöî naâo lùn hoùåc chuyïín àöång, sau khi hoå ài khoãi, nhaâ vua baão sû tûã:

- Maây àaánh lûâa tao röìi, chuáng ài chùæc bûúác, àoá laâ àaân öng. Sû tûã àaáp:

- Vò biïët laâ bõ thûã thaách nïn hoå àaä gùæng ài cho chùæc bûúác. Bïå

haån cûá àïí mûúâi hai chiïëc guöìng keáo keáo súåi vaâo phoâng, hoå seä mûâng rúä vaâ xaán laåi ngay, àaân öng thò khöng bao giúâ thïë. Nhaâ vua cho laâ kïë hay, beân sai àïí guöìng keáo súåi vaâo phoâng. Nhûng ngûúâi hêìu vöën thêåt thaâ vúái nhûäng ngûúâi thúå sùn, àïën noái löå cho hoå biïët hïët mûu kïë. Cöng chuáa baão riïng mûúâi möåt thiïëu nûä: "Caác em cöë nhõn àûâng coá ngoá túái guöìng keáo súåi nheá". Saáng höm sau vua cho triïåu mûúâi hai ngûúâi thúå sùn àïën, hoå vaâo phoâng khöng chuá yá gò àïën guöìng súåi.

Vua laåi baão sû tûã:

- Maây àaánh lûâa tao. Àuáng laâ àaân öng röìi, vò chuáng khöng nhòn gò àïën guöìng keáo súåi.

Sû tûã àaáp:

- Hoå biïët laâ bõ thûã thaách nïn cöë nhõn àêëy.

Nhûng vua nhêët àõnh khöng tin sû tûã nûäa.

Ngaây naâo mûúâi hai ngûúâi thúå sùn cuäng theo vua ài sùn, caâng ngaây vua caâng yïu quñ hoå. Möåt höm trong khi hoå ài sùn, thò àûúåc tin vúå chûa cûúái cuãa nhaâ vua sùæp túái. Ngûúâi vúå chûa cûúái chñnh thûác nghe vêåy àêu khöí quaá. Tim bõ nhoái lïn ngaä lùn xuöëng àêët bêët tónh nhên sûå.

Vua tûúãng laâ ngûúâi thúå sùn yïu quñ cuãa mònh bõ laâm sao vöåi chaåy laåi cûáu... Vua laåi thaáo bao tay êëy thò thêëy chiïëc nhêîn mònh àaä

tùång cho ngûúâi vúå chûa cûúái thûá nhêët. Vua nhòn mùåt nhêån ra naâng. Loâng vua höìi höåp, vua hön naâng luác naâng múã mùæt, vua baão:

- Em laâ cuãa anh, anh laâ cuãa em. Thiïn haå khöng ai thay àöíi àûúåc àiïìu êëy.

Truyïån cöí Grim 135

Vua phaái sûá giaã àïën gùåp ngûúâi vúå chûa cûúái kia xin naâng quay vïì nûúác vò vua àaä coá vúå röìi. Ai àaä tòm thêëy chiïëc chòa khoáa cuä thò

khöng cêìn àïën chiïëc múái nûäa.

Sau àoá hön lïî àûúåc cûã haânh. Sû tûã àûúåc tha töåi, vò quaã laâ noá noái àuáng sûå thêåt.

Cêu truyïån ca ngúåi phêím chêët töët àeåp cuãa ngûúâi con gaái vaâ tònh yïu bêët diïåt. Vúái tònh yïu chên chñnh, con ngûúâi luön tòm àûúåc haånh phuác daâi lêu.

Truyïån cöí Grim 136

Ba súåi toác vaâng cuãa quyã

Ngaây xûa, úã möåt laâng kia, coá möåt ngûúâi àaân baâ ngheâo sinh àûúåc möåt àûáa con trai. Khi noá ra àúâi, ngûúâi ta tiïn tri laâ nùm mûúâi böën tuöíi, noá seä lêëy àûúåc cöng chuáa. Vaâo luác àoá, nhaâ vua vi haânh qua laâng, khöng möåt ai biïët. Vua hoãi trong laâng coá sûå gò laå khöng, thò

dên laâng têu:

- Gêìn àêy coá möåt àûáa treã maâ ngûúâi ta tiïn tri laâ nùm mûúâi böën tuöíi, noá seä lêëy àûúåc cöng chuáa.

Nhaâ vua vöën àöåc aác nghe noái nhû vêåy tûác lùæm, liïìn àïën ngay nhaâ böë meå àûáa treã, giaã vúâ thên mêåt baão:

- Caác baác ngheâo khoá, haäy giao con cho töi àïí töi chùm soác noá

cho.

Hai vúå chöìng nhaâ kia trûúác con tûâ chöëi, sau thêëy ngûúâi laå mùåt àûa cho nhiïìu vaâng, nghô buång: "Con mònh laâ àûáa töët söë. Nhû thïë

laåi hay cho noá", nïn cuöëi cuâng bùçng loâng trao con. Vua àùåt àûáa treã vaâo möåt caái hoâm, cûúäi ngûåa túái möåt chöî nûúác sêu, neám hoâm xuöëng, nghô thêìm: "Thïë laâ con gaái ta thoaát khoãi tay anh chaâng rïí bêët àùæc dô naây".

Nhûng caái hoâm khöng chòm, cûá nöíi nhû möåt chiïëc taâu nhoã, nûúác khöng thêëm vaâo möåt gioåt. Hoâm tröi lïình bïình caách kinh kyâ

hai dùm, àïën cûãa cöíng möåt cöëi xay thò bõ mùæc laåi. May luác àoá coá

thùçng beá xay böåt tröng thêëy, lêëy moác keáo vaâo. Noá tûúãng trong coá

cuãa, nhûng khi múã ra thò thêëy möåt àûáa beá khoãe maånh, khöi ngö. Noá

mang àûáa treã vïì cho chuã. Hai vúå chöìng naây khöng coá con, nïn mûâng lùæm.

Hoå hïët sûác chùm soác, àûáa beá hay ùn choáng lúán. Möåt höm, tònh cúâ vua vaâo nhaâ xay àïí traánh mûa. Vua hoãi vúå

chöìng ngûúâi xay böåt coá phaãi gaä thanh niïn cao lúán laâ con trai hoå

khöng.

Truyïån cöí Grim 137

Hoå àaáp:

- Têu bïå haå khöng phaãi, àoá laâ àûáa treã nhùåt àûúåc caách àêy mûúâi böën nùm. Noá nùçm trong möåt caái hoâm tröi daåt túái cûãa cöíng, thùçng beá

xay böåt nhaâ chuáng töi àaä vúát noá lïn.

Vua nghô thêìm chùæc laâ àûáa beá töët söë maâ mònh àaä vûát xuöëng nûúác trûúác kia, beân noái:

- Naây ta muöën nhúâ gaä naây mang möåt laá thû àïën cho hoaâng hêåu, coá àûúåc khöng? Ta seä thûúãng cho hai àöìng vaâng. Böë meå nuöi vêng lïånh baão gaä chuêín bõ ài.

Vua viïët thû cho hoaâng hêåu noái: "Khi gaä thanh niïn mang thû

naây àïën, thò giïët noá ngay vaâ chön noá ài. Phaãi thi haânh mïånh lïånh naây trûúác khi ta vïì".

Chaâng thanh niïn cêìm thû lïn àûúâng, nhûng ài laåc àïën möåt khu rûâng to. Trong àïm töëi, chaâng thêëy möåt aánh àeân, laåi gêìn thò laâ

möåt caái nhaâ nhoã.

Chaâng vaâo nhaâ thêëy möåt baâ laäo ngöìi möåt mònh bïn bïëp lûãa. Baâ

laäo thêëy chaâng, hoaãng súå hoãi:

- Con úã àêu àïën? Con ài àêu?

- Con úã nhaâ xay àïën. Con phaãi mang thû àïën cho hoaâng hêåu, nhûng bõ laåc trong rûâng. Con muöën xin nguã laåi àïm nay úã àêy.

- Töåi nghiïåp! Con laåc vaâo nhaâ keã cûúáp röìi. Chuáng vïì thò chuáng seä giïët con.

- Thöi, muöën ra sao thò ra. Chaáu chùèng súå. Vaã laåi chaáu mïåt quaá, khöng ài àûúåc nûäa àêu.

Chaâng nùçm lïn ghïë daâi nguã.

Laát sau boån cûúáp vïì, tûác giêån hoãi gaä thanh niïn naâo nguã àoá. Baâ laäo noái:

- Trúâi úi! Thùçng beá coá töåi tònh gò àêu! Noá laåc vaâo rûâng, töi thûúng tònh cho noá vaâo àêy. Noá phaãi mang thû cho hoaâng hêåu àêëy. Boån cûúáp boác dêëu niïm phong thû thêëy noái laâ phaãi giïët ngay ngûúâi mang thû naây. Boån cûúáp tuy nhêîn têm maâ cuäng àöång loâng, tïn tûúáng cûúáp xeá tan laá thû àoá, viïët laá thû khaác àaåi yá noái phaãi gaã

cöng chuáa ngay cho chaâng thanh niïn mang thû naây àïën. Hoå àïí cho chaâng nguã yïn àïën saáng. Saáng höm sau, hoå giao thû cho chaâng vaâ

chó àûúâng cho ài.

Truyïån cöí Grim 138

Hoaâng hêåu nhêån àûúåc thû, theo lïånh töí chûác àaám cûúái linh àònh, gaã cöng chuáa cho chaâng töët söë.

Chuá rïí àeåp trai vaâ töët nïët, cöng chuáa söëng vúái chöìng haånh phuác lùæm.

Sau àoá ñt lêu, vua vïì, thêëy lúâi tiïn tri àaä thaânh sûå thêåt, àûáa beá

töët söë àaä lêëy con mònh, beân noái:

- Chùèng hiïíu sao laåi thïë, trong thû ta ra lïånh khaác cú maâ. Hoaâng hêåu lêëy thû àûa vua xem. Vua thêëy thû àaä bõ àaánh traáo, beân hoãi con rïí thû cuä àêu, sao laåi àaánh traáo thû khaác. Chaâng àaáp:

- Têu bïå haå, con khöng biïët. Chùæc ban àïm con nguã trong rûâng, thû àaä bõ àaánh traáo.

Vua tûác giêån noái:

- Nhû thïë khöng öín. Muöën lêëy con ta thò phaãi xuöëng êm phuã

nhöí ba súåi toác vaâng cuãa con quó àem vïì nöåp ta. Nïëu ngûúâi laâm nöíi thò vêîn àûúåc pheáp laâm chöìng con ta.

Vua àõnh laâm nhû thïë àïí töëng khûá chaâng thanh niïn ài. Nhûng chaâng àaáp:

- Con khöng súå quó, con seä lêëy àûúåc toác vaâng vïì. Chaâng beân caáo tûâ vua ra ài.

Khi chaâng àïën möåt thaânh phöë lúán, lñnh canh hoãi chaâng laâm nghïì gò vaâ biïët nhûäng gò.

Chaâng àaáp:

- Gò cuäng biïët.

Lñnh canh noái:

- Thïë anh baão giuâm chuáng töi taåi sao giïëng úã chúå chuáng töi trûúác kia luön chaãy ra rûúåu vang, maâ nay laåi caån hùèn ài, àïën möåt gioåt nûúác cuäng khöng coân.

Chaâng noái:

- Chúâ khi töi vïì, töi seä baão cho biïët.

Chaâng laåi ài, àïën möåt thaânh phöë khaác. Lñnh canh cuäng hoãi chaâng laâm nghïì gò vaâ biïët nhûäng gò.

Chaâng laåi àaáp:

- Gò cuäng biïët.

Truyïån cöí Grim 139

Lñnh canh noái:

- Thïë anh baão giuâm chuáng töi biïët taåi sao trong thaânh chuáng töi coá cêy taáo trûúác kia ra quaã vaâng maâ nay àïën möåt chiïëc laá cuäng khöng coân?

Chaâng laåi àaáp:

- Chúâ töi vïì, töi seä cho biïët.

Chaâng laåi ài, àïën möåt con söng lúán.

Ngûúâi laái àoâ hoãi chaâng laâm nghïì gò vaâ biïët nhûäng gò. Chaâng àaáp:

- Gò cuäng biïët.

Ngûúâi laái àoâ noái:

- Thïë anh baão giuâm töi biïët taåi sao töi cûá phaãi chúã àoâ qua laåi trïn khuác söng naây khöng coá ai thay.

Chaâng àaáp:

- Àïí khi trúã vïì töi seä baão cho biïët.

Qua söng àïën bïën, chaâng thêëy cûãa êm phuã töëi om, aám khoái. Con quó ài vùæng. ÚÃ nhaâ chó coá möåt baâ giaâ ngöìi trong möåt chiïëc ghïë

baânh röång. Baâ khöng coá veã aác. Baâ hoãi:

- Chaáu muöën g´?

- Chaáu muöën lêëy ba súåi toác cuãa con quó, nïëu khöng thò mêët vúå.

- Kïí thò quaá àêëy. Nïëu con quó vïì maâ thêëy chaáu úã àêy thò chùæc chùæn laâ chaáu mêët àêìu. Nhûng thöi, ta thûúng haåi chaáu, àïí xem coá

caách naâo giuáp chaáu khöng.

Baâ laâm pheáp cho chaâng biïën ra kiïën vaâ baão:

- Chaáu haäy boâ vaâo trong aáo ta thò múái toaân tñnh mïånh àûúåc.

- Vêng, quñ hoáa quaá, nhûng con coân muöën biïët ba àiïìu:

"Möåt laâ taåi sao giïëng nûúác trûúác kia chaãy ra rûúåu vang, nay böîng caån hùèn, khöng coân möåt gioåt nûúác?

Hai laâ taåi sao cêy taáo kia trûúác coá quaã taáo vaâng maâ giúâ khöng coá àïën möåt caái laá?

Ba laâ taåi sao baác laái àoâ kia cûá phaãi chúã àoâ maäi, khöng coá ai thay".

Baâ giaâ noái:

Truyïån cöí Grim 140

- Ba cêu hoãi naây khoá thêåt, nhûng chaáu cûá yïn têm, lùæng tai nghe con quó noái khi ta nhöí ba súåi toác vaâng cuãa noá nheá. Àïën töëi con quó vïì nhaâ. Vûâa vaâo cûãa, noá àaä ngúâ ngúå thêëy muâi gò

laå. Noá noái:

- Quaái, ta ngûãi nhû coá muâi thõt ngûúâi úã àêy, coá phaãi khöng?

Baâ laäo chïë noá:

- Töi vûâa queát doån ngùn nùæp, bêy giúâ anh laåi luåc tung caã ra. Luác naâo muäi anh cuäng chó ngûãi thêëy muâi thõt ngûúâi. Thöi ngöìi xuöëng ùn ài.

Ùn uöëng xong, con quó thêëy mïìn mïåt, tûåa àêìu vaâo göëi baâ giaâ vaâ

baão baâ bùæt chêëy cho. Àûúåc möåt laát, noá thiu thiu nguã röìi ngaáy khoâ

khoâ. Baâ giaâ nhöí möåt súåi toác vaâng cuãa noá, àïí bïn mònh. Con quó hoãi:

- AÁi chaâ, baâ laâm gò thïë?

Baâ laäo noái:

- Töi möång thêëy sûå khöng laânh, nïn töi àaä nùæm toác anh àêëy. Con quó hoãi:

- Baâ möång thêëy gò?

- Töi nùçm möång thêëy giïëng úã chúå trûúác kia thûúâng chaãy ra rûúåu vang, nay caån hùèn, àïën möåt gioåt nûúác cuäng khöng coân? Taåi sao thïë?

Con quó àaáp:

- Chaâ! Nïëu biïët thò àaä chùèng nïn chuyïån. Dûúái taãng àaá úã àaáy giïëng coá möåt con coác. Àem giïët noá ài thò rûúåu vang laåi chaãy ra. Baâ laäo laåi bùæt chêëy cho con quó. Quó laåi nguã, Ngaáy rung caã cûãa kñnh. Baâ giaâ laåi nhöí möåt súåi toác nûäa.

Quó caáu, noái:

- Ö hay, laâm gò thïë?

Baâ laäo àaáp:

- Anh àûâng giêån nheá, töi laåi möång àêëy maâ.

- Laåi möång gò nûäa thïë?

- Töi thêëy úã möåt nûúác noå coá möåt cêy taáo trûúác kia thûúâng vêîn ra quaã vaâng maâ nay àïën möåt caái laâ cuäng chùèng coân. Taåi sao thïë?

- Chaâ! Nïëu biïët thò àaä chùèng nïn chuyïån. Coá möåt con chuöåt nhùæt gùåm rïî cêy. Giïët noá ài thò cêy laåi ra quaã vaâng. Nïëu àïí chuöåt gùåm maäi thò cêy àïën chïët mêët. Nhûng thöi, àûâng coá mú möång gò nûäa Truyïån cöí Grim 141

nheá, àïí cho töi nguã yïn, nïëu coân laâm töi thûác giêëc, töi seä taát cho àêëy.

Baâ laäo döî daânh con quó, röìi laåi bùæt chêëy cho noá. Noá laåi nguã vaâ

ngaáy. Baâ nhöí súåi toác vaâng thûá ba cuãa noá.

Con quó chöìm dêåy, kïu lïn vaâ toan àaánh baâ, nhûng baâ laåi noái ngoåt rùçng:

- Khöën nöîi cûá möång maäi thò biïët laâm thïë naâo?

Con quó toâ moâ hoãi:

- Baâ coân möång thêëy gò nûäa?

- Töi chiïm bao thêëy coá möåt ngûúâi laái àoâ than phiïìn laâ cûá phaãi chúã àoâ qua laåi maäi maâ khöng coá ngûúâi thay. Taåi sao thïë?

Quó àaáp:

- Ngöëc quaá. Nïëu coá ai muöën qua söng, thò hùæn chó viïåc trao maái cheâo cho ngûúâi êëy laâ thoaát, vaâ ngûúâi kia seä chúã àoâ thay hùæn thöi. Sau khi àaä nhöí ba súåi toác vaâng cuãa con quó vaâ àaä àûúåc nghe noá

traã lúâi ba lêìn, baâ giaâ àïí cho noá nguã àïën saáng. Con quó bûúác chên ra khoãi cûãa, thò baâ liïìn bùæt con kiïën úã trong nïëp aáo baâ ra, hoáa pheáp biïën noá laåi thaânh ngûúâi. Baâ laäo noái:

- Àêy ba súåi toác vaâng àêy, coân ba cêu traã lúâi cuãa con quó thò

chaáu nghe àûúåc roä röìi chûá?

Chaâng àaáp:

- Vêng, chaáu àaä nghe roä röìi, chaáu seä nhúá kyä. Baâ laäo baão:

- Thöi thïë maây thoaát röìi nheá. Lïn àûúâng vïì àûúåc röìi àêëy. Chaâng caãm ún baâ laäo àaä giuáp àúä mònh trong cún hoaån naån. Chaâng ài khoãi êm phuã, Trong loâng phêën khúãi vò moåi viïåc àïìu àûúåc nhû yá.

i chaâng gùåp baác laái àoâ, baác xin chaâng giaãi àaáp cho nhû chaâng àaä

hûáa.

Chaâng töët söë noái:

- Baác haäy chúã töi sang búâ bïn kia, töi seä baão baác caách giaãi thoaát. Túái búâ, chaâng cho baác biïët cêu traã lúâi cuãa con quó:

- Nïëu coá ngûúâi muöën qua söng thò baác chó viïåc àùåt maái cheâo vaâo tay ngûúâi êëy röìi ài.

Truyïån cöí Grim 142

Chaâng laåi lïn àûúâng, àïën thaânh phöë coá cêy truåi quaã. Lñnh canh cuäng àang chúâ chaâng giaãi àaáp. Chaâng nhùæc laåi lúâi cuãa con quó:

- Giïët con chuöåt nhùæt gùåm rïî cêy ài, thò cêy laåi ra quaã taáo vaâng. Hoå caám ún chaâng vaâ biïëu chaâng hai con lûâa taãi nùång vaâng. Sau cuâng, chaâng àïën thaânh phöë coá giïëng caån. Chaâng cuäng nhùæc laåi lúâi con quó:

- Coá möåt con coác ngöìi dûúái hoân àaá úã àaáy giïëng, phaãi tòm noá giïët ài, thò rûúåu vang laåi chaãy ra nhiïìu.

Lñnh canh caãm ún chaâng vaâ cuäng tùång chaâng hai con la trúã

nùång vaâng.

Chaâng vïì túái nhaâ; vúå chaâng vui mûâng khön xiïët, vò laåi tröng thêëy mùåt chöìng vaâ thêëy chöìng ài gùåp àûúåc moåi viïåc àïìu nhû yá. Chaâng dêng vua ba súåi toác vaâng cuãa con quó. Vua thêëy böën con la taãi nùång vaâng, mûâng lùæm, noái:

- Nay con àaä laâm xong moåi viïåc ta giao cho, thò con vêîn àûúåc lêëy con gaái ta. Naây con, con lêëy àêu ra nhiïìu vaâng thïë? Thêåt laâ möåt kho taâng vö giaá!

- Con lêëy úã bïn kia söng, àoá laâ caát trïn búâ.

Vua tham lam, hoãi:

- Ta coá lêëy àûúåc khöng?

Chaâng rïí àaáp:

- Bêím muöën lêëy bao nhiïu cuäng àûúåc aå. Bïå haå baão ngûúâi chúã àoâ

àûa sang búâ bïn kia thò tha höì lêëy.

Öng vua tham lam kia vöåi lïn àûúâng ngay. Àïën búâ söng, vua ra hiïåu cho baác chúã àoâ àûa qua söng.

Ngûúâi laái àoâ múâi vua xuöëng thuyïìn. Khi sang àïën búâ bïn kia, baác àùåt maái cheâo vaâo tay vua röìi nhaãy lïn búâ. Thïë laâ öng vua, vò

tham cuãa maâ chõu töåi thaânh anh laái àoâ.

- Thïë vua coân treâo àoâ nûäa khöng?

- Sao! Thò àaä coá ai cêìm maái cheâo cho nhaâ vua àêu!

Caác em vûâa àûúåc àoåc möåt cêu truyïån thêåt laâ hêëp dêîn. Chaâng trai trong truyïån coá xûáng àaáng laâm Vua cuãa möåt nûúác sau khi öng Vua tham lam vaâ àöåc aác trúã thaânh ngûúâi laái àoâ khöng? Chaâng laâ

möåt con ngûúâi duäng caãm, nhên hêåu vaâ coá traái tim traân ngêåp tònh yïu nïn chaâng xûáng àaáng àûúåc hûúãng haånh phuác, àuáng khöng naâo?

Truyïån cöí Grim 143

Meâo laâm thên vúái chuöåt

Meâo laâm thên vúái chuöåt. Meâo kïí lïí têm tònh tha thiïët, chuöåt nghe buâi tai àöìng yá ùn úã chung vúái meâo.

Meâo baão:

- Ta phaãi àïì phoâng muâa reát keão röìi bõ àoái. Chuá maây chúá coá ài laåi liïìu lônh keão röìi mùæc bêîy àêëy.

Chuöåt nghe lúâi. Chuáng ài mua möåt niïu múä nhûng khöng biïët cêët àêu. Suy nghô maäi, meâo baão:

"Anh thêëy chùèng coân núi naâo cêët töët bùçng úã nhaâ thúâ vò úã àêëy khöng ai daám lêëy gò ài. Caánh ta àem cêët niïu dûúái gêìm baân thúâ, chûa cêìn múä thò ta nhêët àõnh khöng rúâ àïën". Thïë laâ chuáng cêët niïu thêåt kyä. Nhûng chùèng bao lêu meâo ta theâm múä, noái vúái chuöåt:

- Chuá chuöåt aå, anh muöën noái vúái chuá àiïìu naây. Anh coá ngûúâi chõ

hoå múâi àïën laâm böë àúä àêìu cho chaáu. Chõ êëy sinh àûúåc con trai, löng trùæng àöëm nêu, anh phaãi ài dûå lïî àúä àêìu. Höm nay anh ài, chuá úã

nhaâ tröng coi nhaâ cûãa möåt mònh nheá.

Chuöåt àaáp:

- Vêng vêng, laåy Chuáa ban phûúác laânh cho anh ài, coá miïëng ngon, anh nhúá lêëy phêìn vïì cho em nheá. Em ao ûúác àûúåc nhùæp rûúåu vang àoã ngoåt.

Nhûng têët caã nhûäng àiïìu meâo noái àïìu sai caã. Meâo chùèng coá chõ

em hoå naâo, maâ cuäng chùèng coá ai múâi àïën laâm lïî àúä àêìu. Noá àïën thùèng nhaâ thúâ, leán àïën niïu múä, ùn xong liïëm löng cho saåch múä. Röìi noá daåo chúi trïn maái nhaâ thaânh phöë, nhòn quanh quêín, nùçm ûúân sûúãi nùæng, möîi lêìn nhúá àïën niïu múä laåi chuâi meáp. Maäi àïën chiïìu noá

múái vïì nhaâ.

Chuöåt noái:

Truyïån cöí Grim 144

- Thïë naâo, anh àaä vïì àêëy aâ? Chùæc laâ caã ngaây nhúãn nhú vui thuá

lùæm nhó?

- ÛÂ thuá lùæm.

Chuöåt hoãi:

- Àûáa treã àùåt tïn àúä àêìu laâ g´?

Meâo àaáp goån thon loãn:

- "Liïëm saåch löng".

Chuöåt reo lïn:

- Sao laåi laâ "Liïëm saåch löng". Thêåt laâ möåt caái tïn laå luâng, hiïëm coá. Trong hoå anh, tïn êëy coá thöng thûúâng khöng?

Meâo noái:

- Coá gò laå àêu! Tïn êëy cuäng khöng coá gò xêëu hún tïn "Ùn cùæp vùåt" laâ tïn àúä àêìu cuãa chuá?

Caách àoá ñt lêu, meâo laåi nöíi cún theâm, noái vúái chuöåt:

- Chuá laâm ún giuáp anh nheá. Nhúâ chuá tröng nom nhaâ cûãa möåt mònh chuyïën nûäa. Anh laåi coá ngûúâi múâi ài laâm böë àúä àêìu lêìn thûá

hai. Àûáa treã coá voâng löng trùæng quanh cöí, anh khöng tiïån tûâ chöëi. Chuöåt töët buång, nhêån lúâi. Meâo kñn àaáo ài àïën nhaâ thúâ ùn thïm möåt nûãa niïu múä. Noá nghô buång: "Khöng gò ngon hún laâ ùn möåt mònh", vaâ lêëy laâm thuá võ vïì viïåc laâm ngaây höm àoá. Khi vïì nhaâ, chuöåt hoãi:

- Thïë naâo anh, tïn àúä àêìu cuãa àûáa treã laâ gò?

Meâo àaáp:

- "Hïët möåt nûãa"

- Sao laåi "Hïët möåt nûãa"? Anh noái gò thïë? Tûâ thuãa cha sinh meå

àeã, em chûa nghe thêëy tïn êëy bao giúâ. Em cuöåc laâ tïn êëy khöng coá úã

trong lõch sûã.

Sau àoá ñt lêu, nghô àïën múä, meâo laåi theâm nhoã daäi. Noá liïìn baão chuöåt:

- Quaá tam ba bêån. Anh laåi phaãi àûáng ra laâm böë àúä àêìu. Àûáa treã

àen tuyïìn. Trûâ chên trùæng, khöng coá möåt súåi löng trùæng naâo trïn ngûúâi, thêåt laâ mêëy nùm múái coá möåt lêån sinh thïë. Chuá maây àïí anh ài nheá!

Chuöåt àaáp:

Truyïån cöí Grim 145

- "Liïëm saåch löng", "Hïët möåt nûãa", tïn gò maâ quó quaái thïë, em cûá suy nghô maäi àêëy.

Meâo noái:

- Chuá cûá ru ruá xoá nhaâ vúái caái aáo löng maâu xaám thêîm vaâ caái àuöi daâi maâ nghô lêín thêín. ÊËy chùèng qua laâ taåi caã ngaây khöng chõu ài ra ngoaâi àêëy thöi!

Trong khi meâo ài vùæng, chuöåt doån deåp nhaâ cûãa ngùn nùæp. Meâo haáu ùn cheán saåch niïu múä. Noá nghô buång: "Chó cheán kyâ hïët múái yïn têm". Maäi àïën àïm, noá múái vïì nhaâ, no nûát buång. Chuöåt hoãi luön tïn àûáa treã àûúåc rûãa töåi laâ gò. Meâo àaáp:

- Chùæc laâ chuá khöng vûâa loâng àêu! Tïn noá laâ "Hïët saåch". Chuöåt kïu:

- "Hïët saåch", thêåt laâ möåt tïn laå luâng. Em chûa àoåc thêëy tïn êëy bao giúâ. "Hïët saåch" thïë laâ nghôa lyá gò nhó?

Noá lùæc àêìu, nùçm cuöån troân ngûúâi laåi nguã.

Tûâ àoá trúã ài, chùèng coá ai àïën múâi meâo ài laâm böë àúä àêìu nûäa. Nhûng khi muâa àöng túái, ra ngoaâi àöìng khöng kiïëm àûúåc gò ùn nûäa, chuöåt múái nghô àïën thûác ùn àïí daânh:

- Anh meâo aå, ta ài tòm niïu múä àïí daânh ài, chùæc laâ ngon lùæm àêëy.

Meâo àaáp:

- Àûúåc. Hùèn chuá seä thêëy ngon lùæm, ngon nhû thïí lûúäi liïëm khöng khñ êëy maâ!

Chuáng ra ài, túái núi thò thêëy niïu vêîn coân nguyïn chöî cuä nhûng chó coá niïu khöng.

Chuöåt baão:

- Thò ra thïë, bêy giúâ töi múái hiïíu caác viïåc àaä xaãy ra. Bêy giúâ múái roä anh thêåt laâ baån töët. Anh àaä àaánh cheán hïët. Anh laâm cha àúä àêìu nhû thïë àêëy: Lêìn àêìu "Liïëm saåch löng", lêìn sau "Hïët möåt nûãa", röìi...

Meâo heát lïn:

- Cêm möìm ngay. Maây coân noái tiïëng nûäa laâ tao ùn thõt maây àêëy.

Töåi nghiïåp con chuöåt khöng k´m àûúåc tiïëng:

Truyïån cöí Grim 146

- "Hïët saåch".

Vûâa noái buöng miïång thò meâo àaä vöì noá nuöët chûãng. Baån xem àêëy, tònh àúâi laâ thïë àêëy!

Caác em coá nhûäng suy nghô gò vïì cêu chuyïån naây? Meâo xêëu tñnh, taán têån lûúng têm hay chuöåt khúâ daåi? Noái thïë naâo cuäng àïìu àuáng caã. Ai àúâi chuöåt laåi chúi vúái meâo. Caác em coá bao giúâ nghe cêu noái:

“Choån baån maâ chúi chûa"? Trong cuöåc àúâi coá nhiïìu ngûúâi töët nhûng cuäng lùæm keã xêëu. Nïëu caác em kïët baån vúái keã xêëu thò caác em seä nhêån àûúåc hêåu quaã nhû con chuöåt trong truyïån àêëy!

Truyïån cöí Grim 147

Hai anh em

Xûa coá hai anh em, anh thò giaâu maâ em thò ngheâo. Ngûúâi anh giaâu coá laâm nghïì thúå vaâng, tñnh vöën aác nghiïåt. Ngûúâi em tïët chöíi baán kiïëm tiïìn ùn, tñnh tònh hiïìn hêåu ngay thêåt. Ngûúâi em coá hai con, àeã sinh àöi giöëng nhau nhû hai gioåt nûúác. Hai àûáa beá thónh thoaãng vêîn lui túái nhaâ baác àïí hoâng kiïëm thûác ùn thûâa. Möåt bûäa kia, ngûúâi em vaâo rûâng àöën cuãi böîng thêëy coá con chim toaân vaâng, xûa nay anh chûa tûâng thêëy. Anh nhùåt möåt viïn soãi neám, may truáng chim, nhûng chó ruång coá möåt chiïëc löng vaâng coân chim bay mêët. Anh laåi nhùåt caái löng mang vïì cho ngûúâi anh. Gaä

nhòn röìi baão: "Vaâng thêåt àêëy" röìi gaä traã tiïìn cho em. Bûäa sau, ngûúâi em treâo lïn möåt göëc baåch dûúng àõnh chùåt lêëy mêëy caânh, tònh cúâ laåi thêëy con chim höm trûúác bay ài. Anh tòm möåt laát thêëy töí chim, trong coá quaã trûáng vaâng. Anh nhùåt trûáng àem vïì

cho ngûúâi anh, gaä laåi baão: "Vaâng thêåt àêëy" vaâ traã tiïìn cho em. Sau röët, gaä thúå vaâng baão: "Ta muöën coá caã con chim kia!" Ngûúâi em vaâo rûâng lêìn thûá ba laåi thêëy con chim àang àêåu trïn cêy. Anh nhùåt àaá neám noá rúi xuöëng, àoaån xaách noá vïì cho ngûúâi anh, àûúåc gaä traã cho möåt nùæm vaâng. Anh nghô buång: "Giúâ thò ta coá thïí

söëng àaâng hoaâng röìi àêëy". Anh haâi loâng lùæm, ra vïì. Gaä thúå vaâng vöën laâ tay tinh quaái, ranh maänh nïn gaä thûâa biïët con chim kia àaáng giaá bao nhiïu röìi. Gaä goåi vúå, baão: "Haäy mang quay con chim vaâng naây cho töi, nhúá chuá yá àûâng àïí mêët ài tñ gò nheá, töi muöën ùn möåt mònh têët caã".

Con chim naây àêu coá phaãi giöëng chim thûúâng. Noá vöën thuöåc möåt loaâi rêët laå. Ai ùn àûúåc tim gan noá trong voâng mûúâi nùm, cûá möîi saáng lêåt göëi lïn seä coá möåt àöìng vaâng. Ngûúâi vúå möí chim xong, cùæm vaâo möåt caái xiïn boã loâ quay. Laát sau, chõ ta coá viïåc cêìn ài ra ngoaâi. Tònh cúâ giûäa khi êëy, hai àûáa nhoã con ngûúâi em chaåy vaâo bïëp àûáng xem quay chim. Chuáng noá xoay caái xiïn ài, laåi mêëy voâng. Thêëy hai Truyïån cöí Grim 148

miïëng gò nho nhoã rúi tûâ trong buång chim xuöëng loâng chaão, möåt àûáa baão: "Ta ùn tñ ài, em àoái lùæm, chùèng ai biïët àêu maâ súå". Möîi àûáa nhùåt ùn möåt miïëng. Àang ùn böîng ngûúâi àaân baâ trúã vaâo thêëy roä

chuáng nhai múái hoãi: "Bay ùn gò thïë?". Hai àûáa àaáp: "Coá vaâi miïëng tûâ buång chim rúi xuöëng baác aå".

"Tim gan noá àêëy maâ!". Ngûúâi àaân baâ haäi quaá. Àïí chöìng khoãi thêëy thiïëu maâ nöíi noáng, chõ vöåi thõt ngay möåt con gaâ, moi tim gan ra buâ vaâo chöî thiïëu úã con chim vaâng. Chim chñn röìi, chõ mang lïn cho chöìng. Gaä ngöën têët möåt mònh, khöng coân soát laåi lêëy möåt miïëng. Súám höm sau, luác luöìn tay xuöëng dûúái göëi, gaä cûá àinh ninh seä àûúåc möåt àöìng vaâng nhûng gaä chùèng thêëy gò hïët.

Coân hai àûáa nhoã, chuáng khöng ngúâ vêån may àaä àïën vúái chuáng. Súám höm sau, luác chuáng thûác giêëc, böîng coá vêåt gò rúi xuöëng àêët, tiïëng kïu lanh laãnh. Chuáng nhùåt lïn, teá ra laâ hai àöìng vaâng. Chuáng vöåi àem vaâo cho böë. Anh ta ngaåc nhiïn lùæm, cûá tûå hoãi: "Àêìu àuöi thïë

naâo àêy nhó?".

Nhûng röìi saáng höm sau laåi àûúåc hai àöìng vaâng nûäa vaâ cûá thïë. Anh ta beân tòm ngûúâi anh vaâ kïí cho anh nghe cêu chuyïån laå. Gaä

thúå vaâng hiïíu ngay ra thïë naâo röìi, chùæc hai àûáa beá àaä xúi mêët cöî

tim gan trong con chim vaâng cuãa gaä. Vöën tñnh tham lam cay nghiïåt, àïí baáo thuâ, gaä múái doåa em: "Caác chaáu noá rúän vúái quyã röìi àêëy! Chuá

chúá coá lêëy vaâng vaâ cuäng chùèng nïn cho chuáng úã nhaâ nûäa. Quyã àaä aám chuáng vaâ coá thïí seä coân haåi caã chuá nûäa". Ngûúâi em nghe noái súå lùæm, nïn mùåc duâ trong loâng àau nhû cùæt, anh àaânh dùæt hai con vaâo rûâng, vaâ ngêåm nguâi boã con laåi àoá. Hai àûáa treã quanh quêín maäi trong rûâng maâ chùèng tòm àûúåc löëi vïì, chuáng bõ laåc caâng sêu hún. Sau gùåp möåt ngûúâi ài sùn hoãi chuáng:

"Caác chaáu laâ con caái nhaâ ai thïë?".

Chuáng àaáp: "Chuáng chaáu laâ con ngûúâi tïët chöíi ngheâo". Chuáng kïí cho ngûúâi ài sùn biïët chuyïån cha chuáng khöng muöën giûä chuáng úã

nhaâ chó vò saáng naâo úã dûúái göëi cuãa chuáng cuäng coá möåt àöìng tiïìn vaâng. Ngûúâi ài sùn baão: "Àûúåc, coá gò khoá khùn àêu, chó miïîn laâ caác chaáu cûá úã cho ngay thêåt vaâ chúá laâm biïëng". Ngûúâi ài sùn töët buång naây vöën khöng coá con. Thêëy hai àûáa treã

dïî thûúng, anh àûa luön chuáng vïì nhaâ mònh vaâ baão: "Ta nuöi caác chaáu laâm con". Anh truyïìn cho chuáng nghïì thúå sùn vaâ cêët höå chuáng nhûäng àöìng vaâng maâ saáng chuáng vêîn àûúåc, àïí sau naây duâng túái. Truyïån cöí Grim 149

Khi hai àûáa treã àaä lúán röìi, möåt höm böë nuöi múái dùæt caã hai vaâo rûâng vaâ baão: "Bûäa nay, caác con phaãi bùæn thûã àïí ta coân laâm lïî cho caác con chñnh thûác vaâo nghïì". Ba ngûúâi vaâo chöî êín nhûng hoå àúåi maäi chùèng thêëy con thuá naâo moâ túái. Baác thúå sùn múái ngêíng àêìu lïn nhòn bùæt gùåp àaân võt trúâi trùæng nhû tuyïët àang xïëp theo hònh tam giaác bay qua. Baác baão con lúán: "Thûã haå möîi goác möåt con coi naâo?". Ngûúâi con lúán bùæn vaâ àaåt àûúåc àuáng nhû àuáng lúâi böë dùån. Laát sau laåi coá àaân nûäa bay túái, lêìn naây chuáng xïëp thaânh hònh söë hai. Baác laåi baão con thûá hai thûã haå möîi goác möåt con. Anh chaâng naây bùæn cuäng àaåt. Böë nuöi baão: "Ta tuyïn böë laâ kïí tûâ nay, caác con chñnh thûác vaâo nghïì". Tiïëp àoá, hai anh em àûa nhau vaâo rûâng baân baåc vaâ nhêët trñ

vúái nhau àiïìu gò àoá. Töëi àïën, luác ngöìi vaâo baân ùn, hai ngûúâi thûa vúái böë nuöi: "Chuáng con seä chùèng chõu ùn àêu nïëu nhû böë khöng thuêån cho chuáng con möåt àiïìu".

Baác hoãi: "Caác con coá àiïìu gò vêåy?". Hai ngûúâi àaáp: "Giúâ chuáng con àaä hoåc thaânh nghïì röìi, muöën ài thûã taâi vúái thiïn haå möåt phen, xin haäy cho chuáng con ài.". Baác thúå

sùn vui loâng lùæm: "Caác con ùn noái àuáng nhû nhûäng ngûúâi thúå sùn duäng caãm, àiïìu mong muöën cuãa caác con cuäng chñnh laâ àiïìu ûúác nguyïån cuãa böë, caác con cûá ài ài, têët seä thaânh cöng". Ba ngûúâi laåi ùn uöëng rêët vui veã.

Túái ngaây àaä àõnh, böë nuöi tùång möîi ngûúâi möåt khêíu suáng vúái möåt con choá sùn. Söë vaâng daânh duåm bêëy lêu nay cuäng traã cho caác con mang theo tuây yá muöën. Baác ài tiïîn caác con möåt àoaån àûúâng. Luác chia tay, baác coân cho thïm hai àûáa möåt con dao coân múái saáng loaáng vaâ baão: "Khi naâo caác con tûâ biïåt nhau, nhúá cùæm con dao naây vaâo möåt göëc cêy. Luác trúã vïì, cûá xem dao khùæc biïët tin nhau. Ruát dao ra, nïëu thêëy han ró tûác laâ ngûúâi vùæng mùåt àaä chïët. Traái laåi, dao coân saáng tûác laâ ngûúâi coân söëng".

Hai anh em ài miïët túái möåt khu rûâng to, ài troån möåt ngaây maâ

chûa hïët rûâng. Hoå phaãi nguã àïm úã àoá vaâ lêëy lûúng khö ra ùn. Laåi ài troån möåt ngaây höm sau nûäa cuäng chûa hïët rûâng. Lûúng ùn àaä caån röìi anh baão em: "Phaãi bùæn con gò ùn cho àúä àoái". Noái xong anh naåp àaån vaâ tòm quanh. Thêëy con thoã chaåy túái, anh giûúng suáng ngùæm nhûng thoã kïu: "Haäy tha maång cho töi, töi xin nöåp hai con thoã con". Noá nhaãy ngay vaâo buåi, sau àoá tha ra hai chuá thoã con. Mêëy con vêåt nhoã naây tröng rêët àaáng yïu, hai ngûúâi àöång loâng thûúng khöng núä

Truyïån cöí Grim 150

giïët. Hoå giûä chuáng laåi vaâ mang theo, hai con thoã cuäng baám rêët saát dêëu chên hai ngûúâi.

Möåt laát sau àoá, laåi gùåp möåt con caáo. Hai ngûúâi àõnh bùæn thò caáo kïu lïn: "Haäy tha maång cho töi, töi xin nöåp hai con caáo nhoã". Caáo tha ra hai chuá caáo nhoã. Hai ngûúâi cuäng khöng núä giïët, cho ài cuâng vúái hai con thoã. Laát sau, möåt con soái úã chöî rûâng rêåm ra. Hai ngûúâi àõnh bùæn thò soái kïu: "Haäy tha maång cho töi, töi xin nöåp hai con soái nhoã". Hoå tha hai con soái nhoã nhêåp àaân vúái mêëy con kia cuâng ài. Laåi gùåp möåt con gêëu nhûng gêëu cuäng tham söëng kïu lïn: "Haäy tha maång cho töi, töi xin nöåp hai con gêëu nhoã". Hai con gêëu nhoã

àûúåc nhêåp cuâng àaân vúái mêëy con trïn, thaânh taám con têët caã. Sau àoá, hoå gùåp sû tûã. Sû tûã ruä búâm tiïën laåi. Nhûng hai ngûúâi naâo coá súå. Hoå giûúng suáng ngùæm. Sû tûã vöåi kïu lïn: "Haäy tha maång cho töi, töi xin nöåp hai con sû tûã con". Noá tha hai con noá ra. Thïë laâ

hai ngûúâi àaä coá möåt àöi sû tûã, möåt àöi gêëu, möåt àöi soái, möåt àöi caáo, möåt àöi thoã theo hêìu. Trong buång vêîn àoái, hoå múái baão hai con caáo:

"Naây caác chuá caáo, caác chuá vöën ranh maänh, àa mûu laåi nheå nhaâng, haäy kiïëm caái gò ùn ài".

Caáo àaáp: "Caách àêy khöng xa coá möåt thön nhoã, boån töi vêîn thûúâng túái àoá ùn tröåm gaâ, àïí chuáng töi xin dêîn àûúâng". Hai ngûúâi tòm àûúâng vaâo thön, mua ñt thûác ùn, laåi khöng quïn cho caã mêëy con vêåt ùn röìi tiïëp tuåc ra ài. Hai con caáo vöën àaä biïët quaá

roä trong vuâng êëy chöî naâo nuöi gaâ, nïn chuáng chó àûúâng cho hai ngûúâi thúå sùn rêët raânh.

Ài quanh quêín àaä khaá lêu röìi maâ vêîn chùèng tòm ra àûúåc chöën naâo coá viïåc laâm maâ laåi úã cuâng vúái nhau, nïn hai anh em baân: "Chó

coân caách laâ ta chia tay nhau thöi.". Hai ngûúâi chia àaám suác vêåt ra, möîi ngûúâi lêëy möåt con sû tûã, möåt con gêëu, möåt con soái, möåt con caáo vaâ möåt con thoã. Röìi hoå tûâ biïåt nhau, hûáa seä giûä tònh anh em troån àúâi vaâ cùæm con dao maâ böë nuöi àaä cho hoå lïn möåt göëc cêy. Möåt ngûúâi theo hûúáng àöng maâ ài, coân ngûúâi kia lêìn theo hûúáng têy. Ngûúâi em dêîn àaân suác vêåt ài túái möåt thaânh thõ kia, thêëy khùæp núi trong thaânh treo toaân cúâ àen. Chaâng reä vaâo möåt quaán troå

hoãi chuã quaán coá chöî cho suác vêåt cuãa chaâng troå khöng. Chuã quaán àûa chuáng vaâo möåt caái chuöìng, trïn vaách chuöìng coá löî thuãng. Thïë laâ thoã

ta chui àûúåc ra ngoaâi ài kiïëm möåt caái bùæp caãi trùæng. Caáo cuäng kiïëm àûúåc möåt con gaâ maái, ùn xong noá laåi xúi luön nöët con gaâ tröëng. Truyïån cöí Grim 151

Nhûng soái, gêëu vaâ sû tûã vò thên hònh to lúán quaá, khöng vaâo chuöìng àûúåc. Chuã quaán beân dêîn chuáng ra möåt núi, coá con boâ sûäa àang nùçm trïn thaãm coã, chuáng thõt ngay con boâ sûäa.

Chaâng thúå sùn lo cho àaân suác vêåt xong xuöi röìi múái hoãi thùm chuã quaán xem taåi sao trong thaânh chó thêëy toaân cúâ tang. Chuã quaán cho biïët: "Saáng mai, cöng chuáa con möåt cuãa àûác vua qua àúâi".

Chaâng hoãi laåi: "Naâng bõ öëm nùång hay sao?". Chuã quaán àaáp : "Khöng àêu, naâng vêîn tûúi tónh khoãe maånh nhûng naâng seä phaãi chïët".

Chaâng thúå sùn vêîn hoãi: "Sao vêåy?".

- Trûúác cûãa thaânh coá möåt ngoån nuái cao, trïn nuái coá möåt con röìng. Nùm naâo röìng cuäng àoâi phaãi hiïën cho noá möåt ngûúâi con gaái àeåp, bùçng khöng noá seä taân phaá caã giang sún naây. Giúâ thò con gaái àeåp trong thaânh àaä hïët röìi, chó coân laåi mònh cöng chuáa, bùæt buöåc phaãi hiïën naâng cho noá thöi. Mai laâ túái kyâ haån àoá". Chaâng thúå sùn laåi hoãi: "Thïë sao khöng giïët con röìng ài?". Chuã quaán àaáp: "Trúâi úi, biïët bao hiïåp sô àaä boã mònh vúái noá röìi. Vua hûáa laâ nïëu ai thùæng nöíi noá thò seä àûúåc lêëy con gaái ngûúâi, sau naây laåi seä àûúåc hûúãng ngöi baáu nûäa".

Chaâng thúå sùn khöng noái gò nûäa. Saáng höm sau chaâng lùèng lùång dêîn suác vêåt lïn nuái tòm röìng. Lïn àïën trïn nuái chaâng thêëy coá

möåt ngöi nhaâ thúâ. Trïn baân thúâ coá ba cöëc rûúåu àêìy, bïn caånh coá mêëy doâng chûä viïët: "Ai uöëng caån mêëy cöëc rûúåu naây thò seä trúã thaânh ngûúâi khoãe nhêët trêìn gian vaâ seä muáa nöíi thanh kiïëm chön úã dûúái bêåc cûãa". Chaâng khöng uöëng rûúåu maâ ra nhêëc thanh kiïëm ngay nhûng khöng sao nhêëc noá lïn. Chaâng àaânh phaãi quay laåi uöëng caån rûúåu, luác naây múái àuã sûác nhêëc nöíi thanh kiïëm vaâ coân coá thïí muáa noá rêët dïî daâng nûäa.

Túái giúâ nöåp cöng chuáa cho con röìng, caã àûác vua, quan nguyïn soaái vaâ quêìn thêìn àïìu ài theo àïí tiïîn naâng. Tûâ xa naâng àaä nom thêëy chaâng thúå sùn àûáng trïn möåt ngoån nuái. Naâng ngúä àoá laâ con röìng àang àúåi naâng nïn khöng chõu ài nûäa. Nhûng naâng laåi nghô söë

phêån cuãa caã thaânh, naâng laåi àaânh phaãi ài, bûúác chên nùång trôu. Vua vaâ quêìn thêìn quay vïì, loâng buöìn vö haån, chó duy quan nguyïn soaái coân phaãi àûáng laåi àoá àïí chûáng kiïën tûâ xa caác viïåc sùæp xaãy ra. Truyïån cöí Grim 152

Cöng chuáa lïn ngoån nuái thêëy chùèng phaãi laâ röìng maâ laåi laâ

chaâng thúå sùn trai treã. Chaâng an uãi naâng, baão cho naâng biïët laâ

chaâng seä cûáu naâng, àûa naâng vaâo trong nhaâ thúâ vaâ khoáa cûãa laåi. Möåt laát sau, coá tiïëng gioá cuöën dûä döåi röìi möåt con röìng baãy àêìu xuêët hiïån. Thêëy chaâng thúå sùn noá ngaåc nhiïn lùæm, hoãi:

- Mi lïn nuái coá viïåc g´?

Chaâng traã lúâi:

- Ta muöën àoå sûác vúái mi.

Röìng baão:

- Bao nhiïu hiïåp sô àaä boã mònh úã núi àêy röìi, ta seä cho mi theo goát chuáng.

Tûác thò caã baãy caái àêìu cuãa noá phun lûãa phò phò. Lûãa bùæt vaâo coã

khö. Chaâng thúå sùn seä chïët trong àaám khoái nïëu mêëy con vêåt cuãa chaâng khöng kõp chaåy túái dêåp tùæt. Röìng beân xöng vaâo chaâng. Chaâng vung kiïëm, thanh kiïëm rñt trïn khöng, cheám ruång ba àêìu röìng. Con röìng nöíi àiïn, noá bay vuát lïn cao khaåc lûãa àöìng thúâi àõnh àêm böí

xuöëng. Chaâng thúå sùn laåi cheám luön möåt nhaát, àûát thïm ba àêìu nûäa. Con vêåt àaä quaá kiïåt sûác rúi xuöëng nhûng noá vêîn muöën xöng vaâo lûúåt nûäa. Chaâng lêëy hïët sûác coân laåi cheám àûát àuöi noá. Chaâng khöng àaánh àûúåc nûäa beân goåi mêëy con vêåt cuãa chaâng. Chuáng xö laåi xeá xaác con röìng ra thaânh tûâng maãnh.

Cuöåc chiïën àêëu àaä xong, chaâng múã cûãa nhaâ thúâ thêëy cöng chuáa àang nùçm lùn dûúái àêët. Trong luác àaánh nhau, naâng àaä ngêët ài vò

quaá súå. Chaâng vûåc naâng ra ngoaâi, àúåi möåt luác naâng àaä tónh vaâ heá

mùæt nhòn chaâng múái chó cho naâng mêëy khuác xaác röìng àïí cho naâng biïët laâ naâng àaä thoaát. Cöng chuáa mûâng lùæm noái: "Röìi chaâng seä laâ

chöìng thiïëp vò cha thiïëp coá hûáa seä gaã con gaái cho ai giïët àûúåc röìng". Naâng thaáo chuöîi voâng san hö àang àeo úã cöí chia cho mêëy con vêåt àïí

thûúãng cöng cho chuáng, riïng sû tûã àûúåc chia caái khoáa vaâng. Coân chiïëc khùn tay thïu tïn naâng, naâng àûa tùång chaâng thúå sùn. Chaâng beân ra cùæt baãy caái lûúäi cuãa baãy àêìu röìng, boåc vaâo khùn giûä cêín thêån. Sau àoá vò bõ lûãa hun vaâ àaánh nhau àaä kiïët sûác, chaâng baão cöng chuáa: "Hai ta àïìu àaä quaá mïåt moãi, ta haäy nguã möåt luác". Cöng chuáa ûng thuêån. Hai ngûúâi nùçm ngay dûúái àêët. Chaâng baão sû tûã: "Maây haäy ngöìi canh àûâng cho ai xêm phaåm vaâo chuáng ra trong giêëc nguã". Hai ngûúâi nguã. Sû tûã nùçm caånh hai ngûúâi àïí canh, nhûng vò noá

cuäng mïåt röìi nïn noá goåi gêëu baão: "Maây laåi nùçm caånh tao, tao cêìn Truyïån cöí Grim 153

nguã möåt luác, coá chuyïån gò thò maây àaánh thûác tao". Gêëu laåi nùçm bïn sû tûã nhûng vò gêëu cuäng mïåt noá goåi soái baão: "Maây laåi nùçm caånh tao, tao cêìn nguã möåt luác, coá chuyïån gò thò maây àaánh thûác tao". Soái laåi nùçm bïn gêëu nhûng vò soái cuäng mïåt nïn noá goåi caáo baão: "Maây laåi nùçm caånh tao, tao cêìn nguã möåt luác, coá chuyïån gò thò maây àaánh thûác tao". Caáo laåi nùçm bïn soái nhûng vò caáo cuäng mïåt nïn goåi thoã baão:

"Maây laåi nùçm caånh tao, tao cêìn nguã möåt luác, coá chuyïån gò thò maây àaánh thûác tao". Thoã laåi nùçm bïn caáo nhûng vò chñnh chuá thoã àaáng thûúng cuäng mïåt röìi maâ chùèng nhúâ àûúåc ai canh giuâm nïn noá nguã

thiïëp ài mêët. Thïë laâ cöng chuáa, anh thúå sùn, sû tûã, gêëu, soái, caáo, thoã

têët caã nguã say.

Tïn nguyïn soaái vêîn àûáng nhòn úã àùçng xa, luác naây khöng thêëy röìng cùæp cöng chuáa bay lïn, trïn nuái àêu àêëy vêîn yïn tônh, hùæn baåo daån ài lïn. Luác àïën núi, hùæn thêëy mêëy khuác xaác röìng lùn loác trïn mùåt àêët vaâ caách àoá möåt quaäng, cöng chuáa vúái ngûúâi thúå sùn vaâ mêëy con vêåt àang say sûa nguã. Hùæn vöën laâ tay gian aác xaão quyïåt nïn ruát kiïëm chùåt ngay àêìu ngûúâi thúå sùn, röìi hùæn bïë cöng chuáa xuöëng nuái. Cöng chuáa thûác giêëc, thêëy thïë súå lùæm, nhûng tïn nguyïn soaái àaä

baão: "Naâng giúâ úã trong tay ta röìi, naâng phaãi noái chñnh ta àaä cheám chïët con röìng".

Cöng chuáa àaáp: "Ta khöng thïí laâm àûúåc àêu vò àoá laâ cöng cuãa ngûúâi thúå sùn vúái mêëy con vêåt".

Tïn nguyïn soaái ruát kiïëm ra doåa nïëu naâng khöng chõu nghe hùæn seä giïët naâng. Cöng chuáa àaânh phaãi nhêån lúâi. Ngay sau àoá, hùæn àûa naâng àïën gùåp vua cha. Vua cha vöën àinh ninh laâ con gaái yïu cuãa mònh àaä bõ quaái vêåt xeá xaác nïn thêëy con vêîn söëng trúã vïì, vua vui mûâng khön xiïët.

Tïn nguyïn soaái têu: "Thêìn àaä coá cöng cheám àûúåc con röìng àïí

cûáu cöng chuáa vaâ cûáu nûúác, nay xin bïå haå cho thêìn àûúåc lêëy naâng nhû lúâi bïå haå àaä hûáa heån.

Vua hoãi cöng chuáa: "Coá àuáng nhû lúâi cuãa hùæn noái khöng?". Cöng chuáa àaáp: "Thûa àuáng nhû thïë nhûng con xin àúåi möåt nùm leã möåt ngaây nûäa röìi haäy laâm lïî cûúái". Naâng mong moãi trong khoaãng thúâi gian àoá may ra coá thïí àûúåc tin tûác vïì ngûúâi yïu. Trïn quaã nuái röìng, khi êëy mêëy con vêåt vêîn coân nùçm nguã say sûa caånh thên chuã chuáng. Böîng coá möåt con ong bay àïën àêåu ngay trïn muäi thoã. Thoã giú chên gaåt noá röìi laåi nguã. Ong bay àïën lêìn thûá

Truyïån cöí Grim 154

hai, thoã cuäng gaåt noá ài röìi laåi nguã. Ong bay laåi lêìn thûá ba, àöët luön vaâo muäi thoã. Thoã giêåt mònh tónh dêåy. Noá àaánh thûác caáo, caáo àaánh thûác soái, soái àaánh thûác gêëu, gêëu àaánh thûác sû tûã. Sû tûã tónh dêåy, thêëy cöng chuáa àaä biïën mêët, chó coân chuã nùçm chïët àoá, noá röëng lïn rêët dûä döåi vaâ heát: "Keã naâo àaä laâm viïåc naây? Gêëu sao maây chùèng àaánh thûác tao?". Gêëu hoãi soái: "Sao maây chùèng àaánh thûác tao?". Soái hoãi caáo: "Sao maây chùèng àaánh thûác tao?". Caáo laåi hoãi thoã: : "Sao maây chùèng àaánh thûác tao?". Thoã khöng biïët traã lúâi thïë naâo, thaânh thûã töåi löîi àöí caã lïn àêìu noá.

Mêëy con vêåt kia àõnh xöng vaâo àaánh thoã, thoã vöåi khêín khoaãn:

"Caác anh àûâng giïët töi, àïí töi seä laâm cho chuã cuãa chuáng ta söëng laåi. Töi biïët möåt quaã trïn nuái, trïn coá thûá rïî cêy, chó cêìn ngêåm thûá rïî

cêy êëy laâ bïånh têåt thûúng tñch gò cuäng khoãi. Nhûng quaã nuái laåi úã

caách àêy coá túái hai trùm tiïëng àöìng höì àûúâng böå kia". Sû tûã baão:

"Heån cho maây nöåi trong hai mûúi böën tiïëng phaãi túái àoá lêëy bùçng àûúåc thûá rïî noå vïì àêy".

Thoã nhaãy toát ài ngay. Hùm böën giúâ sau noá àaä vïì, mang theo thûá rïî noå. Sû tûã vöåi tha àêìu chuã, chùæp vaâo mònh nhû trûúác, coân thoã

nheát rïî cêy vaâo miïång chuã. Tûác thò àêìu laåi liïìn ngay vúái mònh, tim bùæt àêìu àêåp vaâ ngûúâi chïët söëng laåi. Chaâng thúå sùn tónh dêåy thêëy mêët cöng chuáa, kinh hoaãng lùæm. Chaâng nghô buång: "Chùæc naâng àaä

thûâa luác ta nguã boã tröën röìi".

Luác sû tûã chùæp àêìu cho chuã, noá vöåi quaá nïn chùæp traái chiïìu, nhûng chuã noá àang buöìn khöng àïí yá. Maäi àïën trûa luác sùæp ùn chaâng múái biïët laâ àêìu mònh ngoaãnh laåi phña sau lûng. Chaâng khöng hiïíu sao caã, beân hoãi mêëy con vêåt àaä coá chuyïån gò xaãy ra trong khi chaâng nguã. Sû tûã kïí rùçng khi êëy chuáng nguã hïët vò mïåt quaá, luác noá tónh dêåy thêëy chuã àaä chïët, àêìu bõ chùåt lòa khoãi xaác, thoã àaä ài lêëy rïî cêy trûúâng sinh, coân noá trong luác quaá vöåi àaä chùæp àêìu traái chiïìu, giúâ noá

muöën sûãa laåi thiïëu soát êëy. Kïí xong, noá rûát luön àêìu chaâng thúå sùn ra, xoay trúã laåi vaâ thoã laåi vöåi lêëy rïî cêy chûäa cho liïìn laåi. Chaâng thúå sùn buöìn lùæm. Chaâng ài àêy ài àoá, daåy mêëy con vêåt nhaãy muáa laâm vui cho thiïn haå xem. Àuáng möåt nùm sau, chaâng trúã

laåi chöî thaânh thõ chöî chaâng àaä cûáu cöng chuáa ngaây trûúác. Lêìn naây thêëy phöë xaá treo toaân cúâ àoã. Chaâng hoãi chuã quaán: "Thïë laâ thïë naâo?

Nùm trûúác phöë xaá treo toaân cúâ àen, nùm nay sao laåi chó thêëy treo toaân cúâ àoã?". Chuã quaán àaáp: "Nùm trûúác, vua chuáng töi phaãi tiïën cöng chuáa cho röìng, may nhúâ quan nguyïn soaái àaánh nhau vúái röìng Truyïån cöí Grim 155

àaä cheám àûúåc noá. Mai àêy laâ ngaây cûúái naâng. Chñnh vò vêåy maâ nùm trûúác phöë xaá treo cúâ àen àïí chõu tang, coân höm nay treo cúâ àoã àïí ùn mûâng".

Höm nay laâ ngaây lïî cûúái, àïën bûäa trûa, chaâng thúå sùn baão chuã

quaán: "Öng chuã coá tin laâ bûäa nay ta seä lêëy àûúåc baánh mò úã têån baân tiïåc cuãa nhaâ vua vïì àêy ùn khöng?".

Chuã quaán thûa: "Töi chùèng daám tin àêu; vêng, töi xin cuöåc vúái ngaâi trùm àöìng vaâng àêy".

Chaâng thúå sùn nhêån àaánh cuöåc. Chaâng cuäng àûa ra möåt caái tuái àûång möåt trùm àöìng vaâng. Àoaån chaâng goåi thoã vaâ baão: "Chuá thoã taâi nhaãy nhoát, chuá haäy vaâo lêëy baánh cuãa nhaâ vua ùn ra àêy cho ta". Thoã vöën beá nhêët àaám, chùèng thïí sai khiïën con vêåt naâo khaác nïn noá àaânh phaãi tûå thên ài lêëy. Noá nghô buång: "Möåt mònh mònh chaåy giûäa phöë thïë naây têët seä bõ choá sùn àuöíi mêët thöi". Quaã nhû noá

nghô, coá mêëy con choá rûúåt theo, muöën löåt da noá. Noá chaåy nhanh nhû

biïën vaâ lêín ngay àûúåc vaâo möåt caái choâi gaác maâ lñnh canh chùèng biïët gò hïët.

Àaân choá xöng lïn àõnh löi noá ra nhûng tïn lñnh canh laåi ngúä

àaân choá muöën rúän vúái mònh, hùæn nöíi noáng phang luön mêëy baáng suáng. Luä choá suãa om soâm röìi chaåy mêët.

Thoã thêëy àaä hïët nguy, nhaãy luön vaâo lêu àaâi. Noá àïën thùèng chöî

cöng chuáa, leãn dûúái gêìm ghïë naâng ngöìi kheä caâo chên naâng. Cöng chuáa tûúãng laâ con choá cuãa naâng nïn mùæng: "Maây coá ài chöî khaác khöng?". Thoã caâo lêìn thûá hai, cöng chuáa laåi mùæng: "Maây coá ài chöî

khaác khöng?". Nhûng thoã khöng hïì böëi röëi, noá caâo lêìn thûá ba. Cöng chuáa múái nhoâm xuöëng vaâ nhúâ caái dêy buöåc úã cöí thoã, naâng nhêån àûúåc noá. Naâng bïë noá lïn, mang vaâo phoâng hoãi: "Thoã yïu quñ úi, thoã muöën gò thïë".

Thoã àaáp: "Chuã töi laâ ngûúâi giïët röìng hiïån àaä túái àêy. Ngûúâi sai töi vaâo xin möåt têëm baánh mò vua vêîn ùn". Cöng chuáa nghe noái mûâng lùæm. Naâng cho goåi ngay ngûúâi thúå laâm baánh vaâo, sai lêëy möåt têëm baánh, thûá maâ vua vêîn thûúâng ùn. Thoã laåi noái: "Xin cho ngûúâi thúå laâm baánh àem töi ra ngoaâi àïí luä choá sùn khoãi haåi töi". Ngûúâi thúå laâm baánh àem thoã àïën têån cûãa nhaâ troå. Thoã öm têëm baánh mò bùçng hai chên trûúác, ài bùçng hai chên sau àem vaâo chöî öng chuã. Chaâng thúå sùn baão chuã quaán: "Thêëy chûa, öng chuã quaán úi, trùm àöìng vaâng kia laâ cuãa töi röìi". Chuã quaán kinh ngaåc lùæm, nhûng Truyïån cöí Grim 156

chaâng thúå sùn àaä noái tiïëp: "Vêng öng chuã aå, baánh àaä coá röìi, giúâ thò

töi laåi muöën ùn caã moán thõt raán cuãa nhaâ vua nûäa kia!". Chuã quaán baão: "Àïí xem naâo". Nhûng anh ta khöng daám àaánh cuöåc nûäa. Chaâng thúå sùn liïìn goåi caáo baão: "Chuá caáo, chuá haäy vaâo lêëy moán thõt raán cuãa vua ra àêy cho ta".

Con caáo löng àoã naây luöìn taâi hún thoã. Noá cûá tòm ngoä ngaách maâ

ài nïn khöng bõ con choá naâo tröng thêëy. Noá leãn vaâo dûúái gêìm ghïë

cöng chuáa ngöìi, caâo lïn chên naâng. Cöng chuáa nhòn xuöëng, thêëy súåi dêy buöåc úã cöí caáo, nhêån ra noá, àem noá vaâo phoâng, hoãi: "Caáo yïu quñ

úi, caáo muöën gò thïë?".

Caáo àaáp: "Chuã töi laâ ngûúâi giïët röìng, hiïån àaä úã àêy röìi. Ngûúâi sai töi vaâo xin möåt miïëng thõt raán cuãa vua ùn. Cöng chuáa goåi àêìu bïëp, sai laâm moán thõt raán vua vêîn ùn àem ra cho caáo. Caáo bûng lêëy àôa thõt, àem vïì cho chuã.

Chaâng thúå sùn baão chuã quaán: "Thêëy chûa, öng chuã úi, baánh, thõt àaä coá röìi, bêy giúâ ta muöën ùn moán rau cuãa nhaâ vua nûäa". Chaâng goåi soái vaâo baão: "Chuá soái, chuá vaâo lêëy moán rau cuãa nhaâ vua ùn ra àêy cho ta".

Soái chùèng súå ai caã nïn noá vaâo thùèng trong lêu àaâi. Noá àïën phoâng cöng chuáa, kheä keáo aáo naâng àïí naâng buöåc phaãi nhòn xuöëng. Naâng tröng thêëy súåi dêy buöåc úã cöí noá, nhêån ra noá múái àûa noá vaâo phoâng, hoãi: "Soái thên yïu úi, soái muöën g´?". Soái àaáp: "Chuã töi laâ ngûúâi giïët röìng, hiïån àaä úã àêy röìi. Ngûúâi sai töi vaâo xin moán rau cuãa vua ùn".

Cöng chuáa goåi àêìu bïëp, sai laâm moán thõt rau vua vêîn ùn àem ra têån cûãa cho soái. Soái bûng liïîn rau àem vïì cho chuã. Chaâng thúå sùn baão chuã quaán: "Thêëy chûa, öng chuã úi, baánh, thõt, rau àaä coá röìi, bêy giúâ ta muöën ùn moán àöì ngoåt cuãa nhaâ vua nûäa". Chaâng goåi gêëu vaâ baão: "Chuá gêëu, chuá vöën thñch liïëm cuãa ngoåt, chuá haäy lêëy moán àöì ngoåt cuãa vua ùn ra àêy cho ta". Gêëu laåch baåch chaåy vaâo lêu àaâi. Doåc àûúâng, ai thêëy noá cuäng phaãi laãng traánh. Túái chöî lñnh canh, tïn lñnh giú suáng àõnh ngùn khöng cho noá ài. Noá nhêíy ngay lïn, vaâ cho tïn lñnh mêëy caái taát vaâo maá phaãi maá traái. Caã caái choâi gaác àöí sêåp. Noá laåi thùèng àûúâng vaâo chöî

cöng chuáa, àûáng sau lûng naâng kheä gêìm gûâ. Cöng chuáa quay laåi nhêån ra gêëu, beân goåi noá vaâo phoâng hoãi: "Gêëu thên yïu úi, gêëu muöën g´?".

Truyïån cöí Grim 157

Gêëu àaáp: "Chuã töi laâ ngûúâi giïët röìng, hiïån àaä úã àêy röìi. Ngûúâi sai töi vaâo xin moán àöì ngoåt cuãa nhaâ vua vêîn duâng". Cöng chuáa vöåi goåi ngûúâi thúå laâm baánh ngoåt, sai laâm thûá baánh ngoåt vua thûúâng ùn, mang ra cho gêëu.

Gêëu liïëm àûúâng rúi bïn dûúái lïn caã phña trïn röìi noá múái àûáng dêåy, bûng êu baánh àem vïì cho chuã.

Chaâng thúå sùn baão chuã quaán: "Thêëy chûa, öng chuã úi, baánh, thõt, rau, àöì ngoåt àaä coá röìi, bêy giúâ ta laåi muöën uöëng thûá rûúåu maâ

vua thûúâng duâng".

Chaâng goåi sû tûã vaâo vaâ baão: "Chuá sû tûã, chuá vöën thñch rûúåu. Chuá haäy vaâo lêëy thûá rûúåu nho cuãa vua vïì cho ta". Sû tûã ài ra àûúâng, ai thêëy noá cuäng chaåy; túái chöî choâi gaác. Lñnh canh àõnh caãn àûúâng noá, noá röëng lïn möåt tiïëng, moåi thûá àaä bõ bùæn tung ài hïët. Sû

tûã àïën trûúác phoâng vua, quêët àuöi lïn cûãa. Cöng chuáa ra, thoaåt thêëy noá rêët kinh khuãng, nhûng röìi naâng nhêån ra noá nhúâ coá caái chòa khoáa vaâng buöåc úã cöí noá. Naâng goåi noá vaâo phoâng, hoãi: "Sû tûã thên yïu úi, sû tûã muöën gò?".

Sû tûã àaáp: "Chuã töi laâ ngûúâi giïët röìng, hiïån àaä úã àêy röìi. Töi vaâo xin thûá rûúåu nho maâ vua vêîn uöëng".

Cöng chuáa vöåi cho goåi ngûúâi hêìu rûúåu, sai àem thûá rûúåu nho vua vêîn uöëng ra cho sû tûã. Sû tûã noái: "Àïí töi ài xem coá àuáng thûá êëy khöng!".

Noá liïìn ài theo ngûúâi hêìu rûúåu. Xuöëng dûúái hêìm, ngûúâi naây àõnh lêëy thûá rûúåu thûúâng cuãa boån ngûúâi hêìu vêîn uöëng. Sû tûã baão:

"Khoan, àúåi ta nïëm xem àaä!". Noá tûå roát lêëy nûãa bònh, tu möåt húi caån raáo. Noá baão: "Khöng phaãi thûá naây". Ngûúâi hêìu rûúåu liïëc tröåm noá röìi ra chöî thuâng rûúåu khaác, àõnh lêëy thûá rûúåu vêîn daânh cho quan nguyïn soaái. Sû tûã laåi baão: "Khoan àïí ta nïëm xem àaä!". Noá tûå roát nûãa bònh nûäa, tu caån: "Coá khaá hún nhûng vêîn chûa phaãi". Ngûúâi hêìu rûúåu phaát caáu múái noái: "Caái àöì suác vêåt, ngu àöån coân biïët gò vïì rûúåu!". Tûác thò gaä bõ sû tûã vaã ngay cho möåt caái vaâo sau gaáy ngaä phuåc xuöëng bêët tónh nhên sûå. Luác tónh laåi röìi, gaä khöng daám noái gò nûäa, cûá lùèng lùång àûa sû tûã àïën bïn möåt caái hêìm àùåc biïåt nhoã nhùæn. Trong àoá laâ rûúåu cuãa vua. Xûa nay ngoaâi vua ra khöng ai àûúåc uöëng.

Sû tûã laåi roát lêëy nûãa bònh nïëm trûúác. Xong noá baão: "Coá thïí

àuáng àêëy". Noá sai gaä kia roát ra saáu chai àêìy, röìi cuâng ài lïn. Luác ra Truyïån cöí Grim 158

túái bïn ngoaâi, noá thêëy chuyïënh choaáng húi say. Gaä kia àem rûúåu ra àïën têån cûãa cho noá. Noá ngoaåm gioã rûúåu vaâo möìm tha vïì cho chuã. Chaâng thúå sùn baão chuã quaán: "Thêëy chûa öng chuã, baánh, thõt, rau, àöì ngoåt, rûúåu nho cuãa vua àaä coá àuã caã, giúâ ta múái cuâng mêëy con vêåt thûúãng thûác àêy".

Chaâng ngöìi vaâo ùn uöëng, laåi chia caã cho thoã, caáo, soái, gêëu, sû tûã

cuâng ùn vaâ uöëng. Chaâng thêëy cöng chuáa vêîn yïu mònh nïn vui lùæm. Ùn xong, chaâng baão: "Naây öng chuã, töi àaä ùn uöëng nhû vua röìi, giúâ

töi muöën vaâo triïìu àïí xin lêëy cöng chuáa àêy!". Chuã quaán hoãi: "Xin thïë naâo àûúåc! Cöng chuáa àaä coá núi coá chöën röìi, maâ höm nay laâ ngaây cûúái kia maâ".

Chaâng beân ruát tuái ra lêëy caái khùn tay maâ cöng chuáa àaä cho chaâng úã trïn nuái röìng khi trûúác, trong khùn tay vêîn goái baãy caái lûúäi cuãa con quaái. Chaâng noái: "Ta àaä coá vêåt naây trong tay, noá seä giuáp ta laâm viïåc êëy". Chuã quaán xem caái khùn röìi baão: "Tin gò thò tin chûá

àiïìu àoá töi khöng thïí tin àûúåc. Töi sùén loâng xin cuöåc caã nhaâ cûãa, sên vûúân àêy!". Chaâng thúå sùn laåi lêëy ra möåt caái tuái trong àoá coá

nghòn àöìng vaâng, àùåt lïn baân röìi noái: "Ta cuäng xin cuöåc söë vaâng naây".

ÚÃ baân ùn trong cung, vua hoãi cöng chuáa: "Mêëy con thuá cûá ài ra ài vaâo trong cung, chuáng àïën chöî con coá viïåc gò thïë?". Naâng àaáp:

"Con chùèng daám têu trònh àêu, xin cha cûá cho ngûúâi ài goåi chuã

nhên cuãa noá túái àêy, cha seä roä".

Vua sai keã hêìu àïën quaán troå múâi ngûúâi laå mùåt. Keã hêìu àïën, àuáng nhû chaâng thúå sùn àaä àaánh cuöåc vúái chuã quaán. Chaâng baão:

"Öng thêëy chûa, öng chuã, vua sai keã hêìu ài múâi töi àoá, nhûng töi chùèng ài nhû thïë naây àêu".

Chaâng laåi baão ngûúâi hêìu: "Ngûúi vïì têu vua xin haäy gúãi hoaâng baâo cho ta, xin haäy cêëp cho ta möåt cöî xe saáu ngûåa vúái möåt söë quên hêìu".

Vua àûúåc tin baáo, hoãi cöng chuáa: "Laâm sao bêy giúâ?". Cöng chuáa àaáp: "Xin cûá triïåu vaâ cêëp moåi thûá nhû chaâng àoâi, seä khöng uöíng àêu". Vua beân sai àem aáo hoaâng baâo vúái möåt cöî xe saáu ngûåa cêëp cho chaâng, laåi cêëp cho möåt söë ngûúâi àïí hêìu haå chaâng. Chaâng thúå sùn thêëy àoaân ngûúâi keáo àïën, baão chuã quaán : "Thêëy chûa, öng chuã, thïë

laâ töi àaä àûúåc triïåu, àuáng nhû töi àoâi àêëy nheá". Chaâng mùåc aáo hoaâng baâo, cêìm theo chiïëc khùn goái lûúäi röìng röìi lïn xe vaâo chêìu. Truyïån cöí Grim 159

Vua thêëy chaâng àaä àïën, hoãi con gaái: "Ta tiïëp hùæn thïë naâo àêy?". Naâng àaáp: "Xin Ngûúâi cûá ra àoán, seä khöng uöíng àêu". Vua beân àoán chaâng, àûa chaâng vaâo, mêëy con vêåt cuäng ài theo sau. Vua chó cho chaâng ngöìi caånh mònh vúái cöng chuáa. Coân tïn nguyïn soaái ngöìi ghïë chuá rïí úã phña bïn kia, nhûng gaä khöng nhêån ra àûúåc chaâng.

Vûâa khi àoá, baãy chiïëc àêìu röìng àûúåc àem baây. Vua phaán: "Bûäa nay, ta gaã con gaái cho quan nguyïn soaái laâ àïí thûúãng caái cöng àaä

cheám àûúåc baãy chiïëc àêìu naây".

Chaâng thúå sùn liïìn àûáng lïn, ra múã tûâng àêìu möåt hoãi: "Thïë baãy caái lûúäi röìng àêu?". Tïn nguyïn soaái súå taái mùåt. Khöng biïët traã lúâi ra sao, sau cuâng gaä noái liïìu: "Röìng khöng coá lûúäi". Chaâng thúå sùn baão: "Chó nhûäng àûáa gian traá múái khöng coá lûúäi, coân lûúäi röìng chñnh laâ vêåt chûáng cuãa ngûúâi thùæng trêån". Chaâng cúãi chiïëc khùn ra, baãy caái lûúäi vêîn nguyïn àoá. Chaâng lùæp tûâng caái möåt vaâo tûâng àêìu röìng, quaã nhiïn àïìu khúáp hïët. Sau àoá chaâng laåi àûa cho cöng chuáa xem chiïëc khùn thïu tïn naâng vaâ hoãi naâng àaä cho ai chiïëc khùn naây. Cöng chuáa àaáp: "Cho ngûúâi àaä cheám chïët con röìng". Chaâng laåi goåi tûâng con vêåt laåi, thaáo lêëy mêëy súåi dêy buöåc úã cöí chuáng röìi thaáo caã caái khoáa vaâng úã cöí sû tûã, àûa cho cöng chuáa vaâ hoãi cuãa ai. Naâng àaáp: "Mêëy súåi dêy buöåc cöí vaâ caái khoáa vaâng naây àïìu laâ cuãa thiïëp, thiïëp chia cho mêëy con vêåt àïí thûúãng chuáng àaä goáp cöng giïët röìng".

Khi êëy chaâng thúå sùn múái noái: "Thûâa luác thêìn àaánh röìng xong, mïåt moãi nguã mêët, tïn nguyïn soaái kia àaä ài àïën chùåt àêìu thêìn. Sau àoá, gaä àûa cöng chuáa ài vaâ maåo nhêån laâ chñnh gaä àaä cheám röìng. Mêëy caái lûúäi, chiïëc khùn tay vúái mêëy súåi dêy buöåc cöí àêy chûáng minh laâ gaä noái döëi".

Chaâng laåi kïí tiïëp chuyïån mêëy con vêåt àaä ài kiïëm rïî cêy thêìn vïì

cûáu chaâng nhû thïë naâo, möåt nùm qua chaâng àaä ài phiïu daåt nhûäng àêu, röìi cuöëi cuâng laåi quay trúã vïì àuáng núi àêy, nhúâ chuã quaán troå

noái cho nghe maâ biïët àûúåc mûu gian cuãa tïn nguyïn soaái. Vua beân hoãi cöng chuáa: "Coá àuáng ngûúâi naây àaä cheám röìng khöng?". Naâng àaáp: "Têu, àuáng thïë, giúâ con múái daám noái ra caái töåi cuãa tïn nguyïn soaái. Con khöng noái thò chuyïån cuäng löå röìi. Noá àaä

bûác con phaãi hûáa giûä kñn. Maâ con xin àïí möåt nùm leã möåt ngaây sau haäy laâm lïî cûúái, chñnh cuäng vò chuyïån êëy". Truyïån cöí Grim 160

Vua cho triïåu mûúâi hai mûu sô àïën àïí luêån töåi tïn nguyïn soaái. Caác mûu sô kheáp hùæn vaâo aán tûã hònh. Xûã töåi hùæn xong, vua cho chaâng thúå sùn lêëy cöng chuáa, laåi phong chaâng laâm phoá vûúng trong caã nûúác. Àaám cûúái àûúåc töí chûác rêët troång thïí. Phoá vûúng cho ngûúâi ài triïåu böë àeã vaâ böë nuöi mònh, tùång hai ngûúâi rêët nhiïìu chêu baáu. Chaâng cuäng khöng quïn ngûúâi chuã quaán troå. Chaâng cho triïåu ngûúâi êëy vaâo, baão: "Thêëy khöng, öng chuã, töi àaä lêëy cöng chuáa röìi, nhaâ cûãa sên vûúân nhaâ öng giúâ laâ cuãa töi". Chuã quaán thûa: "Thûa nhû vêåy laâ

àuáng lyá". Nhûng võ phoá vûúng àaä baão: "Thöi àïí ta khoan höìng cho: nhaâ cûãa sên vûúân öng cûá giûä, coân nghòn vaâng noå ta tùång thïm cho öng àoá". Coân ngûúâi baác nghe chuyïån, súå chaâng hoãi töåi tröën ài mêët. Phoá vûúng vúái cöng chuáa tûâ àoá söëng rêët vui veã vaâ haånh phuác. Chaâng ài sùn luön, vò àoá laâ súã thñch cuãa chaâng vaâ mêëy con vêåt trung thaânh thûúâng ài theo chuã.

Gêìn àoá coá möåt khu rûâng. Ngûúâi ra àöìn trong rûâng coá quyã vaâ ñt ai vaâo rûâng maâ laåi ra àûúåc. Võ phoá vûúng treã tuöíi rêët muöën ài vaâo àoá sùn. Chaâng cûá naâi maäi, cuöëi cuâng öng vua giaâ phaãi bùçng loâng cho chaâng ài. Chaâng lïn ngûåa, àem theo möåt àoaân tuây tuâng rêët àöng. Vaâo àïën cûãa rûâng thêëy con hûúu caái löng trùæng nhû tuyïët. Chaâng baão nhûäng ngûúâi theo hêìu: "Caác ngûúâi haäy chúâ ta úã àêy, ta muöën ài sùn con thuá àeåp àeä kia". Chaâng thuác ngûåa àuöíi theo hûúu vaâo rûâng, chó coá mêëy con vêåt theo chaâng thöi.

Àoaân ngûúâi àûáng laåi àúåi cho àïën chiïìu, khöng thêëy chaâng ra. Hoå àaânh quay ngûåa vïì baáo vúái cöng chuáa: "Phoá vûúng àuöíi theo möåt con hûúu trùæng vaâo khu rûâng thiïng röìi khöng thêëy trúã ra". Cöng chuáa lo cho chöìng vö cuâng. Trong luác êëy, chaâng vêîn maäi àuöíi con thuá maâ khöng sao theo kõp noá àûúåc. Cûá àuáng luác chaâng thêëy vûâa têìm bùæn thò noá laåi nhaãy xa hún vaâ cûá thïë sau röìi noá biïën àêu mêët.

Luác naây chaâng múái thêëy mònh àaä vaâo quaá sêu trong rûâng. Chaâng àûa tuâ vaâ lïn ruác möåt höìi, khöng thêëy traã lúâi vò khöng ai nghe àûúåc tiïëng tuâ vaâ cuãa chaâng. Töëi àïën, thêëy roä mònh khöng kõp vïì nûäa, chaâng xuöëng ngûåa, bïn möåt göëc cêy àöët lûãa àõnh buång seä

nguã àïm taåi àoá.

Chaâng vûâa ngöìi xuöëng bïn àöëng lûãa, mêëy con vêåt cuäng nùçm quanh àoá, chúåt nghe vùng vùèng nhû coá tiïëng ngûúâi. Chaâng nhòn quanh nhûng chùèng thêëy gò. Luác sau laåi thêëy coá tiïëng rïn úã trïn cao. Chaâng nhòn lïn thêëy möåt muå giaâ ngöìi vùæt veão trïn cêy, àang Truyïån cöí Grim 161

rïn ró: "Hu, hu, hu, reát quaá!". Chaâng baão muå: "Reát thò xuöëng àêy maâ

sûúãi".

Nhûng muå ta àaáp: "Chõu thöi, luä suác vêåt cuãa ngûúâi seä cùæn ta mêët".

Chaâng laåi baão: "Chuáng khöng laâm gò meå àêu, meå úi, cûá xuöëng àêy".

Muå giaâ êëy chñnh laâ möåt muå phuâ thuãy. Muå baão: "Àïí ta neám cêy gêåy xuöëng. Ngûúâi cûá lêëy cêy gêåy àêåp lïn lûng chuáng laâ chuáng seä

khöng laâm gò ta nûäa àêu". Noái röìi muå neám xuöëng möåt caái gêåy nhoã. Chaâng lêëy gêåy àêåp lïn lûng mêëy con vêåt. Tûác thò chuáng nùçm yïn vaâ

bõ hoáa àaá ngay tûác khùæc. Khöng phaãi lo vïì mêëy con vêåt nûäa, muå phuâ

thuãy múái nhaãy xuöëng, lêëy cêy gêåy àêåp nöët vaâo ngûúâi chaâng, biïën chaâng thaânh àaá. Xong muå ruá lïn cûúâi, löi chaâng vaâ mêëy con vêåt xuöëng möåt caái höë, trong loâng höë coá nhiïìu taãng àaá loaåi êëy röìi. Cöng chuáa úã nhaâ àúåi maäi khöng thêëy chöìng vïì, caâng lo súå. Vûâa khi êëy, ngûúâi anh luác chia tay ài vïì hûúáng àöng, nay cuäng túái xûá naây. Chaâng ài tòm viïåc laâm chùèng àûúåc, cûá lang thang àêy àoá, daåy mêëy con vêåt nhaãy muáa laâm troâ vui. Möåt ngaây kia, chaâng muöën vïì thùm göëc cêy, chöî hai ngûúâi àaä cùæm lûúäi dao luác chia tay àïí xem em mònh ra sao.

Trúã vïì àoá, chaâng thêëy bïn mùåt dao cuãa em àaä bõ ró mêët möåt nûãa, chó coân möåt nûãa vêîn saáng. Chaâng lo quaá, thêìm nghô: "Chùæc em ta gùåp naån lúán röìi, nhûng may ra coân cûáu àûúåc, vò nûãa dao kia vêîn saáng. Chaâng vöåi dêîn suác vêåt ài vïì hûúáng têy. Luác túái cöíng thaânh, lñnh canh hoãi coá cêìn phaãi vaâo tin cho hoaâng hêåu biïët khöng: tûâ mêëy höm nay, hoaâng hêåu rêët lo vò sûå vùæng mùåt cuãa phoá vûúng, ngûúâi chó

súå phoá vûúng àaä gùåp hoåa trong rûâng mêët röìi. Lñnh canh tûúãng chaâng chñnh laâ võ phoá vûúng treã tuöíi, vò nom chaâng giöëng em nhû hïåt, laåi cuäng coá möåt àaân suác vêåt ài theo. Khi êëy chaâng biïët tïn lñnh àaä nhêìm mònh vúái em mònh, beân tûå nghô thêìm:

"Töët nhêët laâ ta haäy nhêån ài, seä caâng dïî cûáu em hún". Chaâng liïìn àïí

tïn lñnh àûa mònh vaâo trong cung vaâ àûúåc àoán tiïëp rêët vui veã. Cöng chuáa cuäng tûúãng àoá laâ chöìng mònh nïn hoãi: "Taåi sao chaâng vùæng nhaâ lêu thïë?". Chaâng àaáp: "Ta bõ laåc vaâo rûâng, maäi múái tòm àûúåc löëi ra". Töëi àïën chaâng nùçm trïn giûúâng em, àïí möåt thanh kiïëm hai lûúäi chùæn giûäa mònh vaâ cöng chuáa. Cöng chuáa chùèng hiïíu thïë naâo, nhûng khöng daám hoãi.

Truyïån cöí Grim 162

Chaâng úã laåi vaâi ngaây, thùm doâ moåi tin tûác vïì khu rûâng thiïng noå, röìi chaâng baão: "Ta phaãi àïën àoá sùn lêìn nûäa". Vua vaâ cöng chuáa muöën can ngùn maâ khöng àûúåc. Chaâng dêîn möåt àoaân tuây tuâng rêët àöng lïn àûúâng. Vaâo àïën rûâng, chaâng cuäng gùåp àuáng moåi sûå nhû em mònh trûúác àoá. Chaâng thêëy möåt con hûúu trùæng, beân baão nhûäng ngûúâi ài theo: "Haäy àúåi ta úã àêy, ta muöën sùn con thuá kia". Chaâng thuác ngûåa vaâo rûâng, mêëy con vêåt chaåy theo sau chaâng. Nhûng chaâng khöng taâi naâo àuöíi kõp àûúåc con hûúu. Vaâo àaä sêu quaá, töëi àïën chaâng phaãi nguã laåi trong àoá. Vûâa khi àöët àûúåc àöëng lûãa, chaâng nghe trïn àêìu coá tiïëng rïn: "Hu, hu, hu, reát quaá!". Chaâng nhòn lïn, thêëy muå phuâ thuãy ngöìi trïn cêy. Chaâng baão: "Nïëu reát, thò xuöëng àêy maâ sûúãi meå aå". Muå àaáp: "Chõu thöi, luä suác vêåt cuãa ngûúâi seä cùæn ta mêët". Nhûng chaâng laåi baão: "Chuáng khöng laâm gò meå àêu". Muå

beân goåi xuöëng: "Ta seä neám cho ngûúâi möåt caái gêåy, ngûúâi lêëy gêåy êëy maâ àêåp chuáng thò chuáng seä khöng laâm gò ta nûäa". Chaâng thúå sùn nghe thêëy thïë khöng tin muå giaâ nûäa. Chaâng baão: "Ta seä khöng àaánh mêëy con vêåt cuãa ta àêu, muå haäy xuöëng ài, bùçng khöng ta seä löi muå xuöëng". Muå beân heát lïn: "Maây muöën gò

naâo? Maây laâm gò àûúåc ta?". Nhûng chaâng àaáp: "Muå khöng xuöëng thò

ta seä bùæn muå ngaä xuöëng". Muå baão: "Maây cûá viïåc bùæn, ta khöng súå gò

mêëy viïn àaån cuãa maây". Chaâng giú suáng bùæn, nhûng vò àaån chò nïn khöng thïí xuyïn vaâo ngûúâi muå, Muå cûúâi sùçng sùåc vaâ heát: "Maây khöng taâi naâo bùæn truáng àûúåc ta àêu!". Chaâng thúå sùn àaä biïët, chaâng vöåi rûát ba caái cuác baåc trïn aáo naåp luön vaâo noâng suáng. Vò

nhû thïë, taâ thuêåt cuãa muå khöng linh thiïng nûäa, nïn khi chaâng bêëm coâ thò noá heát lïn löån nhaâo ngay xuöëng àêët. Chaâng dêîm möåt chên lïn ngûúâi noá, baão: "Con muå phuâ thuãy giaâ, nïëu maây khöng chõu thuá em ta hiïån úã àêu thò ta seä saách maây quùng luön vaâo àöëng lûãa". Muå súå quaá, xin tha vaâ noái: "Chaâng cuâng mêëy con vêåt àaä bõ hoáa àaá úã

dûúái möåt caái höë". Chaâng liïìn bùæt muå dêîn túái àoá, àe muå vaâ baão: "Con khó àöåc giaâ kia, giúâ maây phaãi laâm cho em ta vaâ moåi vêåt úã dûúái naây söëng laåi. Bùçng khöng ta seä neám maây vaâo lûãa". Muå vöåi lêëy gêåy kheä àöång vaâo caác taãng àaá, tûác thò em chaâng vúái mêëy con vêåt àïìu söëng laåi, caã nhiïìu ngûúâi khaác nûäa, laái buön, thúå

thuã cöng, muåc àöìng. Moåi ngûúâi àûáng dêåy, caãm ún cûáu maång, röìi keáo nhau vïì. Hai anh em gùåp nhau, öm hön, vui mûâng khön kïí. Hai ngûúâi tuám lêëy muå phuâ thuãy, troái muå laåi vûát vaâo lûãa. Sau khi muå

chïët thiïu röìi, khu rûâng tûå noá cuäng biïën àöíi, trúã nïn quang àaäng saáng suãa hún, coá thïí thêëy àûúåc cung àiïån chó caác àoá ba giúâ àûúâng böå.

Truyïån cöí Grim 163

Hai anh em cuâng vïì. Doåc àûúâng, hai ngûúâi kïí cho nhau nghe chuyïån mònh. Khi ngûúâi em baáo tin laâ chaâng àûúåc thay vua trõ vò

caã nûúác thò anh baão: "Àiïìu êëy anh àaä biïët. Luác anh vaâo thaânh, ngûúâi ta cûá tûúãng anh laâ chuá nïn àaä daânh cho anh moåi thûá nghi lïî

cuãa caác bêåc vua chuáa. Ngay cöng chuáa cuäng tûúãng anh laâ chöìng nïn anh àaä phaãi ùn cuâng baân, nùçm cuâng giûúâng vúái naâng". Em nghe túái àoá nöíi ghen, àiïn tiïët ruát kiïëm cheám möåt nhaát àûát lòa àêìu anh. Àïën luác thêëy anh nùçm chïët àoá, maáu tuön chaãy thò anh höëi hêån vö cuâng. Chaâng kïu lïn: "Anh ta àaä cûáu ta maâ giúâ ta núä haåi ngûúâi", röìi khoác loác thaãm thiïët.

Thoã chaåy laåi xin cho ài lêëy rïî cêy trûúâng sinh. Noá ài röìi vïì coân vûâa kõp: ngûúâi chïët söëng laåi vaâ khöng biïët gò vïì vïët thûúng trïn mònh caã.

Hai ngûúâi laåi ài tiïëp. Em baão: "Nom anh giöëng em nhû hïåt. Anh cuäng mùåc aáo hoaâng baâo nhû em, àùçng sau cuäng coá mêëy con vêåt keáo theo. Ta thûã vaâo hai cöíng khaác nhau röìi tûâ hai phña cuâng ài vaâo chöî vua ngûå xem thïë naâo?".

Hai ngûúâi taách ra. Sau àoá vua thêëy cuâng möåt luác lñnh canh úã

hai cöíng khaác nhau cuâng baáo laâ phoá vûúng dêîn mêëy con vêåt ài sùn vïì.

Vua phaán: "Sao laåi thïë àûúåc, hai cöíng thaânh caách nhau coá àïën möåt giúâ àûúâng böå kia maâ?". Trong khi êëy, hai anh em tûâ hai phña khaác nhau àaä cuâng vaâo túái trûúác sên lêu àaâi vaâ àang cuâng bûúác lïn. Vua hoãi cöng chuáa: "Con baão ngûúâi naâo laâ chöìng con? Hai ngûúâi giöëng hïåt nhau, ta khöng phên biïåt àûúåc". Cöng chuáa súå lùæm, chùèng biïët noái sao. Sau naâng chúåt nhúá àïën súåi dêy vaâng àaä cho luä suác vêåt àïí buöåc cöí. Naâng tòm möåt luác thêëy ngay chiïëc khoáa vaâng úã cöí möåt con sû tûã. Naâng mûâng quaá, reo lïn: "Ngûúâi coá con sû tûã naây ài theo múái thêåt laâ chöìng con". Phoá vûúng cûúâi baão: "Àuáng, àuáng vêåy àoá". Mêëy ngûúâi cuâng ngöìi vaâo baân ùn uöëng rêët vui veã. Töëi höm êëy, luác phoá vûúng vaâo giûúâng nùçm, cöng chuáa múái baão:

"Taåi sao mêëy àïm trûúác, àïm naâo chaâng cuäng àùåt thanh kiïëm hai lûúäi giûäa giûúâng, thiïëp cûá nghô laâ chaâng coá yá àõnh cheám chïët thiïëp". Khi êëy phoá vûúng múái roä hïët têëm loâng cuãa anh mònh. Chên lyá luön thuöåc vïì nhûäng con ngûúâi trung hêåu, duäng caãm. Nhûäng thïë lûåc àen töëi luön bõ chùån àûáng trûúác nhûäng con ngûúâi trung hêåu, duäng caãm àoá.

Truyïån cöí Grim 164

Ngûúâi thúå sùn taâi gioãi

Xûa coá möåt gaä con trai hoåc nghïì thúå khoáa. Möåt höm anh thûa cha, muöën ra ngoaâi thiïn haå àïí thi thöë taâi nùng. Ngûúâi cha baão:

- Àûúåc con aå, cha cuäng bùçng loâng thöi.

Öng àûa con lïn àûúâng vaâ cho con möåt ñt tiïìn. Anh con trai ài tòm viïåc laâm. Nhûng chó ñt lêu sau, anh thêëy chaán nghïì vaâ thñch ài sùn. Àang lang thang, anh gùåp möåt baác thúå sùn mùåc quêìn aáo maâu luåc, hoãi anh tûâ àêu àïën vaâ àõnh ài àêu. Anh baão anh laâ thúå khoáa, giúâ khöng thñch nghïì êëy nûäa, muöën hoåc sùn bùæn, khöng biïët baác coá

sùén loâng nhêån anh laâm hoåc troâ khöng. Baác thúå sùn àaáp:

- ÖÌ, coá chûá! Nïëu chuá thñch thò cûá ài vúái töi. Anh ài theo, úã vúái baác mêëy nùm liïìn vaâ àûúåc baác truyïìn nghïì

cho. Ñt lêu sau, anh laåi xin ài àïí tòm dõp thûã taâi. Baác thúå sùn traã

cöng cho anh möåt khêíu suáng húi. Suáng naây àùåc biïåt laâ bùæn gò truáng nêëy.

Anh àïën chöî kia coá khu rûâng rêåm, ài caã ngay vêîn chûa hïët. Töëi àïën, àïí traánh thuá dûä, anh leo ngöìi trïn ngoån cêy cao. Khoaãng nûãa àïm, anh thêëy úã xa coá aánh lûãa le loái. Anh nhòn kyä qua àaám caânh laá, cöë nhúá chöî êëy. Anh laåi lêëy muä neám vïì phña aánh lûãa, àaánh dêëu àûúâng. Xong anh tuåt xuöëng nhùåt muä röìi cûá hûúáng êëy thùèng àûúâng ài túái.

Caâng ài túái, aánh lûãa caâng roä. Luác àïën gêìn, anh thêëy möåt àöëng lûãa rêët to, ba gaä khöíng löì àûúng xiïn möåt con boâ nûúáng. Böîng möåt gaä baão:

- Túá phaãi nïëm xem sùæp chñn chûa.

Gaä xeá möåt miïëng, sùæp àûa vaâo miïång thò bõ anh thúå sùn bùæn möåt phaát, thõt vùng ài mêët. Gaä noái:

- Öi chao, thïë maâ gioá cuäng thöíi bay àûúåc miïëng thõt mònh cêìm àêëy!

Truyïån cöí Grim 165

Gaä xeá miïëng khaác. Gaä gheá rùng vûâa àõnh cùæn, laåi bõ anh thúå

sùn bùæn luön phaát thûá hai, thõt vùng mêët nöët. Gaä caáu quaá, taát gaä

ngöìi bïn quaát:

- Cêåu giùçng cuãa túá aâ?

Gaä kia caäi:

- Túá coá giùçng àêu, chùæc tay thiïån xaå naâo bùæn vùng ài àêëy. Gaä khöíng löì xeá miïëng thõt thûá ba, nhûng gaä cêìm chûa chùæc tay àaä laåi bõ bùæn vùng luön nöët.

Mêëy gaä baão nhau:

- Ngûúâi bùæn rúi miïëng ùn cuãa ta nhêët àõnh phaãi laâ tay thiïån xaå. Thêåt laâ cêìn àûúåc möåt ngûúâi nhû thïë!

Caã ba gaä goåi êìm ô:

- Naây nhaâ thiïån xaå ra ài naâo! Ra àêy sûúãi êëm ùn no, boån túá

khöng laâm gò cêåu àêu! Nhûng nïëu cêåu khöng chõu ra, àïí boån túá phaãi ài tòm thò luác êëy xong àúâi cêåu.

Anh beân bûúác ra, noái anh laâ tay thúå sùn laânh nghïì, bùæn gò

truáng nêëy. Chuáng baão nïëu anh muöën ài vúái chuáng, chuáng seä cho ài. Chuáng kïí cho anh biïët, úã trûúác cûãa rûâng coá möåt naâng cöng chuáa xinh àeåp, chuáng àang muöën cûúáp naâng êëy. Anh noái:

- Àûúåc, viïåc êëy dïî thöi!

Chuáng laåi baão:

- Nhûng coân àiïìu naây: úã àêëy coá con choá nhoã, cûá thêëy ngûúâi àïën gêìn laâ noá suãa. Maâ hïî noá suãa laâ kinh àöång caã triïìu àònh. Cêåu coá bùæn chïët con choá êëy àûúåc khöng?

Anh baão:

- Àûúåc chûá, coá khoá gò caái troâ moån êëy.

Sau àoá anh xuöëng thuyïìn qua söng. Luác thuyïìn vaâo gêìn búâ, con choá chaåy ra àõnh suãa. Anh bùæn noá chïët ngay. Boån khöíng löì thêëy thïë

mûâng lùæm, chùæc mêím phen naây seä cûúáp àûúåc cöng chuáa. Nhûng anh muöën vaâo xem tònh hònh úã trong àöång tônh thïë naâo àao. Anh baão chuáng cûá àûáng àúåi, chúâ anh goåi.

Anh vaâo trong lêu àaâi, thêëy thêåt yïn tônh. Anh múã cûãa phoâng àêìu tiïn, thêëy trïn tûúâng treo thanh kiïëm baåc, coá àñnh ngöi sao vaâng vaâ khùæc tïn vua. Trïn baân caånh àêëy, coá laá thû niïm phong gùæn xi. Anh xeá thû àoåc. Thû viïët: "Ai lêëy àûúåc kiïëm thò cheám ai cuäng Truyïån cöí Grim 166

chïët". Anh lêëy kiïëm àeo röìi laåi ài. Sang àïën cùn phoâng cöng chuáa nguã, thêëy naâng àeåp quaá, anh nñn thúã ngùæm maäi, buång nghô: "Ngûúâi con gaái ngêy thú thïë, sao ta núä àïí vaâo tay mêëy ngûúâi khöíng löì hung baåo vaâ nham hiïím?". Anh nhòn quanh, thêëy möåt àöi haâi dûúái gêìm giûúâng. Haâi bïn phaãi àñnh möåt ngöi sao coá tïn vua. Haâi bïn traái cuäng àñnh möåt ngöi sao coá tïn cöng chuáa. Cöí naâng quêën chiïëc khùn luåa lúán thïu kim tuyïën, vaåt bïn phaãi thïu tïn vua vúái möåt ngöi sao, vaåt bïn traái thïu tïn naâng vúái möåt ngöi sao, chûä vaâng rûåc rúä. Anh lêëy keáo cùæt vaåt khùn bïn phaãi boã tuái. Anh boã tuái caã chiïëc haâi bïn phaãi thïu tïn vua. Trong luác êëy, ngûúâi con gaái vêîn nguã say, ngûúâi nhû vuâi trong aáo. Tiïån tay anh cùæt möåt maãnh aáo àuát nöët vaâo tuái kia. Anh laâm rêët nheå nhaâng, khöng àöång àïën ngûúâi naâng. Xong anh ra ài, àïí naâng nguã yïn. Luác anh àïën cöíng, boån khöíng löì àúåi úã ngoaâi tûúãng anh àem cöng chuáa ra. Anh goåi chuáng vaâo baão: ngûúâi thiïëu nûä àoá úã tay anh röìi. Anh khöng múã àûúåc cöíng, nhûng cöíng coá löî höíng, chuáng phaãi chui maâ vaâo. Àúåi gaä thûá nhêët laåi, anh tuám toác keáo àêìu noá, chùåt möåt nhaát, àoaån keáo caã ngûúâi noá vaâo trong nöët. Xong anh goåi àûáa thûá hai, chùåt àêìu noá röìi àïën àûáa thûá ba vaâ

rêët mûâng laâ cûáu àûúåc cöng chuáa khoãi tay keã thuâ. Anh xeão lûúäi mêëy àûáa, boã tuái. Khi êëy anh nghô buång: "Hay ta vïì cho cha biïët nhûäng viïåc ta laâm àaä, röìi ta laåi ài quanh thiïn haå, nhêët àõnh seä gùåp vêån". Vua úã trong lêu àaâi thûác dêåy thêëy xaác ba àûáa khöíng löì, vöåi chaåy sang phoâng cöng chuáa hoãi ai àaä giïët luä giùåc. Cöng chuáa thûa:

- Têu vua cha, con nguã say nïn khöng biïët.

Cöng chuáa tónh dêåy, àõnh mang haâi thò chiïëc bïn phaãi àaä mêët. Naâng nhòn khùn thêëy mêët vaåt bïn phaãi, nhòn aáo cuäng thêëy mêët möåt maãnh.

Vua cha höåi caã triïìu thêìn, binh tûúáng, hoãi ai àaä giïët luä khöíng löì, cûáu cöng chua. Coá tïn àaåi uáy chöåt mùæt, xêëu trai àûáng ra nhêån liïìn.

Vua beân phaán gaã cöng chuáa cho gaä àïí thûúãng cöng. Cöng chuáa thûa:

- Têu vua cha, thaâ con boã nhaâ ra ài, chûá con khöng thïí lêëy tïn êëy àûúåc!

Vua truyïìn nïëu naâng khöng vêng lúâi thò bùæt naâng cúãi traã hoaâng y, mùåc quêìn aáo nöng thön röìi àuöíi ài. Naâng phaãi túái möåt haâng nöìi kia àïí ngöìi baán nöìi àêët.

Truyïån cöí Grim 167

Cöng chuáa traã hoaâng y, àïën nhaâ haâng nöìi hoãi mûúån trûúác möåt söë nöìi, heån chiïìu baán xong seä traã tiïìn.

Vua laåi bùæt naâng phaãi doån haâng ngay úã goác àûúâng. Xong vua thuï mêëy chiïëc xe, sai àaánh chaåy qua giûäa àaám nöìi àêët cho vúä hïët. Cöng chuáa vûâa doån haâng thò àoaân xe keáo àïën, caán vúä têët. Naâng khoác noái:

- Trúâi úi, giúâ biïët lêëy gò àïìn nhaâ haâng!

Vua muöën duâng caách êëy àïí buöåc naâng lêëy viïn àaåi uáy. Nhûng naâng laåi àïën haâng nöìi, hoãi mûúån thïm chuyïën haâng nûäa. Nhaâ haâng khöng chõu, bùæt naâng phaãi nöåp laåi àuã söë tiïìn lêìn trûúác àaä. Naâng vïì

kïu khoác vúái cha, noái naâng muöën ài xa.

Vua phaán:

- Ta seä cho dûång möåt caái laán nhoã trong rûâng, ngûúi vaâo àoá maâ úã. Ngûúi seä phaãi nêëu ùn cho bêët kyâ ai maâ khöng àûúåc lêëy tiïìn. Laán dûång xong, ngoaâi cûãa treo têëm biïín àïì: "Höm nay khöng lêëy tiïìn, mai seä lêëy". Cöng chuáa àïën àêëy úã. Tin truyïìn ài chöî noå coá

ngûúâi con gaái nêëu ùn khöng lêëy tiïìn, biïín treo ngoaâi cûãa àïì roä raâng nhû thïë.

Tin àöìn àïën tai anh thúå sùn. Anh nghô buång: "Àêëy laâ dõp töët cho mònh, mònh ngheâo xú xaác, möåt xu khöng coá". Anh khoaác suáng, àeo tuái ài. Trong tuái coân nguyïn nhûäng thûá àaä lêëy úã lêu àaâi laâm vêåt chûáng. Vaâo rûâng, anh tòm thêëy caái laân coá biïín àïì: "Höm nay khöng lêëy tiïìn, mai seä lêëy". Anh vêîn àeo thanh kiïëm duâng àïí giïët ba gaä

khöíng löì, bûúác vaâo xin ùn. Anh mûâng rúä thêëy ngûúâi con gaái àeåp quaá, cûá nhû tranh veä. Naâng hoãi anh tûâ àêu laåi vaâ àõnh ài àêu. Anh àaáp:

- Töi ngao du thiïn haå.

Naâng thêëy tïn cha mònh trïn àöëc kiïëm, hoãi anh àaä lêëy noá úã

àêu. Anh hoãi naâng coá phaãi laâ cöng chuáa khöng. Naâng àaáp:

- Àuáng.

Anh baão:

- Chñnh töi ngaây êëy àaä chùåt àêìu ba àûáa khöíng löì bùçng thanh kiïëm naây.

Anh lêëy xêu lûúäi trong tuái ra laâm chûáng, laåi cho naâng xem caã

chiïëc haâi, vaåt khùn vaâ maãnh aáo. Nhêån ra ngûúâi cûáu mònh, cöng chuáa vui mûâng khön xiïët.

Truyïån cöí Grim 168

Sau àêëy, hai ngûúâi vïì gùåp vua. Cöng chuáa dêîn vua vïì phoâng riïng cuãa mònh ngaây trûúác, àoaån têu àïí vua roä: Chñnh anh thúå sùn múái laâ ngûúâi àaä cûáu mònh vaâ giïët luä khöíng löì. Vua thêëy vêåt chûáng raânh raânh, khöng ngúâ gò nûäa múái phaán: "Giúâ moåi sûå àaä roä raâng laâ

àiïìu rêët töët. Ta thuêån cho chaâng thúå sùn laâm phoâ maä". Cöng chuáa nghe phaán mûâng vö haån.

Sau àêëy ngûúâi ta cho anh thúå sùn ùn mùåc giaã laâm khaách laå. Vua truyïìn baây tiïåc cûúái. Khaách vaâo baân tiïåc, tïn àaåi uáy ngöìi bïn traái cöng chuáa, anh thúå sùn ngöìi bïn phaãi cöng chuáa. Tïn àaåi uáy cûá

tûúãng anh laâ khaách múâi àïën. Ùn uöëng xong, vua phaán ngûúâi coá àiïìu muöën hoãi àïí tïn àaåi uáy thûã àoaán xem: "Coá keã daám nhêån àaä giïët ba àûáa khöíng löì, ngûúâi ta múái hoãi lûúäi mêëy àûáa êëy àêu, noá ra tòm thêëy àêìu lêu khöng coá lûúäi, thò thïë naâo?"

Tïn àaåi uáy têu:

- Têët mêëy àûáa kia khöng coá lûúäi.

Vua phaán:

- Noái sai röìi. Phaâm àöång vêåt, giöëng naâo laåi khöng coá lûúäi. Vua hoãi tiïëp:

- Vúái keã noái sai, nïn xûã lyá thïë naâo?

Tïn àaåi uáy àaáp:

- Têu, phaãi àuöíi noá ra ngoaâi coäi

Vua phaán: "Thïë laâ noá tûå kïët aán noá röìi". Ngûúâi sai àuöíi tïn êëy ra ngoaâi coäi.

Cöng chuáa lêëy anh thúå sùn. Phoâ maä cho àoán cha meå àïën àïí

phuång dûúäng. Caã nhaâ àoaân tuå ïm êëm. Sau khi vua mêët, phoâ maä lïn nöëi ngöi.

Cêu chuyïån kïí vïì anh chaâng thúå sùn taâi gioãi vaâ têëm loâng trung thûåc cuãa naâng cöng chuáa. Nhûäng keã gian döëi röìi cuäng bõ löi ra aánh saáng, ngûúâi coá cöng, trung thûåc seä àûúåc àïìn buâ xûáng àaáng. Truyïån cöí Grim 169

Choån vúå

Möåt chaâng chùn chiïn muöën hoãi möåt trong ba chõ em nhaâ kia laâm vúå. Ba cö àïìu xinh, anh chaâng phên vên maäi, khöng biïët nïn choån cö naâo.

Chaâng liïìn hoãi yá kiïën meå. Baâ baão:

- Con cûá múâi caã ba cö àïën ùn. Con àem àùåt trûúác möîi cö möåt miïëng phoá maát vaâ àïí yá xem caác cö cùæt phoá maát thïë naâo. Chaâng nghe lúâi meå.

Chaâng thêëy cö caã ùn phoá maát caã cuâi.

Cö hai cùæt cuâi vöåi quaá, àïí soát nhiïìu ruöåt maâ cûá thïë vûát ài. Cö uát goåt cuâi cêín thêån, khöng quaá daây cuäng khöng quaá moãng. Chaâng chùn chiïn kïí laåi cho meå nghe. Meå baão:

- Con nïn lêëy cö uát.

Chaâng nghe lúâi, quaã nhiïn söëng vúái vúå rêët laâ sung sûúáng. Cêu chuyïån chó àún giaãn kïí vïì möåt chaâng trai àûúåc baâ meå

maách cho möåt diïåu kïë àïí chaâng coá thïí choån àûúåc möåt ngûúâi vúå tûã tïë. Nhûng àaä noái lïn àûúåc sûå khön kheáo vaâ tïë nhõ cuãa baâ meå, àöìng thúâi ca ngúåi tñnh chùm chó, cêín thêån cuãa ngûúâi con gaái. Truyïån cöí Grim 170

Gaä thúå xay ngheâo khoá

ÚÃ möåt nhaâ xay böåt kia coá möåt baác thúå xay ngheâo, khöng coá vúå

con gò caã. Baác coá ba gaä giuáp viïåc. Ba gaä úã vúái baác àûúåc vaâi nùm thò

möåt höm, baác baão hoå:

- Ta àaä coá tuöíi nïn muöën àûúåc ngöìi bïn loâ sûúãi nghó ngúi. Chuáng maây haäy ra ài, àûáa naâo kiïëm àûúåc con ngûåa hay nhêët mang vïì seä àûúåc hûúãng chiïëc nhaâ xay vaâ seä phuång dûúäng ta cho àïën khi ta nhùæm mùæt.

Gaä thûá ba vöën laâ möåt cöë nöng ài úã, bõ boån kia coi laâ ngöëc nghïëch, khöng àaáng àûúåc hûúãng chiïëc nhaâ xay. Maâ chñnh gaä ta cuäng chùèng maâng túái.

Caã ba cuâng ra ài. Gêìn túái laâng, hai gaä àêìu baão chuá ngöëc tïn laâ

Hanxú:

- Thöi, maây úã laåi àêy thöi, suöët àúâi maây chùèng kiïëm nöíi con ngûåa thöí taã naâo àêu.

Nhûng chuá Hanxú cûá àoâi ài cuâng. Àïën àïm, boån hoå túái möåt caái hang vaâ nguã laåi àoá. Hai gaä tinh khön àúåi àïën luác Hanxú nguã, thò

dêåy lïn àûúâng, kïå chuá nùçm àoá, lêëy laâm àùæc saách. - Àûúåc, nhûng röìi boån bay cuäng chùèng ùn thua gò àêu! Luác mùåt trúâi moåc, Hanxú tónh giêëc, thêëy mònh nùçm trong hang sêu. Chuá nhòn quanh röìi kïu la:

"Trúâi úi laâ trúâi! Mònh úã àêu àêy?". Chuá àûáng dêåy, loay hoay cöë treâo khoãi caái hang röìi moâ vaâo rûâng. Chuá nghô buång: "Mònh bõ boã rúi úã

àêy möåt mònh, laâm sao maâ moâ cho ra àûúåc ngûåa!". Chuá vûâa ài vûâa nghô nhû vêåy böîng gùåp möåt con miu löng àöëm nhiïìu maâu. Miu thên mêåt goåi chuá:

- Chuá Hanxú úi, chuá ài àêu àêëy?

- Hûâ! Böå maây giuáp gò àûúåc tao!

Miu àaáp:

- Töi biïët toãng chuá muöën gò röìi. Chuá muöën coá möåt con ngûåa àeåp chûá gò. Cûá theo töi, hêìu haå töi trung thaânh trong baãy nùm thò töi seä

cho chuá möåt con ngûåa àeåp tuyïåt trêìn.

Truyïån cöí Grim 171

Hanxú nghô buång:

- Àuáng laâ meâo thêìn. Nhûng àïí xem noá noái coá thêåt khöng. Meâo àûa chuá túái toâa lêu àaâi bõ phuâ chuá cuãa noá. ÚÃ àêy coá tuyïìn meâo con hêìu haå noá. Luä meâo lïn xuöëng thang gaác rêët nhanh nheån, luác naâo cuäng vui veã. Buöíi töëi, luác ngöìi vaâo baân ùn, coá ba con chúi nhaåc: möåt con chúi àaân tiïëng trêìm, möåt con keáo vô cêìm, con thûá ba phöìng möìm thöíi keân. Ùn xong, doån baân ghïë röìi miu noái:

- Chuá Hanxú úi! Laåi àêy nhaãy vúái töi.

Chuá àaáp:

- Chõu thöi, töi khöng nhaãy vúái meâo àêu. Töi chûa bao giúâ nhaãy nhû vêåy.

Miu baão luä meâo con:

- Thöi àûa chuá ài nguã vêåy.

Lêåp tûác, möåt con cêìm àeân àûa chuá vaâo phoâng nguã, möåt con cúãi giêìy, möåt con thaáo têët cho chuá, röìi möåt con thöíi tùæt àeân. Saáng höm sau, luä meâo laåi àïën giuáp chuá dêåy. Con thò ài têët, con thò ài giêìy, con thò rûãa cho chuá, con thò lêëy àuöi chuâi mùåt cho chuá. Chuá Hanxú noái:

- Thêåt laâ thuá võ.

Nhûng duâ sao chuá vêîn phaãi hêìu haå con miu vaâ ngaây naâo cuäng phaãi cheã cuãi. Chuá àûúåc phaát ròu bùçng baåc, cûa bùçng vaâng, chuâa bùçng àöìng. Chuá úã nhaâ cheã cuãi, àûúåc ùn uöëng ngon laânh, nhûng khöng thêëy ai khaác ngoaâi con miu löng àöëm nhiïìu maâu vaâ luä meâo con hêìu haå. Möåt höm, miu baão chuá:

- Chuá haäy ài cùæt coã úã àöìng nhaâ ta röìi phúi khö coã ài. Noái röìi, miu àûa cho chuá möåt chiïëc haái bùçng baåc vaâ möåt hoân àaá

maâi bùçng vaâng, laåi dùån chuá traã laåi moåi thûá cho tûã tïë. Hanxú vêng lúâi ài laâm ngay. Laâm xong viïåc, chuá mang haái, àaá maâi, coã vïì nhaâ hoãi miu xem àaä àûúåc lônh cöng chûa. Miu àaáp:

- Chûa àûúåc àêu. Chuá coân phaãi laâm möåt viïåc nûäa àaä. Àêy coá göî

xêy dûång bùçng baåc, chiïëc ròu, chiïëc thûúác vuöng vaâ caác thûá cêìn thiïët khaác àïìu bùçng baåc caã. Chuá haäy ài laâm cho töi möåt ngöi nhaâ nhoã ài. Hanxú laâm nhaâ röìi baão moåi viïåc àaä xong maâ vêîn chûa àûúåc lônh ngûåa. Quanh ài quêín laåi, baãy nùm àaä qua nhanh nhû chûa àêìy saáu thaáng.

Truyïån cöí Grim 172

Miu hoãi chuá coá muöën xem ngûåa cuãa mònh khöng.

Hanxú àöìng yá.

Miu múã chiïëc cûãa nhaâ con. Cûãa múã thò thêëy mûúâi hai con ngûåa. Trúâi öi! Con naâo con nêëy tröng hiïn ngang, boáng löån khiïën loâng chuá

mûâng rún. Miu cho chuá ùn röìi baão:

- Thöi chuá vïì nhaâ ài. Töi khöng cho chuá ngûåa àêu. Nhûng trong ba höm nûäa, chñnh töi seä àïën vaâ mang ngûåa cho chuá. Hanxú liïìn lïn àûúâng. Miu chó cho chuá àûúâng vïì nhaâ xay. Miu chùèng cho chuá àûúåc möåt chiïëc aáo múái naâo, bùæt chuá vêîn mùåc nguyïn chiïëc aáo ngoaâi cuä raách bûúm maâ chuá mùåc khi múái túái. Qua baãy nùm chiïëc aáo naây àaä trúã thaânh quaá ngùæn.

Chuá vïì nhaâ thò àaä thêëy hai gaä xay böåt kia vïì röìi. Möîi tïn mang theo möåt con ngûåa, nhûng möåt con thò muâ, möåt con thò queâ. Chuáng hoãi chuá:

- Hanxú, ngûåa maây àêu?

- Ba ngaây nûäa seä àïën sau.

Chuáng cûúâi baão:

- Hûâ! Hanxú, maây moâ àêu ra cho àûúåc con ngûåa ra höìn cú chûá. Hanxú vaâo buöìng. Baác thúå xay khöng cho chuá ngöìi vaâo baân ùn vò súå chuá ùn mùåc raách rûúái quaá coá ai vaâo seä bõ ngûúång mùåt. Hoå àïí

riïng cho chuá möåt ñt thûác ùn. Àïën töëi ài nguã, hai tïn kia khöng cho chuá nùçm giûúâng, chuá àaânh phaãi chui vaâo chuöìng ngöîng nùçm trïn ñt rúm cöåm. Saáng dêåy thò thêëy ba ngaây àaä tröi qua. Coá möåt cöî xe saáu ngûåa túái, con naâo cuäng choaáng löån, tröng thêåt àeåp. Laåi coá möåt ngûúâi hêìu mang àïën möåt con thûá baãy cho chuá xay böåt ngheâo khoá. Möåt naâng cöng chuáa àeåp tuyïåt vúâi tûâ trïn xe xuöëng, ài vaâo nhaâ xay, àoá

laâ con meâo nhoã löng àöëm nhiïìu maâu maâ chuá Hanxú ngheâo khoá àaä

hêìu haå trong baãy nùm qua. Naâng hoãi baác thúå xay xem gaä hoåc nghïì

nhoã nhêët, gaä cöë nöng ài úã, hiïån úã àêu. Baác àaáp:

- Chuáng töi khöng daám àïí noá trong nhaâ xay vò noá raách rûúái quaá. Noá àûúng nùçm úã chuöìng ngöîng êëy.

Cöng chuáa truyïìn cho goåi chuá lïn ngay.

Boån hoå ài tòm chuá àïën. Chuá phaãi tuám chiïëc aáo ngoaâi laåi àïí che thên. Ngûúâi hêìu liïìn lêëy nhûäng böå quêìn aáo löång lêîy ra röìi àûa chuá

ài tùæm rûãa, mùåc vaâo cho chuá. Cöng viïåc xong xuöi thò tröng chuá àeåp hún bêët cûá öng hoaâng naâo.

Truyïån cöí Grim 173

Sau àoá, cöng chuáa àoâi xem nhûäng con ngûåa maâ caác gaä xay böåt kia mang vïì: möåt con thò muâ, möåt con thò queâ. Naâng baão ngûúâi hêìu mang con ngûåa thûá baãy vaâo. Baác thúå xay tröng thêëy baão laâ chûa tûâng coá con ngûåa naâo àeåp thïë bûúác vaâo nhaâ baác. Naâng noái àoá laâ

ngûåa cuãa gaä xay böåt thûá ba.

Baác thúå xay noái:

- Nïëu vêåy thò chuá êëy àûúåc hûúãng caái nhaâ xay. Cöng chuáa baão laâ ngûåa àaä coá röìi, coân baác cûá giûä lêëy caái nhaâ xay. Röìi naâng dùæt chuá Hanxú trung hêåu lïn xe ài thùèng. Hai ngûúâi ài túái ngöi nhaâ nhoã maâ chuá àaä xêy dûång bùçng caác duång cuå bùçng baåc. Nhaâ

àoá àaä biïën thaânh möåt toâa lêu àaâi àöì söå, àöì àaåc úã trong tuyïìn bùçng vaâng, bùçng baåc. Hai ngûúâi lêëy nhau. Chuá Hanxú trúã nïn giaâu coá, tiïìn cuãa suöët àúâi khöng tiïu hïët. Xem thïë thò biïët chúá nïn noái laâ keã

naâo coá veã ngu ngöëc thò khöng laâm nïn troâ tröëng gò. Cêu chuyïån kïët thuác röìi maâ ngúä nhû trong möåt giêëc mú, phaãi khöng caác em? Caác em khöng nïn coi thûúâng ngûúâi khaác cho duâ

ngûúâi àoá coá veã ngu ngöëc. Trong dên gian coá cêu: "khöng biïët meâo naâo cùæn móu naâo", cêu noái àoá thêåt àuáng trong cêu trïn naây, àuáng khöng naâo?

Truyïån cöí Grim 174

Hanxú sùæt

Xûa coá möåt öng vua. Quanh cung àiïån cuãa vua laâ möåt khu rûâng lúán trong àoá coá àuã caác loaâi daä thuá. Möåt höm, coá möåt ngûúâi thúå sùn àûúåc vua phaái vaâo rûâng àïí bùæn möåt con nai, nhûng khöng thêëy anh ta trúã vïì vua baão:

- Coá leä hùæn gùåp tai naån röìi.

Höm sau vua sai hai tïn thúå sùn khaác vaâo rûâng àïí tòm ngûúâi thûá nhêët, nhûng röìi cuäng chùèng thêëy ai vïì. Ngaây thûá ba, vua cho triïåu têët caã caác thúå sùn trong xûá àïën baão:

- Caác ngûúi haäy ài suåc khùæp khu rûâng tòm ra kyâ àûúåc ba ngûúâi múái thöi.

Àoaân ngûúâi ài röìi laåi cuäng khöng thêëy ai vïì. Caã àïën àaân choá

sùn maâ hoå dùæt theo cuäng biïën àêu hïët caã.

Tûâ höm àoá chùèng ai daám vaâo rûâng nûäa. Khu rûâng caâng thïm êm thêìm hiu quaånh. Hoåa hoùçn múái thêëy boáng möåt con chim ûng, hoùåc möåt con diïìu hêu bay ngang qua. Cûá thïë cho maäi àïën mêëy nùm sau múái coá möåt ngûúâi thúå sùn laå mùåt àïën yïët kiïën vua, xin chu cêëp vaâ tònh nguyïån vaâo khu rûâng nguy hiïím noå. Nhûng vua khöng muöën nhêån lúâi beân phaán:

- Trong àoá chùèng an toaân àêu, ta chó ngaåi nhaâ ngûúi seä coân phaãi gùåp chuyïån ruãi ro hún caã mêëy tïn trûúác nûäa, khoá maâ vïì thoaát àûúåc. Ngûúâi thúå sùn àaáp:

- Têu bïå haå, xin cûá cho töi thûã möåt phen. Töi khöng súå àêu. Ngûúâi thúå sùn dùæt choá vaâo rûâng. Ài múái àûúåc möåt laát. Choá tòm thêëy vïët thuá. Noá muöën lêìn theo nhûng chûa àûúåc mêëy bûúác àaä thêëy möåt caái àêìm rêët sêu chùæn trûúác mùåt, khöng thïí naâo ài tiïëp àûúåc nûäa. Liïìn àoá möåt caánh tay trêìn truåi tûâ dûúái nûúác ngoi lïn tuám lêëy noá keáo xuöëng.

Ngûúâi thúå sùn thêëy thïë quay vïì ngay. Anh ta lêëy thïm ba ngûúâi nûäa, àem thuâng theo àõnh taát caån caái àêìm kia. Truyïån cöí Grim 175

Luác àaä nhòn àûúåc suöët xuöëng têån àaáy àêìm, hoå thêëy coá möåt ngûúâi rûâng nùçm daâi dûúái àoá, mònh hùæn toaân böå maâu nêu nhû sùæt gó, toác phuã qua mùæt xoäa xuöëng àïën têån àêìu göëi. Hoå lêëy thûâng troái gö

hùæn laåi röìi àiïåu vïì cung àiïån.

Nhên dên xön xao kinh ngaåc vïì ngûúâi rûâng. Vua cho nhöët hùæn vaâo möåt caái löìng sùæt àûång úã ngoaâi sên chêìu vaâ nghiïm cêëm khöng ai àûúåc múã cûãa löìng. Keã traái lïånh seä bõ tûã hònh vaâ hoaâng hêåu thên giûä

chòa khoáa. Tûâ höm àoá, moåi ngûúâi laåi coá thïí yïn têm vaâo rûâng. Vua coá möåt Hoaâng tûã lïn taám tuöíi. Möåt höm, Hoaâng tûã àûúng chúi boáng ngoaâi sên böîng quaã boáng vaâng lùn vaâo trong caái löìng. Hoaâng tûã chaåy theo àoâi:

- Traã laåi boáng cho ta àêy.

Ngûúâi rûâng àaáp:

- Haäy múã cûãa cho ta röìi ta seä traã.

Hoaâng tûã noái:

- Khöng àûúåc, àiïìu àoá thò khöng àûúåc, cha ta àaä coá lïånh cêëm. Noái xong, Hoaâng tûã chaåy ài. Nhûng höm sau, Hoaâng tûã laåi àïën àoâi quaã boáng. Ngûúâi rûâng laåi döî:

- Múã cûãa cho ta.

Hoaâng tûã khöng chõu. Ngaây thûá ba, giûäa luác vua ài sùn vùæng, Hoaâng tûã laåi túái baão:

- Cho duâ ta coá muöën cuäng chùèng múã àûúåc, vò ta khöng coá chòa khoáa.

Ngûúâi rûâng àaáp:

- Chòa khoáa úã dûúái göëi meå mi êëy, vaâo àoá maâ lêëy. Hoaâng tûã coân nhoã tuöíi, muöën lêëy laåi quaã boáng quaá, khöng kõp suy nghô chaåy vaâo lêëy luön chòa khoáa àem ra. Múã maäi múái àûúåc caái cûãa, hoaâng tûã laåi bõ keåp möåt ngoán tay. Cûãa múã röìi, ngûúâi rûâng bûúác ra, traã cho hoaâng tûã quaã boáng röìi ài thùèng. Chuá beá hoaãng súå, kïu goåi êìm ô:

- Trúâi, ngûúâi rûâng úi, àûâng ài, ta seä bõ àoân mêët thöi. Ngûúâi rûâng beân quay laåi, bïë böíng Hoaâng tûã lïn vai, raão bûúác ài vaâo rûâng.

Luác vua vïì nhaâ, thêëy caái löìng tröëng khöng, vöåi hoãi hoaâng hêåu xem sûå thïí thïë naâo. Hoaâng hêåu vêîn chûa biïët chuyïån múái ài tòm Truyïån cöí Grim 176

chòa khoáa thò chòa khoáa àaä mêët. Hoaâng hêåu vöåi lïn tiïëng goåi con, khöng thêëy ai traã lúâi. Vua sai ngûúâi ra ngoaâi thaânh tòm maâ khöng thêëy. Vua àoaán biïët laâ coá chuyïån gò röìi. Trong triïìu, khöng khñ nùång nïì buöìn baä.

Luác ngûúâi rûâng àaä vaâo túái quaäng rûâng sêu röìi. Hùæn àùåt chuá beá

xuöëng àêët maâ baão chuá:

- Mi seä khöng àûúåc thêëy laåi böë meå nûäa àêu. Tuy vêåy ta seä giûä

mi úã vúái ta, ta thûúng mi vò chñnh mi àaä giaãi thoaát cho ta. Mi cûá

theo àuáng lúâi ta dùån thò seä àûúåc àöëi àaäi tûã tïë. Vaâng ngoåc úã àêy khöng thiïëu, ta coá nhiïìu cuãa caãi hún bêët kyâ ai trïn thïë gian naây. Ngûúâi rûâng doån cho chuá beá möåt öí rïu laâm chöî nguã. Höm sau, hùæn dêîn chuá beá àïën möåt caái giïëng vaâ baão:

- Naây, caái giïëng vaâng naây saáng vaâ trong nhû pha lï êëy. Nhiïåm vuå cuãa mi laâ ngöìi àêy maâ canh, khöng àûúåc àïí cho möåt thûá gò rúi xuöëng àoá, bùçng khöng, giïëng seä mêët thiïng. Cûá chiïìu chiïìu ta seä

àïën xem mi coá laâm àuáng lúâi dùån khöng? Chuá beá ngöìi bïn caånh giïëng, chöëc chöëc laåi thêëy möåt con caá vaâng hoùåc möåt con rùæn vaâng xuêët hiïån dûúái àoá. Chuá cuäng àïí yá giûä, khöng cho bêët kyâ thûá gò rúi xuöëng giïëng.

Nhûng ngöìi àûúåc höìi lêu, ngoán tay bõ keåp àöåt nhiïn àau döåi lïn, chuá vö tònh nhuáng noá xuöëng nûúác. Chuá vöåi ruát lïn thêåt nhanh, song ngoán tay àaä bõ phuã toaân vaâng mêët röìi, chuá ra sûác lau maâ khöng taâi naâo saåch àûúåc.

Chiïìu töëi. Hanxú sùæt - tïn ngûúâi rûâng, àïën nhòn chuá beá hoãi:

- Coá chuyïån gò xaãy ra úã giïëng thïë?

Chuá beá àaáp:

- Khöng, khöng.

Chuá cöë giêëu ngoán tay ra sau lûng cho ngûúâi rûâng khoãi thêëy. Nhûng ngûúâi rûâng àaä baão chuá:

- Mi àaä nhuáng ngoán tay xuöëng nûúác röìi. Lêìn naây ta tha, song mi cûá liïåu, khöng àûúåc àïí bêët kyâ caái gò rúi xuöëng nûúác nûäa nheá!

Höm sau, múái múâ saáng, chuá beá àaä trúã dêåy ra ngöìi caånh giïëng. Ngoán tay laåi àau, chuá vuöët noá lïn àêìu cho dõu ài. Khöng may coá möåt súåi toác àûát rúi àuáng xuöëng giïëng. Chuá vöåi nhùåt lïn nhûng àaä muöån, súåi toác àaä choái möåt maâu vaâng.

Hanxú sùæt àïën, biïët ngay laâ coá chuyïån

Truyïån cöí Grim 177

- Mi laåi àïí möåt súåi toác rúi xuöëng giïëng röìi. Phen naây ta boã qua cho mi, nhûng nïëu coân àïí xaãy ra chuyïån àïën lêìn thûá ba, caái giïëng kia mêët thiïng ài, mi seä khöng coân àûúåc úã àêy vúái ta nûäa. Ngaây thûá ba, chuá beá ngöìi bïn giïëng, ngoán tay vêîn àau lùæm maâ

khöng daám àöång àêåy. Nhûng röìi ngöìi yïn maäi cuäng chaán, chuá múái cuái xuöëng soi boáng mònh dûúái loâng giïëng. Cuái maäi, cuái maäi, chuá cûá

muöën soi cho thêåt roä, bêët àöì caã maái toác daâi cuãa chuá tûâ hai vai xoäa xuöëng nhuáng ngay vaâo nûúác. Chuá vöåi àûáng thùèng lïn thêåt nhanh, song muöån mêët röìi, caã múá toác àaä nhuöëm vaâng, rûåc rúä nhû vêìng höìng. Chuá khiïëp àaãm quaá, ruát khùn tay buöåc lïn àêìu cho ngûúâi khaác khoãi nhòn thêëy.

Luác Hanxú sùæt àïën, hùæn àaä biïët hïët chuyïån xaãy ra nïn baão chuá:

- Cúãi caái khùn ra.

Tûác thò nhûäng súåi toác vaâng thò nhau ruã xuöëng, chuá beá ra sûác kïu xin nhûng cuäng vö ñch.

- Mi àaä khöng vûúåt qua àûúåc cún thûã thaách nïn khöng thïí úã laåi àêy àûúåc nûäa àêu. Giúâ mi haäy ài úã vúái thiïn haå thöi. Mi seä biïët thïë

naâo laâ caãnh khöí. Song vò mi khöng coá aác têm vaâ ta cuäng mïën mi nïn ta cho pheáp mi möåt àiïìu. Luác naâo gùåp khoá khùn, mi cûá vaâo rûâng goåi:

"Hanxú sùæt", ta seä túái cûáu mi. Quyïìn lûåc cuãa ta rêët lúán, lúán hún mi tûúãng nhiïìu: vaâng, baåc ta àïìu coá thûâa.

Hoaâng tûã tûâ biïåt khu rûâng àoá, cûá chiïëu thùèng àûúâng maâ ài, àïën möåt thaânh phöë lúán. Hoaâng tûã àõnh tòm viïåc laâm nhûng khöng coá, vaã

chùng baãn thên cuäng chûa tûâng hoåc nghïì gò àïí coá thïí kiïëm ùn. Sau cuâng, hoaâng tûã àïën thùèng cung vua hoãi xem coá ai muöën mûúán chaâng hay khöng. Triïìu thêìn khöng biïët duâng chaâng vaâo viïåc gò

nhûng vò moåi ngûúâi àïìu mïën chaâng nïn giûä chaâng laåi. Chaâng àûúåc giao viïåc phuå bïëp, ngaây ngaây khuên cuãi, xaách nûúác, queát tro. Möåt höm, vò khöng tòm àûúåc ai khaác, ngûúâi àêìu bïëp sai chaâng bûng thûác ùn lïn dêng vua. Chaâng khöng muöën àïí löå múá toác vaâng nïn cûá àöåi nguyïn caã muä maâ vaâo hêìu.

Vua chûa tûâng gùåp chuyïån vö lïî nhû thïë bao giúâ, quúã ngay:

- Mi mang thûác ùn vaâo dêng vua thò phaãi boã muä ra. Chaâng àaáp:

- Têu hoaâng thûúång, tiïëc rùçng thêìn khöng thïí laâm thïë àûúåc, thêìn bõ bïånh chöëc àêìu.

Truyïån cöí Grim 178

Vua beân cho goåi ngay ngûúâi àêìu bïëp túái, quúã hùæn sao daám mûúán möåt keã nhû thïë giuáp viïåc. Vua haå lïånh phaãi àuöíi chaâng ài ngay tûác khùæc. Ngûúâi àêìu bïëp thûúng chaâng, khöng núä àuöíi, cho àöíi viïåc vúái gaä coi vûúân.

Tûâ àoá, ngaây ngaây Hoaâng tûã tröìng cêy, tûúái cêy, xúái àêët, àaâo àêët úã ngoaâi vûúân chùèng quaãn gioá mûa.

Trúâi àaä sang heâ, möåt höm àûúng luác maãi laâm, oi bûác quaá, chaâng boã muä cho maát. AÁnh nùæng roåi vaâo múá toác saáng rûåc, tia vaâng phaãn chiïëu loåt vaâo àïën têån phoâng riïng cuãa cöng chuáa. Naâng nhoãm dêåy, ra xem coá chuyïån gò laå. Tûác thò naâng thêëy chaâng trai, liïìn goåi laåi:

- Naây chaâng kia, haäy mang laåi àêy cho ta möåt boá hoa. Hoaâng tûã vöåi vaä àöåi ngay muä lïn àêìu, boá möåt boá hoa àöìng mang laåi. Chaâng àûúng lïn thang thò gùåp ngûúâi coi vûúân baão:

- Sao dêng hoa lïn cöng chuáa laåi daám lêëy rùåt nhûäng giöëng hoa daåi naây? Xuöëng lêëy boá khaác ngay ài, choån nhûäng giöëng hoa àeåp nhêët vaâ hiïëm nhêët êëy.

Chaâng àaáp:

- Khöng àêu, chñnh hoa daåi laåi thúm hún, chùæc chùæn cöng chuáa seä thñch hún.

Luác chaâng bûúác vaâo phoâng, cöng chuáa baão chaâng:

- Boã muä xuöëng ài, àûáng trûúác mùåt ta maâ àöåi muä laâ khöng àûúåc. Chaâng laåi àaáp:

- Bêím, thêìn khöng daám, vò thêìn bõ chöëc àêìu.

Nhûng cöng chuáa giú tay nhêëc luön caái muä khoãi àêìu chaâng. Tûác thò maái toác vaâng kia ruã xuöëng àïën têån vai chaâng, nom rêët àeåp mùæt. Chaâng àõnh boã chaåy, cöng chuáa keáo tay chaâng laåi, cho chaâng möåt nùæm tiïìn vaâng. Chaâng cêìm tiïìn ài ra. Nhûng vò chaâng chùèng thiïët vaâng nïn àem laåi cho ngûúâi coi vûúân, vaâ baão:

- Töi gûãi tùång caác chaáu nhoã àêy, àïí chuáng laâm àöì chúi. Höm sau, cöng chuáa laåi sai chaâng ài haái möåt boá hoa àöìng. Chaâng cêìm boá hoa vûâa bûúác qua cûãa phoâng, cöng chuáa àaä vöåi giêåt caái muä àõnh lêëy. Chaâng nùæm caã hai tay giûä chùåt muä laåi. Cöng chuáa laåi cho chaâng möåt nùæm tiïìn vaâng vaâ lêìn naây chaâng vêîn khöng muöën giûä tiïìn, àem cho ngûúâi coi vûúân mang vïì cho con chúi. Ngaây thûá ba cuäng nhû hai ngaây trûúác. Cöng chuáa vêîn khöng lêëy àûúåc muä. Chaâng cuäng khöng muöën lêëy vaâng cuãa cöng chuáa. Truyïån cöí Grim 179

Ñt lêu sau, xûá coá giùåc. Vua cho goåi trùm hoå laåi. Chñnh vua cuäng chûa biïët liïåu röìi coá chöëng cûå nöíi hay khöng. Thïë giùåc maånh lùæm, chuáng coá möåt àaåo quên rêët lúán.

Chaâng coi vûúân têu vua:

- Thêìn cuäng àaä trûúãng thaânh, nïn muöën àûúåc ài toâng chinh, xin haäy ban cho thêìn möåt con ngûåa.

Nhûäng ngûúâi khaác thêëy thïë àïìu cûúâi röå lïn maâ rùçng:

- Haäy chõu khoá àúåi cho boån ta keáo ài hïët àaä röìi haäy vaâo têìu ngûåa maâ choån, boån ta seä àïí laåi cho möåt con. Khi moåi ngûúâi àaä keáo ài hïët caã röìi, chaâng vaâo dùæt ngûåa ra thò

thêëy àoá laâ möåt con ngûåa queâ, khêåp khiïîng bûúác cao bûúác thêëp. Tuy vêåy, chaâng cuäng vêîn lïn ngûåa, phoáng vaâo rûâng sêu. Àïën bïn caånh rûâng röìi, chaâng cêët tiïëng goåi ba lêìn: "Hanxú sùæt!". Tiïëng goåi àêåp vaâo rûâng cêy nghe vang döåi.

Tûác thò ngûúâi rûâng hiïån ra hoãi:

- Mi muöën gò?

- Ta muöën coá möåt con ngûåa chiïën thêåt khoãe àïí ài àaánh giùåc.

- Àûúåc, mi seä coá ngûåa vaâ coân nhiïìu hún thïë nûäa. Ngûúâi rûâng quay trúã vaâo. Chó möåt laát sau, àaä thêëy coá ngûúâi coi ngûåa dùæt möåt con ngûåa chiïën tûâ trong rûâng ài ra. Löî muäi con vêåt thúã phò phò tûúãng chûâng rêët khoá àiïìu khiïín àûúåc noá. Sau con ngûåa laâ caã möåt àaám quên lñnh muä sùæt giaáp sùæt, lûúäi kiïëm saáng ngúâi dûúái aánh nùæng.

Chaâng trai trao con ngûåa queâ laåi cho ngûúâi lñnh coi ngûåa, nhaãy lïn con chiïën maä röìi vûúåt lïn caã àoaân quên. Luác chaâng tiïën túái gêìn chiïën trûúâng thò bïn nhaâ vua àaä bõ chïët nhiïìu ngûúâi vaâ àang sùæp phaãi ruát lui. Chaâng liïìn thuác àoaân quên àêìy àuã aáo giaáp vaâ muä truå, nhû möåt cúm löëc àaánh thöëc vaâo giûäa quên giùåc, àêåp tan hïët thaãy moåi sûác khaáng cûå. Giùåc àõnh ruát chaåy nhûng khöng kõp, chaâng trai àaä tiïën saát sau lûng chuáng röìi vaâ chaâng cûá thuác quên àaánh, àaánh maäi kyâ cho àïën luác khöng coân möåt tïn giùåc naâo söëng soát. Nhûng sau àoá chaâng chùèng quay vïì chöî vua maâ laåi dêîn quên theo àûúâng tùæt trúã

laåi khu rûâng cuä, goåi Hanxú sùæt.

Ngûúâi rûâng hoãi:

- Mi muöën gò?

- Nhêån laåi ngûåa cuãa mi ài, traã laåi cho ta con ngûåa queâ. Truyïån cöí Grim 180

Moåi viïåc xaãy ra sau àoá nhû yá muöën cuãa chaâng. Chaâng cûúäi con ngûåa queâ trúã vïì.

Luác vua vïì àïën cung àiïån, cöng chuáa ra mûâng thùæng trêån. Vua noái:

- Khöng phaãi do ta àaánh thùæng trêån, àoá laâ cöng cuãa möåt ngûúâi kyå sô laå mùåt àaä àem quên àïën giuáp ta.

Cöng chuáa hoãi ngûúâi kyå sô àoá laâ ai, nhûng chñnh vua cuäng khöng biïët, nïn vua chó noái:

- Ngûúâi êëy coân maãi àuöíi theo quên giùåc, nïn ta cuäng chûa àûúåc gùåp laåi.

Cöng chuáa beân hoãi thùm ngûúâi coi vûúân vïì tin tûác chaâng trai noå. Baác ta cûúâi maâ thûa rùçng:

- Gao cûúäi möåt con ngûåa queâ vûâa vïì àïën nhaâ xong. Moåi ngûúâi àïìu giïîu cúåt vaâ baão:

- Anh chaâng têåp tïînh vïì kia röìi.

Hoå coân hoãi móa gaä:

- Naây, suöët thúâi gian vûâa röìi, cêåu ruác vaâo nguã úã xoá naâo àêëy?

Nhûng gaä chó ön töìn àaáp: "Ta àaä laâm hïët sûác mònh, khöng coá ta coá leä àêët nûúác àaä nguy röìi", khiïën moåi ngûúâi cûúâi êìm lïn. Àûác vua phaán baão con gaái:

- Ta àõnh baáo laâ seä múã höåi lúán trong ba ngaây liïìn. Nhên dõp êëy con seä neám möåt quaã taáo bùçng vaâng, biïët àêu chaâng kyå sô laå mùåt kia khöng laåi.

Sau khi biïët tin, chaâng trai vöåi vaâo rûâng goåi Hanxú sùæt. Gaä hoãi:

- Mi muöën gò?

- Ta ûúác mong seä bùæt àûúåc quaã taáo vaâng cuãa cöng chuáa. Hanxú sùæt àaáp:

- Àûúåc, chùæc mi seä toaåi nguyïån, nhûng mi phaãi nhúá mùåc möåt böå

giaáp àoã vaâ cûúäi möåt con ngûåa höìng thêåt oai phong. Àïën ngaây höåi, chaâng trai cûúäi ngûåa túái, ài lêîn vaâo trong àaám kyå

sô maâ khöng ai nhêån ra àûúåc chaâng, cöng chuáa bûúác ra nhùçm phña caác kyå sô maâ neám quaã taáo vaâng. Chaâng bùæt ngay àûúåc röìi thuác ngûåa phoáng luön ài mêët.

Truyïån cöí Grim 181

Ngaây thûá hai, Hanxú sùæt cho chaâng möåt böå aáo giaáp baåc trùæng vúái möåt con ngûåa baåch. Chaâng bùæt àûúåc quaã taáo vaâ laåi thuác ngûåa phoáng ài mêët.

Àûác vua giêån lùæm phaán:

- Khöng thïí àûúåc, hùæn phaãi ra chêìu trûúác mùåt ta àïí ta hoãi tïn hoå.

Vua ra lïånh:

- Kyå sô naâo bùæt àûúåc quaã taáo maâ boã chaåy seä bõ àuöíi theo, nïëu khöng tûå yá quay laåi seä bõ àêm chïët.

Àïën ngaây thûá ba, chaâng trai àûúåc Hanxú sùæt cêëp cho möåt böå aáo giaáp àen vúái möåt con ngûåa ö. Chaâng laåi bùæt àûúåc quaã taáo. Luác chaâng boã chaåy, àaám quên sô cuãa nhaâ vua hoâ nhau àuöíi theo. Coá möåt ngûúâi àuöíi rêët saát, liïìn cheám möåt nhaát, muäi kiïëm lûúát ngang chên chaâng khiïën chaâng bõ thûúng. Chaâng chaåy thoaát nhûng vò con ngûåa phaãi nhaãy dûä quaá, chiïëc muä truå cuãa chaâng bõ tuöåt khoãi àêìu rúi mêët, moåi ngûúâi àïìu tröng thêëy maái toác vaâng rûåc. Hoå quay ngûåa vïì noái laåi cho vua biïët.

Höm sau, cöng chuáa hoãi thùm ngûúâi coi vûúân vïì chaâng trai.

- Gaä ta àang laâm úã ngoaâi vûúân. Thïë maâ gaä ta cuäng ài dûå höåi àêëy, maäi töëi qua múái vïì. Gaä coá cho caác chaáu nhaâ töi xem ba quaã taáo vaâng maâ gaä bùæt àûúåc.

Vua cho àoâi chaâng. Chaâng vaâo hêìu, àêìu vêîn àöåi muä. Nhûng cöng chuáa àaä bûúác túái boã chiïëc muä xuöëng. Tûác thò maái toác vaâng ruã

xuöëng àïën têån vai, àeåp quaá, moåi ngûúâi àïìu phaãi kinh ngaåc. Vua hoãi:

- Coá phaãi chñnh ngûúi laâ ngûúâi kyå sô àïën àaám höåi möîi ngaây trang phuåc möåt maâu vaâ àaä bùæt àûúåc ba quaã taáo vaâng àoá khöng?

Chaâng àaáp:

- Daå thûa chñnh thêìn àoá aå, vaâ àêy laâ ba quaã taáo. Chaâng moác tuái lêëy ba quaã taáo dêng lïn vua:

- Nïëu nhû hoaâng thûúång coân àoâi thêìn phaãi coá vêåt chûáng gò khaác nûäa thò xin haäy xem vïët thûúng àêy. Thêìn àaä bõ thûúng trong luác bõ

àaám quên sô àuöíi. Nhûng thêìn cuäng chñnh laâ ngûúâi kyå sô àaä giuáp hoaâng thûúång chiïën thùæng quên giùc bûäa trûúác àoá. Vua phaán:

Truyïån cöí Grim 182

- Ta thêëy röìi, ta chõu ún nhaâ ngûúi, ta coá thïí laâm gò àïí ngûúi vui loâng.

Chaâng àaáp:

- Têu hoaâng thûúång, thêìn chó xin àûúåc cuâng cöng chuáa kïët duyïn.

Cöng chuáa cûúâi maâ rùçng:

- Chaâng thêåt khöng biïët uáp múã chuát naâo.

Naâng tiïën laåi öm hön chaâng.

Höm cûã haânh hön lïî, caã cha meå chaâng cuäng àïën, hai ngûúâi rêët vui mûâng vò hoå àaä mêët hy voång gùåp laåi con tûâ lêu lùæm röìi. Vûâa luác moåi ngûúâi ngöìi vaâo baân tiïåc xong, böîng thêëy ngûâng tiïëng nhaåc, cûãa lúán múã ra, möåt võ hoaâng àïë oai phong lêîm liïåt bûúác vaâo, theo sau khöng biïët bao nhiïu laâ ngûúâi hêìu. Võ hoaâng àïë êëy bûúác thùèng àïën chöî chaâng trai, öm chaâng baão:

- Ta chñnh laâ Hanxú sùæt àêëy. Ta àaä bõ phuâ pheáp biïën thaânh möåt ngûúâi rûâng nhûng con àaä giaãi thoaát cho ta. Tûâ nay moåi thûá cuãa caãi maâ ta coá àïìu thuöåc vïì con.

Cêu chuyïån giuáp caác em hiïíu vïì tònh nghôa cuãa con ngûúâi àöëi vúái nhau. Chñnh sûå giuáp àúä nhau trong luác khoá khùn àaä giaãi thoaát àûúåc caã buâa mï vaâ phuâ pheáp.

Truyïån cöí Grim 183

Hai öng chaáu

Xûa coá möåt öng cuå giaâ nua tuöíi taác, mùæt múâ, tai nùång, chên tay run lêíy bêíy. Khi ngöìi ùn, cuå cêìm thòa khöng vûúng, àaánh àöí xuáp ra khùn baân; xuáp rúi ra caã ngoaâi miïång. Con trai vaâ con dêu thêëy thïë

khöng thñch, àuöíi cuå ra ngöìi möåt xoá sau loâ sûúãi vaâ lêëy thûác ùn vaâo baát saânh cho cuå ùn. Maâ naâo coá cho cuå ùn no! Möîi khi cuå liïëc mùæt vïì

phña baân ùn, cuå laåi rêìu rêìu neát mùåt, rúm rúám nûúác mùæt. Möåt höm cuå run tay, àaánh rúi caái baát xuöëng àêët, baát vúä tan. Cö

naâng dêu mùæng nhiïëc cuå, nhûng cuå chó nñn lùång, thúã daâi. Chõ ta mua cho cuå caái baát khaác bùçng göî chó àaáng vaâi xu. Tûâ àoá, cuå phaãi ùn bùçng chiïëc baát êëy.

Caách àoá ñt lêu hai vúå chöìng thêëy àûáa con trai lïn böën tuöíi ngöìi gheáp mêëy maãnh göî úã dûúái àêët.

Böë hoãi con:

- Con laâm gò àêëy, con?

Àûáa beá àaáp:

- Con laâm caái baát àïí cho böë meå ùn khi con lúán lïn. Nghe con noái, hai vúå chöìng lùång leä nhòn nhau möåt luác, röìi cuâng oâa lïn khoác àûa öng cuå lïn ngöìi úã baân. Thïë laâ tûâ àoá, hoå laåi àïí cuå

ngöìi ùn cuâng baân, nhúä öng cuå coá àaánh àöí ñt xuáp ra baân cuäng chùèng noái gò nûäa.

Cêu chuyïån cho ta thêëy möåt àiïìu roä raâng laâ: "nûúác mùæt chaãy xuöi". Böë meå naâo cuäng yïu con mònh nhêët. Nïëu con caái àöëi xûã khöng àuáng vúái böë meå giaâ thò khi vïì giaâ con caái seä àöëi xûã laåi nhû thïë. Truyïån cöí Grim 184

Saáu con thiïn nga

Ngaây xûa coá möåt öng vua ài sùn úã möåt khu rûâng lúán, vò vua àuöíi theo möåt con thuá hùng quaá nïn quên hêìu khöng ai theo kõp. Töëi àïën, vua àûáng lùång nhòn quanh, thêëy mònh àaä bõ laåc àûúâng, khöng tòm àûúåc löëi ra. Böîng vua thêëy coá möåt muå giaâ, àêìu lùæc lû ài túái: àoá laâ möåt muå phuâ thuãy. Vua baão muå:

- Naây cuå, cuå coá thïí laâm ún chó cho töi löëi ra khoãi rûâng àûúåc khöng?

Muå àaáp:

- Têu bïå haå, àûúåc chûá. Caái àoá giaâ laâm àûúåc, nhûng vúái möåt àiïìu kiïån maâ nïëu bïå haå khöng chêëp nhêån thò bïå haå khöng bao giúâ ra àûúåc khoãi rûâng naây vaâ seä chïët àoái úã àêy.

Vua hoãi:

- Àiïìu kiïån gò húã cuå?

- Giaâ coá möåt àûáa con gaái àeåp nhêët àúâi. Bïå haå chûa tûâng thêëy ai àeåp àïën thïë àêu, thêåt xûáng àaáng laâm vúå vua. Nïëu bïå haå àöìng yá lêëy noá laâm hoaâng hêåu thò giaâ seä chó àûúâng cho bïå haå ra khoãi rûâng. Trong luác hoaãng súå, vua bùçng loâng ngay. Muå giaâ dêîn vua àïën ngöi nhaâ nhoã cuãa muå. Con gaái muå ngöìi bïn lûãa. Cö àûáng dêåy ra àoán vua ngay, nhû àaä sùén saâng chúâ vua àïën. Vua thêëy cö tuyïåt àeåp nhûng khöng thñch, nhòn cö, vua caãm thêëy rúân rúån. Sau khi vua àùåt cö lïn mònh ngûåa thò muå chó àûúâng cho vua. Vua vïì àïën cung àiïån laâm lïî cûúái.

Nguyïn vua àaä lêëy vúå möåt lêìn vaâ hoaâng hêåu sinh àûúåc baãy con, saáu trai möåt gaái, vua yïu quñ vö cuâng. Súå ngûúâi dò gheã àöëi vúái con mònh khöng töët maâ coân coá thïí laâm khöí chuáng nûäa vua àûa chuáng àïën úã möåt toâa lêu àaâi hiu quaånh giûäa rûâng sêu. Lêu àaâi rêët kñn, àûúâng ài àïën khoá maâ tòm àûúåc, chñnh vua cuäng khöng tòm ra àûúâng nïëu khöng àûúåc möåt baâ laäo cho möåt quêån chó coá pheáp laå. Khi vua neám quêån chó vïì phña trûúác, noá seä tûå gúä ra vaâ chó àûúâng cho vua. Truyïån cöí Grim 185

Nhaâ vua luön luön ài thùm caác con yïu dêëu, nïn hoaâng hêåu àïí yá

àïën sûå vùæng mùåt cuãa vua, Muå dò gheã toâ moâ muöën biïët vua ài vaâo rûâng möåt mònh laâm gò. Muå beân cho thõ vïå cuãa vua nhiïìu tiïìn, chuáng noái löå bñ mêåt cho muå biïët vaâ noái caã àïën cuöån chó biïët àûa àûúâng. Muå bûát rûát khöng yïn têm, maäi cho àïën luác muå tòm ra àûúåc chöî

vua àïí cuöån chó. Muå beân may möåt söë aáo loát bùçng luåa trùæng vaâ khêu buâa vaâo vò muå hoåc àûúåc ñt pheáp cuãa meå. Möåt höm, vua ruöíi ngûåa ài sùn vùæng, muå mang aáo ài theo cuöån chó dêîn àûúâng vaâo rûâng. Boån treã thêëy tûâ xa coá boáng ngûúâi àïën tûúãng laâ cha yïu dêëu, vöåi vui mûâng chaåy laåi àoán, Muå beân tung truâm lïn möîi àûáa möåt caái aáo, aáo vûâa àuång vaâo ngûúâi thò chuáng biïën ra thiïn nga bay vûúåt qua rûâng biïën mêët. Muå húán húã vïì nhaâ, tûúãng laâ àaä trûâ àûúåc luä con chöìng. Nhûng muå khöng ngúâ laâ coân cö con gaái khöng chaåy ra àoán cha cuâng caác anh.

Möåt höm, vua àïën thùm caác con thò chó thêëy con gaái thöi. Vua hoãi:

- Caác anh con àêu?

Cö àaáp:

- Trúâi úi, cha yïu dêëu! Caác anh con ài mêët röìi, boã laåi mònh con. Röìi cö kïí cho vua nghe cö àûáng úã cûãa söí nhòn thêëy nhûäng gò, caác anh cö hoáa thiïn nga bay qua rûâng thïë naâo, vaâ àûa cho vua xem nhûäng löng chim cö nhùåt àûúåc úã ngoaâi sên. Vua rêët buöìn baä nhûng khöng ngúâ laâ hoaâng hêåu laâm viïåc àöåc aác êëy. Vua súå cö gaái cuäng bõ

mêët nöët nïn àõnh mang cö ài cuâng. Nhûng cö súå dò gheã nïn xin vua haäy àïí cö úã laåi toâa lêu àaâi trong rûâng àïm êëy nûäa. Cö gaái àaáng thûúng nghô buång:

- Mònh khöng thïí úã àêy lêu àûúåc nûäa, mònh phaãi tòm caác anh múái àûúåc.

Àïm àïën, cö tröën vaâo rûâng. Cö ài suöët àïm höm êëy caã ngaây höm sau, maäi àïën luác mïåt quaá khöng ài àûúåc nûäa. Luác àoá, cö thêëy möåt chiïëc lïìu hoang. Cö bûúác vaâo thò thêëy möåt cùn buöìng coá saáu chiïëc giûúâng nhoã. Nhûng cö khöng daám nùçm vaâo chiïëc naâo, maâ chui xuöëng nùçm úã gêìm giûúâng, àõnh nguã àïm àoá trïn nïìn àêët rùæn. Nhûng túái luác mùåt trúâi sùæp lùån cö nghe coá tiïëng laâo xaâo vaâ thêëy saáu con thiïn nga bay qua cûãa söí chui vaâo. Chuáng ngöìi xuöëng àêët, thöíi lêîn cho nhau, cho bay hïët löng; böå löng thiïn nga truát ra nhû

Truyïån cöí Grim 186

möåt chiïëc aáo loát. Cö gaái nhêån ra caác anh mònh, mûâng lùæm, chui úã

gêìm giûúâng ra. Caác anh tröng thêëy em cuäng mûâng rúä chùèng keám. Nhûng vui chùèng àûúåc bao lêu, caác anh baão em:

- Em khöng úã àêy àûúåc àêu. Àêy laâ saâo huyïåt cuãa boån cûúáp, chuáng vïì thêëy em seä giïët em mêët.

Em hoãi:

- Thïë caác anh coá caách naâo che chúã em khöng?

Caác anh noái:

- Khöng, vò möîi töëi, caác anh chó coá thïí truát böå löng thiïn nga, hiïån nguyïn hònh ngûúâi trong möåt khùæc àöìng höì, sau àoá laåi phaãi biïën thaânh thiïn nga.

Em khoác hoãi:

- Thïë khöng coá caách naâo giaãi thoaát caác anh aâ?

Caác anh àaáp:

- Khöng àûúåc àêu! Khoá lùæm. Trong saáu nùm, em khöng àûúåc noái àûúåc cûúâi. Trong thúâi gian êëy, em phaãi may cho caác anh saáu chiïëc aáo loát nhoã bùçng hoa thuáy cuác. Nïëu em noái nûãa lúâi laâ cöng toi hïët.

Caác anh vûâa noái xong thò möåt khùæc àöìng höì àaä qua, caác anh laåi biïën thaânh thiïn nga bay qua cûãa söí mêët.

Cö gaái nhêët àõnh giaãi thoaát cho caác anh, duâ coá phaãi hy sinh tñnh maång. Cö rúâi boã chiïëc lïìu hoang, vaâo giûäa rûâng, leo lïn cêy nguã

àïm. Saáng höm sau, cö ài haái hoa thuáy cuác vaâ bùæt àêìu khêu aáo. Cö

chùèng noái nùng àûúåc vúái ai maâ cuäng chùèng buöìn heá miïång cûúâi. Cö

chó ngöìi möåt chöî chùm chuá laâm.

Möåt thúâi gian àaä qua. Vua xûá êëy cuâng thúå sùn vaâo rûâng tòm thuá, àïën cêy cö ngöìi. Hoå goåi cö:

- Cö haäy xuöëng àêy vúái chuáng töi, chuáng töi khöng haåi gò cö

àêu.

Cö chó lùæc àêìu. Hoå hoãi döìn maäi, cö liïìn neám xuöëng cho hoå chiïëc dêy chuyïìn àeo cöí bùçng vaâng, tûúãng laâm nhû thïë cho hoå yïn ài. Nhûng hoå vêîn khöng chõu thöi, cö liïìn vûát chiïëc thùæt lûng cuãa cö

xuöëng. Thêëy vêîn chûa öín cö vûát thïm nõt bñt têët, röìi dêìn dêìn dêìn vûát têët caã caác thûá mùåc trïn ngûúâi coá thïí vûát àûúåc, àïën nöîi cö chó coân chiïëc aáo loát.

Truyïån cöí Grim 187

Nhûäng ngûúâi thúå sùn khöng vò thïë maâ chõu luâi. Hoå treâo lïn cêy, ùém cö xuöëng àûa àïën trûúác mùåt vua.

Vua hoãi:

- Naâng laâ ai? Naâng ngöìi trïn cêy laâm gò?

Cö khöng àaáp. Vua duâng àuã caác thûá tiïëng vua biïët maâ cö vêîn cêm nhû hïën. Nhûng cö àeåp quaá khiïën loâng vua rung àöång. Vua yïu cö tha thiïët. Vua khoaác aáo ngûåc cho cö, àùåt cö lïn kiïåu ngöìi trûúác mònh àûa vïì cung àiïån. Vua cho cö mùåc quêìn aáo sang troång, cö àeåp löång lêîy nhû möåt ngaây nùæng àeåp, nhûng cö vêîn khöng noái nûãa lúâi. Vua àûa cö laåi ngöìi úã baân ùn, cho ngöìi bïn mònh. Daáng àiïåu nhu mò

vaâ e lïå cuãa cö khiïën vua rêët haâi loâng.

Vua noái:

- Ta thiïët tha muöën lêëy cö naây, ta khöng lêëy möåt ai khaác trong thiïn haå àêu.

Mêëy höm sau, vua lêëy naâng.

Vua coá möåt baâ meå gheã àöåc aác, khöng bùçng loâng vúái àaám cûúái naây, vaâ noái xêëu hoaâng hêåu treã tuöíi. Baâ baão:

- Khöng biïët caái con naây úã àêu ra maâ noá khöng noái nùng gò

àûúåc. Noá khöng xûáng àaáng laâm vúå vua.

Hún möåt nùm sau, khi hoaâng hêåu sinh con àêìu loâng. Muå bùæt tröåm ài vaâ lûâa khi naâng nguã böi maáu vaâo möìm naâng. Röìi muå têu vua laâ naâng ùn thõt ngûúâi. Vua khöng tin, khöng àïí ai laâm haåi naâng. Luác naâo naâng cuäng ngöìi khêu aáo loát, ngoaâi ra khöng àïí yá àïën caái gò khaác. Lêìn sau, naâng laåi sinh möåt àûáa con trai khaáu khónh. Meå gheã quó quyïåt laåi lûâa vua nhû lêìn trûúác. Vua vêîn nhêët àõnh khöng tin lúâi muå. Vua baão:

- Naâng trong saåch vaâ töët buång, khöng thïí laâm viïåc êëy àêu. Nïëu naâng noái àûúåc vaâ coá thïí tûå bïnh vûåc àûúåc thò seä minh oan àûúåc. Nhûng àïën lêìn thûá ba, muå giaâ laåi ùn tröåm àûáa beá múái àeã vaâ laåi töë caáo hoaâng hêåu. Naâng vêîn khöng noái nûãa lúâi àïí minh oan. Vua khöng laâm khaác àûúåc phaãi àûa naâng ra toâa xûã. Naâng bõ kïët töåi chïët thiïu.

Àaä àïën ngaây haânh hònh, cuäng laâ ngaây cuöëi cuâng cuãa thúâi gian saáu nùm khöng àûúåc noái, cûúâi, ngaây naâng seä giaãi thoaát àûúåc caác anh khoãi yïu thuêåt. Saáu chiïëc aáo loát àaä khêu xong chó coân thiïëu caánh tay aáo chiïëc cuöëi cuâng. Khi naâng bõ dêîn àïën àöëng cuãi, úã dûúái sùæp Truyïån cöí Grim 188

chêm lûãa, naâng nhòn quanh thò thêëy saáu con thiïn nga bay trïn khöng laåi. Naâng caãm thêëy mònh sùæp àûúåc cûáu thoaát, loâng mûâng khön xiïët.

Thiïn nga bay raâo raâo túái chöî naâng, saâ xuöëng thêëp àïí naâng coá

thïí neám aáo loát lïn túái àûúåc. AÁo vûâa àuång chim thò löng thiïn nga rúi xuöëng liïìn, caác anh naâng hiïån lïn hònh ngûúâi àûáng trûúác naâng, vui veã, àeåp àeä. Chó coá ngûúâi em cuöëi cuâng laâ chiïëc aáo coân thiïëu caánh tay traái vò vêåy úã lûng coân coá möåt caánh thiïn nga. Anh em öm nhau hön tròu mïën; hoaâng hêåu àïën tòm vua, vua rêët àöîi ngaåc nhiïn. Naâng noái:

- Têu bïå haå, giúâ thiïëp múái àûúåc pheáp noái vaâ böåc löå laâ thiïëp àaä bõ

oan.

Naâng kïí laåi êm mûu muå giaâ àaä lêëy tröåm ba àûáa con àem giêëu ài. Vua tòm àûúåc con mûâng rúä lùæm, coân muå dò gheã cay nghiïåt kia phaãi àïìn töåi. Muå bõ troái trïn àöëng lûãa vaâ bõ thiïu ra tro. Vua vaâ

hoaâng hêåu cuâng saáu anh hûúãng haånh phuác daâi lêu. Caác em vûâa àûúåc àoåc möåt trong nhûäng cêu chuyïån hay trong böå

truyïån cöí Grim. Truyïån ca ngúåi têëm loâng vaâng cuãa ngûúâi con gaái biïët hy sinh têët caã àïí cûáu caác anh mònh. Naâng rêët xûáng àaáng àûúåc hûúãng haånh phuác lêu daâi.

Truyïån cöí Grim 189

Chuá beá ngheâo dûúái nêëm möì

Xûa coá möåt chuá beá chùn dï ngheâo, böë meå àïìu chïët caã, quan trïn àûa chuá cho möåt nhaâ giaâu nuöi daåy. Song vúå chöìng nhaâ naây rêët cay nghiïåt. Cuãa caãi àaä coá thûâa maâ hoå vêîn tham lam buãn xón. Hïî coá ai ùn mêët cuãa hoå möåt tñ baánh mò laâ hoå àaä tûác giêån röìi. Chuá beá phaãi laâm cêåt lûåc maâ àûúåc ùn rêët ñt maâ thûúâng laâ ùn àoân nhiïìu hún. Möåt höm, chuã giao cho chuá tröng con gaâ maái vaâ möåt àaân gaâ con. Gaâ meå àuöíi con laåc qua möåt buåi têìm xuên. Böîng möåt con diïìu hêu tûâ trïn cao böí xuöëng, quùåp lêëy gaâ meå bay ài mêët. Chuá beá lêëy hïët húi sûác gaâo: "Keã cùæp! keã cùæp! Bùæt lêëy quên keã cùæp!". Nhûng naâo coá ñch gò. Diïìu hêu àêu coá chõu tha möìi vïì traã. Chuã nghe tiïëng kïu vöåi chaåy ra. Luác biïët laâ mêët gaâ, hùæn ta giêån àiïn lïn àaánh chuá beá túái têëp, àïën nöîi mêëy ngaây sau chuá vêîn khöng nhuác nhñch àûúåc. Giúâ chuá phaãi tröng àaân gaâ vùæng meå. Khoá khùn caâng nhiïìu hún vò luä gaâ cûá boã chaåy lung tung. Chuá beân nghô ra möåt caách, chuá lêëy dêy buöåc chùçng luä gaâ laåi vúái nhau. Chuá tûúãng thïë laâ diïìu hêu khöng thïí bùæt àûúåc möåt con gaâ naâo nûäa. Nhûng chuá àaä lêìm to, mêëy höm sau, chuá vûâa nguã thiïëp ài vò mïåt vaâ àoái thò con chim àöåc aác kia laåi àïën, saâ xuöëng bùæt möåt con gaâ con. Vò con noå àaä buöåc chùçng vaâo con kia nïn diïìu hêu vúá àûúåc troån caã möåt àaân. Noá tha tñt lïn ngoån cêy nuöët hïët saåch. Vûâa khi êëy tïn nhaâ giaâu cuäng vïì túái nhaâ. Thêëy tai hoåa xaãy ra, hùæn phaát khuâng, laåi àaánh chuá beá möåt trêån khöng tiïëc tay, àïën nöîi chuá phaãi nùçm liïåt giûúâng mêëy ngaây liïìn. Khi chuá àaä ài laåi àûúåc, hùæn baão: "Maây àêìn àöån quaá khöng thïí

naâo tröng coi caái gò hïët, thöi àïí sai vùåt vêåy". Hùæn giao cho chuá möåt laân nho àïën biïëu viïn thêím phaán, keâm theo möåt bûác thû. Giûäa àûúâng, vûâa àoái vûâa khaát, chõu chùèng nöíi, chuá beá àaánh liïìu ùn mêët hai chuâm nho. Luác chuá àem nho àïën nhaâ

tïn thêím phaán, viïn quan naây boác thû ra xem, röìi laåi thêëy thiïëu mêët hai chuâm nho liïìn baão:

Truyïån cöí Grim 190

- Thiïëu mêët hai chuâm.

Chuá beá thêåt thaâ thuá nhêån laâ giûäa àûúâng àoái vaâ khaát quaá chuá àaä

troát ùn mêët söë nho àoá röìi. Viïn thêím phaán viïët thû cho ngûúâi nöng dên àoâi phaãi nöåp àuã söë nho nhû àaä viïët trong thû. Lêìn naây chuá beá laåi phaãi àem nho vúái möåt laá thû khaác ài. Vaâ doåc àûúâng, àoái khaát quaá, cûåc chùèng àaä, cuäng nhû lêìn trûúác, chuá laåi ùn mêët hai chuâm. Song lêìn naây, àïí giêëu bûác thû khoãi löå, chuá àaä luåc laân lêëy thû ra, chùån dûúái möåt hoân àaá röìi ngöìi àeâ lïn trïn. Thïë maâ viïn thêím phaán vêîn cûá hoãi chuá vïì söë nho bõ thiïëu. Chuá kïu lïn: "Trúâi úi, sao maâ öng biïët àûúåc! Àïën bûác thû cuäng khöng thïí biïët chuyïån êëy cú maâ, vò töi àaä chùån möåt hoân àaá lïn röìi". Viïn thêím phaán phò cûúâi vïì sûå ngêy ngö cuãa chuá. Öng ta biïn thû

cho tïn nhaâ giaâu khuyïn hùæn nïn àöëi xûã töët hún vúái chuá beá ngheâo, phaãi cho chuá ùn uöëng àêìy àuã vaâ daåy cho chuá biïët phên biïåt phaãi traái.

Con ngûúâi nhêîn têm noái: "Röìi ta seä dêåy cho maây phên biïåt. Nïëu maây muöën ùn thò maây cuäng phaãi chõu laâm. Maây laâm sai traái, ta seä

daåy maây bùçng roi voåt".

Höm sau hùæn giao cho chuá beá möåt viïåc khoá. Chuá phaãi bùm mêëy boá rúm laâm thûác ùn cho ngûåa. Hùæn àe chuá: "Trong nùm tiïëng nûäa, ta trúã vïì, nïëu maây vêîn chûa bùm xong chöî rúm naây thò ta seä àaánh cho maây möåt trêån boâ lï boâ la". Hùæn cuâng vúå, àêìy túá trai, àêìy túá gaái ài phiïn chúå haâng nùm vaâ chó àïí laåi cho chuá beá coá möåt mêíu baánh mò con. Chuá beá ngöìi trïn àöëng rúm ra sûác bùm. Àûúåc möåt luác thêëy noáng, chuá cúãi aáo ngoaâi ra quùèng lïn àöëng rúm. Trong buång chó lo laâm khöng kõp, chuá ra sûác bùm. Giûäa luác hùng haái, chuá quïn khuêëy bùm naát caã têëm aáo cuãa chuá lêîn trong rúm. Àïën luác nhúá ra thò àaä

muöån röìi, khöng coân laâm thïë naâo àûúåc nûäa. Chuá kïu lïn: "Trúâi úi, chïët töi röìi. Con ngûúâi cay nghiïåt kia coá bao giúâ doåa suöng àêu! Hùæn vïì maâ thêëy mònh laâm thïë naây thò hùæn seä àaánh mònh chïët mêët. Thaâ

tûå tûã trûúác coân hún".

Àaä coá möåt lêìn chuá beá nghe thêëy muå chuã baão: "ÚÃ dûúái gêìm giûúâng coá niïu thuöëc àöåc". Sûå thêåt muå ta chó noái àïí doåa nhûäng keã

tham ùn vò niïu àoá àûång mêåt ong. Chuá múái boâ vaâo gêìm giûúâng löi caái niïu ra àaánh hïët nhùén.

Truyïån cöí Grim 191

Chuá tûå baão: "Khöng hiïíu sao ngûúâi ta vêîn baão caái chïët laâ cay àùæng maâ mònh ùn laåi chó thêëy ngoåt. Traách naâo muå chuã cûá muöën àûúåc chïët".

Chuá ngöìi lïn caái ghïë, bònh tônh àúåi chïët. Nhûng chuá khöng thêëy mònh laã ài, traái laåi nhúâ moán ùn rêët böí kia, chuá laåi caãm thêëy mònh khoãe ra. Chuá tûå baão: Chùæc khöng phaãi laâ thuöëc àöåc. Song mònh coân nhúá coá lêìn laäo chuã baão: Trong hoâm quêìn aáo coá chai thuöëc diïåt ruöìi. Nhêët àõnh noá laâ thuöëc àöåc thêåt vaâ phaãi uöëng thûá thuöëc àoá

múái chïët àûúåc". Song àoá cuäng khöng phaãi laâ thuöëc diïåt ruöìi thêåt maâ

chñnh laâ rûúåu nho.

Chuá löi caái chai ra tu saåch. Chuá baão: "Thûá thuöëc àöåc naây cuäng ngoåt". Nhûng chó möåt luác sau rûúåu bùæt àêìu ngêëm. Chuá thêëy ngûúâi ngêy ngêët laåi nghô buång: chùæc chïët àïën núi röìi. Chuá tûå nhuã: "Coá leä

mònh sùæp chïët, phaãi ài ngay ra nghôa àõa tòm sùén lêëy möåt caái huyïåt múái àûúåc". Chuá bûúác ài laão àaão, àïën nghôa àõa nùçm trong möåt caái huyïåt múái àaâo. Möîi luác, chuá thêëy mònh caâng thïm choaáng vaáng. Gêìn àoá coá möåt quaán ùn, trong quaán àang coá àaám cûúái. Nghe tiïëng nhaåc, chuá beá cûá ngúä mònh àaä lïn túái thiïn àaâng. Sau àoá chuá lim ài hoaân toaân. Chuá beá khöng bao giúâ tónh laåi nûäa, húi rûúåu noáng vaâ

sûúng àïm giaá buöët laâm chuá chïët thêåt. Chuá maäi maäi úã laåi núi chuá àaä

nùçm xuöëng.

Tïn nhaâ giaâu nghe tin chuá beá chïët súå lùæm, hùæn chó lo bõ toâa aán xeát xûã. Hùæn lo súå quaá ngaä xuöëng àêët ngêët ài. Muå vúå khi êëy àang rang luáa maåch dûúái bïëp vöåi chaåy lïn tòm caách chaåy chûäa cho chöìng. Naâo ngúâ ngoån lûãa böëc vaâo loâng chaão, röìi chaáy lan ra khùæp nhaâ. Vaâi giúâ sau chó coân laåi möåt àöëng tro taân. Nhûäng nùm cuöëi cuâng cuãa àúâi hoå, caã hai ngûúâi àïìu bõ lûúng têm cùæn rûát vaâ söëng rêët ngheâo naân cûåc khöí.

Caác em coá thêëy chuá beá ngheâo àaáng thûúng khöng? Chuá beá chõu rêët nhiïìu khöí cûåc àïën nöîi chuá phaãi tòm àïën caái chïët nhûng tïn nhaâ

giaâu phaãi ên hêån suöët àúâi.

Truyïån cöí Grim 192

Nhûäng ngûúâi khön

Möåt höm, möåt baác nöng dên ruát úã xoá nhaâ ra chiïëc gêåy göî trùn röìi baão vúå:

- Naây nhaâ aå, töi ài ba ngaây nûäa múái vïì àêëy. Nïëu laái boâ coá àïën mua ba con boâ nhaâ ta, thò nhaâ baán reã cuäng àûúåc, nhûng phaãi lêëy hai trùm àöìng, keám thò àûâng coá baán nghe chûa.

Vúå àaáp:

- Nhaâ cûá viïåc ài ài, cêìu trúâi phuâ höå. Töi úã nhaâ seä laâm àuáng lúâi nhaâ dùån.

- Chaâ! Khi nhaâ coân beá àaä coá lêìn ngaä àêåp àêìu xuöëng àêët, àïën giúâ

vêîn coân bõ aãnh hûúãng. Nhûng töi dùån nhaâ nhúá, nïëu nhaâ laâm gò dúá

dêín, töi vïì seä àaánh cho thêm tñm mònh mêíy bùçng chiïëc gêåy töi àang cêìm trong tay àêy naây, àïën möåt nùm cuäng vêîn coân vïët lùçn, töi noái khöng ngoa àêu.

Noái röìi baác ta ài.

Saáng höm sau, laái boâ àïën. Baác gaái cuäng khöng phaãi noái nhiïìu lúâi. Hùæn xem boâ xong, hoãi giaá röìi noái:

- Tònh giaá êëy àûúåc thöi, thêåt laâ giaá chöî baâ con. Àïí töi mang boâ

ài ngay.

Hùæn thaáo dêy buöåc, luâa boâ ra khoãi chuöìng. Khi hùæn dùæt boâ ra khoãi sên thò baác gaái nùæm lêëy tay aáo hùæn baão:

- Baác phaãi àûa töi hai trùm àöìng àaä, khöng thò töi khöng àïí cho ài àêu.

Laái boâ àaáp:

- Àûúåc, àûúåc thöi. êëy töi quïn khöng mang theo hêìu bao. Nhûng baác àûâng lo. Baác cûá yïn chñ, thïë naâo töi cuäng traã soâng phùèng. Naây nheá, töi mang ài hai con boâ thöi, coân con thûá ba töi àïí laåi laâm tin.

Baác gaái cho viïåc êëy laâ minh baåch, àïí cho tïn laái mang boâ ài vaâ

nghô buång:

Truyïån cöí Grim 193

- Thêìy noá thêëy mònh khön ngoan thïë chùæc laâ mûâng lùæm àêëy. Àïën ngaây thûá ba, baác nöng dên àuáng heån vïì nhaâ, hoãi ngay xem boâ àaä baán chûa. Baác gaái àaáp:

- Dô nhiïn laâ baán röìi, thêìy noá aå. Maâ nhû thêìy noá dùån, baán àuáng hai trùm àöìng. Boâ nhaâ mònh thò cuäng chùèng àaáng giaá êëy àêu, nhûng baác laái thuêån mua luön, chùèng coâ keâ gò caã.

Baác trai hoãi:

- Thïë tiïìn àêu?

- Töi chûa cêìm. Baác laái quïn mang theo hêìu bao nhûng baác êëy mang laåi ngay àêëy. Baác êëy coá àïí vêåt laâm tin rêët chùæc chùæn. Baác trai hoãi:

- Cuãa tin gò thïë?

- Baác êëy àïí laåi àêy möåt trong ba con boâ laâm tin, traã tiïìn xong múái dùæt nöët ài. Töi khön lùæm, thêìy noá aå! Töi giûä laåi con beá nhêët vò

noá ùn ñt nhêët.

Baác trai tûác quaá, giú gêåy lïn àõnh cho baác gaái möåt trêån àoân nhû

baác àaä baão trûúác. Nhûng röìi baác laåi haå gêåy xuöëng noái:

- Bu maây thêåt laâ ngu nhû boâ, ngu nhêët trêìn àúâi naây. Nhûng töi thûúng haåi bu noá quaá. Thöi àïí töi ài ba ngaây nûäa xem coá gùåp ai ngu àêìn hún bu maây khöng. Nïëu gùåp, thò seä tha cho bu maây. Nïëu khöng gùåp thò töi nhêët àõnh cho bu maây möåt trêån àoân nïn thên. Baác ài theo àûúâng caái röìi ngöìi trïn möåt hoân àaá, àúåi xem sûå viïåc ra sao. Baác thêëy möåt chiïëc xe ài túái. Trïn xe chó coá möåt ngûúâi àaân baâ àûáng chûá khöng ngöìi trïn àöëng rúm úã ngay trïn xe maâ cuäng khöng ài böå dùæt boâ bïn xe. Baác nghô buång àêy hùèn laâ ngûúâi ngu àêìn mònh àang tòm, liïìn nhaãy xuöëng vaâ chaåy loùng quùng trûúác xe y nhû ngûúâi mêët trñ.

Ngûúâi àaân baâ baão baác:

- Ú baác kia! Töi coá quen biïët gò baác àêu? Baác úã àêu àïën àêy?

Baác nöng dên àaáp:

- Töi úã trïn trúâi rúi xuöëng àêëy. Khöng biïët laâm caách naâo lïn trúâi laåi àûúåc. Baác coá àûa töi lïn àûúåc khöng?

Truyïån cöí Grim 194

Ngûúâi kia àaáp:

- Khöng àûúåc àêu. Töi coá biïët àûúâng àêu. Nïëu baác úã trïn trúâi xuöëng thò baác laâm ún cho töi hoãi thùm nhaâ töi ra sao. Thêìy noá àaä

chêìu trúâi àûúåc ba nùm nay. Chùæc laâ baác coá gùåp thêìy noá nhaâ töi.

- Coá, coá töi coá gùåp baác trai. Leä dô nhiïn laâ moåi ngûúâi khöng phaãi ai nêëy àïìu öín caã àêu. Baác trai chùn cûâu cuäng löi thöi rùæc röëi lùæm, noá

nhaãy lïn nuái, noá laåc vaâo baäi hoang, baác trai cûá phaãi luön ài tòm àïí

húåp àaân. Quêìn aáo mùæc vaâo buåi rêåm rúi tûâng maãnh, phúi caã da thõt ra. Trïn êëy khöng coá tuyïët, thaánh Pïtrut khöng cho ai vaâo, nhû baâ

nghe chuyïån cöí tñch àaä biïët àêëy.

Ngûúâi àaân baâ kïu lïn:

- Chïët chûa, coá ai ngúâ àêu nöng nöîi êëy! Àïí töi ài lêëy böå quêìn aáo ngaây chuã nhêåt coân treo trong tuã úã nhaâ, àïí thêëy noá mùåc cho lõch sûå. Nhúâ baác laâm ún mang giuáp cho thêìy noá nheá!

Baác nöng dên àaáp:

- Khöng àûúåc àêu. Khöng thïí mang quêìn aáo lïn trúâi àûúåc àêu. Àïën cöíng trúâi laâ bõ thu àêëy.

- Naây baác aå, höm qua töi baán chöî luáa töi àûúåc khaá tiïìn muöën gûãi lïn cho thêìy chaáu. Nïëu baác giêëu tiïìn höå vaâo tuái chùæc chùèng ai biïët àêu.

- Cuäng àûúåc thöi! Àïí töi giuáp baác.

Baác kia noái:

- Thïë baác ngöìi àúåi àêy, töi cho xe vïì nhaâ lêëy tiïìn röìi trúã laåi ngay. ÊËy töi khöng ngöìi trïn àöëng rúm, maâ àûáng trïn xe àïí cho boâ

keáo àúä nùång àêëy.

Baâ êëy thuác boâ ài.

Baác nöng dên nghô buång:

- Baâ naây hùèn coá maáu dúã ngûúâi. Nïëu baâ ta vïì lêëy tiïìn thêåt thò

may cho meå àô nhaâ mònh khoãi bõ trêån àoân.

Möåt laát sau, baâ ta mang tiïìn chaåy túái nheát vaâo tuái baác. Trûúác khi ài, baâ ta coân àa taå loâng töët cuãa baác maäi. Baâ vïì nhaâ thò gùåp con trai úã ngoaâi àöìng vïì. Baâ liïìn kïí cho con gùåp chuyïån bêët ngúâ nhû thïë naâo vaâ baão:

- Meå mûâng laâ gùåp may gûãi àûúåc cho thêìy maây ñt quaâ. Coá ai ngúâ

àûúåc laâ úã trïn trúâi maâ cuäng coân bõ thiïëu thöën!

Truyïån cöí Grim 195

Con ngaåc nhiïn quaá baão:

- Meå aå, ñt khi coá ngûúâi úã trïn trúâi rúi xuöëng nhû thïë. Àïí con ài ngay xem coá gùåp khöng. Àïí hoãi baác ta xem trïn êëy ra sao, laâm ùn thïë naâo.

Anh ta àoáng yïn ngûåa vöåi vaä ra ài. Anh thêëy baác nöng dên àang ngöìi úã göëc cêy liïîu, àõnh àïëm tiïìn trong hêìu bao. Anh goåi to hoãi:

- Baác coá gùåp ngûúâi úã trïn trúâi rúi xuöëng khöng?

Baác nöng dên àaáp:

- Coá, baác ta laåi ài vïì röìi, baác ta treâo lïn àónh nuái kia àïí ài cho gêìn. Anh chõu khoá phi ngûåa thò àuöíi kõp àêëy.

Anh thanh niïn noái:

- Chaâ! Töi laâm suöët ngaây, vêët vaã, laåi phi ngûåa àïën àêy thò mïåt lûã röìi. Baác biïët ngûúâi êëy, baác laâm ún cûúäi ngûåa naây àïën noái kheáo cho ngûúâi êëy thuêån laåi àêy höå.

Baác nöng dên nghô buång gaä naây cuäng laåi taâng taâng. Baác baão:

- Thöi thò àïí töi giuáp cêåu vêåy!

Baác treâo lïn ngûåa phoáng nûúác àaåi.

Gaä thanh niïn ngöìi àúåi àïën àïm cuäng khöng thêëy baác nöng dên trúã vïì. Anh nghô buång chùæc laâ ngûúâi kia vöåi vaä vïì trúâi nïn khöng muöën quay laåi vaâ baác nöng dên àaä àûa caã ngûåa cho ngûúâi êëy mang cho böë mònh röìi. Anh quay vïì kïí laåi chuyïån cho meå, noái laâ àaä gûãi ngûåa cho böë àïí böë khoãi phaãi ài böå. Meå baão:

- Con laâm thïë laâ phaãi. Con coá àöi chên coân vûäng, ài böå cuäng àûúåc.

Baác nöng dên vïì àïën nhaâ, nhöët ngûåa vaâo chuöìng caånh con boâ

giûä laâm tin. Baác baão vúå:

- Bu maây aå! Bu maây may lùæm nheá! Töi gùåp hai ngûúâi coân ngu àêìn hún caã bu maây cú. Lêìn naây, töi tha àaánh bu maây, àïí daânh dõp khaác.

Röìi baác chêm àiïëu huát thuöëc, ngöìi vaâo chiïëc ghïë baânh tûá àaåi vaâ

baão:

- Thêåt laâ moán búã. Àöíi hai con boâ coâm lêëy möåt con ngûåa beáo, laåi thïm möåt hêìu bao àêìy tiïìn. Nïëu ngu àêìn maâ laåi nhû thïë naây thò

mònh cûá laâ troång ngu àêìn maäi.

Truyïån cöí Grim 196

Baác nöng dên nghô vêåy, nhûng hùèn laâ caác baån coân thñch nhûäng ngûúâi àêìn àöån hún.

Caác em nghô sao vïì ngûúâi baác nöng dên? Chuáng ta khöng nïn cû xûã nhû ngûúâi nöng dên kia búãi vò khöng thiïëu caách àïí kiïím tra xem thiïn haå coá ai ngu hún vúå öng ta khöng, viïåc ài lûâa ngûúâi thêåt thaâ vaâ daåi döåt laâ vö lûúng têm. Caác em seä xûã lyá nhû thïë naâo nïëu caác em laâ baác nöng dên kia?

Truyïån cöí Grim 197

Chuá Hanxú sung sûúáng

Hanxú ài úã àaä àûúåc baãy nùm. Möåt höm, chuá thûa vúái chuã:

- Thûa öng, töi úã vúái öng àaä hïët haån röìi, xin öng traã tiïìn cöng cho töi àïí töi vïì nhaâ vúái meå.

Chuã àaáp:

- Chuá àaä hêìu haå ta hïët loâng. Vêåy ta cûá tuây cöng maâ thûúãng cho chuá.

Chuã cho Hanxú möåt khöëi vaâng to bùçng caái àêìu chuá. Hanxú ruát khùn tay trong tuái ra boåc vaâng vaác trïn vai lïn àûúâng vïì nhaâ. Hanxú àang ài lûäng thûäng thò gùåp möåt ngûúâi húán húã

cûúäi möåt con ngûåa phoáng túái. Hanxú noái bö bö:

- Chaâ! Cûúäi ngûåa hay chùæc thuá lùæm: ngöìi trïn mònh ngûåa nhû

ngöìi trïn ghïë baânh, khöng vêëp vaâo soãi, àúä haåi giaây, ài cûá bùng bùng. Ngûúâi cûúäi ngûåa nghe tiïëng, dûâng ngûåa laåi hoãi chuá:

- Thïë sao chuá laåi ài böå?

- Àoá laâ sûå bêët àùæc dô. Töi hiïån mang vïì nhaâ möåt khöëi vaâng, nhûng ài cûá phaãi cuái àêìu vò noá nùång trôu caã vai.

- Nïëu chuá thñch thò chuáng ta àöíi nhau: töi àûa chuá con ngûåa, chuá àûa töi khöëi vaâng nheá.

Töi rêët àöìng yá, nhûng töi baão cho anh biïët trûúác rùçng khöëi vaâng cuãa töi nùång àêëy. Röìi anh àïën lï ra àûúâng thöi. Ngûúâi kia xuöëng ngûåa, cêìm lêëy vaâng vaâ giuáp Hanxú lïn yïn. Sau khi trao dêy cûúng cho Hanxú, ngûúâi êëy baão:

- Muöën ngûåa chaåy nhanh thò phaãi tùæc lûúäi vaâ noái: "Höëp! Höëp!". Hanxú ngöìi trïn mònh ngûåa, khöng phaãi mang nùång nûäa, khoan khoaái lùæm. Möåt luác sau, chuá chúåt coá yá nghô cho ngûåa chaåy nhanh hún. Chuá liïìn tùæc lûúäi kïu: "Höëp! Höëp!" àïí thuác ngûåa. Ngûåa beân tïë nûúác àaåi; Hanxú khöng kõp trúã mònh, bõ quêåt xuöëng höë bïn vóa àûúâng.

Truyïån cöí Grim 198

Nïëu khöng gùåp möåt baác nöng dên àang xua möåt con boâ caái giûä

ngûåa laåi thò ngûåa cûá thïë phoáng maäi.

Hanxú löìm cöìm boâ dêåy, mònh mêíy thêm tñm. Chuá buöìn baä noái vúái ngûúâi dùæt boâ:

- Cûúäi con ngûåa kiïíu naây noá lùæc noá quùng mònh xuöëng àêët, coá

phen gaäy cöí. Khoá chúi lùæm. Tûâ nay töi xin chûâa... Töi thñch boâ cuãa baác hún: coá thïí ung dung ài sau noá, maâ ngaây naâo cuäng àûúåc sûäa, bú, pho maát ùn. Ûúác gò töi àûúåc con boâ nhû cuãa baác!

Baác nöng dên noái:

- Nïëu chuá thñch boâ thò töi àöíi boâ cho chuá, töi lêëy ngûåa. Hanxú mûâng lùæm àöìng yá. Ngûúâi kia lïn ngûåa, phoáng ài. Hanxú ung dung àaánh boâ ài, húán húã vïì viïåc àöíi chaác húâi.

- Giúâ maâ coá miïëng baánh, maâ hùèn baánh mò thò mònh chùèng bao giúâ lo thiïëu, tha höì maâ ùn vúái bú vaâ pho maát. Luác naâo khaát, thò chó

viïåc vùæt sûäa boâ uöëng. Ta coân ûúác gò hún nûäa!

Àïën möåt quaán haâng, Hanxú dûâng laåi vaâ trong luác cao hûáng, cheán saåch caã lûúng thûåc mang theo àïí ùn bûäa trûa vaâ bûäa töëi. Coân ñt tiïìn, chuá döëc nöët ra mua nûãa cöëc bia.

Àaánh cheán xong, chuá laåi àuöíi boâ ài vïì phña quï meå. Caâng gêìn trûa, trúâi caâng noáng. Hanxú phaãi qua möåt baäi hoang daâi, ài mêët àïën hún möåt tiïëng. Chuá thêëy noáng quaá, khö caã möìm. Chuá nghô: "Ta àaä coá caách: vùæt sûäa boâ uöëng". Chuá buöåc boâ vaâo thên möåt cêy khö. Chuá khöng coá gêìu, beân lêëy muä ra àïí hûáng sûäa. Chuá loay hoay maäi maâ chùèng àûúåc gioåt naâo. Chuá luáng ta luáng tuáng, boâ söët ruöåt quaá àaá thöëc cho möåt caái vaâo àêìu, chuá loaång choaång ngaä

lùn ra bêët tónh höìi lêu.

May sao vûâa luác êëy coá möåt ngûúâi àöì tïí xe möåt con lúån con qua àoá. Baác ta kïu lïn:

- Chaâ chaâ! Bõ vöë àau nhó!

Röìi baác àúä Hanxú dêåy.

Hanxú kïí laåi sûå tònh. Baác àöì tïí àûa cho Hanxú möåt caái chai vaâ

baão:

- Uöëng lêëy möåt húáp cho laåi ngûúâi. Boâ cuãa chuá àaä giaâ, kiïåt sûäa röìi, chó coân caách laâ cho ài keáo xe hay laâ àem thõt thöi. Hanxú voâ àêìu voâ tai than:

Truyïån cöí Grim 199

- Khöí quaá! Naâo ai coá ngúâ! Boâ naây maâ mang vïì nhaâ laâm thõt thò

tuyïåt. Thõt ngon biïët mêëy! Nhûng tñnh töi khöng thñch ùn thõt boâ

mêëy, khöng àûúåc ngoåt. Chaâ! Giaá àûúåc con lúån non beáo töët nhû thïë

kia thò ngon cha chaã laâ ngon, êëy laâ chûa kïí àïën döìi. Baác àöì tïí noái:

- Naây chuá, chiïìu yá chuá, töi bùçng loâng àöíi cho chuá lêëy boâ. Hanxú noái:

- Baác töët buång quaá. Trúâi phuâ höå cho baác.

Chuá trao boâ, cúãi lúån úã xe xuöëng doâng dêy dùæt ài, vûâa ài vûâa mûâng thêìm gùåp moåi sûå nhû yá, mùæc phaãi caái gò cuäng gúä àûúåc ngay. Chuá laåi gùåp möåt gaä cùæp con ngöîng trùæng àeåp. Hai bïn chaâo hoãi nhau. Hanxú kïí cho gaä nghe chuá gùåp may thïë naâo, lêìn naâo àöíi chaác cuäng àûúåc húâi.

Gaä kia noái laâ y àem con ngöîng ài laâm lïî rûãa töåi. Gaä nùæm caánh ngöîng noái tiïëp:

- Chuá nhùæc maâ xem ngöîng coá beáo khöng. Vöî trong hai thaáng trúâi àêëy. Ngöîng naây quay ùn thò luác cùæn múä phoåt ra caã hai bïn meáp. Hanxú nhùæc thûã con ngöîng, röìi noái:

- Anh noái àuáng àêëy, nhûng lúån cuãa töi cuäng chùèng töìi àêu. Gaä kia lùæc àêìu, ngú ngaác nhòn quanh, röìi noái:

- Naây chuá, viïåc con lúån xem ra múâ aám àêëy. Öng lyá úã laâng maâ töi vûâa ài qua múái mêët con lúån. Töi e rùçng... con lúån êëy hiïån àang úã

trong tay chuá. Ngûúâi ta àaä cho ài tòm khùæp núi, nïëu hoå toám àûúåc chuá dùæt àuáng con lúån êëy thò nguy cho chuá, ñt nhêët chuá cuäng bõ giam vaâo nguåc töëi.

Hanxú run súå noái:

- Trúâi úi, laâm sao thoaát cún hoaån naån àûúåc. Anh úã àêy thöng hiïíu tònh hònh, thöi anh lêëy con lúån, àûa cho töi con ngöîng. Gaä kia noái:

- Nïëu àöíi nhû vêåy thò thêåt laâ liïìu, nhûng töi thêåt quaã khöng àaânh loâng àïí chuá bõ tai hoåa.

Röìi gaä cêìm lêëy dêy àuöíi con lúån ài theo àûúâng tùæt. Coân Hanxú, con ngûúâi töët buång, thò tay cùæp ngöîng, buång hïët lo, cûá thïë vïì quï.

Chuá nghô buång:

Truyïån cöí Grim 200

"Kïí ra thò mònh àöíi chaác cuäng vêîn coá lúåi: naâo laâ thõt quay ngon, naâo laâ múä ùn àûúåc ba thaáng vúái baánh mò, naâo laâ löng trùæng muöët tuyïåt àeåp àïí nhöìi göëi, nguã ïm nhû ru. Meå seä mûâng lùæm àêëy!". Khi ài qua laâng bïn, Hanxú thêëy möåt ngûúâi thúå maâi dao, vûâa quay àaá vûâa haát:

Töi maâi keáo, phiïën àaá maâi cuãa töi quay tñt. Töi mùæc aáo tay töi theo chiïìu gioá.

Hanxú dûâng laåi xem, röìi noái:

- Vûâa maâi vûâa haát vui veã nhû thïë, chùæc laâ sung sûúáng lùæm nhó?

- Chûá coân gò nûäa! Nghïì töi laâ nghïì haái ra tiïìn. Ngûúâi thúå maâi gioãi luác naâo súâ vaâo tuái cuäng coá tiïìn. Thïë nhûng maâ chuá mua con ngöîng àeåp kia úã àêu?

- Naâo töi coá mua àêu! Töi àöíi lúån àêëy.

- Thïë lúån?

- Töi àaä àöíi boâ caái lêëy lúån àêëy.

- Thïë boâ caái?

- Töi àaä àöíi möåt con ngûåa lêëy boâ caái àêëy.

- Thïë ngûåa?

- Töi àaä àöíi möåt khöëi vaâng to bùçng àêìu töi lêëy ngûåa àêëy.

- Thïë vaâng?

- Töi ài úã baãy nùm àûúåc ngêìn êëy vaâng àêëy.

- Chuá kïí cuäng àaä keáo xoay xúã àêëy, nhûng giaá trong tuái luác naâo cuäng loaãng xoaãng tiïìn thò múáñ thêåt laâ sung sûúáng.

- Laâm thïë naâo àûúåc nhû vêåy?

- Muöën thïë chuá phaãi laâm nghïì maâi dao nhû töi. Chó cêìn coá

phiïën àaá maâi, coân àöì lùåt vùåt khaác thò dïî kiïëm thöi. Töi coân vûâa vùån möåt viïn àaá maâi, meã mêët möåt tñ, nhûng thöi, cûá àûa töi con ngöîng laâ

àûúåc. Chuá coá àöìng yá khöng?

- Coân phaãi hoãi laâm gò? Trong tuái luác naâo cuäng coá tiïìn laâ sûúáng nhêët trêìn gian, coân ao ûúác gò hún nûäa?

Hanxú liïìn àöíi ngöîng lêëy àaá maâi.

Ngûúâi thúå maâi nhùåt úã ngay gêìn àêëy thïm möåt hoân àaá thûúâng nûäa khaá nùång, àûa cho Hanxú maâ noái:

Truyïån cöí Grim 201

Àêy töi thïm cho chuá hoân àaá naây töët lùæm, àïí laâm àe tha höì maâ

àêåp: coá thïí àïí àinh cuä cong lïn àoá maâ gioåt cho thùèng. Chuá bï cêín thêån maâ mang ài nheá.

Hanxú mûâng rúä, mùæt saáng lïn, quêíy àaá ra ài nghô buång:

- Trúâi cho ta caái söë trùm sûå àïìu may, cûá nhû àûáa treã sinh àuáng ngaây laânh thaáng töët vêåy.

Nhûng höm àoá, Hanxú dêåy tûâ luác súám tinh sûúng nïn caãm thêëy mïåt nhoåc. Buång laåi cöìn caâo vò khi chuá ùn mûâng àöíi àûúåc boâ àaä ùn hïët caã lûúng thûåc.

Hanxú mang àaá nùång lï khöng àûúåc. Bûúác möåt bûúác laåi dûâng möåt bûúác. Chuá chó mong khöng phaãi vaác gò laâ sûúáng. Nhû con öëc boâ, chuá men àïën caái suöëi àõnh nghó möåt tñ vaâ uöëng ñt nûúác laånh. Chuá

àùåt àaá cêín thêån bïn búâ suöëi, caånh ngûúâi, cuái xuöëng uöëng nûúác. Böîng chuá vö yá àuång vaâo àaá, caã hai hoân àïìu rúi toâm xuöëng àaáy nûúác. Thêëy vêåy chuá mûâng quyánh.

Hanxú reo lïn:

- Sûúáng quaá ài mêët, trïn trêìn gian khöng coá ai sûúáng bùçng ta. Àûúåc truát hïët gaánh nùång, buång thïnh thïnh, chuá vui bûúác ài vïì

nhaâ meå.

Cêu chuyïån cho ta thêëy coá ngûúâi khöng quan niïåm vêåt chêët, tiïìn baåc laâ sung sûúáng maâ laâ sûå thanh thaãn, nheå nhaâng. Coá thïí chó

coá chuá Hanxú trong truyïån múái laâm nhû vêåy caác em aå!

Truyïån cöí Grim 202

Ngûúâi da gêëu

Xûa coá möåt anh thanh niïn ài lñnh, rêët duäng caãm, luön luön xung phong ài dûúái muäi tïn hoân àaån. Trong thúâi chiïën, moåi viïåc àïìu öín, nhûng àïën thúâi bònh, anh bõ thaãi höìi. Tïn àaåi uáy chó huy baão anh tuây muöën ài àêu thò ài. Cha meå chïët caã, quï hûúng khöng coá, anh phaãi àïën xin caác anh cho úã nhúâ, àúåi àïën khi naâo coá chiïën chinh. Nhûng caác anh àïìu nhêîn têm noái:

- Chuáng töi khöng thïë giuáp chuá àûúåc, chuá phaãi tûå lo liïåu lêëy thöi.

Anh lñnh coá àöåc möåt khêíu suáng, vaác lïn vai ra ài - anh àïën möåt baäi àêët hoang röång, chó coá möîi möåt luâm cêy. Anh buöìn baä ngöìi xuöëng göëc cêy, nghô tuãi thên: "Mònh khöng coá tiïìn, chó biïët nghïì ài lñnh, nay thiïn haå thaái b´nh, chuáng àuöíi mònh vïì, tröng chûâng chïët àoái àïën núi".

Chúåt nghe tiïëng àöång, anh ngoaãnh laåi thêëy bïn mònh coá möåt ngûúâi laå mùåt, mùåc ao xanh, tröng lõch sûå, chó phaãi coá möåt caái chên ngûåa ghï túãm. Ngûúâi êëy noái:

- Ta biïët anh thiïëu gò röìi. Anh cêìn bao nhiïu tiïìn ta cuäng cho, nhûng trûúác hïët muöën biïët anh coá thêåt laâ tay gan daå hay khöng vò

ta khöng muöën tiïu uöíng tiïìn.

Anh àaáp:

- Àaä laâm lñnh laåi coân nhaát aâ? Öng cûá viïåc thûã thaách töi ài.

- Àûúåc lùæm, anh haäy tröng laåi àùçng sau.

Ngûúâi lñnh ngoaãnh laåi thò thêëy möåt con gêëu to gêìm gûâ chaåy àïën.

Anh theát:

- AÁi chaâ, öng ngoaáy cho maây buöìn loa muäi, àïí maây hïët caâu nhaâu nheá.

Röìi anh ngùæm bùæn truáng muäi gêëu, gêëu ngaä lùn ra. Truyïån cöí Grim 203

Ngûúâi laå mùåt noái:

- Ta cöng nhêån anh gan daå, nhûng coân àiïìu kiïån khaác nûäa. Ngûúâi lñnh biïët roä tay naây laâ quyã, beân àaáp:

- Muöën àiïìu kiïån gò cuäng àûúåc, miïîn laâ khöng mêët phêìn höìn. Ngûúâi aáo xanh noái:

- Caái àoá tuây anh xem. Trong baãy nùm, cêëm anh súâ àïën nûúác, chaãi àêìu caåo rêu, cùæt moáng chên moáng tay, cêìu chuáa; phaãi mùåc chiïëc aáo ngoaâi laâ chiïëc aáo khoaác ta àûa cho àêy. Trong thúâi gian àoá, nïëu anh chïët thò anh laâ ngûúâi cuãa ta; nïëu anh söëng thò anh àûúåc tûå

do vaâ giaâu coá suöët àúâi.

Ngûúâi lñnh nghô àïën thên mònh cuäng khöí, àaä bao phen vaâo sinh ra tûã, nïn cuäng nhêån liïìu - con quyã cúãi aáo xanh àûa cho anh vaâ noái:

- Anh mùåc aáo naây thò luác naâo trong tuái cuäng coá vaâng. Röìi noá löåt da gêëu vaâ noái:

- Da gêëu naây, anh seä truâm lïn aáo khoaác vaâ laâm giûúâng nùçm, khöng àûúåc nùçm giûúâng naâo khaác - Tûâ nay anh mùåc aáo naây, nïn ta àùåt tïn anh laâ "Da gêëu".

Noái xong con quyã biïën mêët.

Ngûúâi lñnh mùåc aáo, thoâ tay vaâo tuái lêëy tiïìn thò biïët laâ con quyã

noái àuáng. Anh beân khoaác da gêëu, ài chu du thiïn haå, hûúãng moåi thuá

vui, khöng boã qua caái gò khoaái traá, tiïu tiïìn nhû raác. Nùm àêu, ngûúâi anh tröng coân taâm taåm àûúåc, nhûng àïën nùm thûá hai, tröng anh nhû möåt con quaái; toác che gêìn khùæp mùåt, rêu xöìm xoaâm nhû chöíi xïí, moáng chên moáng tay y nhû nanh vuöët, mùåt caáu gheát giaá laâm àêët tröìng rau cuäng àûúåc. Ai thêëy anh cuäng traánh; nhûng anh ài àïën àêu ngûúâi ta vêîn xïëp chöî cho, vò anh traã nhiïìu tiïìn vaâ anh vung tiïìn ra laâm phuác cho ngûúâi ngheâo àïí ngûúâi ta cêìu nguyïån cho anh àûúåc söëng qua thúâi haån baãy nùm. Nùm thûá tû anh àïën möåt quaán troå. Chuã quaán khöng muöën cho anh troå, thêåm chñ chuöìng ngûåa cuäng khöng cho úã, e rùçng ngûåa thêëy anh thò cuäng khiïëp. Thïë nhûng khi "Da gêëu" moác úã tuái ra möåt nùæm tiïìn vaâng thò chuã quaán xiïu loâng, cho anh úã möåt buöìng phña sau, nhûng cêëm anh khöng àûúåc loá mùåt ra cho ngûúâi khaác tröng thêëy àïí

quaán troå cuãa hùæn bõ mang tiïëng.

Truyïån cöí Grim 204

Möåt buöíi töëi, Da Gêëu, àang ngöìi trong buöìng, mong moãi baãy nùm choáng qua, thò nghe thêëy tiïëng khoác úã buöìng bïn caånh. Anh vöën töët buång, chaåy ra múã cûãa thò thêëy möåt cuå giaâ tay öm àêìu khoác loác thaãm thiïët. Da Gêëu àïën gêìn cuå giaâ. Khi thêëy anh, cuå àûáng phùæt dêåy àõnh chaåy tröën. Nhûng nghe thêëy anh noái tiïëng ngûúâi, cuå múái yïn têm. Da Gêëu ngoåt ngaâo döî cuå, cuå kïí lïí cho anh nghe laâ cuå àaä

tiïu hïët vöën liïëng, bêy giúâ cuå vaâ ba cö con gaái lêm vaâo caãnh ngheâo khöí. Cuå khöng coá tiïìn traã nhaâ troå nïn bõ ngûúâi ta boã tuâ. Da Gêëu noái:

- Nïëu chó coá vêën àïì tiïìn, thò chaáu coá thûâa thaäi àïí giuáp cuå. Anh cho goåi chuã quaán àïën, traã tiïìn troå cho öng cuå, laåi cho öng cuå àaáng thûúng möåt tuái vaâng àêìy.

Thïë laâ öng cuå hïët lo, nhûng khöng biïët lêëy gò traã ún. Cuå noái:

- Anh haäy àïën nhaâ töi. Caác con gaái töi rêët àeåp, anh muöën lêëy àûáa naâo thò lêëy. Nïëu noá biïët anh laâ ên nhên cuãa töi thò têët caã khöng tûâ chöëi àêu. Tuy anh tröng coá veã kyâ quùåc thêåt, nhûng noá seä biïët chaãi chuöët cho anh tröng dïî coi.

Da Gêëu thñch lùæm, ài theo cuå giaâ.

Cö gaái lúán tröng thêëy anh, khiïëp súå huá lïn vaâ chaåy tröën. Cö thûá

hai khöng chaåy, nhòn anh tûâ àêìu àïën chên röìi noái:

- Con chõu thöi, ai laåi lêëy möåt con vêåt khöng thêëy mùåt ngûúâi laâm chöìng àûúåc? Gêëu caåo löng, mùåc aáo nhû ngûúâi úã àaám xiïëc höm noå coân thñch hún, vò ñt nhêët noá cuäng àûúåc diïån aáo kyå binh vaâ àeo bao tay trùæng. Tröng noá chó xêëu xñ, nhûng röìi cuäng quen mùæt. Cö gaái uát noái:

- Thûa cha, ngûúâi àaä cûáu cha trong luác hoaån naån hùèn laâ ngûúâi töët. Nïëu cha hûáa traã ún maâ gaã con gaái cho ngûúâi ta, thò cha phaãi giûä

lúâi hûáa.

Tiïëc thay mùåt Da Gêëu bêín thóu vaâ löng laá, nïn nhòn khöng thêëy veã vui mûâng àang traân ngêåp loâng anh. Anh ruát nhêîn úã ngoán tay, beã laâm àöi, àûa cho ngûúâi yïu möåt nûãa. Anh khùæc tïn anh vaâo nûãa àûa cho naâng, dùån naâng giûä kyä. Coân nûãa anh giûä, thò anh khùæc tïn ngûúâi yïu. Khi tûâ giaä ngûúâi yïu anh dùån:

- Em úi, anh coân phaãi ài chu du thiïn haå ba nùm nûäa. Nïëu anh vïì thò chuáng ta seä töí chûác cûúái nhau. Nïëu anh khöng vïì thò anh àaä

chïët, em àûúåc tûå do ài lêëy chöìng khaác.

Truyïån cöí Grim 205

Dùån xong anh ra ài.

Cö dêu àaáng thûúng mùåc àöì tang. Möîi khi nghô àïën anh, cö laåi giaân giuåa nûúác mùæt; coân hai chõ thò deâ bóu móa mai cö. Chõ lúán noái:

- Cêín thêån keão maâ naát mêët tay khi noá giú cùèng bùæt tay àêëy. Chõ thûá hai noái:

- Liïåu àêëy. Gêëu thñch cuãa ngoåt; nïëu noá thñch cö, noá seä xúi cö

mêët.

Chõ caã noái:

- Nhêët nhêët cö phaãi chiïìu yá noá, khöng thò noá caâu nhaâu àêëy!

Chõ thûá hai laåi noái:

- Àaám cûúái seä vui lùæm nhó. Gêëu laâ nhaãy muáa gioãi. Cö em mùåc cho hai chõ noái, khöng hïì nao nuáng chuát naâo. Coân Da Gêëu thò vêîn lang thang àêy àoá laâm àiïìu thiïån, böë thñ

cho ngûúâi ngheâo rêët nhiïìu.

Ngaây cuöëi cuâng nùm thûá baãy, Da Gêëu laåi àïën ngöìi úã luâm cêy giûäa baäi hoang. Möåt laát sau anh nghe thêëy gioá aâo aâo röìi con quyã

hiïån lïn hêìm hêìm nhòn anh. Noá vûát traã anh chiïëc aáo cuä vaâ àoâi anh chiïëc aáo xanh.

Da Gêëu noái:

- Hùéng gûúåm, anh haäy phaãi tùæm rûãa cho töi saåch seä àaä. Bêët àùæc dô con quyã phaãi lêëy nûúác tùæm rûãa cho Da Gêëu vaâ chaãi àêìu, cùæt moáng cho Da Gêëu. Da Gêëu nom laåi laâ möåt chiïën sô anh duäng vaâ àeåp trai hún trûúác nhiïìu.

Khi con quyã ài xa, anh thêëy mònh nhû truát àûúåc möåt gaánh nùång. Anh ra tónh mua möåt chiïëc aáo nhung àeåp, röìi ngöìi möåt cöî xe böën ngûåa trùæng ài vïì nhaâ vúå. Khöng ai nhêån ra anh. Öng böë vúå

tûúãng anh laâ möåt voä quan cao cêëp, àûa anh vaâo buöìng ba cö con gaái. Hai cö chõ ngöìi hai bïn, múâi anh ngöìi giûäa, röìi roát rûúåu, lêëy moán ngon nhêët múâi anh. Hai cö nghô buång chûa nhòn thêëy ngûúâi àaân öng naâo àeåp trai nhû anh. Coân cö em mùåc tang phuåc, ngöìi trûúác mùåt anh, cuái gêìm mùåt xuöëng khöng noái nùng gò caã. Khi anh ûúám hoãi öng cuå coá thuêån gaã möåt cö cho anh khöng, thò hai cö chõ àûáng phùæt dêåy, chaåy vaâo buöìng sùæm sûãa, võ naâo cuäng tûúãng mònh àûúåc choån laâm vúå. Truyïån cöí Grim 206

Khi ngûúâi khaách laå coân laåi möåt mònh vúái cö em, thò ngûúâi êëy lêëy nûãa caái nhêîn trong tuái ra, boã vaâo möåt cöëc àêìy rûúåu vang vaâ àûa cöëc múâi cö. Cö àúä lêëy cöëc uöëng caån vaâ khi thêëy nûãa caái nhêîn úã àaáy cöëc, cö höìi höåp quaá lêëy nûãa nhêîn àang àeo úã cöí ra, chùæp vúái nûãa kia thò

thêëy ùn khúáp nhû in.

Da Gêëu liïìn noái:

- Em úi, anh laâ chöìng chûa cûúái cuãa em àêy maâ. Trûúác kia anh àöåi löët gêëu àïën àêy, nay anh laåi mang hònh ngûúâi, saåch seä nhû xûa. Röìi anh öm lêëy cö hön.

Bêëy giúâ hai cö chõ ùn mùåc thêåt sang bûúác vaâo. Khi roä chuyïån cöng tûã àeåp trai naây laâ Da Gêëu khi trûúác, hai cö tûác giêån vuâng vùçng boã ài.

Caác em àaä bao giúâ nhòn thêëy gêëu chûa? Nïëu caác em àaä nhòn thêëy röìi thò caác em seä hiïíu taåi sao caác cö chõ laåi tûâ chöëi lêëy gêëu. Vêåy maâ cö uát àaä duäng caãm lêëy anh gêëu àïí traã ún cûáu maång cha cö. Cö

con gaái uát laâ ngûúâi con rêët coá hiïëu nïn cö xûáng àaáng àûúåc hûúãng haånh phuác.

Truyïån cöí Grim 207

Baác nöng dên vaâ con quyã

Xûa coá möåt baác nöng dên khön ngoan ranh maänh, meåo vùåt cuãa baác thò khöng sao kïí hïët àûúåc. Lyá thuá nhêët laâ chuyïån baác coá lêìn lûâa àûúåc caã quyã.

Möåt höm, trúâi xêím töëi, baác caây ruöång xong, sûãa soaån vïì nhaâ thò

thêëy úã trïn maãnh ruöång cuãa mònh möåt àöëng than höìng. Baác lêëy laâm laå àïën gêìn thò thêëy möåt con quó nhoã àen xò ngöìi trïn lûãa. Baác baão:

- Maây ngöìi trïn àöëng cuãa àêëy aâ?

Quyã àaáp:

- Àuáng röìi, ngöìi trïn àöëng cuãa, chuá maây suöët àúâi chûa thêëy nhiïìu vaâng baåc àïën thïë àêu!

Baác nöng dên noái:

- Cuãa caãi trïn àêët cuãa ta laâ thuöåc vïì ta.

Quyã àaáp:

- ÛÂ, noá thuöåc vïì chuá maây, nïëu chuá maây laâm ruöång hai vuå, hoa lúåi àûúåc bao nhiïu chuá maây chõu chia cho ta möåt nûãa. Tiïìn thò ta coá

khöëi, ta chó theâm coá ñt hoa lúåi thöi.

Baác nöng dên nhêån lúâi, baão:

- Àïí sau naây chia nhau khoãi löi thöi, maây seä lêëy caái gò moåc úã

trïn mùåt àêët, tao seä lêëy caái gò moåc úã dûúái. Quyã àöìng yá. Baác nöng dên àa mûu tröìng cuã caãi. Àïën muâa búái cuã

caãi, quyã hiïån lïn àïí lêëy phêìn hoa lúåi cuãa mònh thò chó thêëy rùåt coá laá

uáa vaâng, coân baác nöng dên thò àûúåc búái cuã, thñch chñ lùæm. Quyã baão:

- Thöi àûúåc, chuá maây àaä lûâa àûúåc ta möåt chuyïën, chuyïën sau thò àûâng coá hoâng. Caái gò moåc trïn mùåt àêët thò chuá maây lêëy, coân ta seä

lêëy caái gò moåc úã dûúái.

Baác nöng dên àaáp:

Truyïån cöí Grim 208

- Thïë cuäng àûúåc.

Àïën muâa, baác khöng tröìng cuã caãi nûäa maâ gieo luáa. Luáa chñn, baác ra àöìng cùæt luáa gêìn saát àêët. Quyã àïën thêëy chó coá göëc raå tûác quaá

chui xuöëng vûåc.

Baác nöng dên noái:

- ÊËy àöëi vúái caáo giaâ thò phaãi cho möåt vöë nhû thïë. Röìi baác ài lêëy cuãa.

Bùçng hònh aãnh cuãa möåt baác nöng dên thöng minh, lanh lúåi, cêu chuyïån àaä ca ngúåi trñ thöng minh cuãa con ngûúâi. Trong moåi hoaân caãnh khoá khùn, con ngûúâi luön vûún lïn àïí chiïën thùæng caác thïë lûåc àen töëi, aác àöåc. Qua àoá ta thêëy àûúåc sûå mong muöën vûún lïn àïí

khaám phaá, caãi taåo thiïn nhiïn cuãa con ngûúâi.

Truyïån cöí Grim 209

Cöî quan taâi thuãy tinh

Xûa coá möåt anh thúå may, daáng ngûúâi nhanh nheån, tñnh tònh dïî

thûúng. Anh ài têåp nghïì, àïën caánh rûâng kia vò khöng biïët àûúâng nïn bõ laåc. Töëi àïën, giûäa chöën hoang vu laånh leäo êëy, anh chó coân caách cöë tòm ra möåt chöî truá thên. Nùçm trïn àaám rïu mïìm maâ nguã

thò quaã coá khoaái, nhûng laåi súå thuá dûä. Sau cuâng anh quyïët àõnh leo lïn cêy. Anh choån möåt cêy sïën thêåt cao, leo lïn têån ngoån. Gioá thöíi aâo aâo trïn ngoån cêy nhû muöën cuöën anh ài.

Anh run rêíy ngöìi trong boáng töëi thïë khoaãng vaâi giúâ. Chúåt anh nhòn thêëy aánh àeân úã caách àêëy khöng xa lùæm. Anh nghô buång: "Chùæc coá nhaâ, àïën nhêët àõnh töëi hún úã trïn mêëy caái caânh naây". Anh cêín thêån tuåt xuöëng ài laåi phña aánh àeân. Anh àïën möåt ngöi nhaâ nhoã, gheáp toaân lau sêåy. Anh maånh daån goä cûãa. Cûãa múã, anh thêëy dûúái aánh àeân möåt öng giaâ daáng ngûúâi nhoã beá, toác hoa rêm, mùåc caái aáo chùæp haâng trùm muån vaãi maâu sùæc sùåc súä. Öng cuå cêët gioång khaân khaân hoãi:

- Anh laâ ai, àïën coá viïåc g´?

Anh àaáp:

- Töi chó laâ möåt ngûúâi thúå may ngheâo, gùåp töëi giûäa rûâng, xin cho truá nhúâ àïm nay.

Öng cuå xùéng gioång quaát:

- Bûúác ngay ài chöî khaác maâ xin troå, ta khöng muöën dêy vúái nhûäng àûáa cêìu bú cêìu bêët.

Noái xong öng cuå àõnh quay vaâo. Nhûng anh thúå may àaä kõp tuám lêëy aáo cuãa cuå, van naâi rêët tha thiïët. Öng cuå vöën khöng phaãi ngûúâi aác nhû àaä cöë tònh laâm ra mùåt, cuäng muãi loâng vaâ àöìng yá cho anh vaâo. Cuå laåi cho anh ùn vaâ doån cho anh möåt caái öí rúm tûúm têët úã goác nhaâ. Anh thúå mïåt quaá chùèng cêìn àúåi ai ru, àaánh möåt giêëc thùèng cho àïën saáng. Giaá nhû khöng coá tiïëng huyïn naáo àaánh thûác anh thò

chûa chùæc anh àaä dêåy. Tiïëng kïu, tiïëng tröëng inh oãi tûâ bïn ngoaâi loåt Truyïån cöí Grim 210

qua vaách moãng vaâo nhaâ. Khöng biïët sao anh thúå may luác êëy laåi baåo thïë. Anh nhaãy phùæt dêåy, mùåc vöåi quêìn aáo röìi xöng ra. Anh thêëy ngay gêìn nhaâ coá con boâ rûâng àen àang àaánh nhau dûä döåi vúái möåt con hûúu àeåp. Hai con vêåt quêìn nhau rung chuyïín caã mùåt àêët; tiïëng röëng, tiïëng kïu rïìn trúâi. Àaánh àaä lêu maâ khöng phên biïåt àûúåc thùæng baåi. Sau cuâng hûúu huác roä maånh vaâo buång àöëi thuã. Boâ

röëng lïn khuãng khiïëp, röìi quò xuöëng. Hûúu böìi thïm mêëy sûâng nûäa, boâ chïët hùèn.

Anh thúå may thêëy hai con vêåt àaánh nhau, laå lùæm. Anh coân àang àûáng àúâ ra àêëy, thò hûúu àaä xöng thùèng vaâo chöî anh. Noá

khöng àïí anh kõp chaåy, xöëc anh lïn cùåp sûâng lúán. Anh chûa kõp nghô gò, noá àaä lao vun vuát qua cêy, qua àaá, qua thung luäng, qua baäi, qua rûâng. Anh chó coân biïët cöë nùæm lêëy cùåp sûâng cho vûäng, phoá mùåc söë phêån vaâ thêëy mònh nhû bay böíng. Sau cuâng hûúu dûâng laåi trûúác möåt vaách àaá, àoaån hêët anh xuöëng.

Anh thúå may, phêìn chïët nhiïìu hún phêìn söëng, luác lêu sau múái tónh. Àúåi anh nghó möåt luác, con hûúu tûâ naäy vêîn àûáng bïn múái lêëy sûâng huác maånh vaâo möåt caái cûãa trong vaách àaá. Cûãa bêåt tung. Lûãa tûâ trong hùæt ra, tiïëp àêëy húi nûúác nghi nguát che lêëp caã hûúu. Anh khöng biïët laâm thïë naâo, hûúáng vïì àêu àïí thoaát àûúåc caãnh àõa nguåc maâ trúã vïì trêìn gian. Anh coân àang hoang mang, böîng nghe trong vaách coá tiïëng goåi:

- Vaâo àêy, àûâng súå, khöng haåi ngûúâi àêu!

Anh coân run thêåt, nhûng nhû coá sûác maånh vö hònh thuác giuåc, anh àêíy cöíng sùæt bûúác vaâo. Bïn trong coá gian phoâng rêët lúán. Trêìn, vaách, nïìn nhaâ hïët thaãy àïìu laát àaá vuöng vùæn, nhùén thñn, phiïën naâo cuäng khùæc möåt dêëu hiïåu rêët kyâ laå. Anh kinh ngaåc lùæm, ngùæm maäi. Anh vûâa àõnh bûúác vaâo thò nghe thêëy tiïëng goåi lêìn thûá hai:

- Haäy laåi chöî phiïën àaá úã giûäa phoâng, coá vêån may rêët lúán àang chúâ ngûúi.

Anh thïm maånh daån, laâm theo lúâi dùån. Phiïën àaá dûúái chên anh bùæt àêìu chuyïín àöång röìi tûâ tûâ tuåt sêu xuöëng. Luác noá àûáng laåi, anh thúå may thêëy mònh àang úã trong möåt gian phoâng khaác, cuäng röång nhû gian trïn. Nhûng úã àêy caâng coá nhiïìu thûá kyâ laå hún. Tûúâng àuåc nhiïìu löî, trong xïëp nhûäng bònh pha lï trong suöët àûång rûúåu maâu hoùåc chûáa möåt thûá khoái xanh biïng biïëc. Trïn nïìn nhaâ, kï hai caái hoâm thuãy tinh àöëi mùåt nhau khiïën anh caâng toâ moâ. Anh laåi xem Truyïån cöí Grim 211

möåt caái, thêëy trong laâ mö hònh möåt toâa nhaâ rêët àeåp, kiïíu lêu àaâi, quanh àuã hïët nhaâ phuå, nhaâ kho, chuöìng gia suác vaâ nhiïìu thûá khaác nûäa. Moåi vêåt àïìu beá nhoã, xinh xùæn, laâm rêët cöng phu, phaãi laâ baân tay taâi nghïå chñnh xaác cao àöå múái taåo nïn àûúåc. Anh coân àang maãi xem vêåt baáu khöng chaán mùæt thò laåi coá tiïëng goåi, anh quay laåi xem hoâm thûá hai. Anh kinh ngaåc biïët bao khi thêëy trong êëy laâ möåt ngûúâi con gaái àeåp tuyïåt vúâi. Naâng nùçm im nhû nguã, suöëi toác tú vaâng tûåa nhû möåt caái aáo khoaác cûåc kyâ quñ giaá quêën quanh ngûúâi. Àöi mùæt nhùæm nhûng sùæc mùåt vêîn höìng vaâ húi thúã

nhõp nhaâng vêîn nheå rung möåt daãi bùng, chûáng toã naâng coân söëng. Anh coân àang ngùæm ngûúâi àeåp, tröëng ngûåc röån raâng böîng thêëy cùåp mùæt naâng heá múã. Ngûúâi con gaái àaä thêëy anh, cö gaái giêåt mònh mûâng lùæm. Cö kïu lïn:

- Trúâi, ta sùæp thoaát röìi! Haäy mau giuáp em ra khoãi caái nguåc naây. Chó cêìn chaâng thaáo chöët quan taâi laâ em ra àûúåc. Anh bònh tônh laâm theo lúâi dùån. Nùæp quan taâi àûúåc naåy lïn, ngûúâi àeåp ài ra goác phoâng lêëy möåt têëm aáo choaâng khoaác lïn ngûúâi. Àoaån naâng ngöìi xuöëng möåt phiïën àaá, goåi chaâng laåi, hön möi chaâng rêët êu yïëm vaâ baão:

"Ên nhên úi, em àúåi chaâng tûâ lêu röìi. Loâng trúâi àûác àöå àaä khiïën chaâng àïën àêy cûáu em. Chaâng laâ ngûúâi chöìng maâ trúâi àõnh sùén cho em. Chaâng laâ ngûúâi yïu cuãa em, laâ chuã moåi cuãa caãi trïn àúâi naây. Chaâng seä söëng vö cuâng ïm êëm vaâ haånh phuác. Chaâng haäy ngöìi nghe em kïí chuyïån. Em vöën laâ con möåt hêìu tûúác rêët giaâu. Böë meå em àaä

chïët tûâ khi em coân nhoã tuöíi. Luác trùng tröëi böë meå em coá giao em laåi cho ngûúâi anh lúán nuöi daåy. Hai anh em ùn úã hoâa thuêån, tûâ yá nghô

àïën súã thñch àïìu giöëng nhau, nïn caã hai àaä nhêët quyïët khöng lêåp gia àònh riïng àïí söëng bïn nhau àïën troån àúâi. Trong nhaâ khöng mêëy khi ngúi khaách. Xoám giïìng beâ baån àïën luön vaâ ai cuäng àûúåc hai anh em ên cêìn quyá mïën. Böîng möåt töëi kia, coá ngûúâi khaách laå phi ngûåa àïën lêu àaâi. Hùæn noái laâ khöng thïí àïën kõp traåm sau àûúåc nûäa, xin cho nguã nhúâ. Hai anh em bùçng loâng, àaäi hùæn rêët hêåu. Töëi, ba ngûúâi vûâa ùn vûâa troâ chuyïån, hùæn kïí chuyïån rêët taâi. Anh em thñch quaá múái noái hùæn úã thïm vaâi höm nûäa. Hùæn tûâ chöëi lêëy lïå röìi nhêån lúâi. Maäi khuya múái ùn xong, ngûúâi laå àûúåc àûa vïì phoâng. Coân em luác êëy àaä quaá mïåt nïn cuäng vïì buöìng riïng nguã.

"Em vûâa chúåp mùæt böîng laåi tónh, nghe vùèng coá tiïëng nhaåc du dûúng, quyïën ruä. Em khöng hiïíu àûúåc tiïëng nhaåc tûâ àêu àïën nïn àõnh goåi con hêìu úã phoâng bïn. Nhûng laå thay coá traái nuái àeâ lïn ngûåc Truyïån cöí Grim 212

em, hoång em cuäng nhû bõ boáp ngheåt, muöën kïu maâ khöng thöët ra àûúåc tiïëng naâo. Trong khi êëy, dûúái aánh àeân khuya em thêëy roä gaä laå

mùåt bûúác vaâo, mùåc dêìu hai lêìn cûãa vêîn khoáa. Gaä hoáa pheáp ra tiïëng nhaåc noå àïí àaánh thûác em, röìi gaä chui qua löî khoáa vaâo, gaä muöën toã

tònh cuâng em. Thêëy quaá ghï túãm pheáp yïu êëy cuãa gaä, em khöng theâm àaáp. Gaä àûáng luác lêu, coá muöën àúåi tònh hònh thay àöíi lúåi hún. Nhûng em vêîn im lùång. Gaä nöíi giêån doåa seä traã thuâ. Gaä baão gaä coá

caách trõ sûå kiïu kyâ cuãa em, xong gaä boã ra ngoaâi. Suöët àïm lo quaá, maäi àïën gêìn saáng múái chúåp mùæt. Saáng dêåy, em àõnh chaåy sang phoâng anh em àïí kïí caác chuyïån, nhûng khöng thêëy anh àêu nûäa. Ngûúâi hêìu cho biïët anh em àaä cûúäi ngûåa ài sùn cuâng ngûúâi laå mùåt tûâ túâ múâ saáng.

"Em caãm thêëy ngay laâ coá tai hoåa, vöåi thay xiïm aáo, sai thùæng ngûåa thêåt nhanh, röìi àem möåt ngûúâi hêìu theo, thuác cho ngûåa phi nûúác àaåi vaâo rûâng. Giûäa àûúâng, ngûúâi hêìu bõ ngaä ngûåa queâ möåt chên, nïn khöng thïí theo em àûúåc nûäa. Mònh em phoáng ngûåa ài tiïëp vaâ mêëy phuát sau thò thêëy gaä kia, tay cêìm súåi thûâng buöåc cöí möåt con hûúu àeåp, ài laåi. Roä raâng luác êëy mùæt hûúu múã to àûúng ngêën lïå. Gaä khöng traã lúâi em maâ chó cûúâi röå lïn. Em giêån quaá, ruát khêíu suáng ngùæn bïn ngûúâi ngùæm con quyã êëy bùæn möåt phaát. Nhûng àaån chaåm ngûåc noá röìi laåi bêåt laåi, truáng ngûåc em. Em ngaä nhaâo xuöëng, thêëy gaä

lêím bêím cêu gò ào röìi em ngêët ài.

"Luác tónh laåi em thêëy mònh àang nùçm trong cöî quan taâi thuãy tinh úã möåt caái hêìm. Thùçng yïu àaåo kia xuêët hiïån lêìn nûäa, noá baão noá

àaä biïën anh em thaânh möåt con hûúu. Toâa lêu àaâi cuãa em vúái caã cú

nghiïåp àaä bõ noá hoáa pheáp thu nhoã laåi, giam vaâo möåt hoâm thuãy tinh khaác, gia nhên cuäng bõ noá biïën ra khoái hïët, nhöët trong caác bònh. Nïëu em chiïìu loâng noá, noá seä giaãi pheáp cho ngay, khöng khoá. Noá chó

cêìn múã nùæp bònh vaâ nùæp hoâm laâ caác vêåt laåi nguyïn hònh ngay. Nhûng cuäng nhû khi trûúác, em khöng theâm àaáp. Noá boã ài, àïí em nùçm laåi úã trong nguåc naây trong giêëc nguã triïìn miïn. Nhûng luác höìn phaách mú maâng, cuäng coá khi em thêëy möåt chaâng trai àïën cûáu mònh. Hònh aãnh êëy an uãi em nhiïìu, vaâ höm nay luác em heá mùæt thêëy anh, tûác laâ giêëc mú kia àaä thaânh sûå thêåt. Chaâng haäy giuáp em thûåc hiïån nöët phêìn tiïëp cuãa giêëc mú kia. Trûúác tiïn chuáng ta haäy khuên caái hoâm thuãy tinh coá lêu àaâi trïn phiïën àaá lúán naây". Hai ngûúâi khiïng hoâm lïn phiïn àaá. Noá tûâ tûâ chuyïín, àûa hoå

vûúåt miïång hêìm lïn têìng trïn, tûâ àêëy coá löëi ra ngoaâi rêët dïî. Ra Truyïån cöí Grim 213

ngoaâi röìi, ngûúâi con gaái múã nùæp hoâm vaâ thêåt kyâ laå: lêu àaâi, nhaâ cûãa, sên vûúân cûá to dêìn ra rêët nhanh, chùèng mêëy chöëc bùçng thêåt. Hoå laåi quay xuöëng hêìm dûúái khuên nöët caác bònh lïn. Ngûúâi con gaái thaáo nùæp bònh, khoái bay biïën thaânh ngûúâi söëng, gia nhên cuãa hoå laåi àöng àuã nhû trûúác. Coã cêy laåi húán húã khi thêëy cö àaä trûâ àûúåc yïu àaåo, ngûúâi anh bõ hoáa thaânh hûúu cuäng trúã laåi hònh ngûúâi vaâ tûâ trong rûâng ài ra, sung sûúáng vúái haånh phuác cuãa em gaái. Ngaây höm êëy, àaám cûúái àûúåc töí chûác nhû lúâi cö àaä hûáa. Cö lêëy anh thúå may.

Cêu chuyïån kïí vïì sûå may mùæn tònh cúâ cuãa anh chaâng thúå sùn, qua àoá noái lïn sûå khao khaát tûå do, haånh phuác cuãa nhûäng con ngûúâi bònh dõ.

Truyïån cöí Grim 214

Quaâ cuãa ngûúâi tñ hon

Möåt baác thúå may vaâ möåt baác thúå vaâng cuâng ài vúái nhau. Möåt höm, mùåt trúâi vûâa lùån sau nuái, hoå thêëy xa xa coá tiïëng nhaåc, caâng àïën gêìn nghe caâng roä. Tiïëng nhaåc kyâ laå du dûúng khiïën hoå quïn caã

mïåt moãi raão bûúác ài vïì phña àoá.

Khi hoå àïën möåt quaã àöìi thò trùng àaä lïn. Trïn àöìi coá möåt àaám cûúái cuãa nhûäng ngûúâi nhoã beá, vûâa àaân öng, vûâa àaân baâ, cêìm tay nhau nhaãy muáa vui veã ca haát thêåt laâ ïm tai. Àoá chñnh laâ tiïëng nhaåc maâ hai baác àaä nghe khi ài àûúâng.

Möåt öng laäo lúán hún möåt tyá ngöìi giûäa. Cuå coá choâm rêu baåc ruä

xuöëng têån ngûåc vaâ mùåc möåt caái aáo maâu sùåc súä. Hai ngûúâi ngaåc nhiïn àûáng ngêín ra nhòn hoå nhaãy; nhûäng ngûúâi luân vui veã múã röång voâng tay ra àoán. Baác thúå vaâng coá bûúáu úã lûng vöën liïìu lônh nhû

nhûäng ngûúâi guâ, nhaãy vaâo trûúác. Baác phoá may múái àêìu coân ngêìn ngûâ chûa daám vaâo, nhûng thêëy vui quaá, cuäng àaánh baåo vaâo theo. Voâng muáa kheáp laåi, caác ngûúâi luân laåi haát vaâ nhaãy muáa loaån xaå. Öng laäo ruát úã thùæt lûng ra möåt con dao to àïí maâi, khi thêëy khaá sùæc cuå

liïìn ngoaãnh laåi nhòn hai ngûúâi laå mùåt. Hai baác hoaãng höìn chûa kõp suy nghô gò thò cuå àaä nùæm lêëy baác thúå vaâng vaâ chó trong nhaáy mùæt, caåo xoeåt caã rêu lêîn toác. Baác thúå may cuäng chõu söë phêån êëy. Nhûng hoå hoaân höìn ngay khi thêëy öng cuå caåo xong chó thên mêåt àïën vöî vai hoå dûúâng nhû khen hoå coá thaái àöå ngoan ngoaän nhû thïë laâ phaãi. Cuå

chó möåt àöëng than gêìn àoá, ra hiïåu cho hoå lêëy àêìy tuái aáo. Hai baác vêng theo, tuy nhiïn khöng hiïíu lêëy than àïí laâm gò. Sau àoá hoå ài tòm chöî nguã. Khi hoå àïën thung luäng thò chuöng úã möåt tu viïån gêìn àoá

baáo nûãa àïm. Dûúái aánh trùng, tòm vaâo quaán troå, nùçm trïn àïåm rúm, lêëy quêìn aáo ra àùæp. Hoå mïåt quaá, quïn caã boã than úã tuái ra. Than àeâ

nùång nïn saáng hoå thûác dêåy súám hún thûúâng ngaây. Hoå thoâ tay vaâo tuái, nhûng khöng daám tin mùæt mònh khi thêëy baân tay àang nùæm àêìy vaâng nguyïn chêët chûá khöng phaãi laâ than. Thïë laâ hoå trúã nïn Truyïån cöí Grim 215

giaâu coá, nhûng baác thúå vaâng coá nhiïìu cuãa hún vò vöën tònh tham lam, baác ta àaä nñch àêìy than hún.

Thoái thûúâng loâng tham khöng àaáy. Àaä coá laåi muöën coá nhiïìu hún, baác thúå vaâng ruã baån nêën naá úã laåi vaâi ngaây nûäa, àïí töëi ra quaã

àöìi chöî öng cuå, kiïëm thïm ñt vaâng. Baác thúå may tûâ chöëi vaâ baão :

- Thöi àuã röìi. Töi maän nguyïån röìi. Giúâ thò töi coá thïí trúã thaânh thúå caã, cûúái ngûúâi yïu thïë laâ haånh phuác.

Nhûng chiïìu yá baån thò baác úã laåi thïm möåt ngaây. Buöíi töëi höm àoá, baác thúå vaâng àeo mêëy caái bao àïí lêëy cho nhiïìu, röìi ài ra phña àöìi. Cuäng nhû töëi höm trûúác, baác thêëy nhûäng ngûúâi tyá hon àang ca haát nhaãy muáa, Öng cuå laåi caåo nhùén àêìu, rêu baác, röìi ra hiïåu baão lêëy than. Baác ta hùm húã nheát àêìy caác bao, húán húã ra vïì àùæp quêìn aáo nguã. Baác nghô buång: "Duâ vaâng àeâ nùång ta cuäng chõu àûúåc".

Röìi baác ta thiu thiu nguã, yïn chñ súám mai dêåy seä giaâu nûát àöë àöí

vaách.

Vûâa múã mùæt ra, baác vöåi vaä súâ àïën bao, nhûng baác ta ngaåc nhiïn vò chó thêëy than xó, moác maäi vêîn thïë.

Baác ta nghô laâ coân chöî vaâng àûúåc àïm trûúác, vöåi chaåy ài lêëy, nhûng baác hoaãng súå vò thêëy vaâng àaä trúã thaânh than. Baác ta àûa tay nhoå nhem lïn vöî traán thò thêëy àêìu caåo nhùén thñn, caã cùçm cuäng bõ

caåo nhùén. Naâo àaä hïët khöí àêu, lûng àaä coá möåt bûúáu, giúâ laåi moåc thïm hai bûúáu trûúác ngûåc. Thêëy roä than thò thêm baác khoác nûác núã. Baác thúå may töëi buång nghe baån khoác tónh dêåy, cöë an uãi baån:

- Thöi thò àöi ta àaä laâ baån àûúâng, baác cûá ài vúái töi, ta cuâng hûúãng.

Baác thúå may giûä lúâi hûáa, nhûng baác thúå vaâng suöët àúâi phaãi mang hai caái bûúáu vaâ phaãi àöåi muä àïí che caái àêìu troåc löëc. Trong dên gian coá cêu: "Tham thò thêm", cêu noái naây thêåt laâ

àuáng àöëi vúái baác thúå vaâng. "Thoái thûúâng loâng tham khöng àaáy. Àaä

coá laåi muöën coá nhiïìu hún". Cêu chuyïån àaã kñch loâng tham cuãa con ngûúâi.

Truyïån cöí Grim 216

Súåi vûát ài

Ngaây xûa coá möåt cö gaái xinh àeåp nhûng phaãi caái lûúâi biïëng vaâ

cêíu thaã.

Khi phaãi keáo súåi thò cö laâm thêåt miïîn cûúäng. Chó mùæc tñ nuát röìi laâ voâ caã nùæm súåi neám xuöëng àêët.

Cö coá möåt ngûúâi hêìu gaái laâm ùn chùm chó, nhùåt nhûäng quaäng súåi vûát ài àem giùåt, xe laåi vaâ dïåt àûúåc möåt chiïëc aáo àeåp. Möåt chaâng thanh niïn hoãi cö gaái lûúâi biïëng laâm vúå. Töëi höm laâm lïî cûúái, cö dêu thêëy cö gaái chùm chó mùåc chiïëc aáo àeåp khiïu vuä

liïìn noái:

- AÁi chaâ! Con beá àang nhaãy mùåc súåi vûát ài cuãa mònh. Chuá rïí nghe thêëy, hoãi chuyïån àêìu àuöi. Cö dêu kïí laåi cho chaâng biïët laâ cö gaái kia mùåc chiïëc aáo dïåt bùçng súåi cö vûát ài. Chuá rïí nghe chuyïån, thêëy vúå thò lûúâi biïëng maâ cö gaái ngheâo kia thò chùm laâm. Chaâng liïìn boã cö dêu àûáng àêëy, laåi gùåp cö kia vaâ choån laâm vúå.

Àaáng leä coá haånh phuác nhûng cö gaái laåi àïí loåt vaâo tay ngûúâi hêìu, taåi sao vêy? Chñnh tñnh lûúâi biïëng vaâ cêíu thaã àaä haåi cö. Qua cêu truyïån naây caác em khöng nïn lûúâi biïëng maâ haäy chùm chó thò moåi àiïìu töët laânh seä àïën vúái caác em.

Truyïån cöí Grim 217

Möåt àoân chïët baãy

Möåt buöíi saáng muâa heâ, möåt chuá thúå may ngöìi trïn phaãn bïn cûãa söí chùm chuá khêu, coá veã khoan khoaái lùæm. Chúåt coá baâ nöng dên ài qua phöë rao haâng:

- Coá ai mua mûát ngon khöng àêy! Coá ai mua mûát ngon khöng àêy!

Chuá thúå may nghe buâi tai, thoâ àêìu ra cûãa söí goåi:

- Laåi àêy, baâ úi, laåi àêy töi mua naâo.

Baâ haâng khïå nïå mang thuáng treâo ba bêåc thanh lïn túái chöî chuá

thúå may ngöìi. Baâ giúã cho chuá xem têët caã caác bònh mûát. Chuá xem hïët bònh noå àïën bònh kia, giú lïn ngùæm nghña, dñ muäi vaâo ngûãi, röìi maäi sau múái noái:

- Mûát ngon àêëy, baâ cên cho töi vaâi hoa naâo, hay nûãa laång cuäng àûúåc.

Baâ haâng cên röìi ài. Baâ tûác lùæm vûâa ài vûâa laâu nhaâu vò cûá tûúãng laâ vúá àûúåc moán khaách búã.

Chuá thúå may reo lïn:

- Laåy Chuáa, ùn mûát naây Chuáa ban cho mònh coá sûác coá lûåc. Röìi chuá múã tuã lêëy baánh mò, cùæt möåt miïëng daâi phïët mûát lïn. Chuá noái:

- Ùn àûúåc àêëy! Nhûng mònh phaãi khêu xong caái aáo naây àaä röìi haäy cheán.

Chuá àïí baánh bïn mònh, khêu nöët, hûáng lïn, muäi khêu möîi luác möåt daâi. Trong khi àoá, muâi mûát thúm xöng àïën têån möåt bûác tûúâng gêìn coá àêìy ruöìi àêåu. Ruöìi keáo àïën àöng àùåc xaâ xuöëng baánh. Chuá thúå

may noái:

- Ú kòa, ai múâi chuáng maây àêëy?

Truyïån cöí Grim 218

Röìi chuá àuöíi caác võ khaách khöng múâi maâ àïën êëy ài. Ruöìi khöng hiïíu tiïëng Àûác nïn khöng chõu bay ài, chuáng laåi keáo àïën àöng hún. Chuá thúå may caáu tiïët lïn, vúá lêëy möåt maãnh daå, quêåt tuái buåi, vûâa quêåt vûâa mùæng:

- Àúåi àêëy, tao cho chuáng maây biïët tay.

Chuá àêåp ruöìi röìi àïëm, àûúåc àuáng baãy con nùçm lùn kïình chïët thùèng cùèng. Chuá tûå phuå vïì sûå anh duäng cuãa mònh vaâ noái:

- Mònh thêåt laâ cûâ, phaãi laâm cho caã tónh biïët viïåc naây múái àûúåc. Chuá vöåi may ngay möåt caái thùæt lûng, thïu mêëy chûä to: "Möåt àoân chïët baãy".

Röìi chuá laåi noái thïm:

- Sao laåi chó möåt tónh thöi nhó! Phaãi laâm cho caã thiïn haå biïët viïåc naây múái àûúåc! Loâng chuá röån rûåc vui nhû múã cúâ. Chuá àeo thùæt lûng àõnh ài chu du thiïn haå, vò chuá cho anh duäng nhû chuá maâ

chùèng leä cûá úã caái hiïåu may queân naây maäi thò phñ ài mêët. Trûúác khi chuá ra ài, chuá luåc loåi khùæp nhaâ àïí xem coân coá gò mang ài àûúåc. Nhûng chuá chó thêëy coá miïëng phoá maát cuä liïìn nheát vaâo tuái. Trûúác cûãa, chuá thêëy möåt con chim bõ mùæc vaâo buåi cêy, chuá àuát chim vaâo tuái nöët.

Röìi chuá anh duäng lïn àûúâng. Chuá nheå maâ nhanh nïn ài khöng biïët moãi.

Àûúâng ài àïën möåt quaã nuái. Lïn àïën àónh, chuá thêëy möåt anh khöíng löì thaãnh thúi ngöìi nhòn quanh. Chuá thúå may hiïn ngang tiïën laåi noái:

- Chaâo anh baån. Anh baån ngöìi nhòn thïë giúái bao laâ àêëy û? ÊËy mònh cuäng vûâa lïn àûúâng ài chu du thiïn haå àêy. Cêåu coá muöën ài cuâng vúái mònh khöng?

Anh khöíng löì nhòn chuá thúå may möåt caách khinh bó vaâ noái:

- Àöì tiïíu yïu, àöì khöën kiïëp!

Chuá thúå may àaáp laåi:

- Sao laåi noái nùng thïë!

Röìi chuá cúãi khuy aáo, chó thùæt lûng cho anh khöíng löì xem:

- Mònh laâ ngûúâi thïë naâo, cêåu cûá àoåc àêy thò biïët. Truyïån cöí Grim 219

Anh khöíng löì àoåc thêëy "Möåt àoân chïët baãy", nghô laâ chuá àaánh möåt caái chïët baãy ngûúâi, nïn cuäng nï nïí. Khöíng löì muöën thûã sûác chuá, cêìm möåt hoân àaá boáp chaãy ra nûúác vaâ noái:

- Cêåu khoãe thò thûã boáp nhû túá xem.

Chuá thúå may noái:

- Coá vêåy thöi aâ! Thêåt laâ troâ treã con.

Chuá moác tuái lêëy miïëng pho maát boáp chaãy ra nûúác röìi noái:

- Thêëy chûa, coá hún khöng naâo?

Anh khöíng löì lùång ngûúâi ài, khöng ngúâ möåt ngûúâi nhoã beá maâ

khoãe àïën nhû vêåy. Anh ta liïìn nhùåt möåt hoân àaá, neám lïn mêët huát trïn khöng vaâ baão:

- Naây, cêåu thûã laâm nhû túá xem sao.

Chuá thúå may noái:

- Neám khaá àêëy. Nhûng àaá cêåu neám ài laåi rúi xuöëng àêët thöi. Mònh neám möåt hoân khöng rúi xuöëng cú.

Chuá thoâ tay vaâo tuái lêëy chim, tung lïn khöng. Chim àûúåc thaã

thñch quaá, bay miïët ài khöng vïì nûäa. Chuá thúå may hoãi:

- Thïë naâo anh baån, anh thêëy caái troâ êëy thïë naâo?

Anh khöíng löì àaáp:

- Cêåu neám àûúåc àêëy, nhûng àïí xem cêåu mang nùång coá ra troâ

khöng?

Anh dêîn chuá thúå may àïën möåt cêy söìi to àöí nùçm trïn mùåt àêët vaâ noái:

- Cêåu coá khoãe thò giuáp túá mang cêy naây ra khoãi rûâng. Chuá thúå may beá nhoã àaáp:

- Àûúåc thöi. Cêåu haäy vaác thên cêy, mònh seä khiïng caânh, laá, nùång hún nhiïìu.

Anh khöíng löì khiïng thên cêy trïn vai; chuá thúå may leo ngay lïn möåt caânh ngöìi. Anh khöíng löì khöng quay àêìu nhòn laåi àûúåc, phaãi vaác caã cêy keâm thïm chuá thúå may nûäa. Chuá thúå may ngöìi sau thñch chñ, huyát saáo àiïåu: Coá ba baác phoá may cûúäi ngûåa ra ài, coá veã

coi viïåc vaác cêy nhû troâ treã con. Anh khöíng löì vaác nùång, lï ài möåt luác mïåt quaá kïu:

- Naây cêín thêån nheá, túá neám cêy xuöëng àêëy.

Truyïån cöí Grim 220

Chuá thúå may nhaãy phùæt xuöëng, voâng tay öm cêy nhû àûúng vaác, baão anh khöíng löì:

- Cêåu chó àûúåc caái to xaác, vaác coá caái cêy maâ cuäng khöng xong. Hai ngûúâi laåi tiïëp tuåc ài. Ài qua möåt cêy anh àaâo, anh khöíng löì

vin ngoån cêy coá nhiïìu quaã chñn xuöëng cho chuá thúå may ùn. Chuá thúå

may yïëu quaá khöng giûä nöíi, anh khöíng löì vûâa buöng tay ra thò cêy bêåt tung caã chuá thúå may lïn. Chuá ngaä nhûng khöng àau. Anh khöíng löì hoãi:

- Sao vêåy, cêåu khöng àuã sûác giûä möåt caái saâo aâ?

Chuá thúå may àaáp:

- Sûác khoãe thò túá coá thûâa. Thïë cêåu cho möåt tay àaánh möåt àoân chïët baãy laåi theâm laâm caái troâ êëy aâ? Mònh nhaãy voåt qua cêy vò mònh thêëy coá boån ài sùn àûáng dûúái bùæn vaâo buåi. Cêåu coá gioãi thò nhaãy thûã

nhû túá xem naâo.

Anh khöíng löì cöë nhaãy nhûng khöng vûúåt qua àûúåc cêy, bõ mùæc vûúáng vaâo caânh laá, thaânh ra chuá thúå may vêîn àûúåc cuöåc. Anh khöíng löì noái:

- Naây cêåu gan daå nhû vêåy thò ài vúái túá vïì hang nguã ài. Chuá thúå may nhêån lúâi theo liïìn. Àïën hang thò thêëy coá mêëy ngûúâi khöíng löì khaác ngöìi bïn lûãa, möîi ngûúâi cêìm möåt con cûâu thui ùn. Chuá thúå may nghô buång: núi naây röång raäi hún cûãa hiïåu cuãa mònh.

Anh khöíng löì chó möåt caái giûúâng baão chuá ài nùçm maâ nguã. Chuá

thêëy giûúâng to quaá, khöng nùçm vaâo giûäa maâ co ro úã möåt goác. Àïën nûãa àïm, anh khöíng löì tûúãng laâ chuá àaä nguã say, liïìn lêëy möåt thanh sùæt to phang maånh xuöëng giûúâng cho laâ xong àúâi thùçng tiïíu yïu. Saáng dêåy, boån khöíng löì keáo vaâo rûâng vaâ quïn bùéng chuá thúå

may ài. Böîng hoå thêëy chuá húán húã vaâ hiïn ngang ài túái. Hoå súå quaá, tûúãng chuá àaánh chïët caã luä, vöåi chaåy ba chên böën cùèng. Chuá thúå may laåi tiïëp tuåc ài, muäi nghïëch lïn trúâi. Chuá ài maäi túái khu vûúân thuöåc cung àiïån nhaâ vua. Chuá thêëy ngûúâi mïìn mïåt, nùçm lùn ra baäi coã àaánh möåt giêëc. Trong khi chuá nguã, ngûúâi ài qua laåi àïìu ngùæm nghña chuá vaâ àoåc thêëy trïn thùæt lûng chuá mêëy chûä: "Möåt àoân chïët baãy". Hoå baão nhau:

- Chaâ! Giûäa luác thiïn haå thaái bònh thïë naây, võ höí tûúáng naây àïën àêy laâm gò? Chùæc laâ möåt duäng sô vö àõch àêy.

Truyïån cöí Grim 221

Hoå liïìn têu lïn vua, hoå nghô laâ nïëu coá àaánh nhau thò seä cêìn àïën duäng sô naây, nhêët àõnh phaãi giûä laåi, chúá àïí ài núi khaác mêët. Vua nghe lúâi, cûã ngûúâi àïën àúåi chuá thúå may dêåy thò vúâi. Sûá giaã àïën àúåi maäi cho àïën luác chuá dêåy, vûún vai múã mùæt, múái trònh baây yá àõnh nhaâ vua. Chuá thúå may àaáp:

- Thò ta àïën àêy cuäng vò viïåc êëy. Ta sùén saâng phuåc vuå nhaâ vua. Triïìu àònh àoán tiïëp chuá linh àònh vaâ xïëp cho chuá úã möåt núi lõch sûå. Nhûng caác duäng sô khaác chó lùm le nuöët söëng chuá vaâ muöën töëng khûá chuá ài khoãi. Boån hoå baân nhau:

- Löi thöi vúái noá thò nguy, vò noá àêåp möåt caái chïët baãy. Boån mònh chùèng àûáa naâo söëng soát àûúåc.

Boån hoå quyïët àõnh cuâng keáo vaâo yïët kiïën vua xin vïì. Hoå têu vua:

- Têu bïå haå, boån haå thêìn khöng thïí úã cuâng möåt ngûúâi àaánh möåt àoân chïët baãy.

Nhaâ vua buöìn, thêëy vò möåt ngûúâi maâ boån baây töi trung thaânh phaãi boã ài. Vua chó ûúác chûa gùåp chuá thúå may thò hay vaâ muöën töëng khûá chuá ài. Nhûng vua khöng daám baão chuá súå chuá giïët mònh, giïët caã dên mònh röìi lïn ngöi. Vua nghô maäi múái tòm ra àûúåc möåt kïë. Vua sai sûá àïën baão chuá nïëu quaã chuá laâ möåt traáng sô, thò vua truyïìn cho laâm möåt viïåc. úã möåt khu rûâng trong nûúác coá hai tïn khöíng löì

söëng bùçng nghïì tröåm cûúáp, giïët ngûúâi, àöët nhaâ; khöng ai daám beán maãng laåi gêìn chuáng vò súå nguy hiïím àïën tñnh maång. Nïëu chuá giïët àûúåc hai tïn khöíng löì êëy thò vua seä gaã con gaái àöåc nhêët cho vaâ cho möåt nûãa nûúác laâm cuãa höìi mön. Vua seä cùæt thïm möåt trùm kyå sô ài theo giuáp. Chuá thúå may nghô buång: "Thêåt laâ xûáng vúái ngûúâi nhû

mònh". Àûúåc möåt naâng cöng chuáa àeåp vaâ möåt nûãa nûúác coá phaãi laâ

chuyïån thûúâng àêu! Chuá liïìn àaáp:

- Àûúåc àûúåc, ta seä trõ hai thùçng khöíng löì, ta khöng cêìn möåt trùm kyå sô. Möåt ngûúâi àaánh möåt àoân chïët baãy thò súå quaái gò hai tïn. Chuá thúå may ra ài, möåt trùm kyå sô keáo theo sau. Àïën bïn rûâng, chuá baão caác kyå sô:

- Caác chuá àúåi àêy, àïí möåt mònh ta sûãa hai thùçng khöíng löì. Chuá nhaãy vaâo rûâng tòm ngûúåc tòm xuöi. Möåt luác sau, chuá thêëy hai tïn khöíng löì nguã úã göëc cêy, tiïëng ngaáy rung chuyïín caã caânh laá. Chuá thúå may khöng àïí phñ thò giúâ, nhùåt àêìy hai tuái àaá röìi treâo lïn Truyïån cöí Grim 222

cêy. Chuá boâ ra möåt caânh àuáng ngay trïn àêìu hai tïn àang nguã, röìi neám àaá hïët hoân noå àïën hoân kia vaâo ngûåc möåt tïn. Tïn naây maäi chùèng caãm thêëy gò, nhûng sau tónh dêåy, hñch baån hoãi:

- Sao cêåu laåi àaánh túá?

Tïn kia àaáp:

- Cêåu mú nguã aâ? Mònh coá àuång àïën cêåu àêu!

Hai tïn laåi nùçm nguã. Chuá thúå may liïìn neám möåt hoân àaá vaâo tïn thûá hai.

Tïn naây noái:

- Thïë laâ caái gò? Sao cêåu laåi neám mònh.

Tïn kia caâu nhaâu noái:

- Mònh coá neám cêåu àêu.

Chuáng caäi nhau möåt luác. Nhûng vò chuáng quaá mïåt nïn chùèng bao lêu mùæt laåi nhùæm nghiïìn laåi. Chuá thúå may laåi tiïëp tuåc troâ êëy, choån hoân àaá to nhêët, lêëy hïët sûác bònh sinh neám vaâo ngûåc tïn khöíng löì thûá nhêët.

Tïn naây kïu lïn:

- Thïë naây thò quaá lùæm!

Röìi hùæn àiïn tiïët, nhaãy xöí vaâo baån, àêíy baån vaâo möåt caáñ cêy laâm cêy rung chuyïín. Tïn kia traã miïëng cuäng khöng keám; hai tïn nöíi noáng, nhöí cêy phang nhau maäi àïën luác caã hai cuâng lùn ra chïët. Chuá thúå may nhoã beá luác àoá múái nhaãy xuöëng. Chuá noái:

- Cuäng may maâ chuáng khöng nhöí caái cêy mònh ngöìi, nïëu khöng thò mònh phaãi nhaãy sang cêy khaác nhû con soác. Nhûng àûúåc caái laâ

mònh nhanh nheån.

Chuá ruát gûúm, cheám vaâi nhaát thêåt maånh vaâo ngûåc hai tïn khöíng löì, röìi àïën noái vúái caác kyå sô:

Cöng viïåc àaä xong xuöi röìi. Ta àaä kïët liïîu àúâi chuáng. Nhûng quaã laâ coá gay go. Chuáng bñ quaá àaä nhöí cêy chöëng àúä, nhûng ùn thua gò vúái möåt ngûúâi àaánh möåt àoân chïët baãy nhû ta. Caác kyå sô hoãi:

- Anh khöng bõ thûúng aâ?

Chuá àaáp:

- Viïåc quaái gò. Chuáng khöng àuång àûúåc túái löî chên löng ta. Truyïån cöí Grim 223

Boån kyå sô khöng tin phi ngûåa vaâo rûâng thêëy hai tïn khöíng löì

nùçm trong vuäng maáu, chung quanh cêy cöëi bõ nhöí ngöín ngang. Chuá thúå may bùæt vua phaãi thûúãng cho caác thûá vua àaä hûáa. Vua tiïëc lúâi hûáa, laåi nghô àïën kïë giïët chuá thúå may. Vua baão chuá:

- Nhaâ ngûúi muöën lêëy con gaái ta vaâ nûãa nûúác cuãa ta thò phaãi laâm möåt viïåc anh duäng nûäa. Ngûúi phaãi bùæt cho àûúåc con kyâ lên phaá

hoaåi rûâng cuãa ta. Hai thùçng khöíng löì thêìn coân chùèng súå, thêìn súå gò

möåt con kyâ lên. Viïåc cuãa thêìn laâ: Àaánh möåt àoân chïët baãy. Chuá liïìn àem möåt caái dêy thûâng, möåt caái ròu, dùån nhûäng ngûúâi ài theo àûáng úã ngoaâi, röìi ài thùèng vaâo rûâng. Chuá cuäng khöng mêët lêu cöng tòm kiïëm, kyâ lên chùèng mêëy chöëc nhaãy xöí àïën àõnh huác chuá. Chuá noái:

- Khoan, khoan àaä naâo, cêåu laâm gò maâ vöåi vaä thïë?

Chuá àúåi cho con vêåt laåi gêìn saát liïìn nhaãy ra sau möåt göëc cêy. Kyâ lên àêm àêìu huác vaâo cêy, sûâng cùæm sêu vaâo thên cêy, khöng ruát ra àûúåc nûäa bõ mùæc úã àêëy. Chuá thúå may noái:

- Thïë laâ mònh toám àûúåc cu cêåu röìi nheá.

Chuá úã sau thên cêy ài ra, lêëy thûâng buöåc cöí kyâ lên, lêëy ròu àeäo cêy gúä sûâng ra. Moåi viïåc xong xuöi chuá dêîn con vêåt àïën nhaâ vua. Nhûng vua vêîn khöng giûä lúâi hûáa, bùæt chuá laâm möåt viïåc thûá ba nûäa. Trûúác khi cûúái, chuá thúå may phaãi bùæt àûúåc cho vua möåt con lúån rûâng phaá hoaåi trong rûâng; vua seä cho thúå sùn giuáp àúä chuá. Chuá thúå

may noái:

- Àûúåc, àûúåc, troâ treã con thöi.

Chuá khöng àem thúå sùn vaâo rûâng. Boån hoå mûâng lùæm vò lúån rûâng àaä nhiïìu lêìn àoán tiïëp hoå khöng àûúåc thuá võ lùæm. Con vêåt vûâa nhòn thêëy chuá thúå may liïìn suâi boåt meáp, nghiïën rùng, àêm xöí vaâo àõnh quêåt chuá xuöëng àêët. Chaâng haão haán chaåy toát vaâo möåt caái nhaâ thúâ gêìn àêëy, röìi nhaãy qua cûãa söí maâ ra. Lúån chaåy theo vaâo, chuá chaåy voâng ra àoáng cûãa laåi. Con vêåt tûác àiïn lïn, nhûng nùång nïì quaá khöng taâi naâo nhaãy qua cûãa söí àûúåc. Chuá thúå

may liïìn goåi caác ngûúâi ài sùn àïën, àïí hoå tröng thêëy têån mùæt con thuá

bõ nhöët. Võ haão haán ra mùæt nhaâ vua; vua àaânh phaãi laâm theo lúâi hûáa gaã con gaái cho anh ta vaâ chia cho möåt nûãa nûúác. Nïëu vua maâ biïët chuá chùèng phaãi laâ möåt duäng sô maâ chó laâ möåt anh chaâng thúå may thò

Truyïån cöí Grim 224

hùèn laâ vua chùèng bao giúâ giûä lúâi hûáa. Lïî cûúái àûúåc töí chûác linh àònh, nhûng keám vui. Chuá thúå may lïn laâm vua.

Àûúåc ñt lêu, hoaâng hêåu treã tuöíi àang àïm nghe thêëy chöìng noái mï: "Naây naây cêåu úi, khêu ngay cho túá caái aáo naây, vaá ngay cho túá

caái quêìn naây, nïëu khöng túá seä lêëy thûúác quêåt vaâo vai cho bêy giúâ". Naâng biïët ngay àûác öng chöìng mònh gia thïë ra sao. Saáng höm sau, naâng àïën tòm cha than thên traách phêån, xin vua cha àaánh thaáo cho khoãi tay möåt anh chöìng chó laâ baác phoá may. Vua an uãi con noái: Àïm nay, con nguã cûá àïí ngoã cûãa. Quên hêìu cuãa ta seä àûáng rònh úã ngoaâi, àúåi noá nguã laâ vaâo troái gö noá laåi, khiïng xuöëng taâu chúã ài thùèng.

Cöng chuáa nghe kïë êëy buâi tai. Nhûng tïn hêìu cêån nhaâ vua nghe àûúåc hïët. Vöën rêët mïën chuã múái, hùæn kïí laåi têët caã. Chuá thúå

may noái:

- Ta seä phaãi chùån trûúác.

Töëi höm êëy, chuá ài nùçm vúái vúå nhû thûúâng lïå. Khi naâng àaä

tûúãng chuá àaä nguã röìi, naâng dêåy múã cûãa röìi ài nùçm laåi. Chuá giaã taãng nguã röìi heát to lïn:

- Naây naây cêåu úi, khêu ngay cho túá caái aáo naây, vaá ngay cho túá

caái quêìn kia, nïëu khöng túá seä cho cêåu mêëy caái taát tai bêy giúâ! Ta tûâng àaánh möåt àoân chïët baãy, giïët hai thùçng khöíng löì, sùn möåt con kyâ lên, bùæt möåt con lúån rûâng, thò ta coân súå gò boån nuáp úã ngoaâi phoâng kia!

Boån kia nghe chuá thúå may noái vêåy, súå xanh mùæt, boã chaåy ba chên böën cùèng nhû bõ ma àuöíi. Khöng tïn naâo daám nho nhoe caã. Thïë laâ chuá thúå may giûä ngöi vua cho àïën hïët àúâi. Cêu chuyïån kïí vïì möåt chuá thúå may mûu trñ, duäng caãm vaâ gùåp nhiïìu may mùæn. Qua àoá noái lïn rùçng: haånh phuác luön thuöåc vïì

nhûäng ngûúâi duäng caãm, tûå tin.

Truyïån cöí Grim 225

Con nam úã ao

Xûa coá hai vúå chöìng ngûúâi thúå xay böåt söëng rêët sung sûúáng. Hoå

coá tiïìn cuãa, möîi nùm laåi sung tuác thïm. Nhûng hoaån naån thûúâng àïën bêët ngúâ. Cuãa àïën mau, cuãa cuäng ài mau, ruát cuåc àïën caái nhaâ

xay baác úã võ têët àaä coân laâ cuãa baác. Baác buöìn lùæm. Laâm luång caã ngaây, töëi vïì àùåt mònh xuöëng giûúâng cûá trùçn troåc, nhûäng lo cuâng phiïìn. Möåt höm, baác dêåy súám tinh sûúng ra ngoaâi hoáng maát cho thoaãi maái. Khi baác qua caái àêåp nûúác chöî ao gêìn nhaâ coá tiïëng uâng uåc. Baác ngoaãnh laåi nhòn thêëy giûäa ao coá möåt ngûúâi àaân baâ àeåp tûâ tûâ nöíi lïn. Ngûúâi êëy àûa baân tay mïìm maåi veán múá toác daâi xoäa xuöëng hai vai, phuã lïn têëm thên ngaâ ngoåc. Baác biïët ngay noá laâ con nam úã ao, súå

quaá khöng biïët nïn àûáng laåi hay chaåy tröën. Nhûng con nam cêët gioång ïm aái goåi tïn baác vaâ hoãi taåi sao baác buöìn. Múái àêìu baác khöng daám múã möìm. Nhûng sau baác thêëy con nam noái rêët thên mêåt, múái àõnh thêìn laåi, kïí cho noá nghe rùçng trûúác baác àûúåc söëng sung tuác maâ

nay thò ngheâo quaá, khöng biïët laâm thïë naâo.

Con nam baão baác:

- Baác cûá yïn têm, töi seä laâm cho baác giaâu coá sung sûúáng hún trûúác; nhûng baác phaãi hûáa cho töi caái gò vûâa múái àeã úã nhaâ baác. Baác nghô buång: "Chùæc laåi con choá hay con meâo con gò àoá", röìi baác hûáa cho noá.

Con nam laåi huåp xuöëng nûúác, coân baác yïn têm vaâ vui veã raão bûúác vïì nhaâ. Baác vûâa vïì àïën nhaâ thò con úã àaä chaåy ra baáo cho baác biïët tin mûâng vúå múái àeã con trai. Baác nghe tin nhû seát àaánh ngang tai, vò baác thêëy roä con nam àaä biïët trûúác vaâ àaä àaánh lûâa baác. Mùåt cuái gùçm, baác laåi gêìn giûúâng vúå. Vúå hoãi sao con khaáu thïë maâ baác khöng vui thò baác kïí laåi cho vúå nghe sûå viïåc vûâa xaãy ra vaâ lúâi baác àaä

hûáa vúái con nam.

Röìi baác noái tiïëp:

Nïëu mêët àûáa con thò giaâu coá maâ laâm gò! Biïët laâm sao bêy giúâ. Truyïån cöí Grim 226

Baâ con chaåy laåi mûâng baác cuäng khöng maách àûúåc phûúng kïë

naâo.

Nhûng thêìn taâi laåi vïì nhaâ baác. Baác laâm gò truáng nêëy: ban àïm hònh nhû hoâm xiïíng trong nhaâ cûá àêìy lïn, tiïìn baåc trong tuã biïët sinh söi naãy núã. Chùèng bao lêu baác giaâu coá hún trûúác, nhûng vui laâ

vui gûúång vò nghô àïën lúâi hûáa vúái con nam, baác laåi àau loâng. Möîi khi ài qua gêìn ao, baác laåi súå noá nöíi lïn àoâi núå. Baác cêëm tiïåt con khöng àûúåc lai vaäng gêìn ao vaâ dùån con rùçng:

Con chúá coá voåc tay xuöëng ao, keão coá baân tay thoâ ra nùæm lêëy con maâ löi xuöëng àaáy.

Röìi nùm thaáng tröi qua khöng thêëy con nam hiïån lïn. Baác àaä

bùæt àêìu yïn têm. Con baác àaä thaânh möåt thanh niïn. Baác cho con hoåc nghïì sùn bùæn. Khi anh àaä thaânh möåt thúå sùn gioãi, thò àûúåc vaâo laâm viïåc cho ngûúâi chuáa laâng.

Trong laâng coá möåt cö gaái xinh àeåp, phuác hêåu, vûâa yá anh. Öng chuã thêëy thïë, beân cho anh möåt ngöi nhaâ nhoã. Cûúái xong, hai vúå

chöìng chung söëng yïn vui úã àoá, yïu nhau rêët mûåc. Möåt höm, anh àuöíi möåt con hoùéng, tûâ rûâng ra àïën caánh àöìng, thò bùæn chïët àûúåc noá. Sau khi moi ruöåt con vêåt, anh vö tònh àïën caái ao nguy hiïím àïí rûãa tay vêëy maáu. Anh vûâa nhuáng tay xuöëng nûúác thò con nam hiïån lïn móm cûúâi öm lêëy anh bùçng àöi tay ûúát suäng, löi anh xuöëng rêët nhanh trong khi soáng cuöìn cuöån. Töëi àïën, khöng thêëy anh vïì, vúå anh lo súå, àêm böí ài tòm. Chúåt nghô àïën chöìng thûúâng noái phaãi àïì phoâng con nam aám haåi, khöng àïën gêìn ao, chõ ngúâ ngay àïën chuyïån xaãy ra. Chõ chaåy àïën ao, thêëy tuái ài sùn cuãa chöìng, biïët chùæc laâ chöìng àaä bõ naån. Chõ vêåt mònh than khoác, gaâo tïn ngûúâi yïu, nhûng thêåt uöíng cöng. Chõ laåi chaåy sang búâ ao bïn kia, goåi chöìng, chûãi con nam, nhûng khöng coá tiïëng àaáp laåi. Chó coá nûãa vaânh trùng saáng soi trïn mùåt nûúc im lòm. Töåi nghiïåp ngûúâi vúå cûá úã búâ ao, luác thò kïu gaâo thaãm thiïët, luác thò khe kheä rïn ró. Maäi sau kiïåt lûåc, chõ ngaä xuöëng àêët vaâ nguã thiïëp ài. Chõ nùçm mú thêëy mònh àang treâo nuái, trong loâng lo súå. Hai bïn laâ àaá taãng cûåc lúán, chên dêîm phaãi àaá sùæc vaâ gai chaãy maáu, mûa àêåp vaâo mùåt, gioá aâo aâo thöíi tung múá toác daâi. Khi àïën àónh nuái thò thêëy phong caãnh khaác hùèn. Bêìu trúâi xanh biïëc, khöng khñ ïm dõu, sûúân nuái thoai thoaãi. Trïn caánh àöìng coã xanh, muön hoa àua sùæc, coá möåt Truyïån cöí Grim 227

tuáp lïìu xinh xinh. Chõ àïën gêìn, múã cûãa, chó thêëy möåt baâ cuå giaâ toác baåc thên mêåt vêîy chõ.

Àuáng luác êëy, chõ thûác giêëc. Trúâi àaä saáng. Chõ nhêët àõnh laâm theo giêëc möång. Chõ ra sûác treâo nuái, quaã nhiïn thêëy y nhû àïm qua. Baâ laäo tiïëp chõ thên mêåt, vaâ troã ghïë múâi chõ ngöìi, röìi noái:

- Chùæc con àaä gùåp naån nïn múái phaãi tòm àïën chiïëc lïìu heão laánh cuãa ta.

Chõ vûâa khoác vûâa kïí laåi sûå viïåc àaä xaãy ra. Baâ laäo noái:

- Thöi con àûâng khoác nûäa, ta seä giuáp con. Àêy ta cho con möåt caái lûúåc vaâng. Con chúâ khi trùng troân thò àïën ngöìi bïn búâ ao, lêëy lûúåc naây ra maâ chaãi toác mêy. Chaãi xong, con àïí lûúåc àoá, thò seä coá

chuyïån laå xaãy ra.

Chõ ta vïì nhaâ mong maäi múái àïën ngaây trùng troân. Chõ àúåi khi mùåt trùng saáng xuêët hiïån trïn trúâi. Chõ àïën ngöìi úã búâ ao, lêëy lûúåc vaâng ra chaãi laân toác mêy daâi. Chaãi xong, chõ àïí lûúåc trïn búâ. Tûác thò

chõ nghe thêëy tiïëng soáng cuöìn cuöån tûâ àaáy ao lïn, dêng lïn búâ, cuöën caái lûúåc ài. Lûúåc vûâa túái àaáy ao thò mùåt nûúác reo ra laâm àöi, röìi àêìu chöìng chõ nöíi lïn. Anh khöng noái khöng rùçng, chó rêìu rêìu nhòn vúå. Ngay luác àoá, möåt ngoån soáng nûäa aâo aâo chaåy àïën, phuã kñn àêìu anh. Têët caã àïìu biïën mêët, ao laåi yïn lùång nhû trûúác, chó coân trùng in àaáy nûúác.

Chõ chaán naãn vïì nhaâ, nhûng laåi chiïm bao thêëy tuáp lïìu baâ laäo. Saáng höm sau, chõ laåi àïën kïí lïí nöîi àau buöìn cho baâ nghe. Baâ beân cho chõ möåt caái saáo bùçng vaâng maâ baão:

- Con chúâ àïm trùng naâo troân laåi àïën ngöìi búâ ao thöíi saáo thêåt hay, röìi àùåt lïn trïn caát, thò con seä thêëy coá chuyïån laå xaãy ra. Chõ laâm theo lúâi baâ cuå dùån.

Chõ vûâa múái àùåt saáo xuöëng thò soáng àêu tûâ àaáy ao àaä aâo aâo nöíi lïn, cuöën saáo ài mêët. Tûác thò nûúác reä ra. Khöng phaãi chó coá àêìu maâ

nûãa mònh chöìng chõ nöíi lïn. Anh tha thiïët giú tay hûúáng vïì chõ, nhûng möåt ngoån soáng laåi êìm êìm xö àïën phuã lïn anh, röìi cuöën anh xuöëng.

Ngûúâi àaân baâ àaáng thûúng than rùçng:

- Trúâi úi, thêëy chöìng maâ röìi laåi mêët thò thêëy maâ laâm gò!

Truyïån cöí Grim 228

Chõ laåi buöìn tï taái, nhûng röìi laåi chiïm bao àïën nhaâ baâ laäo. Chõ

laåi ra ài. Baâ laäo cho chõ möåt caái guöìng xe chó bùçng vaâng, vaâ an uãi chõ

rùçng:

- Khöng uöíng cöng àêu, con aå. Con haäy chúâ höm naâo trùng troân, àem guöìng naây ra ngöìi búâ ao maâ xe chó cho àïën khi àûúåc möåt cuöån to. Xong viïåc, con àïí guöìng àoá, röìi seä thêëy coá chuyïån laå xaãy ra. Chõ laâm àuáng nhû lúâi baâ cuå dùån. Khi trùng troân bùæt àêìu moåc, chõ lêëy guöìng àem ra búâ ao chuá têm xe chó cho àïën khi hïët súåi, chó

àêìy cuöån. Chõ àùåt guöìng xuöëng búâ ao, thò nûúác tûâ àaáy êìm êìm dêng lïn, möåt ngoån soáng lúán àïën cuöën guöìng ài. Tûác thò àêìu röìi têët caã

ngûúâi chöìng chõ theo soáng nhö lïn. Anh vöåi nhaãy lïn búâ, cêìm tay vúå

röìi cuâng vúå ài tröën, nhûng hai vúå chöìng vûâa múái chaåy àûúåc vaâi bûúác thò nûúác ao dêng lïn êìm êìm, ngêåp caã caánh àöìng, thêåt laâ khuãng khiïëp. Hai vúå chöìng tûúãng chïët àïën núi, nhûng vúå cêìu cûáu baâ laäo. Tûác thò vúå biïën ra coác, chöìng biïën ra ïëch. Hai anh chõ bõ möåt ngoån soáng àuöíi kõp nhûng khöng chïët, möîi ngûúâi daåt ài möåt núi, xa nhau lùæm.

Khi nûúác àaä ruát, hai vúå chöìng úã laåi trïn caån vaâ laåi hiïån nguyïn hònh thaânh ngûúâi. Nhûng hoå khöng biïët söë phêån cuãa nhau ra sao, vò

möîi ngûúâi úã möåt xûá xa laå, coá nuái cao, thung luäng sêu chia caách; ngûúâi àõa phûúng khöng biïët hoå úã àêu àïën. Trong bao nùm, hai vúå

chöìng cuâng phaãi ài chùn cûâu àïí sinh söëng. Hoå chùn cûâu qua hïët rûâng noå laåi àïën àöìng kia, loâng luöëng nhûäng buöìn rêìu, thûúng tiïëc. Röìi möåt höm, muâa xuên trúã laåi töët tûúi tûng bûâng trïn mùåt àêët, hai vúå chöìng ài chùn cûâu tònh cúâ ài vïì hûúáng cuãa nhau. Trïn döëc àöìi xa xa, anh thêëy möåt bêìy cûâu, beân dêîn cûâu mònh àïën. Àöi bïn cuâng àïën möåt thung luäng maâ khöng nhêån àûúåc ra nhau, nhûng àïìu mûâng laâ khöng phaãi söëng leã loi nûäa. Tûâ àoá ngaây naâo hai ngûúâi cuäng chùn cûâu gêìn nhau, tuy khöng troâ chuyïån cuâng nhau, nhûng cuäng thêëy vui.

Möåt buöíi töëi, khi trùng troân àaä moåc, cûâu àaä nguã, anh chùn cûâu lêëy saáo thöíi möåt baâi du dûúng nhûng rêët naäo nuâng. Chaâng thöíi xong, thêëy ngûúâi baån gaái khoác thaãm thiïët, beân hoãi:

- Taåi sao em khoác?

Naâng àaáp:

- Trúâi úi, xûa kia cuäng trùng saáng nhû höm nay, em cuäng thöíi baâi naây thò thêëy àêìu chöìng nöíi lïn mùåt nûúác. Truyïån cöí Grim 229

Anh nhòn chõ, röìi hònh nhû coá ai àoá àaä veán bûác maân che mùæt, anh nhêån àûúåc ra ngûúâi vúå yïu quñ cuãa mònh. Coân chõ, nhúâ aánh trùng chiïëu vaâo mùåt anh, cuäng nhêån àûúåc ra chöìng mònh. Thïë laâ

hai vúå chöìng öm nhau hön. Hoå sung sûúáng hay khöng, chùæc khöng cêìn phaãi noái.

Cêu chuyïån ca ngúåi tònh yïu chung thuãy cuãa ngûúâi vúå àöëi vúái chöìng. Chñnh tònh yïu àaä tiïëp thïm sûác maånh khiïën hoå chiïën thùæng moåi hiïím nguy àïí àûúåc àoaân tuå bïn nhau.

Truyïån cöí Grim 230

Saáu ngûúâi hêìu

Xûa coá möåt baâ hoaâng hêåu giaâ, vöën laâ möåt muå phuâ thuãy. Muå

sinh àûúåc möåt con gaái àeåp vaâo bêåc nhêët trïn àúâi. Nhûng muå vöën chó

tòm caách haåi ngûúâi nïn muå vêîn baão: Ai àïën cêìu hön cuäng phaãi laâm möåt viïåc àaä, laâm àûúåc muå seä gaã con gaái cho, maâ laâm khöng xong thò

mêët maång. Àaä nhiïìu ngûúâi chó vò mï nhan sùæc phaãi liïìu thên nhûng laâm chùèng nöíi caác viïåc muå giao àaânh chõu quò göëi rúi àêìu. Coá võ hoaâng tûã nghe àöìn vïì sùæc àeåp cuãa ngûúâi con gaái êëy, têu vua cha:

- Cha cho con ài cêìu hön thûã.

Vua khuyïn hoaâng tûã:

- Khöng khi naâo cha ûng àêu con aå. Con ài laâ ài vaâo coäi chïët àêëy!

Hoaâng tûã öëm tûúng tû nùçm liïåt giûúâng suöët baãy nùm khöng thêìy thuöëc naâo chûäa àûúåc. Vua thêëy àaä tuyïåt voång, buöìn lùæm, baão con:

- Thöi thïë con cûá ài maâ cêìu may vêåy. Cha cuäng chùèng coân caách naâo khaác àïí giuáp con nûäa.

Hoaâng tûã nghe cha noái, àûáng dêåy ngay. Chaâng thêëy trong ngûúâi laåi khoãe vaâ húán húã lïn àûúâng.

Möåt höm chaâng àang phi ngûåa qua caánh àöìng hoang, böîng thêëy úã xa luâ luâ möåt vêåt gò tûåa àöëng coã lúán. Laåi gêìn nhòn kyä, hoáa ra àêëy laâ

buång möåt anh chaâng àang nùçm daâi dûúái àêët. Caái buång êëy bùçng quaã

nuái con. Gaä beáo thêëy coá ngûúâi phi ngûåa àïën vöåi àûáng lïn thûa:

- Nïëu nhû ngaâi cêìn ngûúâi, töi xin theo hêìu.

Hoaâng tûã àaáp:

- Cöìng kïình nhû ngûúi, ta biïët duâng laâm gò àêy?

Gaä beáo noái:

Truyïån cöí Grim 231

- Thûa, chûa thêëm vaâo àêu, töi maâ phònh ngûúâi ra thêåt sûå, coân lúán gêëp ba ngaân lêìn nûäa.

Hoaâng tûã baão:

- Nïëu quaã nhû thïë thò coá cú duâng àûúåc. Ngûúi ài vúái ta. Gaä beáo ài theo hoaâng tûã. Luác sau, laåi thêëy möåt ngûúâi nùçm daâi dûúái àêët gheá tai saát mùåt coã. Hoaâng tûã hoãi:

- Ngûúi laâm gò thïë?

Ngûúâi êëy àaáp :

- Töi àang lùæng nghe.

- Nghe gò maâ chùm chuá thïë?

- Nghe xem trïn thïë gian múái coá chuyïån gò xaãy ra. Chùèng coá gò

loåt àûúåc khoãi tai töi. Àïën tiïëng coã moåc töi cuäng nghe thêëy. Hoaâng tûã baão:

- Thïë ngûúi thûã noái xem, ngûúi àaä nghe thêëy gò trong triïìu cuãa baâ hoaâng hêåu giaâ coá cö con gaái àeåp nhêët àúâi êëy? Gaä àaáp:

- Töi nghe coá tiïëng gûúm cheám soaân soaåt: hùèn coá keã àïën cêìu hön bõ chùåt àêìu.

Hoaâng tûã baão gaä:

- Ài vúái ta, coá thïí ta cêìn àïën ngûúi.

Ba ngûúâi cuâng ài. Luác sau, hoå thêëy nhû coá hai baân chên ai úã

trûúác mùåt hoå. Hoå thêëy caã bùæp chên nhûng khöng nhòn àûúåc suöët hïët. Hoå laåi ài möåt quaäng àûúâng nûäa múái tröng thêëy thên ngûúâi, röìi ài maäi múái tröng thêëy àêìu. Hoaâng tûã theát lïn:

- Chao öi! Ngûúâi àêu maâ daâi quaá!

Gaä ngûúâi daâi àaáp:

- Naâo àaä thêëm vaâo àêu! Töi maâ vûún ra thêåt sûå thò coân daâi àïën gêëp ba ngaân lêìn nûäa, cao hún quaã nuái cao nhêët thïë giúái. Nïëu ngûúâi cêìn hoãi töi, töi xin theo hêìu. Hoaâng tûã baão gaä:

- Ài vúái ta, coá thïí ta cêìn àïën ngûúi.

Hoå ài möåt quaäng, thêëy coá ngûúâi hai mùæt bõt chùåt ngöìi bïn lïì

àûúâng. Hoaâng tûã hoãi:

- Mùæt ngûúi hoãng hay sao maâ khöng daám nhòn ra aánh saáng thïë?

Gaä àaáp:

Truyïån cöí Grim 232

- Khöng phaãi àêu! Töi khöng daám gúä khùn bõt mùæt chñnh laâ vò

nhaän quang maånh lùæm. Töi àaä nhòn vêåt gò, vêåt êëy ùæt nöí tung. Nïëu ngûúâi duâng àûúåc töi, töi xin theo hêìu.

Hoaâng tûã baão gaä:

- Ài vúái ta, coá thïí ta cêìn àïën ngûúi.

Hoå laåi ài vaâ thêëy möåt ngûúâi àang nùçm sûúãi giûäa nùæng maâ cûá

run cêìm cêåp, tay chên lêíy bêíy. Hoaâng tûã hoãi:

- Trúâi àang noáng ngöåi ngaåt maâ sao ngûúâi laåi reát àûúåc?

Gaä àaáp:

- Trúâi úi, cú thïí töi noá rêët laå. Ngûúâi ta caâng thêëy bûác thò töi caâng thêëy reát, reát thêëu xûúng thêëu tuãy. Ngûúåc laåi trúâi caâng giaá thò

töi caâng thêëy oi bûác. Töi ngöìi giûäa àöìng bùçng maâ thêëy oi bûác khöng chõu nöíi. Luác ngöìi giûäa àöëng lûãa maâ thêëy reát khöng chõu nöíi. Hoaâng tûã baão:

- Thêåt laâ ngûúâi kyâ dõ! Ngûúi coá muöën theo ta thò ài vúái ta. Hoå laåi ài tiïëp vaâ gùåp möåt ngûúâi àang vûún cöí maâ doâm qua caác choãm nuái.

Hoaâng tûã hoãi:

- Ngûúi laâm gò maâ hùng thïë?

Gaä baão:

- Töi coá cùåp mùæt rêët saáng, nhòn thêëu moåi nuái cao, rûâng rêåm, àöìng ruöång, luäng sêu, coá thïí thêëy khùæp caã thïë gian. Hoaâng tûã baão gaä:

- Nïëu ngûúi thuêån thò ài vúái ta. Ta àang thiïëu ngûúâi coá taâi êëy. Hoaâng tûã àem saáu ngûúâi hêìu àïën thùèng thaânh àö, chöî muå

hoaâng hêåu giaâ ngûå trõ. Chaâng khöng àïí löå tung tñch, chó noái;

- Nïëu ngûúâi àõnh gaã con gaái cho töi thò sai gò töi cuäng laâm. Muå phuâ thuãy thêëy chaâng àeåp trai, thïë maâ sa vaâo tay muå thò

mûâng lùæm. Muå baão:

- Tao seä giao cho maây ba viïåc, laâm àûúåc caã thò ta gaã con cho. Chaâng hoãi:

- Viïåc thûá nhêët laâ viïåc g´?

- Trûúác tao coá àaánh rúi xuöëng Höìng Haãi mêët möåt caái nhêîn, maây ài tòm vïì cho tao.

Truyïån cöí Grim 233

Hoaâng tûã leãn vïì baão saáu ngûúâi hêìu:

- Viïåc thûá nhêët khöng dïî àêu, ta phaãi tòm möåt caái nhêîn rúi úã

Höìng Haãi, biïët laâm sao bêy giúâ?

- Àïí töi xem noá chöî naâo? - Gaä mùæt saáng noái. Gaä ngoá möåt luác röìi noái:

- Kia röìi! Noá bõ mùæc trïn möåt muäi àaá ngêìm.

Gaä ngûúâi daâi lûng noái:

- Töi lêëy àûúåc ngay, chó tiïëc chûa nhòn thêëy.

Gaä beáo heát:

- Chó cêìn thïë thöi aâ?

Gaä nùçm phuåc xuöëng, gheá miïång saát mùåt nûúác. Soáng biïín xö

nhau vaâo möåt hang ngêìm. Gaä uöëng möåt húi daâi caån saåch nûúác, coân trú àaáy biïín raáo khö nhû baäi coã. Luác êëy, gaä ngûúâi daâi múái cuái xuöëng, gaä chó húi nghiïng mònh àaä nhùåt àûúåc nhêîn. Hoaâng tûã cêìm nhêîn, mûâng lùæm, mang ngay vïì cho muå giaâ. Muå kinh ngaåc quaá, kïu:

- ÛÂ, àuáng caái nhêîn naây röìi!

Viïåc thûá nhêët may mùæn àaä xong, nhûng coân viïåc nûäa. Maây coá

thêëy ba trùm con boâ möång àang ùn coã úã ngoaâi baäi trûúác lêu àaâi khöng? Maây phaãi ùn àûúåc bùçng hïët ba trùm con boâ êëy, phaãi ngöën caã

da, löng, xûúng, sûâng. Dûúái hêìm coá ba trùm thuâng rûúåu vang, maây cuäng phaãi nöëc cho bùçng caån. Khöng àûúåc àïí soát möåt súåi löng boâ, möåt gioåt rûúåi. Bùçng khöng, maây seä khöng coân àûúåc hoaân maång. Hoaâng tûã hoãi:

- Liïåu töi coá àûúåc múâi baån cuâng ùn khöng? Ùn uöëng thiïëu baån phoãng coân thuá võ gò.

Muå giaâ cûúâi nham hiïím:

- Cho maây múâi möåt àûáa baån, nhûng chó àûúåc möåt àûáa thöi. Hoaâng tûã ra tòm saáu ngûúâi hêìu vaâ baão gaä beáo:

- Höm nay ngûúi laâ khaách cuãa ta, cûá viïåc ùn thêåt no nheá. Gaä beáo cùng buång ùn möåt luác hïët saåch àaân boâ ba trùm con, àïën súåi löng cuäng khöng coân. Ùn xong gaä coân hoãi liïåu sau bûäa àiïím têm êëy coá gò nûäa khöng. Gaä tu caån mêëy trùm thuâng rûúåu, chùèng cêìn roát ra cöëc, chùèng boã soát möåt gioåt.

Bûäa ùn àaä xong, Hoaâng tûã vaâo baáo cho muå giaâ biïët. Truyïån cöí Grim 234

Muå kinh ngaåc lùæm, baão:

- Chûa coá àûáa naâo laâm àûúåc thïë, nhûng coân viïåc nûäa. Muå nghô buång: "Àùçng naâo röìi maây cuäng mêët àêìu, thoaát khoãi tay ta sao àûúåc".

Muå heån:

- Töëi nay, tao seä cho con gaái vaâo phoâng maây. Maây phaãi öm noá

maâ ngöìi suöët àïm, cêëm nguã. Àuáng nûãa àïm, tao seä àïën xem. Nïëu luác êëy maây buöng tay ra röìi, tûác laâ maây thua cuöåc. Hoaâng tûã nghô thêìm: "Khoá gò viïåc naây, ta thûác àûúåc". Nhûng chaâng vêîn goåi caác ngûúâi hêìu vaâo, noái cho hoå biïët vaâ baão:

- Ai biïët mûu sêu cuãa noá thïë naâo! Cêín thêån vêîn hún, caác ngûúi haäy thûác canh vaâ phaãi chuá yá, chúá àïí naâng ra khoãi phoâng. Töëi, muå giaâ àûa con laåi, giao têån tay hoaâng tûã. Gaä ngûúâi daâi vöåi nùçm khoanh laåi thaânh möåt caái voâng quanh hai ngûúâi, coân gaä beáo àûáng caånh ngay trûúác cûãa. Hoå tûúãng thïë laâ chùæc, khöng ai loåt vaâo nöíi. Hai ngûúâi ngöìi trong, cö gaái chùèng noái möåt cêu nhûng nhúâ aánh trùng roåi chïëch qua cûãa söí soi toã khuön mùåt cö nïn Hoaâng tûã vêîn thêëy àûúåc dung nhan tuyïåt vúâi êëy. Chaâng cûá ngùæm hoaâi, yïu thûúng, mûâng rúä traân àêìy, khöng hïì thêëy moãi mùæt. Khoaãng mûúâi möåt giúâ khuya, muå giaâ niïåm chuá cho moåi ngûúâi thiïëp ài, röìi muå hoáa pheáp cûúáp ngûúâi con gaái.

Hoå thiïëp ài cho àïën têån mûúâi möåt giúâ böën lùm. Khi êëy yïu thuêåt hïët linh nghiïåm moåi ngûúâi tónh dêåy. Hoaâng tûã kïu:

- Vaå àïën núi röìi! Ta thua cuöåc röìi!

Mêëy ngûúâi trung thaânh cuäng bùæt àêìu than thúã, böîng gaä thñnh tai baão:

- Im naâo, àïí töi xem naâo!

Gaä lùæng tai nghe möåt luác röìi baão:

- Cö êëy àang ngöìi than thên trong möåt quaã nuái àaá, caách àêy ba trùm giúâ ài böå. Cêåu ngûúâi daâi laâ ngûúâi duy nhêët laâm nöíi viïåc naây: cêåu cûá duöîi daâi ngûúâi ra thò chó cêìn bûúác dùm bûúác laâ àïën núi. Gaä ngûúâi daâi baão:

- Àûúåc, nhûng cêåu mùæt sùæc phaãi ài vúái túá, ta seä cuâng doån quaã

nuái êëy ài.

Truyïån cöí Grim 235

Noái àoaån, gaä xöëc luön gaä bõt mùæt lïn vai vaâ chó trong nhaáy mùæt, chûa kõp trúã baân tay hai gaä àaä àûáng trûúác quaã nuái yïím buâa. Gaä

ngûúâi daâi vöåi thaáo caái khùn bõt mùæt gaä kia. Gaä kia múái trûâng mùæt, caã quaã nuái àaä nöí tan ra ngaân vaån maãnh. Gaä ngûúâi daâi vöåi bïë böíng cö thiïëu nûä lïn vaâ chó trong nhaáy mùæt, gaä àaä vïì àïën núi. Gaä laåi ài àoán nöët baån vïì, cuäng nhanh nhû thïë. Trûúác khi àöìng höì àiïím mûúâi hai tiïëng, hoå àaä ngöìi laåi caã úã àoá, tónh taáo vaâ húán húã. Àuáng nûãa àïm, muå giaâ roán reán bûúác laåi. Veã mùåt muå kiïu kyâ

nhû muöën baão: "Giúâ thò maây úã trong tay tao röìi". Muå cûá tûúãng con gaái vêîn coân ngöìi trong nuái caách àêy ba trùm dùåm. Ngúâ àêu muå thêëy con vêîn ngöìi nguyïn trong tay hoaâng tûã. Muå

kinh haäi quaá, kïu:

- Thùçng naây thêåt cûâ hún ta!

Muå coân biïët noái sao nûäa, àaânh phaãi gaã con gaái cho Hoaâng tûã

nhûng meå kheä ró tai con:

- Thêåt laâ nhuåc cho con, khöng kiïëm àûúåc têëm chöìng tûúng xûáng, àïí tûâ nay cûá phaãi vêng theo möåt àûáa thûúâng dên. Ngûúâi con gaái bõ töín thûúng loâng kiïu kyâ sinh cùm giêån, nghô

caách baáo thuâ.

Saáng höm sau, naâng sai chúã ba trùm thûúác göî àïën röìi noái vúái hoaâng tûã: "Mùåc dêìu ba viïåc àaä laâm xong, ta seä chó lêëy chaâng khi naâo coá keã daám ngöìi giûäa àöëng göî chaáy maâ chõu àûúåc lûãa". Naâng nghô

chùèng keã hêìu naâo chõu thiïu mònh vò chuã àêu vaâ vò yïu naâng têët chaâng seä phaãi àñch thên ngöìi vaâo, thïë laâ naâng thoaát. Saáu ngûúâi hêìu baân nhau: "Boån mònh ai cuäng àaä àûúåc möåt viïåc, chó coá cêåu reát run chûa laâm gò, giúâ àïën lûúåt cêåu êëy". Hoå àaä khiïng gaä reát run lïn àöëng göî röìi àöët lûãa. Lûãa chaáy suöët ba ngaây, caã àöëng göî êëy ra tro. Nhûng lûãa vûâa múái luåi àaä thêëy ngûúâi reát run àûáng dêåy giûäa àöëng tro run rêíy nhû têìu laá maâ baão.

- Àúâi töi chûa khi naâo thêëy reát nhû thïë naây, reát thïm tyá nûäa chùæc laâ chïët coáng mêët!

Ngûúâi con gaái àeåp khöng coân kïë naâo khaác, àaânh nhêån lúâi lêëy chaâng trai laå mùåt. Nhûng luác hoå lïn xe ra nhaâ thúâ laâm lïî cûúái, muå

giaâ laåi noái:

- Tao khöng chõu àûúåc caái nhuåc naây!

Truyïån cöí Grim 236

Muå sai binh tûúáng àuöíi theo, haå lïånh chuáng phaãi giïët saåch vaâ

àem bùçng àûúåc con gaái vïì cho muå. Khöng ngúâ gaä thñnh tai nghe àûúåc caã nhûäng lúâi dùån doâ kñn àaáo êëy. Gaä hoãi gaä beáo:

- Laâm thïë naâo àêy?

Nhûng gaä naây àaä coá kïë röìi, gaä nhöí ngay nûúác biïín àaä uöëng khi trûúác, múái nhöí vaâi baäi àaä thaânh caái höì lúán chùån àûúâng cöî xe. Àaám binh tûúáng cuãa muå giaâ khöng sao tiïën àûúåc vaâ bõ chïët àuöëi rêët nhiïìu. Muå giaâ biïët tin laåi cho möåt àöåi giaáp binh nûäa àuöíi theo. Nhûng gaä thñnh tai àaä kõp nghe thêëy tiïëng àöì binh giaáp va nhau laách caách. Gaä giêåt caái khùn bõt mùæt gaä mùæt sùæc. Gaä naây múái chó húi trûâng mùæt, quên thuâ àaä tan taânh nhû múá thuãy tinh vuån. Àoaân ngûúâi yïn chñ àaánh xe ài tiïëp. Khi cùåp vúå chöìng vaâo nhaâ

thúâ laâm pheáp cûúái àaä xong, saáu ngûúâi hêìu noái vúái chuã:

- Giúâ Ngûúâi àaä toaåi nguyïån, khöng cêìn àïën chuáng töi nûäa. Chuáng töi xin ài núi khaác tòm vêån höåi.

ÚÃ trûúác cung àiïån cuãa hoaâng tûã, caách àöå möåt nûãa giúâ ài böå, coá

möåt caái thön nhoã. Luác hoå ài ngang àêëy, thêëy möåt ngûúâi àang chùn lúån ngoaâi thön. Hoaâng tûã baão vúå:

- Naâng coá biïët thêåt ta laâ ai khöng? Ta khöng phaãi laâ con vua àêu maâ chó laâ con cuãa möåt ngûúâi chùn lúån. Ngûúâi chùn lúån kia chñnh laâ cha ta àêëy. Röìi àöi ta cuäng seä phaãi giuáp cha möåt tay. Noái àoaån, chaâng xuöëng xe. Dùæt ngang vaâo quaán troå. Chaâng ró

tai baão keã hêìu trong quaán, àúåi àïm lêëy tröåm quêìn aáo sang troång cuãa hai ngûúâi ài. Saáng höm sau, luác hai ngûúâi thûác dêåy, quêìn aáo mêët saåch chùèng coân gò mùåc. Muå chuã cêìm vaâo cho naâng möåt caái aáo cuä

vúái àöi têët àen cuäng àaä cuä. Muå coân laâm nhû moán quaâ lúán lùæm, muå

baão:

- Khöng coá chöìng cö, töi chùèng cho cö tñ gò àêu!

Naâng laåi caâng tin: "Àuáng chöìng mònh chó laâ anh chùn lúån". Naâng cuäng ài chùn lúån vúái chöìng vaâ nghô buång: "Cuäng laâ àaáng àúâi mònh, cûá hay kiïu kyâ ngaåo nghïî". Nhû thïë àûúåc taám höm, chên naâng àau nhûác quaá khöng thïí chõu àûúåc nûäa.

Khi êëy coá möåt ngûúâi àïën hoãi naâng coá biïët chöìng naâng laâ ai khöng. Naâng àaáp:

- Coá chûá! Laâ anh chaâng chùn lúån. Nhaâ töi vûâa ra xong, hònh nhû ài mua dêy baán rúå gò àêëy.

Truyïån cöí Grim 237

Nhûng mêëy ngûúâi noå baão:

- Laåi àùçng naây ài, chuáng töi seä àûa chõ àïën núi. Hoå dêîn naâng lïn cung àiïån. Luác naâng vaâo àïën phoâng lúán thò chöìng naâng àaä úã àêëy, mònh khoaác hoaâng baão, nhûng naâng khöng nhêån ra. Maäi àïën luác chöìng baá cöí hön naâng múái biïët. Chaâng baão:

- Ta chõu khöí vò em àaä nhiïìu, nïn em cuäng cêìn chõu khöí vò ta. Àaám cûúái àûúåc töí chûác ngay vaâ ngûúâi kïí chuyïån naây cuäng rêët muöën àïën dûå.

Cêu chuyïån àûa caác em qua nhiïìu tònh tiïët thêåt hêëp dêîn vaâ lyá

thuá. "Quaã quyát daây thò coá moáng tay nhoån", moåi pheáp thuêåt cuãa baâ

Hoaâng Hêåu àöåc aác àaä bõ saáu ngûúâi hêìu phaá coân Hoaâng Tûã àûúåc hûúãng haånh phuác troån veån.

Truyïån cöí Grim 238

Àöì boã xoá

Ngaây xûa, coá möåt ngûúâi xay böåt ngheâo maâ laåi coá möåt cö con gaái xinh àeåp. Coá lêìn, baác ta tònh cúâ àûúåc noái chuyïån vúái nhaâ vua. Àïí tûå

àïì cao, baác ta têu vua:

- Têu bïå haå, töi coá möåt àûáa con gaái keáo àûúåc rúm thaânh vaâng. Vua baão:

- Àoá laâ möåt nghïå thuêåt maâ trêîm rêët quyá. Nïëu con gaái nhaâ ngûúi kheáo leáo nhû vêåy, thò mai ngûúi dêîn noá vaâo cung, ta seä thûã taâi. Khi cö gaái àïën, vua cho vaâo möåt caái buöìng chêët àêy rúm, cho àem guöìng laåi vaâ baão:

- Àêëy, nhaâ ngûúi laâm ài. Àïm nay, cho àïën súám mai maâ khöng keáo àûúåc chöî rúm naây thaânh vaâng thò nhaâ ngûúi seä bõ giïët. Röìi chñnh nhaâ vua àoáng cûãa laåi, àïí cö gaái möåt mònh úã trong buöìng. Töåi nghiïåp cö con gaái baác thúå xay ngöìi yâ ra, khöng nghô ra caách naâo àïí thoaát chïët. Cö laâm gò maâ biïët keáo rúm thaânh vaâng àûúåc, cö súå quaá khoác oâa lïn. Böîng cûãa múã ra, möåt ngûúâi beá tñ bûúác vaâo noái:

- Chaâo cö con gaái baác xay böåt, taåi sao cö laåi khoác nûác khoác núã

thïë?

Cö àaáp:

- Chaáu muöën keáo rúm thaânh vaâng nhûng chaáu khöng biïët caách laâm.

Ngûúâi kia noái:

- Cö mêët gò cho ta nïëu ta keáo àûúåc cho cö?

Cö àaáp:

- Chaáu xin biïëu baác chiïëc voâng àeo cöí.

Ngûúâi nhoã nhùæn lêëy chiïëc voâng àeo cöí ngöìi xuöëng quay guöìng, quay ba lêìn thò àêìy öëng . Xong laåi boã öëng khaác vaâo, quay ba lêìn thò

Truyïån cöí Grim 239

àêìy öëng thûá hai. Cûá laâm thïë àïën saáng, thò quay xong têët caã chöî rúm, têët caã caác öëng àïìu àêìy súåi vaâng caã.

Mùåt trúâi vûâa moåc thò nhaâ vua àïën. Vua thêëy vaâng thò ngaåc nhiïn mûâng rúä. Nhûng loâng tham khöng àaáy, vua laåi cho àûa cö vaâo möåt cùn buöìng khaác, to hún, àêìy rúm, röìi truyïìn lïånh cho cö trong àïm àoá phaãi keáo rúm thaânh vaâng nïëu cö coân muöën söëng úã trïn àúâi. Cö gaái chùèng biïët laâm thïë naâo laåi ngöìi khoác. Cûãa laåi múã, ngûúâi beá nhoã laåi hiïån ra baão:

- Cö mêët gò cho ta nïëu ta keáo àûúåc chöî rúm naây thaânh vaâng?

Cö àaáp:

- Xin biïëu baác chiïëc nhêîn àeo úã tay naây.

Ngûúâi beá nhoã lêëy chiïëc nhêîn, laåi bùæt àêìu quay guöìng, àïën saáng thò keáo hïët caã chöî rúm thaânh vaâng oáng.

Vua thêëy vaâng mûâng quyánh lïn. Nhûng vua vêîn theâm vaâng, cho àûa cö gaái vaâo möåt cùn buöìng to hún nûäa, àêìy rúm baão:

- Àïm nay, nhaâ ngûúi phaãi quay chöî rúm naây. Nïëu nhaâ ngûúi laâm àûúåc thò ta lêëy laâm hoaâng hêåu.

Vua nghô buång tuy hùæn chó laâ con gaái möåt tïn xay böåt nhûng ùæt laâ thïë gian naây khöng tòm ra möåt ngûúâi con gaái naâo giaâu coá hún. Khi cö coân möåt mònh trong buöìng, thò ngûúâi beá nhoã laåi àïën lêìn thûá ba baão:

- Cö mêët gò cho ta nïëu lêìn naây ta laåi quay chöî rúm naây cho cö?

Cö àaáp:

- Töi khöng coân caái gò àïí biïëu baác nûäa.

- Thïë thò cö hûáa vúái ta nïëu cö thaânh hoaâng hêåu thò cho ta àûáa con àêìu loâng cuãa cö nheá.

Cö con gaái baác xay böåt nghô buång chùèng biïët sau naây ra sao, nhûng nay trong luác bñ khöng coân caách naâo khaác. Cö hûáa laâm theo ngûúâi nhoã beá àoâi hoãi. Ngûúâi nhoã beá laåi quay rúm thaânh vaâng nhû

caác lêìn trûúác.

Buöíi súám, vua àïën thêëy moåi viïåc nhû yá mònh mong muöën, liïìn lêëy cö laâm vúå. Thïë laâ cö con gaái xinh àeåp cuãa baác xay böåt thaânh hoaâng hêåu.

Sau möåt nùm, cö sinh àûúåc möåt àûáa beá rêët khaáu, quïn bùéng ngûúâi beá nhoã. Böîng ngûúâi êëy vaâo phoâng cö, baão: Truyïån cöí Grim 240

- Bêy giúâ cö haäy cho ta caái cö àaä heån trûúác kia. Hoaâng hêåu súå haäi, xin ngûúâi beá nhoã lêëy têët caã cuãa caãi trong nûúác, àïí laåi cho baâ àûáa con. Nhûng ngûúâi nhoã beá àaáp:

- Khöng àûúåc. Têët caã cuãa caãi trïn thïë gian àöëi vúái ta khöng quñ

bùçng möåt chuát sinh vêåt.

Hoaâng hêåu khoác loác thaãm thiïët khiïën ngûúâi êëy àöång loâng baão:

- Thöi ta heån cho cö ba ngaây. Nïëu tûâ nay àïën àoá, cö biïët àûúåc tïn ta thò cö giûä con laåi.

Suöët àïm, hoaâng hêåu nghô àïën caác thûá tïn àaä àûúåc nghe, vaâ

cho sûá giaã ài khùæp núi tòm xem coân coá tïn gò khaác nûäa khöng. Höm sau, ngûúâi nhoã beá àïën. Hoaâng hêåu noái caác tïn Katgia, Mensio, Banxe...Baâ lêìn lûúåt kïí têët caã caác tïn baâ biïët, nhûng ngûúâi beá nhoã cûá nghe möîi tïn laåi noái:

"Khöng phaãi tïn ta".

Höm thûá hai, hoaâng hêåu cho ài hoãi quanh àoá xem tïn ngûúâi ta laâ gò, röìi kïí cho ngûúâi beá nhoã nhûäng thûá tïn kyâ laå.

- Phaãi chùng baác tïn laâ Gêìy giú xûúng, Bùæp vïë cûâu, hay Chên coâ hûúng!

Nhûng ngûúâi êëy cûá giaã nhúâi maäi:

- Khöng phaãi tïn töi.

Ngaây thûá ba, sûá giaã trúã vïì thûa:

- Thêìn khöng tòm ra tïn múái naâo. Nhûng khi thêìn túái möåt ngoån nuái cao, úã möåt goác rûâng coá nhiïìu caáo vaâ thoã, thò thêìn thêìy möåt ngöi nhaâ nhoã. Trûúác cûãa nhaâ coá lûãa, möåt ngûúâi nhoã beá tröng àïën nûåc cûúâi nhaãy quanh lûãa, loâ coâ möåt chên röìi kïu:

Höm nay ta nêëu, ngaây mai quêëy tröån,

Ngaây kia lêëy con hoaâng hêåu,

Chaâ! Hay quaá, khöng ai biïët tïn ta laâ Àöì boã xoá. Hoaâng hêåu khi nghe thêëy tïn êëy, vui mûâng khön xiïët. Möåt laát sau, khi ngûúâi nhoã beá bûúác vaâo hoãi:

- Thïë naâo, hoaâng hêåu, tïn töi laâ g´?

- Coá phaãi Kun khöng?

- Khöng.

Truyïån cöí Grim 241

- Coá phaãi Hanh khöng?

- Khöng.

- Phaãi chùng laâ Àöì boã xoá?

Ngûúâi beá nhoã kïu lïn:

- Àuáng laâ quyã, quyã noá noái vúái cö röìi!

Hùæn tûác quaá, giêåm maånh chên phaãi xuöëng àêët, sêu àïën têån buång. Röìi hùæn caáu lïn, lêëy hai tay nùæm chên traái tûå xeá ngûúâi ra laâm àöi.

Vêåy laâ khöng dïî gò chia lòa àûúåc tònh mêîu tûã, phaãi khöng caác em? Ngûúâi con gaái khaác hùèn so ngûúâi cha úã àiïím naâo? Ngûúâi cha rêët nhêîn têm sùén saâng boã con àïí àaåt àûúåc möåt chuát vinh haånh, coân ngûúâi con thò quyïët têm khöng chõu àïí mêët con cho duâ gùåp khoá

khùn nhû thïë naâo ài nûäa, àuáng khöng naâo?

Truyïån cöí Grim 242

Vua quaå

Ngaây xûa coá möåt öng vua sinh àûúåc möåt cö con gaái àeåp tuyïåt trêìn, nhûng kiïu cùng ngaåo ngûúåc. Ai àïën hoãi cö laâm vúå, cö cuäng chï bai giïîu cúåt. Möåt höm, vua múã tiïåc múâi têët caã nhûäng ai muöën laâm phoâ maä àïën vaâ xïëp àùåt chöî ngöìi theo thûá bêåc: trûúác hïët laâ vua, röìi àïën caác öng hoaâng, caác võ cöng tûúác, caác nhaâ hiïåp sô, sau cuâng laâ

caác nhaâ quñ phaái thûúâng. Hoå àïìu àûúåc giúái thiïåu vúái cöng chuáa, nhûng ngûúâi naâo naâng cuäng chï têåt noå têåt kia. Ngûúâi naây thò beáo quaá, nhû "thuâng rûúåu", ngûúâi kia thò "cao kïìu chùèng ra caái àiïåu böå

gò". Ngûúâi thûá ba thò "beáo luân, àïën laâ thö", ngûúâi thûá tû "trùæng bïåch nhû xaác chïët", ngûúâi thûá nùm thò "àoã nhû gaâ söëng", ngûúâi thûá saáu thò ngûúâi khöng ngay ngùæn "y nhû thanh cuãi tûúi sêëy caånh loâ". Noái toám laåi, naâng thêëy ai cuäng coá têåt caã, nhêët laâ möåt öng vua ngöìi úã thûá võ cao nhûng phaãi caái cùçm quùçm quùåp bõ naâng chïë taáo túån:

- Trúâi úi, cùçm anh naây nhû moã quaå!

Tûâ àoá ngûúâi ta àùåt tïn cho öng vua caái tïn laâ Vua Quaå. Vua cha thêëy cöng chuáa chïë nhaåo khinh miïåt têët caã nhûäng chaâng àïën hoãi, giêån lùæm, thïì seä gaã cö cho ngûúâi naâo àïën ùn maây àêìu tiïn úã cûãa cung.

Vaâi höm sau, coá gaä nhaåc sô ngheâo àïën haát bïn cûãa söí àïí kiïëm ñt àöìng tiïìn. Vûâa nghe thêëy tiïëng haát, vua cho goåi gaä vaâo. Ngûúâi êëy ùn mùåc raách rûúái bêín thóu, àûáng haát trûúác mùåt vua vaâ cöng chuáa, röìi xin nhaâ vua böë thñ cho ñt nhiïìu. Vua phaán:

- Nhaâ ngûúi haát hay lùæm, ta seä gaã con gaái cho. Cöng chuáa giêåt bùæn ngûúâi lïn.

Vua laåi noái:

Truyïån cöí Grim 243

- Ta àaä thïì gaã con cho ngûúâi ùn maây naâo àïën cûãa ta trûúác nhêët. Ta seä giûä lúâi thïì.

Cöng chuáa van xin cuäng khöng àûúåc. Vua cho múâi thêìy tu àïën laâm pheáp cûúái ngay tûác khùæc. Cöng viïåc xong xuöi, vua baão cöng chuáa:

- Khöng coá thoái pheáp àêu vúå möåt ngûúâi ùn maây laåi àûúåc úã trong cung àiïån, vêåy con phaãi ài theo chöìng.

Ngûúâi ùn maây beân cêìm tay cöng chuáa dùæt ài.

Cö naâng phaãi ài böå. Khi ài àïën möåt khu rûâng röång, naâng hoãi:

- Chao öi! Khu rûâng àeåp naây cuãa ai?

Ngûúâi ta traã lúâi:

- Cuãa Vua Quaå àêëy. Nïëu naâng lêëy öng êëy thò khu rûâng naây àaä

laâ cuãa naâng röìi!

Naâng than:

- Roä khöí thên töi chûa! Nïëu töi lêëy Vua Quaå thò... Khi hai vúå chöìng ài qua möåt caánh àöìng coã, naâng laåi hoãi:

- Caánh àöìng coã xanh àeåp naây cuãa ai?

- Cuãa Vua Quaå àêëy. Nïëu naâng lêëy nhaâ vua thò caánh àöìng naây laâ cuãa naâng röìi!

Naâng laåi than:

- Roä töåi nghiïåp töi chûa! Nïëu töi thuêån lêëy Vua Quaå thò... Khi hai vúå chöìng ài àïën möåt thaânh phöë lúán, naâng laåi hoãi:

- Thaânh phöë lúán naây cuãa ai?

- Cuãa Vua Quaå àêëy. Nïëu naâng lêëy nhaâ vua thò thaânh phöë naây laâ cuãa naâng röìi!

Naâng than:

- Roä khöí thên töi chûa! Nïëu töi lêëy Vua Quaå thò... Anh chöìng cûå:

- Töi khöng thñch cö cûá luön möìm noái laâ muöën lêëy möåt anh chöìng khaác. Thïë caái thûá töi khöng xûáng hay sao?

Sau cuâng, hai vúå chöìng àïën möåt caái nhaâ nhoã tñ xñu. Vúå noái:

- Trúâi úi laâ trúâi! Nhaâ ai maâ beá nhoã töìi taân thïë naây?

Truyïån cöí Grim 244

Chöìng àaáp:

- Àêy laâ nhaâ cuãa töi vaâ cuãa cö àêëy. Vúå chöìng ta seä úã àêy vúái nhau.

Nhaâ thêëp quaá, cö aã phaãi cuái khom lûng múái vaâo àûúåc. Vúå hoãi:

- Àêìy túá àêu caã?

Ngûúâi ùn xin àaáp:

- Àêìy túá aâ? Muöën gò thò phaãi laâm lêëy chûá. Nhoám bïëp ngay ài àïí

àun nûúác, nêëu bûäa chiïìu. Töi mïåt lûã röìi.

Cöng chuáa khöng biïët nhoám lûãa vaâo bïëp, chöìng laåi phaãi nhuáng tay vaâo. Bûäa ùn chùèng coá gò. Ùn xong vúå chöìng ài nguã. Höm sau, chöìng àaánh thûác vúå dêåy thêåt súám sai laâm viïåc nhaâ. Vúå chöìng söëng vúái nhau vaâi ngaây nhû thïë thò thûác ùn hïët saåch saânh sanh. Chöìng beân baão vúå:

- Naây cö, chuáng mònh khöng thïí ùn dûng ngöìi röìi maäi thïë naây, cö phaãi àan röí raá maâ baán.

Chöìng ài cùæt mêy vïì cho vúå àan.

Nhûng nan röí laâm sêy saát caã baân tay mõn maâng cuãa cö. Chöìng thêëy vêåy baão:

- Viïåc naây cö khöng laâm nöíi röìi. Thöi cö xe chó coá leä hún. Vúå ngöìi thûã xe, nhûng chó cûáa vaâo ngoán tay mïìm maåi laâm bêåt maáu ra.

Chöìng noái:

- Cö thêåt laâ àoaãng. Töi vúá phaãi cö cuäng àïën khöí. Thöi àïí töi thûã

buön àöì göëm cho cö ra chúå ngöìi baán.

Vúå nghô thêìm:

- Khöí quaá! Nïëu bêìy töi cha ta tröng thêëy ta ngöìi chúå baán àöì

göëm thò hoå seä cûúâi ta àïën chïët mêët!

Nhûng chùèng dûâng àûúåc, cö aã phaãi àaânh laâm vêåy, nïëu khöng thò chïët àoái.

Luác àêìu, cöng viïåc cuäng chaåy vò ai thêëy cö haâng xinh àeåp cuäng àïën mua haâng khöng mùåc caã, thêåm chñ coá anh traã tiïìn maâ khöng lêëy haâng. Hai vúå chöìng sinh söëng bùçng tiïìn laäi. Hïët haâng, chöìng laåi ài mua möåt meã vïì. Vúå ngöìi goác chúå baây haâng baán. Böîng möåt höm coá

Truyïån cöí Grim 245

tïn lñnh kyå maä say rûúåu phoáng ngûåa àïën, àöì göëm vúä tan taânh, cö aã

súå quaá khöng biïët laâm thïë naâo, khoác loác kïí lïí:

- Trúâi úi! Vêån haån khöí quaá! Chöìng töi noá seä mùæng töi khöng ra gò àêy.

Cö chaåy vïì nhaâ, kïí laåi cho chöìng nghe.

Chöìng noái:

- Coá àúâi thuãa nhaâ ai baán àöì göëm maâ laåi ài ngöìi úã àêìu chúå! Thöi àûâng khoác nûäa ài, cö àoaãng lùæm, khöng laâm ùn gò àûúåc. Töi àaä hoãi úã

cung vua xem ngûúâi ta coá cêìn hêìu bïëp khöng, thò ngûúâi ta àaä hûáa nuöi cö cho ùn.

Thïë laâ cöng chuáa phaãi ài laâm hêìu bïëp, àïí àêìu bïëp sai baão, laâm viïåc nùång nhêët. Chiïìu chiïìu, cö mang phêìn thûác ùn thûâa vïì hai vúå

chöìng cuâng ùn; thûác ùn àûång vaâo hai chiïëc bònh nheát vaâo tuái buöåc hai bïn ngûúâi.

Bêëy giúâ nhên dõp cûúái thaái tûã, ngûúâi ta àang chuêín bõ àaåi höåi. Cö aã àûáng trûúác cûãa höåi trûúâng àïí xem. Thêëy àeân àuöëc saáng choang, khaách khûáa ùn mùåc löång lêîy, cö xoát xa cho thên phêån, traách mònh vò kiïu cùng maâ àïën nöîi naây. Thónh thoaãng, nhûäng ngûúâi hêìu vûát cho cö ñt miïëng lêëy úã thûác ùn bûng ra bûng vaâo thúm phûác. Cö

boã vaâo bònh àem vïì cho chöìng.

Chúåt Hoaâng tûã bûúác vaâo, mònh mùåc àöì nhung luåa, cöí àeo dêy chuyïìn vaâng. Thêëy thiïëu phuå àeåp êëy àûáng úã cûãa, chaâng cêìm tay múâi vaâo nhaãy; nhûng cö súå haäi, chöëi tûâ vò cö khöng nhêån ra àoá laâ

öng Vua Quaå trûúác kia àaä hoãi cö maâ cö chï khöng theâm lêëy. Cö tûâ

chöëi khöng àûúåc, phaãi theo goát vua vaâo phoâng. Böîng caái giaãi buöåc àûát, hai caái bònh lùn ra àêët, xuáp àöí lïnh laáng vaâ baánh vaäi tung toáe. Moåi ngûúâi thêëy vêåy cûúâi röå lïn chïë nhaåo, cö theån quaá chó mong àöån thöí. Cö chaåy uâ teá ra cûãa àïí tröën, nhûng möåt ngûúâi àuöíi kõp cö úã cêìu thang, laåi dêîn cö vaâo. Cö laåi nhêån àûúåc ra laâ Vua Quaå. Vua thên aái baão cö:

- Naâng àûâng súå, ngûúâi nhaåc sô cuâng úã vúái naâng úã cùn nhaâ nhoã beá

töìi taân vaâ töi àêy chó laâ möåt ngûúâi. Vò yïu naâng, töi àaä traá hònh taåm laâm ngûúâi ùn xin. Ngûúâi lñnh kyå maä say rûúåu àaä laâm vúä haâng cuãa naâng cuäng laåi laâ töi. Töi àaä laâm nhû vêåy àïí cho naâng hïët tñnh kiïu cùng vaâ trõ naâng vïì töåi àaä khinh miïåt töi.

Cö khoác thöín thûác vaâ noái:

Truyïån cöí Grim 246

- Em àaä khöng phaãi àöëi vúái chaâng lùæm röìi, em khöng àaáng laâm vúå chaâng àêu...

Nhûng vua noái:

- Em nñn ài, nhûäng ngaây àen töëi àaä qua röìi, bêy giúâ àöi ta laâm lïî cûúái.

Thõ nûä mang àïën cho cö quêìn aáo löång lêîy. Vua cha vaâ caã quêìn thêìn cuäng túái chuác cö baách niïn giai laäo vúái Vua Quaå. Cuöåc vui thêåt sûå bêy giúâ múái bùæt àêìu.

Ûúác gò töi cuâng baån àûúåc àïën dûå nhó!

Cêu chuyïån thêåt caãm àöång, phaãi khöng caác em? Tñnh kiïu cùng ngaåo ngûúåc cuãa cöng chuáa suyát nûäa phaãi traã giaá àùæt. Vúái loâng nhên hêåu vaâ võ tha öng vua quaå àaä tha thûá têët caã vaâ kïët hön cuâng cöng chuáa. Àoá laâ baâi hoåc maâ cöng chuáa phaãi ghi nhúá suöët àúâi vaâ laâ baâi hoåc cho têët caã chuáng ta nûäa àêëy.

Truyïån cöí Grim 247

Ngoån àeân xanh

Ngaây xûa, coá möåt ngûúâi lñnh têån tuåy vúái nhaâ vua bao nhiïu nùm trúâi roâng raä. Hïët thúâi chinh chiïën, ngûúâi êëy bõ thûúng nhiïìu, khöng phuång sûå àûúåc nûäa, vua phaán rùçng:

- Bêy giúâ ta khöng cêìn àïën ngûúi nûäa, cho ngûúi vïì. Maâ ta cuäng khöng thïí cho ngûúi tiïìn cuãa gò vò ta chó traã cöng cho keã naâo phuång sûå ta thöi.

Ngûúâi lñnh giaâ chùèng biïët laâm gò àïí sinh nhai, buöìn baä, ài thú

thêín suöët ngaây, buöíi chiïìu àïën möåt khu rûâng. Trúâi töëi, baác thêëy úã

àùçng xa coá aánh àeân, baác laåi gêìn thò ra laâ nhaâ möåt muå phuâ thuãy. Baác noái vúái muå:

- Xin baâ laâm ún cho töi nguã nhúâ àïm nay vaâ cho töi ùn uöëng chuát àónh vò töi àoái quaá.

Muå giaâ àaáp:

- Chao öi! Coá ai húi àêu maâ chûáa möåt tïn lñnh laåc àûúâng nhû

maây. Nhûng thöi, ta laâm phuác cho, miïîn laâ ngûúi giuáp ta möåt viïåc.

- Viïåc gò húã baâ?

- Mai xúái vûúân cho ta.

Ngûúâi lñnh bùçng loâng vaâ höm sau laâm cêåt lûåc, maâ àïën chiïìu töëi vêîn khöng xong.

Muå giaâ noái:

- Ta biïët höm nay maây laâm àûúåc àïën thïë laâ cuâng. Ta muöën àïí

ngûúi úã àêy àïm nay nûäa, nïëu mai ngûúi chõu cheã cuãi cho ta. Ngûúâi lñnh ra cöng laâm suöët ngaây. Töëi àïën muå giaâ laåi baão baác úã

laåi àïm nûäa.

Muå noái:

- Ta chó nhúâ maây tñ viïåc: lêëy úã dûúái giïëng caån sau nhaâ lïn cho ta ngoån àeân ta àaä àaánh rúi xuöëng àêëy. Ngoån àeân àoá saáng xanh le loái, khöng bao giúâ tùæt.

Truyïån cöí Grim 248

Höm sau, muå giaâ àûa ngûúâi lñnh ra giïëng, baão ngöìi vaâo thuáng, röìi roâng dêy xuöëng. Lêëy àûúåc ngoån àeân saáng xanh röìi, baác ra hiïåu cho muå giaâ keáo lïn. Khi muå keáo baác àïën miïång giïëng, muå giú tay àúä

lêëy ngoån àeân. Nhûng baác nhêån thêëy muå coá taâ yá, beân baão:

- Khöng, khöng, àïí ra khoãi giïëng töi múái àûa àeân cho baâ. Muå giaâ nöíi giêån, buöng dêy ra, àïí cho ngûúâi lñnh rúi xuöëng giïëng, röìi boã ài. ngûúâi lñnh rúi xuöëng àêët êím nïn khöng viïåc gò. Ngoån àeân vêîn chaáy, nhûng biïët laâm thïë naâo cho thoaát! Baác chùæc mònh thïë naâo cuäng chïët.

Baác ngöìi möåt luác lêu, trong loâng buöìn baä. Tònh cúâ thoâ tay vaâo tuái, baác thêëy caái àiïëu àaä nhöìi möåt nûãa thuöëc. Baác nghô buång: "Àêy laâ caái thuá cuöëi cuâng cuãa ta àêy", röìi ruát àiïëu chêm vaâo ngoån àeân xanh, vaâ hñt vaâi húi.

Khi khoái thuöëc toãa ra khùæp giïëng, möåt ngûúâi beá nhoã, àen xò

böîng hiïån ra hoãi baác:

- Thûa thêìy, thêìy sai gò con aå?

Ngûúâi lñnh ngaåc nhiïn hoãi:

- Ta coá àiïìu gò sai anh àêu?

- Thêìy muöën gò, con phaãi laâm nêëy.

- Nïëu vêåy thò trûúác hïët giuáp ta ra khoãi giïëng. Ngûúâi beá nhoã àen xò beân dùæt ngûúâi lñnh, àûa qua möåt con àûúâng hêìm, khöng quïn cêìm theo ngoån àeân xanh le loái. Ài àûúâng ngûúâi êëy troã cho baác biïët kho vaâng maâ muå giaâ giêëu úã àêëy. Baác lñnh tha höì maâ

lêëy cuãa.

Lïn àïën mùåt àêët, baác lñnh baão ngûúâi kia rùçng:

- Bêy giúâ anh ài troái con muå giaâ laåi vaâ dêîn noá àïën toâa aán cho ta. Chó laát sau, baác thêëy muå cûúäi meâo rûâng phoáng qua, miïång theát kinh höìn. Ngûúâi beá nhoã laåi hiïån ngay àïën, noái rùçng:

- Thûa thêìy, moåi viïåc àaä xong caã röìi, muå phuâ thuãy bõ töëng giam. Thêìy coân sai gò con nûäa khöng?

- Bêy giúâ thò thöi, anh cûá vïì nhaâ, nhûng hïî ta goåi thò àïën ngay nheá.

- Thêìy chaã cêìn goåi, thêìy chó viïåc chêm àiïëu vaâo ngoån àeân xanh laâ con àïën ngay tûác khùæc.

Truyïån cöí Grim 249

Noái xong ngûúâi êëy biïën mêët. Coân baác lñnh laåi quay vïì kinh. Baác sùæm quêìn aáo àeåp, vaâo nhaâ troå sang troång nhêët. Xong xuöi, baác goåi ngûúâi beá nhoã àen thui túái baão:

- Ta àaä phuång sûå nhaâ vua trung thaânh maâ nhaâ vua núä töëng ta ài, boã ta chïët àoái, ta phaãi traã thuâ múái àûúåc. Ngûúâi beá nhoã hoãi:

- Thêìy sai gò con?

- Àïm khuya, khi cöng chuáa nguã say, anh àem cöng chuáa vïì

cho ta àïí ta bùæt noá hêìu ta nhû àêìy túá vêåy.

Ngûúâi beá nhoã àaáp:

- Viïåc àoá àöëi vúái con thò dïî thöi, nhûng nïëu chuyïån vúä lúã ra thò

rêët nguy hiïím cho thêìy.

Àuáng nûãa àïm, cûãa múã, ngûúâi beá nhoã mang cöng chuáa vaâo. Ngûúâi lñnh quaát:

- Hûâ! Cö àaä àïën àêëy aâ? Ài laâm viïåc ngay ài. Lêëy chöíi queát buöìng ngay.

Cöng chuáa queát xong, baác lñnh goåi laåi, giú chên ra, bùæt cöng chuáa thaáo giêìy uãng, neám giêìy vaâo mùåt bùæt nhùåt àem lau buân vaâ

àaánh boáng. Naâng im lùång laâm têët khöng cûúäng laåi, hai mùæt lim dim. Khi gaâ gaáy lêìn thûá nhêët, ngûúâi beá nhoã laåi àem naâng vïì cung vaâ àùåt naâng vaâo giûúâng.

Saáng dêåy, cöng chuáa vaâo têu vúái vua rùçng àïm qua naâng nùçm mú rêët laå:

- Con bõ mang ài qua caác phöë nhanh nhû chúáp, àïën buöìng möåt ngûúâi lñnh. Con àaä phaãi hêìu hùæn nhû àêëy túá. Con àaä phaãi laâm nhûäng viïåc nùång nhû queát buöìng, àaánh giêìy. Tuy àoá chó laâ möåt giêëc mú, nhûng con cuäng thêëy nhoåc mïåt nhû laâm cöng viïåc êëy thêåt. Vua noái:

- Chiïm bao coá thïí laâ sûå thêåt. Cha khuyïn con lêëy àöî nhoã boã

àêìy tuái aáo. Nïëu con laåi bõ mang ài thò àöî seä vaäi suöët doåc caác thaânh phöë maâ con qua, vaâ seä coá dêëu vïët trïn mùåt àûúâng. Ngûúâi beá nhoã àûáng nêëp úã chöî gêìn vua nghe tröåm àûúåc nhûäng lúâi vua dùån con gaái. àïën àïm khi ngûúâi êëy laåi mang cöng chuáa ài thò

àöî rúi úã tuái aáo cöng chuáa ra àûúâng thêåt, nhûng àöî àoá khöng thïí laâm dêëu àûúåc vò ngûúâi beá nhoã àa mûu àaä rùæc àöî trûúác úã khùæp caác phöë. Truyïån cöí Grim 250

Cöng chuáa laåi phaãi laâm cöng viïåc con àoâi cho àïën khi nghe tiïëng gaâ

gaáy thûá nhêët.

Höm sau, vua sai böå haå lêìn theo haåt àöî ài tòm nhûng chó uöíng cöng, treã con úã khùæp caác phöë àang ngöìi nhùåt àöî, phao àöìn rùçng àïm qua mûa ra àöî.

Vua noái:

- Con úi, phaãi tòm kïë khaác. Con seä ài nguã caã giêìy, röìi khi hoå

àem con àïën àêu, con seä dêëu möåt chiïëc úã àêëy, nhêët àõnh cha seä tòm àûúåc.

Ngûúâi beá nhoã àem thui laåi nghe tröåm àûúåc. Ngay töëi höm êëy, ngûúâi lñnh laåi sai ài bùæt cöng chuáa vïì cho mònh. Nhûng túá can thêìy, baão thêìy laâ khöng nghô ra àûúåc mûu gò vaâ e rùçng ngûúâi ta seä tòm thêëy chiïëc giêìy úã nhaâ thêìy thò thêìy seä nguy hiïím àïën tñnh mïånh. Nhûng baác lñnh khöng chõu:

- Töi àaä sai thò anh cûá laâm ài.

Àïën àïm thûá ba, cöng chuáa laåi phaãi laâm con àoâi. Nhûng trûúác khi bõ àem traã vïì cung, naâng giêëu möåt chiïëc giêìy xuöëng gêìm giûúâng.

Höm sau, nhaâ vua cho tòm chiïëc giêìy cuãa con gaái khùæp tónh, thò

thêëy úã nhaâ ngûúâi lñnh. Ngûúâi beá nhoã khuyïn thêìy tröën khoãi tónh, nhûng chûa kõp tröën àaä bõ bùæt boã tuâ. Khi chaåy ài, ngûúâi lñnh boã

quïn ngoån àeân xanh vaâ mêët hïët cuãa, trong tuái chó coân möåt àöìng vaâng.

Baác bõ xñch, àang àûáng bïn cûãa söí nguåc, böîng thêëy ngûúâi baån cuä ài qua, liïìn àêåp vaâo cûãa kñnh. Khi baån àïën gêìn thò baác noái:

- Anh laâm ún àïën nhaâ troå tòm höå töi möåt caái goái nhoã, töi seä biïëu anh möåt àöìng vaâng.

Ngûúâi baån ài ngay vaâ mang caái goái laåi cho baác. Baác àúåi cho baån ài khuêët, chêm àiïëu. Ngûúâi beá nhoã àen thui hiïån ra, thûa vúái thêìy:

- Thêìy àûâng lo, cûá àïí chuáng muöën àiïåu ài àêu thò àiïåu, laâm gò

thò laâm, nhûng thêìy chúá quïn mang theo cêy àeân xanh. Höm sau ngûúâi lñnh bõ àûa ra xûã trûúác toâa aán. Duâ baác khöng phaåm töåi aác gò, quan toâa vêîn kïët aán tûã hònh. Khi ài ra phaáp trûúâng, baác xin vua möåt àiïìu cuöëi cuâng.

Vua hoãi:

Truyïån cöí Grim 251

- Ngûúi muöën àiïìu g´?

- Thêìn xin àûúåc huát thuöëc úã doåc àûúâng.

- Muöën huát ba àiïëu cuäng àûúåc, nhûng ngûúi chúá tûúãng rùçng ta seä ên xaá cho ngûúi àêu.

Ngûúâi lñnh beân ruát ngay àiïëu ra vaâ gheá àiïëu vaâo ngoån àeân xanh àïí chêm lûãa. Khoái thuöëc vûâa toãa lïn thò ngûúâi beá nhoã, tay cêìm gêåy, àaä àûáng àoá röìi, vaâ hoãi:

- Thûa thêìy baão gò con aå?

- Anh haäy nïån thùèng tay vaâo boån quan toâa giaã döëi kia vaâ caã

mön haå cuãa chuáng, nïån caã tïn vua àaä baåc àaäi ta. Nhanh nhû chúáp, ngûúâi nhoã beá xöng vaâo boån chuáng, àaánh lia lõa, àûáa naâo múái bõ gêåy àuång phaãi cuäng ngaä lùn ra àêët, khöng coân cûåa quêåy àûúåc nûäa. Tïn vua hoaãng höìn, xin tha töåi vaâ dêng baác lñnh ngöi baáu cuâng cöng chuáa laâm vúå.

Cêu chuyïån ca ngúåi sûå khön kheáo cuãa anh lñnh vaâ àaã kñch sûå

baåc àaäi cuãa öng Vua. Cêu chuyïån àöìng thúâi lïn aán sûå bêët cöng trong xaä höåi vaâ noái lïn sûå khao khaát àûúåc tûå do, cöng bùçng cuãa nhûäng con ngûúâi bònh dõ.

Truyïån cöí Grim 252

Thoã vaâ nhñm

Truyïån naây kïí ra nghe coá veã nhû chuyïån bõa, caác chaáu aå. Nhûng quaã laâ coá thêåt, vò truyïån do öng töi kïí laåi, maâ kïí möåt caách thñch thuá lùæm. Öng töi thûúâng baão:

- Caác chaáu aå, truyïån naây têët laâ coá thêåt, nïëu khöng coá thò laâm sao kïí laåi àûúåc!

Àêìu àuöi cêu truyïån thïë naây:

Möåt buöíi saáng chuã nhêåt muâa thu, luáa maåch àen àaáng àöå àêm böng. Mùåt trúâi àaä lïn cao. Ngoån gioá êëm aáp thöíi lûúát trïn caác thên raå. Chim sún ca hoát trïn khöng. Ong vo vo ngoaâi àöìng luáa. Thiïn haå

ùn mùåc quêìn aáo àeåp àeo ài lïî nhaâ thúâ, moåi ngûúâi àïìu vui veã, kïí caã

chuá Nhñm nhaâ ta.

Chuá Nhñm àûáng trûúác cûãa nhaâ, hai tay buöng thoäng, ngoá ngang ngoá doåc trong gioá súám, kheä haát lïn möåt baâi, - nghïu ngao nhû hoå

haâng nhaâ Nhñm thûúâng haát vaâo buöíi saáng chuã nhêåt. Àang nghïu ngao haát thò chuá chúåt naãy ra yá laâ trong khi àúåi vúå rûãa raáy mùåc quêìn aáo cho con caái, haäy taåt ra àöìng daåo chúi xem cuã caãi moåc ra sao. Chaã

laâ cuã caãi moåc ngay caånh nhaâ maâ, chuá vaâ caã nhaâ thûúâng ùn nïn coi laâ

cuãa riïng cuãa nhaâ mònh.

Nghô laâ laâm liïìn.

Nhñm àoáng cûãa laåi röìi ra àöìng. Chûa ài khoãi nhaâ bao xa, vûâa àõnh voâng qua buåi tûúâng vi ngay trûúác àöìng àïí bùng sang ruöång cuã

caãi, thò Nhñm gùåp ngay thoã cuäng ài viïåc êëy, nghôa laâ cuäng muöën xem caãi bùæp cuãa mònh ra sao. Nhñm thêëy thoã thên mêåt chaâo. Nhûng thoã

vöën yã mònh laâ bêåc thûúång lûu, tñnh kiïu kyâ, khöng àaáp lïî Nhñm, maâ

coân lïn mùåt khinh khónh noái:

- Thïë naâo! Trúâi coân súám quaá chaåy ra àöìng laâm gò thïë, chuá maây?

Nhñm àaáp:

- Töi ài daåo chúi möåt tñ!

Truyïån cöí Grim 253

Thoã cûúâi baão:

- Daåo chúi gò caái àöì naây! Ta cho laâ ngûúi nïn duâng chên vaâo viïåc khaác coân hún

Cêu êëy laâm cho Nhñm bûåc lùæm, vò gò thò chuá cuäng chõu àûúåc, nhûng àûâng àöång àïën àöi chên chuá, tuy rùçng trúâi àêët sinh ra chuá

vöën bõ khoeâo chên.

Nhñm baão thoã:

- Dïî ngûúi tûúãng laâ maây hún tao vïì àöi chên àêëy hùèn!

Thoã àaáp:

- Hùèn ài chûá l?!

Nhñm noái:

- Thò haäy thûã xem caái àaä naâo. Tao cuöåc laâ chaåy thi thïë naâo tao cuäng àûúåc maây.

Thoã noái:

- Tûác cûúâi chûa! Àöi chên thò khoeâo maâ...! Nhûng thöi tao cuäng chiïìu maây, nïëu maây tha thiïët thïë. Cuöåc gò naâo?

- Möåt àöìng vaâng vaâ möåt chai rûúåu maånh àêëy.

- Àûúåc, àêåp tay naâo. Bùæt àêìu nheá!

- ÊËy khöng, laâm gò maâ hêëp têëp thïë! Trong buång tao àaä coá tñ gò

àêu? Àïí tao vïì nhaâ ùn mêëy miïëng loát daå caái àaä. Nûãa giúâ nûäa, tao seä

laåi àêy.

Noái röìi Nhñm ài. Thoã húán húã thñch lùæm. Nhñm ài àûúâng nghô

buång:

- Thoã ta cêåy coá hai chên daâi, nhûng mònh seä coá caách àûúåc noá. Noá laâ con ngûúâi thûúång lûu nhûng chùèng qua laâ àöì ngu ngöëc, thïë

naâo cuäng bõ mònh cho möåt vöë.

Nhñm vïì nhaâ baão vúå:

- Nhaâ noá úi, mùåc quêìn aáo vaâo nhanh lïn ra àöìng vúái töi. Vúå hoãi:

- Coá chuyïån gò thïë?

- Töi àaánh cûúåc vúái thoã lêëy möåt àöìng tiïìn vaâng vaâ möåt chai rûúåu maånh. Töi àõnh chaåy thi vúái noá, nhaâ cuäng phaãi dûå cuöåc múái àûúåc.

Vúå Nhñm kïu lïn:

Truyïån cöí Grim 254

- ÖËi trúâi öi! Nhaâ mêët trñ, àiïn röìi hay sao? Sao nhaâ laåi daám thi chaåy vúái thoã?

Nhñm baão:

- Mònh im caái möìm ài, àêëy laâ chuyïån cuãa töi. Àûâng coá giêy àïën chuyïån àaân öng. Thöi mùåc quêìn aáo röìi ài.

Cö Nhñm khöng biïët laâm sao, àaânh theo chöìng ài. Ài àûúâng, Nhñm baão vúå:

- Naây, nhaâ nghe töi cêín thêån nheá! Chuáng töi seä chaåy thi doåc theo caánh àöìng daâi àêëy nheá. Thoã chaåy trong möåt luöëng, töi chaåy trong möåt luöëng, maâ chaåy tûâ trïn xuöëng. Nhaâ chó viïåc àûáng úã àêy, chöî cuöëi luöëng. Thoã chaåy tûâ phña kia túái thò nhaâ kïu lïn goåi: tao àaä úã

àêy röìi!

Àïën caánh àöìng, Nhñm chó chöî cho vúå àûáng röìi treâo lïn. Túái àêìu caánh àöìng àaä thêëy Thoã àúåi àêëy röìi. Thoã baão:

- Chaåy àûúåc chûa naâo?

Nhñm àaáp:

- Àûúåc. Naâo chaåy!

Hai con àûáng möîi con vaâo möåt luöëng. Thoã àïëm: "Möåt, hai, ba!" röìi chaåy xuöëng nhû bay. Nhñm chó chaåy vaâi bûúác röìi ruác vaâo luöëng caây ngöìi im. Thoã chaåy xuöëng túái àêìu caánh àöìng thò vúå Nhñm kïu lïn:

- Tao úã àêy röìi!

Thoã giêåt mònh, ngaåc nhiïn lùæm. Noá àinh ninh laâ chñnh Nhñm goåi noá vò vúå Nhñm giöëng chöìng nhû hïåt, àiïìu àoá ai cuäng biïët. Thoã nghô buång:

- Coá caái gò khöng öín àêy.

Noá kïu:

- Chaåy lêìn nûäa. Naâo ta chaåy ngûúåc lïn!

Röìi noá laåi chaåy nhû bay, tai àêåp caã vaâo àêìu. Vúå Nhñm vêîn àûáng nguyïn chöî cuä. Thoã chaåy lïn túái núi, Nhñm goåi:

- Tao úã àêy röìi!

Àïën lêìn thûá baãy mûúi tû thò thoã àaânh boã dúã cuöåc, nùçm lùn ra giûäa àöìng. Nhñm thùæng cuöåc liïìn lêëy àöìng tiïìn vaâng vaâ chai rûúåu Truyïån cöí Grim 255

maånh, goåi vúå ra khoãi luöëng, cuâng nhau vui veã vïì nhaâ. Nïëu hai vúå

chöìng Nhñm chûa chïët thò ùæt laâ coân söëng, caác chaáu aå!

Nhû vêåy laâ úã caánh àöìng Buctïhut, Nhñm chaåy thi àaä àûúåc Thoã, vaâ tûâ àoá, khöng coá Thoã naâo daám nghô àïën chuyïån chaåy thi vúái Nhñm Buctïhut nûäa.

Truyïån naây cho ta baâi hoåc laâ keã naâo nghô mònh laâ thûúång lûu àïën àêu cuäng àûâng nghô laâ coá thïí giïîu cúåt àûúåc möåt ngûúâi thûúâng, duâ chó laâ möåt chuá Nhñm.

Qua cêu chuyïån trïn caác ai thêëy yïu quyá ai hún, Thoã hay Nhñm? Bùçng sûå mûu trñ vaâ thöng minh Nhñm àaä thùæng àûúåc Thoã. Qua àoá noái lïn rùçng khöng phaãi luác naâo keã maånh hún cuäng chiïën thùæng keã yïëu, keã yïëu seä chiïën thùæng nïëu dûåa vaâo sûå thöng minh vaâ

mûu trñ.

Truyïån cöí Grim 256

Hoaâng Anh vaâ gêëu

Möåt ngaây heâ, gêëu vaâ soái ài daåo chúi trong rûâng. Gêëu nghe coá

tiïëng chim hoát veáo von, liïìn hoãi baån:

- Soái naây, chim gò maâ hoát hay thïë ?

Soái àaáp:

- Vua loaâi chim àêëy. Boån mònh coá gùåp thò phaãi cuái chaâo àêëy nheá.

Nhûng àoá chó laâ chim hoaâng anh.

Gêëu noái:

- Nïëu quaã nhû vêåy thò töi muöën xem cung àiïån cuãa hùæn ra sao. Anh dêîn töi ài nheá.

Soái àaáp:

- Àêu coá dïî thïë! Anh phaãi àúåi vua vaâ hoaâng hêåu ài àaä chûá!

Gêëu vaâ soái àïí yá chöî göëc cêy coá töí chim röìi ài. Nhûng gêëu àûáng ngöìi khöng yïn, muöën xem cung àiïån cho kyâ

àûúåc, nïn möåt laát sau laåi löån laåi. Àuáng luác vua vaâ hoaâng hêåu vûâa bay ài khoãi, gêëu ngoá vaâo thêëy nùm saáu con chim nhoã nùçm trong. Gêëu kïu lïn:

- Cung àiïån nhaâ vua gò maâ thïë naây? Nhaâ úã töìi taân quaá! Haång chuáng bay thò con vua chaáu chuáa quaái gò! Chuáng bay chùèng qua laâ

boån con nhaâ àï tiïån.

Mêëy chuá hoaâng anh nghe thêëy thïë giêån lùæm quaát:

- Àûâng coá noái laáo! Böë meå chuáng töi doâng doäi quñ phaái caã. Thùçng gêëu kia, chuyïån naây nhêët àõnh phaãi laâm cho ra nheä múái àûúåc. Gêëu vaâ soái súå quaá quay vïì chui vaâo hang.

Caác chuá hoaâng anh vêîn kïu la rêìm rô. Khi böë meå chuáng tha möìi vïì, chuáng maách:

Truyïån cöí Grim 257

- Chuáng con khöng àöång àïën möåt caái chên ruöìi nhoã àêu. Chuáng con can têm chïët àoái nïëu böë meå khöng laâm cho ra nheä: chuáng con coá

phaãi laâ con vua chaáu chuáa hay khöng? Thùçng gêëu noá àïën àêy só

nhuåc chuáng con.

Vua cha noái:

- Caác con cûá yïn têm, cha seä laâm chuyïån naây cho ra nheä. Vua cuâng hoaâng hêåu liïìn bay àïën hang gêëu goåi:

- Laäo gêëu giaâ caãu nhaãu kia, taåi sao ngûúi daám só nhuåc con ta?

Thêåt laâ vö phuác cho ngûúi, ta seä àêëu vúái ngûúi möåt trêån söëng maái cho roä trùæng àen.

Thïë laâ hoaâng anh khai chiïën vúái gêëu. Gêëu cêìu cûáu têët caã caác loaâi thuá. Boâ naây, lûâa naây, hûúu naây, nai naây... têët caã caác loaâi vêåt böën chên trïn mùåt àêët. Hoaâng anh thò ài goåi caác loaâi bay trïn trúâi: khöng phaãi chó coá chim choác lúán nhoã maâ thöi àêu, maâ coân coá caã loaâi ruöìi, loaâi nhùång, loaâi ong nûäa.

Sùæp àïën ngaây àaánh nhau, hoaâng anh phaái trinh saát ài doâ xem ai laâ tûúáng chó huy quên àõch. Nhùång laâ trinh saát tinh khön nhêët bay vaâo rûâng tòm núi quên àõch têåp húåp. Quên àõch àang baây mûu tñnh kïë úã möåt göëc cêy. Nhùång êín mònh sau möåt chiïëc laá trïn cêy nghe thêëy gêëu goåi caáo baão:

- Caáo naây, maây khön nhêët caác giöëng vêåt, maây laâm tûúáng chó

huy ài.

Caáo noái:

- Àûúåc, nhûng giúâ tao lêëy gò laâm hiïåu naâo?

Khöng con naâo nghô ra. Caáo liïìn baão:

- Tao coá möåt caái àuöi àeåp, vûâa daâi vûâa rêåm, roä laâ chuâm löng àoã. Hïî tao giú àuöi lïn nghôa laâ moåi viïåc àïìu öín, chuáng bay cûá viïåc tiïën; hïî tao haå àuöi xuöëng, thò chuáng bay lo maâ chaåy thoaát thên cho mau. Nhùång nghe thêëy thïë bay vïì baáo cho hoaâng anh. Trúâi tang taãng saáng, loaâi vêåt böën chên êìm êìm keáo ra trêån, mùåt àêët rung chuyïín nhû coá sêëm àöång. Hoaâng anh vaâ quên cuãa mònh xuêët trêån trïn khöng trung kïu vo vo, bay raâo raâo, nghe àïën kinh höìn. Hoaâng anh phaái ong bêìu àïën baám saát àuöi caáo, ra sûác àöët. Caáo bõ àöët lêìn àêìu giêåt bùæn mònh, giú möåt chên lïn, nhûng vêîn cöë nhõn giú àuöi lïn thùèng. Bõ àöët lêìn thûá hai, caáo àaânh haå àuöi xuöëng möåt tñ. Àïën luác bõ àöët lêìn thûá ba thò caáo chõu khöng nöíi nûäa, kïu lïn, Truyïån cöí Grim 258

cuåp àuöi vaâo hai chên. Thêëy vêåy, caác con böën chên àïìu cho laâ moåi viïåc hoãng beát röìi, vöåi boã chaåy vïì hang. Thïë laâ chim àûúåc trêån. Vua vaâ hoaâng hêåu liïìn bay vïì töí goåi con baão:

- Caác con thñch nheá, thöi cûá ùn uöëng thoãa thï ài, chuáng ta thùæng trêån röìi.

Caác chim Hoaâng tûã àaáp:

- Nïëu baãn thên gêëu khöng chõu àïën xin löîi vaâ nhêån chuáng con laâ con nhaâ doâng doäi thò nhêët àõnh chuáng con khöng chõu ùn àêu. Hoaâng anh bay àïën hang gêëu quaát:

- Àöì gêëu caãu nhaãu, muöën söëng thò àïën xin löîi con ta, nhêån chuáng laâ con nhaâ doâng doäi, nïëu khöng thò maây thõt naát xûúng tan bêy giúâ.

Gêëu súå quaá, lïët àïën töí chim xin löîi. Luác êëy caác chim hoaâng anh nhoã múái chõu thöi vaâ ùn uöëng vui chúi cho àïën khuya. Cêu chuyïån thêåt laâ hay, phaãi khöng caác em? Qua cêu chuyïån ta thêëy rùçng: sûác maånh khöng phaãi laâ vuä khñ duy nhêët àïí chiïën thùæng àöëi phûúng maâ trñ thöng minh múái laâ sûác maånh to lúán giuáp ta chiïën thùæng moåi keã thuâ.

Truyïån cöí Grim 259

Con ngöîng vaâng

Xûa coá möåt ngûúâi coá ba con. Con thûá ba tïn laâ chaâng Ngöëc thûúâng bõ khinh reã chïë giïîu vaâ laâm viïåc gò cuäng bõ gaåt ra. Möåt höm, con caã muöën vaâo rûâng àöën cuãi. Trûúác khi anh ta ài, ngûúâi meå cho anh ta möåt chiïëc baánh trûáng ngon laânh vaâ möåt chai rûúåu vang àïí mang theo ùn uöëng. Anh vaâo rûâng gùåp möåt öng laäo nhoã beá, toác hoa rêm, chaâo anh vaâ noái:

- Cho laäo xin miïëng baánh úã trong bõ anh vaâ möåt nguåm rûúåu vang. Laäo vûâa àoái vûâa khaát àêy.

Anh chaâng khön ngoan àaáp:

- Nïëu töi cho laäo baánh vaâ rûúåu thò töi chùèng coân gò! Thöi laäo xeáo ài!

Röìi anh àïí kïå öng laäo úã àêëy maâ ài.

Anh àùén cêy àûúåc möåt laát thò trûúåt tay, ròu cheám vaâo caánh tay, phaãi vïì nhaâ bùng boá. Tai naån êëy chñnh do öng laäo beá nhoã gêy ra. Sau àoá, ngûúâi con thûá hai ài rûâng. Ngûúâi meå cuäng cho möåt chiïëc baánh trûáng vaâ möåt chai rûúåu vang y nhû vúái con caã. Öng laäo beá nhoã cuäng àïën xin anh miïëng baánh vaâ nguåm rûúåu. Ngûúâi con thûá

hai cuäng rêët khön:

- Töi cho laäo caái gò laâ töi thiïåt caái êëy. Thöi laäo xeáo ài!

Röìi anh àïí kïå öng laäo úã àêëy maâ ài.

Anh cuäng bõ trûâng phaåt ngay: anh múái chùåt cêy àûúåc vaâi nhaát thò chùåt ngay vaâo chên, phaãi lï vïì nhaâ.

Chaâng Ngöëc liïìn noái:

- Thûa böë, böë àïí cho con ài àöën cuãi möåt lêìn. Böë àaáp:

- Thöi! Hai anh maây bõ thûúng. Maây àöën cuãi thïë naâo àûúåc!

Chaâng Ngöëc xin maäi, cuöëi cuâng böë àaânh baão:

Truyïån cöí Grim 260

- Thöi thò maây cûá ài ài. Coá vêëp thò múái saáng mùæt ra. Meå cho möåt chiïëc baánh luöåc uã tro vaâ möåt chai bia chua. Anh vaâo rûâng thò cuäng gùåp möåt öng laäo beá nhoã toác hoa rêm, chaâo anh röìi baão:

- Cho laäo xin möåt miïëng baánh vaâ möåt nguåm rûúåu, laäo vûâa àoái vûâa khaát àêy.

Chaâng Ngöëc àaáp:

- Chaáu chó coá baánh uã tro vaâ bia chua thöi. Nïëu cuå thêëy taåm àûúåc, thò öng chaáu ta ngöìi xuöëng cuâng àaánh cheán. Hoå ngöìi xuöëng. Chaâng Ngöëc ruát baánh uã tro ra thò thêëy àoá laâ

möåt chiïëc baánh trûáng ngon laânh; bia chua àaä biïën thaânh rûúåu vang ngon. Ùn uöëng xong, öng laäo baão:

- Chaáu töët buång, sùén saâng chia cuãa mònh cho ngûúâi khaác. Àïí

laäo ban phuác cho. Chöî kia coá cêy cöí thuå, chaáu àùén xuöëng seä thêëy trong àaám rïî cêy coá cuãa quñ.

Noái xong öng laäo tûâ biïåt lïn àûúâng.

Chaâng Ngöëc ài àùén cêy. Haå cêy xuöëng thò thêëy trong àaám rïî coá

möåt con ngöîng löng bùçng vaâng thêåt. Anh nhêëc ngöîng lïn ùém vaâo möåt quaán troå àïí nguã àïm.

Chuã quaán coá ba con gaái. Ba cö thêëy ngöîng, toâ moâ khöng biïët laâ

chim gò maâ laå thïë, chó muöën lêëy möåt chiïëc löng cuãa noá. Cö caã nghô caách nhöí tröåm möåt chiïëc. Khi chaâng Ngöëc vûâa ra, chõ nùæm ngay lêëy caánh ngöîng. Nhûng tay bõ dñnh chùåt vaâo àoá, khöng ruát ra àûúåc.

Möåt laát sau, cö thûá hai àïën cuäng chó chùm chùm muöën lêëy möåt chiïëc löng vaâng. Cö vûâa àuång àïën cö chõ thò bõ dñnh ngay vaâo chõ. Cö thûá ba cuäng túái cuäng àõnh têm lêëy löng. Hai cö chõ kïu lïn:

- ÖËi trúâi úi laâ trúâi, traánh ra, traánh ra!

Cö uát chùèng hiïíu taåi sao laåi phaãi traánh ra, nghô buång caác chõ

laâm thò mònh cuäng laâm àûúåc, liïìn nhaãy laåi. Cö vûâa àuång túái caác chõ

thò cuäng bõ dñnh vaâo. Caã ba cö suöët àïm phaãi úã liïìn vúái ngöîng. Saáng höm sau, chaâng ngöëc mang ngöîng ra ài, cuäng chùèng àïí yá

àïën ba cö dñnh vaâo ngöîng. Caác cö àaânh leäo àeäo theo sau, reä sang phaãi sang traái tuây theo bûúác cuãa anh. Giûäa àöìng, cha xûá gùåp caã

àoaân ngûúâi beân noái:

Truyïån cöí Grim 261

- Àöì gaái quaå möí, khöng biïët xêëu höí aâ? Cûá baám lêëy giai ra àöìng nhû vêåy coi coá àûúåc khöng?

Cha liïìn nùæm tay cö uát keáo laåi; cha vûâa àuång àïën thò chñnh cha cuäng bõ dñnh vaâo vaâ cuäng phaãi leäo àeäo ài theo. Möåt luác sau, ngûúâi giûä àöì thaánh thêëy cha xûá leäo àeäo theo ba cö, ngaåc nhiïn quaá hoãi:

- Thûa cha, cha ài àêu maâ vöåi vaâng thïë? Cha nhúá laâ höm nay coân phaãi laâm lïî rûãa töåi cho möåt àûáa treã nûäa cú àêëy. Öng ta chaåy theo nùæm aáo cha thò cuäng bõ dñnh vaâo. Nùm ngûúâi àang bûúác thêëp bûúác cao nhû vêåy thò gùåp hai baác nöng dên vaác cuöëc úã àöìng vïì. Cha xûá goåi hoå, nhúâ gúä höå mònh vaâ

ngûúâi giûä àöì thaánh ra. Hai baác vûâa súâ àïën thò bõ dñnh vaâo nöët. Nhû

vêåy laâ baãy ngûúâi ài theo chaâng Ngöëc öm ngöîng. Anh ài túái kinh kyâ. Nhaâ vua coá möåt cö gaái nghiïm nghõ, khöng ai laâm cö cûúâi àûúåc. Vua phaán laâ ai laâm cho cö cûúâi thò àûúåc lêëy cö. Chaâng Ngöëc nghe thêëy noái vêåy, liïìn vaác ngöîng vaâ caã baãy ngûúâi theo àuöi àïën trûúác cöng chuáa. Naâng thêëy baãy ngûúâi lïëch thïëch theo nhau, liïìn cûúâi sùçng sùåc, khöng kòm laåi àûúåc nûäa. Chaâng Ngöëc liïìn àoâi lêëy naâng. Vua khöng thñch chaâng rïí naây, viïån cúá noå cúá kia àïí tûâ chöëi, ra àiïìu kiïån cho anh phaãi tòm ra ngûúâi uöëng hïët àûúåc möåt hêìm rûúåu vang thò múái cho lêëy. Chaâng Ngöëc nghô àïën öng laäo nhoã beá, coá thïí giuáp àûúåc mònh, liïìn vaâo rûâng tòm. Túái chöî cêy bõ àùén, anh thêëy coá möåt ngûúâi ngöìi, mùåt buöìn rûúâi rûúåi. Anh hoãi y sao laåi buöìn bao thïë. Y àaáp:

- Töi khaát quaá, uöëng bao nhiïu cuäng khöng àúä khaát. Töi khöng chõu àûúåc nûúác laä. Quaã laâ töi àaä uöëng caån möåt thuâng rûúåu, nhûng chùèng qua múái nhû muöëi boã bïí.

Chaâng Ngöëc noái:

- Thïë àïí töi giuáp anh. Anh chó viïåc ài vúái töi laâ tha höì uöëng. Anh dêîn ngûúâi êëy àïën hêìm rûúåu nhaâ vua. Y nhaãy xöí vaâo nhûäng thuâng rûúåu to, uöëng maäi, uöëng maäi àïën cùng caã buång. Chûa hïët möåt ngaây, anh àaä uöëng saåch caã hêìm rûúåu.

Chaâng Ngöëc laåi àoâi lêëy cöng chuáa. Nhûng vua bûåc lùæm, khöng muöën àïí möåt tïn dúá dêín maâ moåi ngûúâi goåi laâ Ngöëc lêëy con gaái mònh. Vua laåi ra nhûäng àiïìu kiïån múái: anh ta phaãi tòm cho ra àûúåc möåt ngûúâi ùn nöíi möåt nuái baánh. Chaâng Ngöëc chùèng suy nghô gò lêu la, Truyïån cöí Grim 262

laåi ài ngay vaâo rûâng. Vêîn úã chöî cuä coá möåt ngûúâi mùåt muäi thiïíu naäo, thùæt chùåt buång bùçng dêy da vaâ noái:

- Töi àaä ùn caã möåt loâ baánh, nhûng khöng ùn thua gò. Töi haáu àoái quaá. Buång vêîn leáp keåp, phaãi thùæt laåi keão chïët àoái mêët. Chaâng Ngöëc thêëy vêåy caã mûâng baão:

- Thöi ài ài, ài vúái töi thò tha höì no nï.

Anh dêîn ngûúâi êëy vaâo triïìu. Vua cho têåp trung böåt mò caã nûúác laåi röìi sai nûúáng möåt nuái baánh khöíng löì. Ngûúâi úã rûâng chó ùn möåt ngaây hïët saåch caã nuái baánh.

Lêìn thûá ba, chaâng Ngöëc laåi àoâi lêëy cöng chuáa. Vua tòm caách thoaái thaác, àoâi coá möåt chiïëc taâu ài àûúåc caã úã trïn caån lêîn dûúái nûúác. Vua noái:

- Nïëu taâu êëy cùåp bïën thò lêåp tûác ngûúi àûúåc lêëy con gaái ta. Chaâng Ngöëc ài thùèng vaâo rûâng. Öng laäo àûúåc anh cho baánh vêîn ngöìi àoá, baão anh:

- Chñnh laäo àaä uöëng vaâ ùn höå cho anh. Àïí laäo cho anh chiïëc taâu. Gò laäo cuäng laâm, vò anh àaä cû xûã vúái laäo tûã tïë. Laäo beân cho anh möåt chiïëc taâu ài àûúåc caã trïn caån lêîn dûúái nûúác. Vua thêëy khöng coân caách gò giûä con gaái àûúåc nûäa àaânh cho töí

chûác àaám cûúái. Sau khi vua mêët, chaâng Ngöëc lïn ngöi. Vúå chöìng söëng hûúãng haånh phuác.

Àêy laâ möåt trong nhûäng cêu chuyïån hay vaâ thuá võ nhêët trong caác truyïån cöí Grim. Truyïån àïì cao têëm loâng nhên hêåu cuãa con ngûúâi vaâ maách baão chuáng ta rùçng vúái têëm loâng nhên hêåu thò luön luön gùåp nhûäng àiïìu may mùæn vaâ töët àeåp.

Truyïån cöí Grim 263

Hoåc ruâng mònh

Xûa coá ngûúâi coá hai con trai. Con trai lúán thöng minh, khön ngoan, gùåp khoá khùn àïën àêu cuäng biïët àûúâng xoay xúã. Coân em thò

ngu xuêín, khöng biïët gò, hoåc gò cuäng chùèng vaâo. Ai cuäng phaãi kïu:

"Thùçng naây chó ùn haåi böë". Viïåc gò cuäng àïën ngûúâi anh laâm caã. Nhûng anh laåi coá tñnh daát. Töëi àïën, böë sai ài lêëy caái gò maâ phaãi qua baäi tha ma hay núi naâo ruâng rúån laâ anh ta tûâ chöëi: "Con chõu thöi, böë aå. Con run lùæm, con khöng ài àêu".

Buöíi töëi, ngûúâi nhaâ ngöìi sûúãi thûúâng kïí nhûäng chuyïån súãn vêíy öëc, thónh thoaãng coá ngûúâi noái: "Ruâng caã mònh". Ngûúâi em ngöìi möåt xoá chùèng hiïíu gò nghô buång:

- Hoå cûá noái maäi: "Ruâng caã mònh! Ruâng caã mònh!". Mònh chùèng thêëy ruâng mònh gò caã. Hùèn àoá laâ möåt thuêåt maâ mònh khöng biïët tñ

gò.

Möåt höm, öng böë baão ngûúâi em:

- Naây, bêy giúâ maây àaä lúán, laåi khoãe maånh, con phaãi ài hoåc lêëy möåt nghïì maâ kiïëm ùn. Tröng anh con àêëy, noá chõu khoá nhû thïë, maâ

con thò chaã àûúåc viïåc gò.

Anh ta àaáp:

- Thûa böë, con àõnh hoåc lêëy möåt nghïì. Con khöng biïët ruâng mònh. Nïëu böë bùçng loâng thò con xin hoåc nghïì êëy. Ngûúâi anh nghe thêëy em noái thïë, cûúâi vaâ nghô thêìm:

- Trúâi úi, theáp xêëu thò uöën sao thaânh àûúåc lûúäi cêu. Öng böë thúã daâi, noái:

- Chùæc con seä hoåc àûúåc ruâng mònh thöi, nhûng nghïì êëy thò kiïëm ùn laâm sao àûúåc.

Sau àoá ñt lêu, möåt höm, ngûúâi coi nhaâ thúâ àïën chúi nhaâ. Öng böë

kïí cho khaách nghe nöîi khöí têm cuãa mònh vò con uát ngu xuêín, khöng biïët laâm gò, hoåc gò cuäng khöng vaâo. Öng noái:

Truyïån cöí Grim 264

- Àêëy, öng xem, töi hoãi noá muöën hoåc nghïì gò kiïëm ùn, thò noá baão muöën hoåc ruâng mònh.

Öng khaách àaáp:

- Nïëu chó hoåc coá thïë thöi, thò töi xin daåy cho noá ngay. Öng cho noá laåi àùçng töi, töi laâm cho noá búát ngu ài cuäng choáng thöi. Öng böë nhûäng mong cho con hïët ngúá ngêín, àöìng yá ngay. Thïë laâ chuá ngöëc àïën nhaâ thúâ laâm cöng viïåc keáo chuöng. Vaâi höm sau, vaâo khoaãng nûãa àïm, thêìy àaánh thûác túá dêåy sai lïn gaác keáo chuöng. Öng nghô buång: "Maây sùæp hoåc àûúåc ruâng mònh àïën núi àêy". Öng leãn lïn gaác chuöng trûúác. Khi anh ngöëc treâo lïn àïën núi, quay laåi sùæp cêìm dêy chuöng, thò thêëy möåt caái boáng trùæng trïn cêìu thang, gêìn chöî treo chuöng. Anh ta quaát lïn:

- Ai àoá?

Nhûng caái boáng cûá àûáng im, khöng àaáp maâ cuäng khöng nhuác nhñc. Anh ta laåi quaát:

- Muöën söëng noái mau, khöng thò bûúác ngay! Àïm khuya, coá viïåc gò maâ àïën àêy?

Nhûng ngûúâi coi nhaâ thúâ vêîn khöng àöång àêåy àïí anh ngöëc tûúãng laâ ma.

Anh ngöëc laåi theát lïn:

- Maây àïën àêy laâm gò? Nïëu maây laâ ngûúâi ngay thò noái lïn, nhûúåc bùçng khöng thò tao quùèng xuöëng chên cêìu thang bêy giúâ. Ngûúâi coi nhaâ thúâ nghô buång: "Noá chùèng daám àêu", nïn cûá

àûáng im. Hoãi àïën lêìn thûá ba cuäng khöng thêëy traã lúâi, anh ngöëc lêëy àaâ, du con ma xuöëng chên cêìu thang. Ma lùn qua mûúâi bêåc, röìi nùçm soáng sûúåt úã möåt xoá. Anh ngöëc keáo chuöng xong, lùèng lùång ài xuöëng nùçm nguã kyä.

Vúå ngûúâi coi nhaâ thúâ chúâ maäi khöng thêëy chöìng vïì, àêm lo, ài àaánh thûác anh ngöëc dêåy hoãi:

- Maây coá biïët öng nhaâ úã àêu khöng? Öng lïn gaác chuöng trûúác maây àêëy maâ!

Anh ta àaáp:

- Thûa baâ khöng aå. Nhûng úã gêìn chöî gaác chuöng thêëp thoaáng coá

boáng ngûúâi, con hoãi maäi khöng noái, àuöíi cuäng khöng ài, con cho laâ

ùn tröåm, liïìn àêíy xuöëng chên cêìu thang. Baâ thûã lïn xem coá phaãi öng nhaâ khöng. Nïëu phaãi thò con thêåt ên hêån.

Truyïån cöí Grim 265

Vúå vöåi lïn thò thêëy chöìng gêîy chên nùçm úã xoá cêìu thang rïn ró. Baâ coäng chöìng xuöëng, röìi àïën nhaâ böë chuá ngöëc, laâm om lïn:

- Con öng gêy tai vaå, noá àêíy öng nhaâ töi xuöëng chên cêìu thang, laâm gaäy mêët möåt chên. Xin öng rûúác àöì ùn haåi êëy ra khoãi nhaâ töi ài. Öng böë choaáng ngûúâi chaåy böí àïën, mùæng con möåt trêån röìi baão:

- Sao maây laåi nghõch quaái aác thïë? Quó aám maây hay sao?

Con àaáp:

- Thûa böë, böë haäy nghe con. Quaã thêåt con oan, giûäa àïm maâ öng êëy àûáng àoá nhû tñnh chuyïån gò àen töëi, con khöng biïët laâ ai. Con àaä

baão öng êëy ba lêìn laâ haäy lïn tiïëng nïëu khöng thò ài ài cú maâ. Öng böë àaáp:

- Trúâi úi, maây chó laâm khöí tao. Bûúác ài cho khuêët mùæt tao, tao khöng muöën thêëy mùåt maây nûäa.

Con noái:

- Con xin vêng lúâi böë. Nhûng böë haäy àïí saáng trúâi àaä. Con seä ài hoåc thuêåt ruâng mònh àïí kiïëm ùn.

Böë noái:

- Maây muöën hoåc nghïì gò thò mùåc xaác maây. Àêy tao cho maây nùm mûúi àöìng tiïìn maâ ài chu du thiïn haå, nhûng chúá coá cho ai biïët laâ quï maây úã àêu vaâ tïn böë maây laâ gò, maâ nhoå mùåt tao. Con noái:

- Thûa böë, böë muöën sao, con xin laâm vêåy. Nïëu chó coá thïë thò

cuäng dïî nhúá thöi.

Anh ta boã vaâo tuái nùm mûúi àöìng tiïìn, röìi saáng súám ra àûúâng caái ài, lêím bêím luön möìm: "Ûúác gò ta biïët àûúåc ruâng mònh, ûúác gò ta hoåc àûúåc ruâng mònh...".

Möåt ngûúâi àaánh xe ài qua nghe thêëy, liïìn hoãi:

- Tïn anh laâ gò?

- Töi khöng biïët.

Ngûúâi àaánh xe laåi hoãi:

- Anh úã àêu àïën?

- Töi khöng biïët.

- Cha anh laâ ai?

- Töi khöng thïí noái àûúåc.

Truyïån cöí Grim 266

- Anh cûá luön möìm lêím bêím caái gò thïë?

- ÊËy, töi muöën hoåc ruâng mònh maâ chùèng ai daåy cho.

- Thöi àûâng noái lêín thêín maäi, ài theo töi, töi tòm chöî cho maâ

nguã.

Hai ngûúâi cuâng ài, àïën töëi thò túái möåt quaán troå, àõnh nguã laåi àoá. Vaâo haâng, anh ta laåi noái bö bö lïn:

- Ûúác gò töi biïët àûúåc ruâng mònh, ûúác gò töi hoåc àûúåc ruâng mònh. Chuã quaán nghe noái bêåt cûúâi baão:

- Maây theâm khaát caái àoá thò àïën àêy vûâa àuáng luác àêëy. Vúå chuã quaán ngùæt lúâi chöìng:

- Chaâ, mùåc ngûúâi ta. Lùæm cu cêåu ngöí ngaáo àaä toi maång. Nïëu àöi mùæt xinh àeåp kia maâ khöng coân àûúåc nhòn aánh saáng nûäa thò thêåt àaáng tiïëc.

Anh ta noái:

- Töi àaä cêët cöng ra ài laâ àïí cöët hoåc mön êëy, thò duâ khoá àïën àêu töi cuäng chùèng quaãn.

Anh ta quêëy rêìy maäi, öng chuã quaán phaãi kïí cho nghe rùçng úã

gêìn àêy coá möåt lêu àaâi coá ma, chó nguã àêëy ba àïm liïìn khùæc biïët thïë

naâo laâ ruâng mònh. Vua àaä hûáa ai caã gan laâm viïåc êëy, seä gaã cöng chuáa cho. Trong lêu àaâi laåi coá caã vaâng baåc chêu baáu do maâ quó giûä , ai lêëy àûúåc tha höì maâ giaâu. Àaä coá nhiïìu ngûúâi vaâo, nhûng khöng thêëy möåt ai trúã ra.

Saáng höm sau, anh àïën yïët kiïën vua, têu: "Nïëu bïå haå cho pheáp, töi xin nguã ba àïm úã lêu àaâi coá ma". Vua ngùæm anh ta höìi lêu, thêëy anh ta coá duyïn, beân baão:

- Ta cho pheáp nhaâ ngûúi mang theo vaâo lêu àaâi ba àöì vêåt chûá

khöng àûúåc mang sinh vêåt.

Anh noái:

- Töi xin caái gò àïí àöët lûãa sûúãi, möåt baân thúå tiïån vaâ möåt ghïë thúå

chaåm coá dao.

Ban ngaây, vua sai ngûúâi mang nhûäng thûá àoá àïën lêu àaâi. Chêåp töëi thò anh àïën, àöët möåt àöëng lûãa to trong möåt gian phoâng, àùåt dao caånh ghïë thúå chaåm, vaâ ngöìi bïn baân thúå tiïån. Anh noái:

- Ûúác gò ta biïët ruâng mònh! Nhûng úã àêy röìi cuäng àïën toi cöng thöi.

Truyïån cöí Grim 267

Nûãa àïm, anh àõnh thöíi cho lûãa buâng lïn, chúåt thêëy tiïëng kïu úã

goác buöìng: "Meo! Meo! Boån mònh reát àïën buöët xûúng". Anh noái:

- Àöì chuáng bay ngöëc quaá! Sao laåi kïu nhû thïë? Coá reát thò laåi àêy maâ sûúãi.

Anh vûâa dûát lúâi thò coá hai con meâo to tûúáng nhaãy voåt àïën ngöìi chöìm chöîm hai bïn anh, quùæc mùæt bûâng nhû lûãa nhòn anh möåt caách dûä túån. Laát sau, chuáng sûúãi àaä êëm ngûúâi, baão anh:

- Maây coá muöën chúi baâi khöng?

Anh àaáp:

- Coá chûá. Nhûng caác cêåu haäy cho túá xem chên àaä. Hai con meâo giú moáng ra.

Anh noái:

- Öi chao, moáng caác cêåu daâi quaá. Hùéng gûúåm, àïí túá cùæt búát ài caái àaä.

Thïë laâ anh toám cöí chuáng, àùåt chuáng lïn ghïë thúå chaåm vaâ cho chên chuáng vaâo keåp, röìi noái:

- Chên caác cêåu laâm túá mêët caã hûáng chúi baâi vúái caác cêåu. Anh giïët chuáng, röìi quùèng xaác qua cûãa söí xuöëng nûúác. Anh vûâa giïët chuáng xong, sùæp quay vïì ngöìi bïn lûãa, thò thêëy rêët nhiïìu meâo àen, choá mûåc àeo xñch sùæt nung àoã, tûâ böën bïì xöng àïën, möîi luác möåt àöng, anh khöng biïët àûáng vaâo chöî naâo nûäa. Chuáng cêët tiïëng kïu ghï gúám, chûåc dêåp àöëng lûãa cho tùæt. Anh àïí mùåc chuáng laâm öìn möåt luác. Nhûng khi anh thêëy chuáng hùng quaá, anh beân lêëy dao ra, xöng vaâo quaát lïn: "Àöì suác sinh cuát ngay!". Möåt söë con chaåy tröën, anh giïët nhûäng con coân laåi, quùèng xaác qua cûãa söí. Röìi anh laåi vïì chöî àöëng lûãa, thöíi lïn àïí sûúãi. Laát sau, anh buöìn nguã dñp mùæt laåi. Anh nhòn quanh thò thêëy úã goác phoâng coá möåt caái giûúâng to. Anh noái: "May quaá", röìi lïn giûúâng nùçm.

Anh vûâa nhùæm mùæt thò thêëy giûúâng rung chuyïín chaåy khùæp lêu àaâi.

Anh noái:

- Àûúåc lùæm, cûá viïåc maâ tïë lïn nûäa ài.

Giûúâng chaåy nhanh nhû xe tûá maä nhaãy qua ngûúäng cûãa cêìu thang vaâ xöng vaâo caác phoâng. Böîng giûúâng vêëp, laâm àöí löíng chöíng moåi thûá lïn ngûúâi anh. Anh gúä mònh ra, quùèng caã chùn göëi, noái: Truyïån cöí Grim 268

"Bêy giúâ àûáa naâo muöën nùçm giûúâng thò ài maâ nùçm!", röìi laåi bïn àöëng lûãa nguã àïën saáng.

Súám höm sau, vua àïën lêu àaâi, thêëy anh nùçm daâi dûúái àêët ngúä

laâ anh àaä bõ ma giïët.

Vua than:

- Anh chaâng xinh trai naây chïët thêåt uöíng quaá. Anh nghe tiïëng nhöím dêåy, noái:

- Têu bïå haå, chûa àïën nöîi thïë aå.

Vua ngaåc nhiïn àïn vui mûâng, hoãi anh vïì chuyïån xaãy ra àïm qua.

Anh àaáp:

- Têu bïå haå rêët bònh yïn. Thïë laâ àûúåc möåt àïm, coân hai àïm nûäa röìi cuäng àïën thïë thöi aå.

Khi anh vïì quaán troå, chuã quaán tröë mùæt ra nhòn, noái:

- Töi khöng ngúâ anh coân söëng. Thïë anh àaä hoåc àûúåc ruâng mònh chûa?

Anh àaáp:

- Khöí lùæm, chó mêët cöng toi. Giaá ai daåy cho töi thò hay quaá. Töëi àïën, anh laåi àïn toâa lêu àaâi cöí àïí nguã àïm thûá hai. Anh àïën ngöìi bïn lûãa röìi laåi noái laãi nhaãi: "Ûúác gò ta biïët ruâng mònh!". Nûãa àïm, anh thêëy tiïëng àöång, trûúác coân khe kheä, röìi to dêìn, sau roä hùèn. Im möåt laát, sau coá tiïëng theát lúán, möåt nûãa thên ngûúâi rúi tûâ öëng khoái loâ sûúãi xuöëng trûúác mùåt anh. Anh kïu lïn:

- Coân nûãa nûäa àêu?

Thïë laâ coá tiïëng êìm êìm, röìi nûãa nûäa hiïån ra, àöìng thúâi coá nhûäng tiïëng huá vaâ tiïëng rïn. Anh noái:

- Chúâ möåt tñ, röìi tao thöíi lûãa cho maâ sûúãi.

Sau khi àaä nhoám lûãa, anh ngoaãnh mùåt laåi thò thêëy hai nûãa ngûúâi ban naäy àaä liïìn laåi vúái nhau thaânh möåt ngûúâi ghï gúám ngöìi vaâo chöî cuãa anh. Anh noái:

- Khöng phaãi laâ chuyïån thaách thûác nhau àêu, ghïë naây laâ ghïë

cuãa tao chûá.

Ngûúâi êëy àõnh cûá ngöìi lò úã àêëy, nhûng anh hêíy maånh noá ra, chiïëm laåi chöî cuä. Röìi coá nhiïìu ngûúâi khaác cûá lêìn lûúåt rúi tûâ öëng khoái Truyïån cöí Grim 269

loâ sûúãi xuöëng. Chuáng mang àïën chñn xûúng öëng chên vaâ hai àêìu lêu àïí chúi ki vúái nhau. Anh cuäng muöën chúi, liïìn baão:

- Naây caác cêåu cho túá chúi vúái nheá.

- Àûúåc thöi nhûng phaãi coá tiïìn.

Anh àaáp:

- Tiïìn thò coá àuã, nhûng nhûäng hoân lùn cuãa caác cêåu khöng àûúåc troân lùæm.

Röìi anh àïí mêëy caái àêìu lêu lïn baân tiïån maâ tiïån laåi cho thêåt troân. Anh noái:

- Nhû thïë naây noá lùn dïî hún. Bêy giúâ ta tha höì maâ chúi. Anh chúi vaâ thua mêët ñt tiïìn. Khi àöìng höì àaánh mûúâi hai tiïëng, têët caã boån ngûúâi kia biïën mêët. Anh nùçm lùn ra àêët, nguã yïn àïn saáng.

Súám höm sau, vua laåi àïën hoãi thùm viïåc àaä xaãy ra àïm höm trûúác. Anh noái:

- Têu bïå haå, töi àaä àaánh ki vaâ thua mêët ñt tiïìn. Vua hoãi:

- Nhaâ ngûúi coá thêëy ruâng mònh khöng?

Anh àaáp:

- Thûa khöng aå. Töi àaánh vui lùæm. Töi chó ûúác gò biïët thïë naâo laâ

ruâng mònh.

Àïm thûá ba, anh laåi ngöìi úã ghïë daâi maâ phaân naân: "Ta muöën biïët ruâng mònh maâ chùèng àûúåc".

Àïën khuya, saáu ngûúâi khöíng löì khïnh möåt cöî quan taâi hiïån ra. Anh liïìn noái:

- Hûâ! Chùæc àêy laâ em hoå mònh múái chïët àûúåc vaâi höm nay. Anh ta àûa ngoán tay ra hiïåu goåi: "Laåi àêy, chuá em úi!". Sau khi saáu ngûúâi kia àùåt quan taâi xuöëng, anh túái giúã têëm vaán thiïn lïn xem thò thêëy xaác möåt ngûúâi. Anh súâ vaâo mùåt ngûúâi chïët thêëy laånh giaá. Anh noái: "Àïí töi sûúãi cho chuá möåt tñ". Anh vïì chöî

àöëng lûãa, hú noáng tay, röìi êëp vaâo mùåt ngûúâi chïët. Nhûng ngûúâi chïët vêîn laånh nhû àöìng. Anh khiïng ngûúâi chïët ra, àem laåi gêìn àöëng lûãa, cho ngöìi vaâo loâng, xaát hai caánh tay vaâo cho maáu laåi tuêìn hoaân. Thêëy thïë cuäng khöng ùn thua, anh nghô rùçng hai ngûúâi nùçm chung Truyïån cöí Grim 270

möåt giûúâng chùæc êëm hún. Anh beân àùåt xaác chïët lïn giûúâng, lêëy chùn phuã lïn, röìi nùçm kïì bïn caånh. Laát sau, ngûúâi chïët àaä êëm, bùæt àêìu cûåa quêåy. Anh liïìn noái:

- Thêëy chûa, chuá noá úi. nïëu anh khöng sûúãi êëm cho chuá thò chuá

àaä ài àûát röìi nheá.

Ngûúâi chïët liïìn quaát lïn:

- Tao sùæp boáp cöí maây àêy.

Anh noái:

- Sao! Maây giaã nghôa tao nhû thïë aâ? Tao laåi boã maây vaâo sùng ngay vêåy.

Tûác thò anh nhêëc noá lïn neám vaâo sùng, àoáng nùæp laåi. Thïë laâ saáu ngûúâi ban naäy laåi àïën khiïng caái sùng ài ngay. Anh noái:

- Nhêët àõnh úã àêy ta khöng thïí hoåc àûúåc ruâng mònh. Vûâa luác àoá, möåt laäo khöíng löì toác baåc rêu daâi coá veã hung dûo bûúác vaâo.

Laäo noái:

- Thùçng nhaäi kia, maây sùæp àûúåc biïët thïë naâo laâ ruâng mònh, vò

maây sùæp chïët!

Anh àaáp:

- Àêu laåi choáng thïë? Coân xem tao coá muöën chïët khöng múái àûúåc chûá.

Con quaái àaáp:

- Maây coá bùçng loâng hay khöng, tao cuäng sùæp bùæt maây àêy. Anh noái:

- Khoan, khoan, maây àûâng coá laâm böå. Tao cuäng khoãe bùçng maây, coá khi coân khoãe hún kia àêëy.

Con quaái noái:

- ÛÂ àïí xem sao – Nïëu maây khoãe hún tao, tao seä àïí cho maây yïn. Naâo, ta àêëy sûác ài.

Noá dêîn anh qua nhûäng löëi töëi tùm àïën möåt loâ reân, lêëy möåt chiïëc buáa, àêåp lïn àe, àe thuåt hùèn xuöëng àêët.

Anh noái:

- Tao àêåp coân khoãe hún maây.

Truyïån cöí Grim 271

Anh ài àïën möåt caái àe khaác. Con quaái àûáng saát ngay bïn caånh àe àïí biïët sûác àêåp maånh àïën àêu. Böå rêu baåc hùæn thoäng xuöëng loâng thoâng. Anh vúá lêëy buáa, nïån maånh xuöëng àe, löi caã rêu baåc cuãa noá

vaâo àoá. Anh noái:

- Bêy giúâ tao toám àûúåc maây röìi, thïë laâ maây sùæp phaãi chïët. Tûác thò anh cêìm thanh sùæt àaánh cho noá möåt chêåp. Noá rïn ró

van laåy anh tha cho noá, noá seä cho nhiïìu cuãa. Anh nhêëc buáa lïn àïí

noá ra. Noá dêîn anh vïì lêu àaâi, àûa anh vaâo möåt caái hêìm, troã cho anh ba traáp àêìy vaâng, vaâ baão:

Möåt traáp daânh cho keã ngheâo, traáp thûá hai cho vua, traáp thûá ba cho anh.

Bêy giúâ, àöìng höì vûâa àaánh nûãa àïm. Laäo kia biïën mêët. Coân anh úã laåi trong àïm töëi. Anh nghô buång: "Ta phaãi lêìn àûúâng ra". Súâ

soaång höìi lêu laåi thêëy buöìng cuä anh liïìn nùçm nguã bïn àöëng lûãa. Súám höm sau, vua laåi àïën hoãi anh:

Chùæc ngûúi àaä ruâng mònh àûúåc röìi chûá?

Anh àaáp:

Nhû vêåy thûåc laâ hay, nhûng töi vêîn chûa biïët thïë naâo laâ ruâng mònh.

Ngûúâi ta lêëy úã hêìm lïn chöî vaâng maâ con quaái vêåt biïëu anh. Lïî

cûúái àûúåc cûã haânh. Tuy vui duyïn múái, võ phoâ maä vêîn cûá noái laãi nhaãi: "Ûúác gò ta biïët ruâng mònh!".

Cöng chuáa thêëy chöìng noái dai, àêm ra bûåc mònh. Thõ tyâ têu vúái cöng chuáa:

- Con seä xin giuáp möåt tay laâm cho phoâ maä ruâng mònh. AÃ ta ra con suöëi chaãy qua vûúân thûúång uyïín lêëy möåt thuâng nûúác àêìy caá böëng mang vïì cung. Àïm êëy, phoâ maä àang nguã say, cöng chuáa kheä keáo chùn ra, àöí thuâng nûúác laånh àêìy caá lïn ngûúâi chöìng. Caá quêîy khùæp lïn ngûúâi, phoâ maä choaâng dêåy , reo lïn:

- Mònh úi, töi ruâng mònh quaá thïí. Thïë laâ töi àaä biïët thïë naâo laâ

ruâng mònh röìi.

Cêu chuyïån ca ngúåi loâng duäng caãm vaâ gan daå cuãa con ngûúâi. Truyïån cöí Grim 272

Anh vaâ em gaái

Möåt höm, anh dùæt em gaái ài thuã thó noái:

- Tûâ ngaây meå mêët, anh em mònh khöng coá luác naâo sung sûúáng nûäa. Meå gheã haâng ngaây àaánh àêåp, xin caái gò thò thûúång cùèng chên haå cùèng tay àuöíi ài. Ùn thò chó coá mêëy miïëng baánh mò àêìu thûâa àuöi theåo. Con cuán úã chên baân coân sûúáng hún anh em mònh, thónh thoaãng noá coân àûúåc meå gheã vûát cho möåt miïëng ngon. Laåy trúâi phuâ

höå àïí meå chuáng mònh thêëy tònh caãnh naây! Thöi em aå, anh em mònh haäy boã nhaâ ài ài.

Hai anh em ài suöët hai ngaây qua àöìng ruöång baäi hoang. Trúâi àöí

mûa, anh baão em:

- Trúâi khoác cuâng vúái anh em mònh àêëy.

Chiïìu töëi, hai anh em túái möåt khu rûâng to. Chuáng ài àûúâng xa, vûâa àoái vûâa mïåt, chui vaâo höëc cêy nguã.

Saáng höm sau, khi chuáng bûâng mùæt dêåy thò mùåt trúâi àaä lïn cao, nùæng chiïëu vaâo trong höëc cêy. Anh noái:

- Em aå, anh khaát quaá. Hïî gùåp suöëi laâ anh uöëng ngay. Maâ nghe nhû coá tiïëng suöëi àêu àêy.

Anh àûáng dêåy dùæt em ài tòm suöëi. Meå kïë vöën laâ möåt muå phuâ

thuãy. Muå àaä thêëy hai àûáa treã ra ài nïn muå roán reán bûúác theo. Muå

phuâ pheáp vaâo têët caã caác suöëi trong rûâng.

Hai anh em thêëy möåt caái suöëi chaãy nhû thaác baåc xuöëng àaá. Anh muöën uöëng, nhûng em nghe nhû coá tiïëng rò raâo trong suöëi:

- Ai uöëng nûúác ta, seä hoáa ra coåp. Ai uöëng nûúác ta, seä hoáa ra coåp. Em baão anh:

- Em xin anh, anh chúá coá uöëng, keão laåi hoáa thaânh thuá dûä xeá xaác em mêët.

Anh khaát àïën chaáy cöí, vêîn cöë nhõn khöng uöëng:

- Thöi àúåi àïën suöëi sau.

Truyïån cöí Grim 273

Túái suöëi thûá hai, em nghe thêëy tiïëng rò raâo:

- Ai uöëng nûúác ta, seä thaânh choá soái. Ai uöëng nûúác ta, seä thaânh choá soái.

Em laåi baão anh:

- Anh úi, em xin anh chúá coá uöëng, keão laåi hoáa thaânh choá soái ùn thõt em.

Anh khöng uöëng, noái:

- Àïën suöëi sau, em muöën noái gò thò noái, thïë naâo anh cuäng phaãi uöëng, anh khaát quaá röìi.

Hai anh em àïën suöëi thûá ba thò em nghe thêëy tiïëng rò raâo:

- Ai uöëng nûúác ta seä hoáa thaânh con mang. Ai uöëng nûúác ta seä

hoáa thaânh con mang.

Em baão:

- ÖËi anh úi, em xin anh, anh chúá coá uöëng keão laåi hoáa thaânh con mang boã em maâ chaåy.

Nhûng anh àaä quò göëi, cuái xuöëng uöëng nûúác suöëi. Möi vûâa dñnh nûúác thò ngûúâi àaä hoáa thaânh con mang.

Em khoác than thûúng haåi cho anh. Con mang cuäng khoác loác vaâ

ngöìi rêìu rô bïn em. Maäi sau em múái noái:

- Anh mang thên mïën úi, anh mang cûá yïn têm, em seä khöng bao giúâ rúâi anh mang ra àêu.

Röìi em thaáo nõt vaâng ra buöåc cöí mang, laåi ài nhöí coái tïët möåt súåi dêy mïìm, dùæt mang vaâo rûâng sêu.

Ngûúâi vaâ vêåt ài maäi thò túái möåt cùn nhaâ nhoã. Em nhòn vaâo thêëy nhaâ boã khöng, nghô buång úã laåi àêëy àûúåc. Em ài kiïëm rïu vaâ laá khö

laâm àïåm cho mang... Saáng saáng, em ài tòm cuã, quaã daåi vaâ haåt deã àïí

ùn, lêëy coã non, àuát cho mang ùn. Mang vui thñch nhaãy nhoát quanh em. Buöíi töëi, khi em mïåt, em göëi àêìu vaâo lûng mang nguã möåt giêëc ngon laânh. Nïëu anh laåi biïën thaânh ngûúâi àûúåc thò cuöåc àúâi cuãa hai anh em thêåt sung sûúáng.

Chuáng söëng quaånh hiu nhû vêåy möåt thúâi gian trong rûâng hoang. Möåt höm, vua töí chûác möåt cuöåc sùn lúán trong rûâng. Tiïëng tuâ

vaâ, tiïëng choá suãa, tiïëng ngûúâi ài sùn hoâ heát cûúâi àuâa vang trúâi. Mang nghe thêëy, muöën nhêåp cuöåc quaá ài mêët. Mang baão em:

- Anh xin em, em haäy cho anh nhêåp cuöåc sùn. Anh khöng chõu àûúåc nûäa.

Truyïån cöí Grim 274

Mang van xin maäi, em àaânh àïí cho ài.

Em noái vúái mang:

- Nhûng thïë naâo chiïìu töëi anh cuäng phaãi vïì nheá. Em seä àoáng cûãa laåi àïí àïì phoâng boån ài sùn àöåc aác. Anh vïì nhúá goä cûãa noái: "Em úi em, haäy múã cho anh vaâo, àïí em nhêån ra anh. Nïëu anh khöng noái thò em khöng múã cûãa àêu nheá".

Mang nhaãy ra ngoaâi trúâi rêët laâ thaãnh thúi vui thuá. Vua vaâ quêìn thêìn thêëy con mang àeåp, àuöíi theo nhûng khöng kõp. Luác tûúãng laâ

bùæt àûúåc àïën núi thò mang nhaãy voåt qua buåi cêy biïën mêët. Chiïìu töëi, mang vïì nhaâ goä cûãa noái:

- Em úi em, haäy múã cûãa cho anh vaâo.

Cûãa múã, mang nhaãy vaâo, nùçm nghó suöët àïm trïn àïåm êëm. Saáng höm sau, cuöåc sùn laåi bùæt àêìu, mang ta nghe tiïëng tuâ vaâ, tiïëng ngûúâi ài sùn la hoâ, söët ruöåt baão: "Em úi em, múã cûãa cho anh, thïë naâo anh cuäng phaãi ra múái àûúåc".

Em múã cûãa cho mang ra vaâ baão: "Nhûng àïën töëi anh phaãi vïì

nheá, nhúá noái cêu em dùån".

Vua vaâ quêìn thêìn vûâa thêëy con mang àeo voâng vaâng thò àuöíi theo liïìn, nhûng mang chaåy nhanh hún hoå. Hoå döìn mang suöët ngaây, àïën töëi thò vêy àûúåc mang. Möåt ngûúâi bùæn truáng chên mang khiïën mang bõ thûúng nheå, khêåp khiïîng ài khöng àûúåc nhanh. Ngûúâi ài sùn theo doäi mang àïën têån cùn nhaâ nhoã vaâ nghe thêëy mang goåi:

- Em úi em, haäy múã cûãa cho anh vaâo.

Cûãa múã ra röìi àoáng laåi liïìn.

Ngûúâi ài sùn nhúá kyä nhûäng àiïìu mùæt thêëy tai nghe, kïí laåi cho vua. Vua phaán: "Ngaây mai laåi ài sùn".

Em thêëy mang bõ thûúng súå lùæm. Em lau saåch maáu, àùæp laá, baão mang:

- Mang úi mang, mang ra nùçm nghó trïn nïåm ài cho khoãi. Nhûng vïët thûúng nheå nïn saáng höm sau mang khöng thêëy àau gò nûäa. Thêëy úã bïn ngoaâi cuöåc sùn laåi nhöån nhõp, mang baão:

- Mang khöng nhõn àûúåc nûäa àêu, mang ài àêy. Khöng phaãi dïî

maâ bùæt àûúåc mang àêu!

Em khoác loác baão:

- Lêìn naây thò hoå giïët chïët anh mêët, röìi em úã möåt mònh trong rûâng, chùèng ai nghô àïën em nûäa. Khöng, em khöng àïí anh ra àêu. Truyïån cöí Grim 275

Mang àaáp:

- Thïë thò mang úã àêy cuäng àïën söët ruöåt maâ chïët. Hïî mang nghe tiïëng tuâ vaâ laâ loâng laåi röån lïn.

Em khöng biïët laâm thïë naâo, àaânh rêìu rêìu múã cûãa. Mang vui veã, nhaãy toát vaâo rûâng.

Vua tröng thêëy mang, ra lïånh cho caác ngûúâi ài sùn:

- Àuöíi noá cho àïën àïm, nhûng chúá àuång àïën noá. Mùåt trúâi vûâa lùån thò vua baão ngûúâi ài sùn àaä àïën baáo vua lêìn trûúác:

- Naâo ài, ngûúi haäy dêîn ta àïën cùn nhaâ nhoã trong rûâng. Túái cûãa, vua goä vaâ goåi:

- Em úi em, haäy múã cûãa cho anh vaâo.

Cûãa múã, vua vaâo, thêëy möåt cö gaái àeåp tuyïåt trêìn. Cö súå quaá vò

khöng thêëy mang cuãa mònh maâ laåi thêëy möåt ngûúâi àöåi muä miïån vaâng. Vua nhòn cö rêët dõu daâng, cêìm lêëy tay cö baão:

- Naâng coá muöën theo trêîm vïì cung laâm hoaâng hêåu khöng?

Cö noái:

- Thiïëp xin vêng, nhûng xin cho mang ài cuâng, thiïëp khöng boã

mang àêu.

Vua àaáp:

- Mang seä úã vúái naâng suöët àúâi vaâ seä khöng bao giúâ bõ thiïëu thöën gò.

Giûäa luác êëy thò mang nhaãy vaâo. Em lêëy dêy buöåc mang, dùæt ra khoãi nhaâ.

Vua àùåt em lïn ngûåa cuâng ngöìi àûa vïì cung, laâm lïî cûúái rêët to. Em lïn ngöi hoaâng hêåu, hai vúå chöìng hûúãng haånh phuác lêu daâi. Mang àûúåc chùm nom sùn soác, tha höì nhaãy nhoát trong vûúân thûúång uyïín.

Muå dò gheã aác nghiïåt àaä laâm cho hai anh em phaãi boã tröën, vêîn tûúãng laâ sau àoá em bõ thuá rûâng ùn thõt vaâ anh thò bõ bùæn chïët. Khi muå àûúåc tin caã hai anh em àïìu sung sûúáng thïë thò muå ghen tûác löìng löån. Muå laåi nghô caách haåi chuáng. Con gaái muå xêëu nhû ma lem, chó coá àöåc möåt mùæt, dùçn vùåt muå:

- Söë con phaãi àûúåc laâm hoaâng hêåu cú!

Truyïån cöí Grim 276

Muå an uãi con:

- Maây cûá yïn trñ. Tao seä khöng àïí lúä dõp àêu.

Hoaâng hêåu àeã ra möåt àûáa con trai xinh àeåp, trong khi vua ài sùn vùæng. Muå phuâ thuãy giaâ chó chúâ àúåi luác êëy. Noá hoáa pheáp biïën thaânh möåt ngûúâi hêìu gaái, vaâo trong phoâng hoaâng hêåu noái:

- Têu lïånh baâ, nûúác tùæm àaä sùén saâng, múâi lïånh baâ ài tùæm cho khoãe ngûúâi, lïånh baâ ài ngay keão nûúác nguöåi.

Con gaái muå àûáng sùén àoá. Hai meå con khiïng hoaâng hêåu mïåt laã

vaâo buöìng tùæm, khoáa cûãa laåi boã ài. Chuáng hun lûãa úã trong buöìng tùæm àïí cho baâ hoaâng hêåu treã àeåp bõ chïët ngaåt. Muå giaâ laâm xong viïåc êëy liïìn àöåi muä cho con, àûa vaâo nùçm giûúâng hoaâng hêåu. Muå hoáa pheáp cho con biïën thaânh hoaâng hêåu hònh daáng veã ngûúâi y hïåt, nhûng khöng sao chûäa àûúåc con mùæt hoãng cho con. Con muå àaânh nùçm nghiïng vïì meá mùæt hoãng àïí vua khöng nhêån ra. Buöíi töëi, vua ài sùn vïì, nghe noái hoaâng hêåu sinh con trai mûâng lùæm, àõnh túái giûúâng hoaâng hêåu thùm.

Muå giaâ vöåi noái:

- Chúá chúá, bïå haå chúá coá keáo reâm lïn. Hoaâng hêåu chûa nhòn aánh saáng àûúåc àêu, phaãi nghó ngúi àaä.

Vua lui vïì, khöng biïët coá hoaâng hêåu giaã nùçm trong giûúâng. Àïën nûãa àïm, moåi ngûúâi àïìu nguã, ngûúâi baão mêîu möåt mònh thûác bïn nöi Hoaâng tûã thêëy cûãa múã ra, hoaâng hêåu thêåt bûúác vaâo. Baâ

bïë con úã nöi ra, cho con buá. Röìi baâ giuä göëi cho con, àùåt con nùçm vaâ

àùæp chùn cho con. Baâ cuäng khöng quïn con mang, baâ ài túái goác phoâng noá nùçm vaâ vuöët lûng noá. Sau àoá, baâ lùèng lùång ra. Höm sau, ngûúâi baão mêîu hoãi lñnh canh coá thêëy ai ban àïm vaâo cung khöng. Lñnh canh àaáp:

- Khöng, chuáng töi chùèng thêëy ai caã.

Hoaâng hêåu àïën mêëy àïm nhû thïë maâ khöng bao giúâ noái möåt cêu gò. Ngûúâi baão mêîu nhòn thêëy baâ nhûng khöng daám noái húã cho ai biïët.

Sau möåt thúâi gian, hoaâng hêåu bùæt àêìu noái trong àïm töëi:

- Con ta ra sao? Mang cuãa ta ra sao? Ta coân àïën hai lêìn nûäa thöi.

Ngûúâi baão mêîu khöng traã lúâi, nhûng khi hoaâng hêåu biïën ài, thò

chõ tòm vua kïí laåi hïët. Vua phaán:

Truyïån cöí Grim 277

- Trúâi! Sao laåi coá chuyïån thïë nhó! Àïm nay ta seä thûác tröng con. Àïën töëi, vua vaâo buöìng hoaâng tûã. Vaâo khoaãng nûãa àïm, hoaâng hêåu laåi hiïån ra vaâ noái:

- Con ta ra sao? Mang cuãa ta ra sao? Ta coân àïën möåt lêìn nûäa thöi.

Röìi hoaâng hêåu chùm soác con nhû thûúâng lïå, trûúác khi biïën mêët. Vua khöng daám lïn tiïëng, nhûng àïm sau laåi thûác. Hoaâng hêåu noái:

- Con ta ra sao? Mang cuãa ta ra sao? Ta àïën lêìn naây laâ lêìn cuöëi cuâng.

Vua khöng nhõn àûúåc nûäa, liïìn chaåy laåi noái:

- Àuáng naâng laâ vúå yïu quñ cuãa ta röìi!

Baâ traã lúâi:

- Thûa àuáng, em laâ vúå cuãa nhaâ vua.

Vûâa luác àoá thò naâng söëng laåi, tûúi tùæn, höìng haâo, khoãe maånh. Naâng beân kïí laåi cho vua nghe töåi aác cuãa muå phuâ thuãy àöåc aác vaâ con muå.

Vua cho àem hai àûáa ra xûã. Chuáng bõ töåi chïët, aán xûã xong thò

mang laåi hiïån nguyïn hònh thaânh ngûúâi. Hai anh em cuâng nhau söëng sung sûúáng maäi àïën khi chïët.

Qua cêu chuyïån ta thêëy rùçng chên lyá luön thuöåc vïì nhûäng ngûúâi trung hêåu. Bùçng tòm yïu cuãa mònh ngûúâi em gaái àaä giaãi thoaát cho ngûúâi anh vaâ hoå xûáng àaáng àûúåc hûúãng haånh phuác. Truyïån cöí Grim 278

Ba baâ keáo súåi

Ngaây xûa coá möåt cö gaái lûúâi biïëng, khöng chõu keáo súåi. Meå cö

khuyïn baão thïë naâo cö cuäng khöng nghe. Möåt höm, baâ meå khöng chõu àûúåc nûäa, tûác quaá àaánh cö, cö khoác gaâo lïn. Vûâa luác àoá, hoaâng hêåu ài qua nghe tiïëng khoác beân dûâng xe laåi, vaâo nhaâ hoãi baâ meå vò

cúá gò maâ laåi àaánh con gaái àïën nöîi noá kïu êìm lïn thïë. Baâ meå súå noái con gaái mònh lûúâi thò xêëu höí, nïn múái têu:

- Thêìn baão chaáu thöi àûâng keáo súåi nûäa vò nhaâ ngheâo laâm gò coá

cuái àûa cho chaáu, nhûng chaáu cûá àoâi keáo maäi. Hoaâng hêåu noái:

- Ta thñch nghe tiïëng guöìng súåi vuâ vuâ lùæm. Ngûúi cûá cho con gaái nhaâ ngûúi àïën cung, ta coá nhiïìu cuái, noá tha höì maâ keáo. Baâ meå thêëy vêåy mûâng lùæm àïí hoaâng hêåu àem con gaái vïì cung. Vïì àïën cung, hoaâng hêåu dêîn cö àïën ba buöìng àêìy ngêåp cuái rêët töët.

Hoaâng hêåu baão cö gaái:

- Con keáo cho hïët chöî cuái naây. Keáo xong ta seä cho lêëy con trai caã

ta. Con ngheâo khöí ta khöng kïí laâm chi, chùm chó laâ cuãa höìi mön quñ

giaá lùæm röìi.

Cö gaái rêët lo vò duâ coá söëng àïën ba trùm nùm vaâ laâm viïåc tûâ

saáng àïën töëi cuäng khöng sao keáo hïët chöî cuái àoá. Cö ngöìi khoác möåt mònh ba ngaây liïìn khöng nhuác nhñch. Höm thûá ba, hoaâng hêåu túái ngaåc nhiïn thêëy cö vêîn chûa laâm gò caã. Nhûng cö thoaái thaác rùçng vò

xa meå, buöìn rêìu nïn chûa laâm àûúåc. Hoaâng hêåu cuäng cho laâ phaãi, nhûng khi quay goát, dùån rùçng:

- Mai con phaãi bùæt àêìu laâm ài nheá.

Khi cö gaái coân laåi möåt mònh möåt boáng, khöng biïët xoay xúã ra sao. Trong luác böëi röëi ra sao, cö ra àûáng cûãa söí. Cö thêëy coá ba baâ

àïën. Baâ thûá nhêët coá möåt baân chên to beân beåt. Möi dûúái baâ thûá hai trïî xuöëng quaá cùçm. Baâ thûá ba coá möåt ngoán tay caái beân beåt. Ba baâ

Truyïån cöí Grim 279

ngûâng laåi trûúác cûãa söí, ngûúác mùæt lïn nhòn cö vaâ hoãi cö coá viïåc gò

maâ phaãi lo êu. Cö gaái kïí lïí sûå tònh khöën khöí. Ba baâ hûáa seä àïën giuáp:

- Nïëu em bùçng loâng múâi chuáng ta ài ùn cûúái em, nïëu em khöng theån goåi chuáng ta laâ chõ hoå, nïëu em bùçng loâng àïí chuáng ta ngöìi cuâng tiïåc cûúái vúái em, thò chuáng ta seä keáo súåi giuáp cho, chùèng mêëy chöëc maâ xong.

Cö gaái àaáp:

- Vêng, em rêët àöìng yá. Xin múâi caác chõ vaâo laâm ngay cho. Ba baâ thúå dïåt laå luâng vaâo buöìng thûá nhêët, thu xïëp chöî ngöìi vaâ

bùæt àêìu keáo súåi. Baâ thûá nhêët chùæp súåi vaâ àaåp guöìng. Baâ thûá hai rêëp nûúác vaâo súåi. Baâ thûá ba xe chó vaâ êën xuöëng baân cho nhùén. Möîi lêìn baâ hêët ngoán tay caái laâ möåt con súåi rêët mõn rúi xuöëng àêët. Cö gaái dêëu khöng cho hoaâng hêåu biïët coá ba baâ giuáp mònh. Möîi khi xe hoaâng hêåu àïën, cö cho hoaâng hêåu xem söë súåi àaä xe. Hoaâng hêåu khen cö hïët lúâi.

Cuái buöìng thûá nhêët xe hïët, ba baâ xe àïën cuái buöìng thûá hai. Röìi àïën cuái buöìng thûá ba, chùèng mêëy chöëc cuäng xe xong. Ba baâ tûâ giao cö vaâ dùån:

- Em chúá quïn lúâi hûáa nheá, haånh phuác seä túái vúái em. Sau khi thêëy buöìng àaä hïët cuái vaâ nhûäng con chó chêët thaânh àöëng, hoaâng hêåu àõnh ngaây cûúái. Chuá rïí sung sûúáng lêëy àûúåc vúå

kheáo leáo àaãm àang, ca tuång vúå maäi.

Cö dêu noái:

- Em coá ba ngûúâi chõ, hoå àaä giuáp àúä em nhiïìu. Trong haånh phuác cuãa em, em khöng thïí quïn caác chõ êëy àûúåc, xin chaâng cho pheáp em múâi ba chõ àïën ùn cûúái vaâ dûå tiïåc vúái chuáng ta. Chuá rïí vaâ hoaâng hêåu noái:

- Nheä naâo laåi khöng cho pheáp?

Nghi lïî vûâa bùæt àêìu thò ba baâ àïën, ùn mùåc kyâ quùåc. Cö dêu noái:

- Em xin chaâo mûâng ba chõ!

Chuá rïí hoãi thêìm cö dêu:

- Chïët nöîi, sao em coá hoå haâng xêëu xñ thïë?

Röìi chaâng hoãi baâ coá chên beåt:

- Vò àêu maâ chên baâ röång thïë?

Truyïån cöí Grim 280

- Vò töi àaåp guöìng.

Röìi chaâng hoãi baâ thûá hai:

- Vò àêu maâ möi maâ trïî nhû thïë?

- Vò töi rêëp nûúác boåt vaâo súåi.

Röìi chaâng hoãi baâ thûá ba:

- Vò àêu maâ ngoán tay caái baâ beân beåt?

- Vò töi xe chó.

Hoaâng tûã khiïëp súå, noái:

- Tûâ nay vïì sau vúå àeåp cuãa ta khöng àûúåc moá àïën guöìng súåi nûäa.

Thïë laâ vúå chaâng thoaát àûúåc caái viïåc keáo súåi maâ cö ta khöng thñch.

Cêu chuyïån noái lïn rùçng söë phêån con ngûúâi thûúâng gùåp nhûäng may ruãi. Khi gùåp may mùæn thò möåt con ngûúâi lûúâi biïëng nhûng biïët giûä lúâi hûáa nhû cö gaái trong truyïån cuäng trúã nïn sung sûúáng. Nhûng caác em chúá quïn möåt àiïìu sûå may mùæn khöng phaãi luác naâo cuäng chúâ àoán chuáng ta maâ noá chó àïën khi caác em thûåc sûå chùm chó. Truyïån cöí Grim 281

Thêìn chïët àúä àêìu

Xûa coá möåt ngûúâi ngheâo coá mûúâi hai àûáa con. Baác phaãi laâm ngaây laâm àïm àïí nuöi chuáng. Khi àûáa con thûá mûúâi ba ra àúâi baác khöng biïët xoay caách naâo nûäa, àaânh chaåy ra àûúâng caái nhúâ ngûúâi naâo gùåp trûúác tiïn àúä àêìu cho noá.

Thoaåt tiïn, baác gùåp ngay Àûác Chuáa Trúâi. Ngûúâi àaä biïët yá àõnh cuãa baác, liïìn phaán:

- Töåi nghiïåp, ta thûúng con lùæm, ta rêët muöën àúä àêìu cho chaáu, chùm soác noá, laâm cho noá sung sûúáng úã trïn thïë gian. Ngûúâi êëy hoãi:

- Öng laâ ai?

- Ta laâ Chuáa Trúâi.

- Thïë thò töi khöng muöën öng àúä àêìu cho con töi vò öng chó phoâ

ngûúâi giaâu sang vaâ boã mùåc keã ngheâo khoá àoái reát. Baác ta beân quay ài tòm ngûúâi khaác. Baác gùåp Quó. Quó hoãi:

- Baác tòm gò? Baác coá muöën ta àúä àêìu cho con baác khöng? Ta seä

cho noá giaâu nûát àöë àöí vaách vaâ hûúãng àuã khoaái laåc trïn àúâi. Ngûúâi kia hoãi:

- Öng laâ ai?

- Ta laâ Quó.

- Thïë thò töi khöng muöën öng àúä àêìu cho con töi, vò öng lûâa döëi vaâ quyïën ruä con ngûúâi.

Röìi baác laåi ài. Baác gùåp Thêìn Chïët. Toaân thên Thêìn Chïët laâ múá

xûúng khö. Thêìn tiïën àïën baão baác:

- Baác àïí ta àúä àêìu cho con baác.

Baác hoãi:

- Öng laâ ai?

- Ta laâ Thêìn Chïët, coi ai cuäng nhû ai.

Truyïån cöí Grim 282

- Baác cöng bùçng, coi ngûúâi giaâu keã ngheâo nhû nhau. Vêåy xin baác àúä àêìu cho con töi.

- Thïë naâo ta cuäng laâm cho con baác giaâu sang nhû ta àaä giuáp cho têët caã caác baån beâ cuãa ta.

- Thïë àïën chuã nhêåt sau seä laâm pheáp rûãa töåi cho chaáu, öng nhúá

àïën nheá.

Thêìn Chïët àïën àuáng heån vaâ laâm nhiïåm vuå cuãa ngûúâi cha àúä

àêìu. Khi thùçng beá àaä lúán, cha àúä àêìu àïën goåi ài. Thêìn dùæt noá vaâo rûâng, chó cho noá möåt cêy thuöëc vaâ dùån.

- Bêy giúâ ta múái cho con quaâ àúä àêìu. Ta seä laâm cho con thaânh möåt thêìy thuöëc lûâng danh. Möîi lêìn con ài thùm bïånh, ta seä hiïån àïën. Khi con thêëy ta àûáng phña àêìu bïånh nhên, con coá thïí noái cûúng quyïët rùçng hoå khoãi bïånh vaâ con cêìm lêëy cêy maâ àiïìu trõ. Nhûng nïëu ta àûáng vïì phña chên hoå, thò ta seä bùæt hoå ài: con cûá viïåc noái cho hoå biïët rùçng duâ coá chaåy chûäa cuäng vö ñch, thêìy thuöëc naâo úã

trêìn gian cuäng khöng thïí cûáu àûúåc. Nhûng con phaãi cêín thêån chúá

duâng cêy naây ngûúåc vúái yá ta, nïëu khöng nghe ta thò luåy àïën thên àoá!

Chùèng bao lêu, chaâng thanh niïn thaânh möåt thêìy thuöëc, danh lûâng böën biïín. Tiïëng àöìn laâ thoaáng tröng bïånh nhên thêìy àaä coá thïí

noái chùæc chùæn laâ chûäa àûúåc hay chïët.

Thiïn haå úã àêu àêu cuäng keáo àïën. Àêu cuäng múâi thêìy vaâ traã

thêìy rêët hêåu, chùèng bao lêu thêìy giaâu coá lùæm. Luác bêëy giúâ, nhaâ vua lêm bïånh, cho múâi thêìy àïën xem coá cûáu chûäa àûúåc nûäa khöng. Khi vaâo cung, thêìy thêëy Thêìn Chïët àûáng úã

phña chên vua. Nhû vêåy laâ khöng thuöëc naâo trõ àûúåc nûäa. Thêìy nghô

buång: "Giaá phoãng mònh àaánh lûâa Thêìn Chïët möåt bêån naây, thò nhêët àõnh Ngaâi giêån lùæm, nhûng chùæc laâ cha àúä àêìu cuäng lúâ ài cho mònh. Vêåy mònh thûã xem thïë naâo". Röìi thêìy cho àùåt nhaâ vua quay àêìu vïì

phña Thêìn Chïët vaâ cho uöëng cêy thuöëc, vua khoãi bïånh. Thêìn Chïët hêìm hêìm àïën chôa ngoán tay vaâo mùåt thêìy lang maâ

mùæng:

- Maây àaä lûâa ta, lêìn naây thò ta tha cho maây vò maây laâ con àúä

àêìu cuãa ta. Nhûng nïëu maây coân daåi döåt lêìn nûäa thò ta seä trõ thùèng tay.

Caách àêëy ñt lêu, cöng chuáa öëm nùång. Vua chó sinh àûúåc möåt mònh cöng chuáa, nïn khoác àïm khoác ngaây àïën muâ caã mùæt. Vua ra Truyïån cöí Grim 283

chiïëu chó rùçng ai chûäa àûúåc bïånh cöng chuáa seä àûúåc laâm phoâ maä vaâ

nöëi ngöi ngûúâi. Khi thêìy lang vaâo phoâng cöng chuáa thò thêëy Thêìn Chïët àûáng úã phña chên bïånh nhên. Leä ra thêìy phaãi nhúá àïën lúâi ngûúâi cha àúä àêìu dùån. Nhûng thêìy thêëy cöng chuáa àeåp, thêìy hy voång lêëy àûúåc cöng chuáa, thêìy àêm luá lêîn quïn hïët, khöng àïí yá gò

àïën Thêìn Chïët àûáng quùæc mùæt vaâ giú caã nùæm àêëm xûúng xêíu lïn. Thêìy nêng cöng chuáa cho xoay àêìu vïì phña chên giûúâng, röìi cho uöëng cêy thuöëc. Àöi maá cöng chuáa ûãng höìng vaâ naâng khoãi bïånh. Thêìn Chïët bõ lûâa lêìn nûäa raão bûúác àïën nhaâ thêìy lang baão:

- Thïë laâ ài àúâi nhaâ maây! Bêy giúâ àïën lûúåt maây chïët. Thêìn Chïët àûa tay laånh giaá ra nùæm chùåt lêëy thêìy lang, khiïën thêìy hïët àûúâng cûåa quêåy. Thêìn àiïåu thêìy àïën möåt caái hang úã êm phuã. ÚÃ àêëy coá hùçng haâ sa söë laâ àeân àang chaáy, lúán coá, nhúä coá, nhoã

coá. Luác naâo ngoån naây tùæt thò laåi coá nhûäng ngoån khaác bûâng saáng lïn, muön nghòn ngoån lûãa chaåy ài chaåy laåi tröng tûåa nhû àeân cuâ. Thêìn Chïët noái:

- Maây thêëy chûa? Àêy laâ nhûäng ngoån àeân sinh mïånh tûâng ngûúâi. Nhûäng ngoån lúán laâ cuãa treã con, nhûäng ngoån nhúä cuãa vúå

chöìng àang xuên, nhûäng ngoån nhoã cuãa caác cuå giaâ. Nhûng cuäng coá

nhûäng àeân sinh mïånh treã em vaâ thanh niïn maâ chó coá ñt aánh saáng. Thêìy lang tûúãng ngoån àeân sinh mïånh cuãa mònh coân to, xin cha àúä àêìu chó cho xem.

Thêìn Chïët troã cho thêìy ngoån àeân rêët nhoã, chêåp chúân sùæp tùæt. Thêìy lang khiïëp súå, noái:

- Trúâi úi! Cha thên mïën, cha haäy thûúng con thùæp cho con ngoån khaác, àïí con àûúåc hûúãng cuöåc àúâi cuãa con, àûúåc lêëy naâng cöng chuáa xinh àeåp, àûúåc laâm vua.

Thêìn Chïët noái:

- Ta khöng laâm gò àûúåc, vò phaãi coá ngoån naây tùæt trûúác thò múái thùæp ngoån khaác lïn àûúåc.

- Vêåy thò cha haäy gheáp chiïëc àeân cuãa con vaâo möåt chiïëc àeân lúán àïí àeân con tiïëp tuåc chaáy.

Thêìn Chïët laâm ra böå chiïìu yá thêìy lang, ài lêëy möåt ngoån àeân to. Nhûng trong thêm têm, Thêìn muöën traã thuâ, nïn cöë tònh àaánh rúi chiïëc àeân nhoã xuöëng àêët cho tùæt. Thêìy lang lùn ra chïët ngay vaâ bõ

Thêìn Chïët bùæt ài.

Truyïån cöí Grim 284

Chuáng ta khöng nïn àïí mêët loâng tin cuãa mònh àöëi vúái ngûúâi khaác. Khi chuáng ta àaä àïí mêët loâng tin thò rêët khoá coá thïí lêëy laåi àûúåc. Trong cêu truyïån caác em vûâa àûúåc àoåc thêìy lang àaä lûâa döëi vaâ

laâm mêët loâng tin àöëi vúái cha àúä àêìu laâ thêìn chïët nïn phaãi gaánh möåt hêåu quaã bi thaãm.

Truyïån cöí Grim 285

Vua nuái vaâng

Möåt ngûúâi laái buön coá hai con, möåt gaái möåt trai àïìu nhoã, chûa biïët ài. Baác trang bõ hai chiïëc taâu, àêìy àuã haâng hoáa quyá giaá, têët caã

gia taâi, cuãa caãi àïìu úã àoá. Baác tûúãng laäi to. Khöng ngúâ àûúåc tin caã hai taâu bõ àùæm. Baác àang giaâu hoáa ngheâo, chó coân möåt maãnh àêët úã xa thõ trêën.

Muöën cho khuêy khoãa baác ra àoá, ài ài laåi laåi, böîng baác thêëy bïn mònh coá möåt ngûúâi àen nhoã beá hoãi baác taåi sao laåi buöìn. Baác àaáp laâ

baác sùén loâng cho biïët nïëu y giuáp àûúåc baác

Y noái:

- Biïët àêu töi laåi chùèng giuáp àûúåc baác àiïìu gò coá lúåi. Baác laái buön liïìn kïí laåi cuãa caãi cuãa mònh àïìu bõ chòm dûúái biïín. Chó coân laåi maãnh àêët êëy.

Ngûúâi kia àaáp:

- Baác àûâng lo. Baác muöën bao nhiïu tiïìn cuäng coá, miïîn laâ baác hûáa vúái töi khi vïì nhaâ, caái gò chaåm vaâo chên baác trûúác tiïn thò sau mûúâi hai nùm nûäa baác phaãi mang laåi àêy cho töi. Baác laái buön nghô buång: "Chùæc chó coá con choá cuãa mònh", vò baác khöng hïì nghô àïën àûáa con trai nhoã. Baác nhêån lúâi, thïì vúái ngûúâi àen seä giûä lúâi hûáa. Röìi baác vïì nhaâ.

Àûáa con trai thêëy böë vïì mûâng quaá, lêìn ghïë ài àoán böë vaâ nùæm lêëy chên böë. Baác nghô àïën lúâi thïì loâng àau nhû cùæt, nhûng baác chùèng thêëy tiïìn àêu, baác yïn daå laâ ngûúâi àen àuâa baác thöi. Möåt thaáng sau baác lïn buöìng gaác xeáp lêëy ñt baát àôa bùçng thiïëc àem baán thò thêëy baát àôa biïën thaânh vaâng caã röìi. Baác vui lùæm. Baác baán ài lêëy tiïìn mua haâng, baác giaâu hún trûúác nhiïìu. Lêìn lêìn con baác lúán, trñ oác múã mang, nhûng thêëy con gêìn túái tuöíi mûúâi hai thò baác laái buön caâng àêm lo, lo hiïån ra mùåt. Möåt höm con hoãi böë taåi sao laåi coá veã lo, böë khöng muöën noái. Con nùn nó maäi, Truyïån cöí Grim 286

böë phaãi thuá thêåt laâ xûa kia baác àaä daåi döåt thïì laâ nùm noá mûúâi hai tuöíi seä giao noá cho möåt ngûúâi àen, àïìn buâ laåi söë vaâng baåc ngûúâi àoá

àaä cho baác. Àûáa con àaáp:

- Böë khöng phaãi lo. Viïåc röìi àêu seä vaâo àoá, ngûúâi àen seä khöng coá quyïìn lûåc gò àöëi vúái con àêu.

Noá àïën xin möåt võ linh muåc ban pheáp thaânh cho. Àïën ngaây heån, noá ài vúái böë ra maãnh àêët ngoaâi thõ trêën. Túái núi, noá veä möåt voâng troân cuâng böë àûáng vaâo giûäa. Ngûúâi àen hiïån ra baão böë:

- Baác coá mang àïën caái baác àaä hûáa vúái töi khöng. Baác laái buöìn im lùång nhûng àûáa con trai hoãi:

- Baác àïën àêy tòm gò?

Ngûúâi àen àaáp:

- Tao noái vúái böë maây chûá khöng noái vúái maây. Àûáa beá àaáp:

- Baác àaánh lûâa böë töi. Baác haäy xoáa boã lúâi thïì trong oác böë töi ài. Ngûúâi àen àaáp:

- Khöng, tao khöng boã quyïìn lúåi cuãa tao.

Hoå thaão luêån vúái nhau rêët lêu röìi àöìng yá vúái nhau nhû sau: Àûáa con trai seä khöng thuöåc vaâo böë cuäng khöng thuöåc vaâo ngûúâi kia. Noá seä phaãi ngöìi vaâo möåt chiïëc thuyïìn úã ven söng, böë seä lêëy chên àêíy ra giûäa doâng àïí con tröi theo ngoån nûúác.

Àûáa con tûâ biïåt böë, ngöìi vaâo thuyïìn vaâ chñnh böë àêíy thuyïìn ài. Thuyïìn löån nhaâo. Ngûúâi böë tûúãng con àaä chïët liïìn àïí tang con. Nhûng chiïëc thuyïìn khöng àùæm, lú lûãng tröi àïën möåt bïën xa laå

röìi àûáng laåi. Anh thanh niïn lïn búâ, thêëy àùçng xa coá möåt toâa lêu àaâi, liïìn ài vïì hûúáng êëy, anh vaâo thò thêëy lêu àaâi bõ phuâ pheáp, anh qua caác phoâng, phoâng naâo cuäng tröëng röîng. ÚÃ phoâng cuöëi cuâng, anh nhòn thêëy möåt con rùæn nûúác. Àoá laâ möåt cö gaái bõ phuâ pheáp. Cö thêëy anh mûâng rúä baão:

- Anh àïën giaãi thoaát em àêëy aâ? Em àúåi anh mûúâi hai nùm nay röìi. Caã nûúác naây bõ phuâ pheáp, anh phaãi giaãi thoaát ài. Anh hoãi:

- Töi phaãi laâm g´?

Truyïån cöí Grim 287

Cö àaáp:

- Àïm nay coá mûúâi hai ngûúâi àen mang nùång xiïìng xñch hoãi anh laâm gò úã àêy. Anh àûâng àaáp, kïå cho chuáng muöën laâm gò anh thò

laâm. Chuáng seä haânh haå anh, àaánh àêåp anh, àêm anh. Àïën nûãa àem, chuáng seä phaãi boã ài. Àïm thûá hai, mûúâi hai ngûúâi khaác seä àïën, àïm thûá ba seä coá hai mûúi böën ngûúâi àïën chùåt àêìu anh. Nhûng cûá

àïën nûãa àïm laâ chuáng seä mêët hïët pheáp thuêåt. Nïëu anh cûá àïí chuáng haânh haå maâ khöng noái nûãa lúâi thò em seä àûúåc giaãi thoaát. Em seä lêëy möåt chai nûúác höìi sinh boáp cho anh tónh laåi, anh seä söëng vaâ laânh lùån nhû trûúác.

Anh thanh niïn àaáp:

- Töi sùén loâng giaãi thoaát cho cö.

Viïåc xaãy ra àuáng nhû lúâi cö noái. Boån ngûúâi àen khöng cêåy àûúåc anh nûãa lúâi. Àïën àïm thûá ba, con rùæn nûúác hoáa ra naâng cöng chuáa xinh àeåp, lêëy nûúác höìi sinh boáp cho anh tónh laåi. Cö öm cöí anh hön, úã lêu àaâi múã höåi linh àònh. Lïî cûúái àûúåc töí chûác, anh trúã thaânh Vua Nuái Vaâng.

Hai vúå chöìng cuâng nhau söëng sung sûúáng. Hoaâng hêåu sinh con trai. Taám nùm sau, vua nhúá böë tha thiïët, muöën gùåp laåi böë. Hoaâng hêåu khöng muöën àïí vua ài, ngùn laåi:

- Em seä phaãi àau khöí, nïëu chaâng ài.

Nhûng röìi baâ cuäng phaãi bùçng loâng.

Khi vua lïn àûúâng, baâ trao cho vua möåt chiïëc nhêîn thêìn vaâ

baão:

- Chaâng àeo nhêîn naây vaâo ngoán tay, muöën ài àêu tûå khùæc àïën ngay. Nhûng chaâng phaãi hûáa cuâng em laâ àûâng duâng nhêîn bùæt em àïën chöî böë chaâng.

Vua hûáa röìi àeo nhêîn vaâo ngoán tay, ûúác gò mònh àïën àûúåc thõ

trêën böë úã. Vua túái núi liïìn, nhûng lñnh canh thêëy vua ùn mùåc quêìn aáo tuy lõch sûå nhûng kyâ laå thò khöng àïí vua vaâo thaânh. Vua liïìn àïën möåt ngoån àöìi àöíi quêìn aáo cho möåt gaä chùn chiïn, vaâo thaânh khöng bõ löi thöi gò.

Khi vua àïën trûúác mùåt böë, xûng tïn tuöíi. Ngûúâi böë noái rùçng mònh quaã laâ coá möåt cêåu con trai, nhûng noá àaä chïët tûâ lêu öng thûúng haåi gaä chùn chiïn töåi nghiïåp böë thñ cho möåt bûäa ùn. Ngûúâi chùn chiïn liïìn baão böë meå:

Truyïån cöí Grim 288

- Chñnh con laâ con trai böë meå àêy maâ. Con trai böë meå coá dêëu vïët gò trïn ngûúâi khaã dô nhêån àûúåc ra khöng?

Ngûúâi meå noái:

- Coá, con trai chuáng töi coá möåt dêëu giöëng nhû quaã dêu úã dûúái vai bïn phaãi.

Vua veán tay aáo lïn thò quaã coá thêëy dêëu möåt quaã dêu. Hai öng baâ chùæc chùæn laâ con trai mònh thêåt. Ngûúâi thanh niïn kïí laåi mònh laâ

Vua Nuái Vaâng, mònh àaä lêëy möåt naâng cöng chuáa, hai vúå chöìng àaä coá

möåt àûáa con trai lïn baãy tuöíi rêët xinh àeåp.

Böë noái:

- Ta khöng tin möåt tñ naâo. Keã àûáng trûúác mùåt ta ùn mùåc quêìn aáo chùn chiïn töìi taân khöng thïí naâo laâ vua àûúåc. Ngûúâi con trai nghe noái tûác lùæm, quay chiïëc nhêîn ûúác sao vúå

con àïën ngay bïn mònh.

Hoå àïën ngay. Nhûng hoaâng hêåu khoác loác, than vaän, traách chöìng khöng giûä lúâi hûáa khiïën baâ àau khöí. Chaâng xin naâng tha löîi cho mònh, noái laâ mònh vö yá haânh àöång, chûá khöng coá àõnh phó baáng naâng. Naâng laâm ra böå tha löîi cho chaâng, nhûng nhêët quyïët traã thuâ. Möåt höm, chaâng dùæt naâng ra ngoaâi thõ trêën vaâ chó cho naâng chöî

con söng maâ trûúác kia chaâng àaä xuöëng thuyïìn tröi theo doâng nûúác. Hai ngûúâi caãm thêëy mïåt nhoåc, ngöìi xuöëng. Chaâng göëi àêìu vaâo loâng naâng, chùèng bao lêu nguã thiïëp ài, naâng thaáo nhêîn úã ngoán tay chaâng ra, àïí laåi chiïëc haâi úã dûúái chên chaâng röìi ûúác àûúåc vïì cung vúái con. Chaâng tónh dêåy, thêëy mònh bõ boã rúi. ÚÃ dûúái àêët coá chiïëc haâi coân chiïëc nhêîn àaä biïën mêët. Chaâng àõnh trúã vïì vúái böë meå, laåi súå böë

meå cho mònh laâ tïn trñ traá. Chaâng tòm caách trúã vïì núi mònh trõ vò. Chaâng lïn àûúâng gùåp ba tïn khöíng löì àang caäi nhau vò chia gia taâi cuãa böë àïí laåi. Chuáng thêëy chaâng, goåi laåi nhúâ chaâng phên xûã. Chuáng noái laâ con ngûúâi nhoã beá tinh khön hún chuáng.

Gia taâi göìm möåt thanh gûúm, möåt chiïëc aáo khoaác vaâ möåt àöi giaây uãng. Khi ngûúâi coá gûúm hö: "Têët caã àêìu ruång xuöëng àêët, trûâ

àêìu ta" thò lúâi ûúác thaânh sûå thêåt trong nhaáy mùæt. Ai mùåc chiïëc aáo khoaác thò thaânh vö hònh. Ai ài àöi giaây uãng thò muöën ài àêu laâ àïën àûúåc àêëy.

Chaâng baão:

Truyïån cöí Grim 289

- Haäy àûa cho ta caác vêåt àïí ta xem, chuáng noá coân coá àûác tñnh êëy thêåt khöng?

Chuáng àûa cho chaâng chiïëc aáo khoaác. chaâng vûâa mùåc vaâo thò àaä

trúã thaânh vö hònh, vaâ biïën ra con ruöìi. Sau àoá chaâng laåi hiïån nguyïn hònh ngûúâi vaâ baão:

- Caái aáo khaác töët àêëy, giúâ àûa cho ta thanh gûúm. Nhûng boån chuáng tûâ chöëi, súå chaâng duâng gûúm laâm cho chuáng ruång àêìu. Sau chuáng àûa cho chaâng miïîn laâ chaâng thûã gûúm vaâo cêy thöi. Chaâng nhêån lúâi, chùåt möåt cêy söìi to trong khoaãnh khùæc. Chaâng laåi hoãi àöi giêìy uãng. Nhûng chuáng tûâ chöëi vaâ baão nïëu chaâng muöën lïn àöìi thò àûúåc lïn àöìi ngay vaâ nhû vêåy chuáng bõ thiïåt. Chaâng hûáa laâ seä khöng laâm gò, chuáng àûa giêìy cho chaâng. Khi nùæm àûúåc ba baão böëi, chaâng chó nghô àïën vúå con, liïìn lêím bêím:

- Ûúác gò ta úã Nuái Vaâng.

Chaâng liïìn biïën khoãi mùæt boån khöíng löì, vaâ nhû vêåy, gia taâi cuãa chuáng àaä bõ chia mêët.

Chaâng túái gêìn lêu àaâi cuãa mònh, thò nghe thêëy tiïëng noái àuâa vui veã, tiïëng àaân vô cêìm vaâ tiïëng tröëng vang röån. Ngûúâi ta cho chaâng biïët laâ vúå chaâng laâm lïî cûúái lêëy möåt ngûúâi khaác. Chaâng nöíi giêån noái:

- Con khöën khiïëp! Noá lûâa ta, boã ta trong khi ta nguã. Chaâng liïìn mùåc aáo taâng hònh röìi vaâo lêu àaâi. Chaâng vaâo phoâng lúán thò thêëy möåt baân tiïåc lúán hïët sûác thõnh soaån, khaách khûáa ùn uöëng vui veã. Vúå chaâng úã giûäa, ngöìi trïn ngai vaâng, àêìu àöåi muä

miïån. Chaâng àûáng sau naâng maâ naâng khöng thêëy. Hïî coá thûác ùn boã

vaâo àôa naâng laâ chaâng lêëy ùn liïìn. Naâng àûúåc tiïëp thûác ùn, àöì uöëng luön luön maâ vêîn khöng coá gò, moåi thûá àïìu biïën mêët trong nhaáy mùæt.

Naâng vûâa khiïëp súå vûâa ngûúång nguâng, àûáng dêåy vïì buöìng khoác nûác núã. Chaâng vêîn theo naâng.

Naâng hoãi:

- Quyã noá theo goát ta, hay laâ ngûúâi giaãi thoaát cho ta ngaây trûúác àaä àïën chùng?

Chaâng taát naâng baão:

Truyïån cöí Grim 290

- Ngûúâi giaãi thoaát ngûúâi àïën chùng? Ngûúâi êëy úã ngay bïn caånh ngûúi àêy, àöì phaãn böåi! Núä naâo ngûúi laåi àöëi xûã vúái ta nhû thïë?

Sau àoá chaâng àïën phoâng lúán baão:

- Höåi heâ àaä kïët thuác, chñnh vua àaä vïì àêy.

Caác vua chuáa, hoaâng thên, cêån thêìn giïîu cúåt chaâng. Chaâng hoãi hoå möåt cêu ngùæn goån:

- Bay coá ra hay khöng?

Hoå àöí xö àïën bùæt chaâng. Chaâng ruát gûúm hö:

- Têët caã caác àêìu ruång xuöëng àêët tûâ àêìu ta. Tûác khùæc caác àêìu àïìu ruång xuöëng. Chaâng trúã laåi laâm chuáa tïí vaâ

laåi lïn ngöi Vua Nuái Vaâng.

Truyïån cöí Grim 291

Ba ngûúâi luân trong rûâng

Ngaây xûa coá möåt ngûúâi àaân öng goáa vúå vaâ möåt ngûúâi àaân baâ goáa chöìng. Ngûúâi àaân öng coá möåt con gaái, ngûúâi àaân baâ cuäng coá möåt con gaái. Hai àûáa beá quen nhau thûúâng ruã nhau ài chúi röìi vïì nhaâ ngûúâi àaân baâ goáa. Baác ta baão àûáa con gaái ngûúâi àaân öng:

- Naây chaáu aå, chaáu vïì baão böë laâ baác muöën lêëy böë. Nhû thïë, thò

röìi saáng naâo chaáu cuäng àûúåc rûãa mùåt bùçng sûäa vaâ uöëng rûúåu vang, con baác thò chó rûãa mùåt bùçng nûúác laä vaâ uöëng nûúác laä thöi. Cö gaái vïì nhaâ kïí laåi cho böë nghe. Ngûúâi àaân öng nghô buång:

- Khöng biïët nïn laâm thïë naâo àêy nhó! Lêëy vúå thò sûúáng àêëy vaâ

cuäng khöí àêëy.

Sau cuâng, baác phên vên khöng biïët nïn quyïët àõnh thïë naâo, liïìn thaáo möåt chiïëc uãng ra baão con:

- Con cêìm lêëy chiïëc giêìy uãng naây. ÚÃ àïë coá möåt caái löî thuãng. Con àem lïn buöìng xeáp trïn gaác treo lïn àinh to röìi àöí nûúác vaâo. nïëu giêìy giûä àûúåc nûúác thò böë laåi cûúái vúå, nïëu nûúác chaãy thò thöi. Cö gaái laâm theo lúâi böë dùån. Nûúác laâm cho da cùng lêëy kñn chöî

thuãng, giêìy àêìy nûúác. Cö àïën baão cho böë biïët viïåc xaãy ra. Böë beân àñch thên àïën, thêëy àuáng thïë. Baác liïìn àïën nhaâ baâ goáa hoãi laâm vúå. Lïî cûúái àûúåc töí chûác.

Saáng höm sau, khi hai cö dêåy thò trûúác mùåt cö con riïng ngûúâi àaân öng àaä coá sûäa àïí rûãa mùåt vaâ rûúåu vang àïí uöëng, coân trûúác mùåt cö con riïng ngûúâi àaân baâ thò chó coá nûúác laä. Saáng ngaây thûá hai, trûúác mùåt cö con riïng cuãa ngûúâi àaân öng cuäng nhû cö con riïng cuãa ngûúâi àaân baâ àïìu coá nûúác laä àïí rûãa mùåt vaâ nûúác laä àïí uöëng. Sang àïën ngaây thûá ba, trûúác mùåt cö con riïng cuãa ngûúâi àaân öng coá nûúác laä àïí rûãa mùåt vaâ nûúác lao àïí uöëng. Coân trûúác mùåt cö con gaái ngûúâi àaân baâ coá sûäa àïí rûãa mùåt vaâ rûúåu vang àïí uöëng, vaâ cûá thïë tiïëp maäi. Ngûúâi àaân baâ gheát cay gheát àùæng con chöìng, chó tòm caách haânh haå

noá möîi ngaây möåt thïm khöí súã. Muå laåi àöë kyå vò con chöìng thò xinh àeåp, dïî thûúng, con gaái muå thò xêëu xa ghï túãm. Truyïån cöí Grim 292

Möåt höm muâa reát, tiïët trúâi bùng giaá, tuyïët phuã àêìy nuái vaâ

thung luäng, muå laâm möåt chiïëc aáo bùçng giêëy, goåi con chöìng laåi baão:

- Maây mùåc chiïëc aáo naây maâ vaâo rûâng haái cho tao möåt röí dêu àêìy, tao theâm dêu lùæm.

Cö gaái àaáp:

- Trúi úi, muâa àöng laâm gò coá dêu! Àêët giaá laånh, tuyïët phuã hïët. Maâ sao laåi bùæt con mùåc aáo giêëy maâ ài? ÚÃ ngoaâi reát, húi thúã giaá laånh. Gioá thöíi nhû cùæt da, buöët nhû gai àêm vaâo thõt. Meå gheã baão:

- AÂ, maây laåi caäi tao aâ? Muöën söëng thò ài ngay coá lêëy àûúåc àêìy röí

dêu thò haäy vaác mùåt vïì.

Röìi muå àûa cho cö möåt mêíu baánh mò rùæn maâ baão:

- Ùn caã ngay àêëy nheá!

Muå nghô buång, con chöìng ra ngoaâi seä bõ chïët vò àoái reát, thïë laâ

raãnh mùæt muå maäi maäi.

Cö gaái vêng lúâi, mùåc aáo giêëy vaâo, mang röí ra ài. Tuyïët phuã

mïnh möng. Khöng nhòn thêëy möåt göëc cêy xanh nhoã. Cö vaâo rûâng thêëy möåt ngöi nhaâ nhoã, coá ba ngûúâi luân àûáng tröng ra. Cö kheä goä vaâ

cûãa chaâo hoå

Hoå baão cö vaâo. Cö vaâo buöìng, ngöìi bïn chiïëc ghïë daâi bïn loâ sûúãi. Cö àõnh sûúãi vaâ ùn saáng. Nhûäng ngûúâi luân baão:

- Cho boån töi xin möåt tñ.

Cö vui loâng chia mêíu baánh mò laâm hai, cho hoå möåt nûãa. Hoå hoãi cö:

- Trúâi muâa àöng thïë naây, cö mùåc chiïëc aáo moãng manh vaâo rûâng laâm gò?

Cö àaáp:

- Trúâi úi, töi phaãi haái cho àûúåc möåt röí dêu àêy, coá lêëy àûúåc thò

múái daám vïì nhaâ.

Cö ùn xong baánh, hoå àûa cho cö möåt caái chöíi maâ baão:

- Cö cêìm ra chöî cûãa sau maâ queát saåch tuyïët ài. Khi cö ra ngoaâi röìi, ba ngûúâi luân baão nhau:

- Cö êëy ngoan vaâ töët buång quaá, chia baánh cho chuáng ta, vêåy thò

nïn cho cö êëy caái gò nhó?

Ngûúâi thûá nhêët noái:

Truyïån cöí Grim 293

- Töi ban cho cö êëy sùæc àeåp ngaây möåt löång lêîy hún. Ngûúâi thûá hai noái:

- Töi ban cho cö êëy àiïìu naây: Cûá noái möåt tiïëng thò möåt àöìng tiïìn vaâng úã miïång rúi ra.

Ngûúâi thûá ba noái:

- Töi ban cho cö êëy àiïìu naây: Möåt öng vua seä àïën lêëy cö laâm vúå. Cö beá laâm theo lúâi mêëy ngûúâi luân. Cö àem chöíi ra sau ngöi nhaâ

nhoã queát tuyïët. Caác baån coá biïët cö beá thêëy gò khöng? Toaân dêu chñn laâ dêu chñn; dêu hiïån ra àoã thùæm trïn nïìn tuyïët trùæng. Cö mûâng rúä

nhùåt àêìy röí. Röìi cö caãm ún nhûäng ngûúâi luân, bùæt tay chaâo tûâng ngûúâi röìi chaåy vïì nhaâ àûa cho dò gheã thûá maâ baâ haåch. Cö bûúác vaâo, vûâa múã möìm ra thò möåt àöìng tiïìn rúi ra úã miïång. Cö liïìn kïí laåi viïåc xaãy ra trong rûâng; cûá noái möåt tiïëng laâ coá möåt àöìng tiïìn vaâng rúi úã

miïång ra, chùèng mêëy chöëc maâ phoâng àêìy tiïìn vaâng. Cö em con dò gheã kïu lïn:

- Kòa tröng coá keã laâm cao, vûát tiïìn nhû raác kòa!

Trong thêm têm, cö ta ghen gheát, nïn cuäng muöën vaâo rûâng tòm dêu.

Meå baão:

- Khöng àûúåc àêu, con gaái nhoã yïu dêëu cuãa meå aå! Trúâi reát lùæm. Con cuãa meå àïën chïët reát mêët.

Nhûng cö khöng àïí cho meå àûúåc yïn, nïn cuöëi cuâng meå cuäng phaãi chõu may cho cö möåt chiïëc aáo löång lêîy àïí cö mùåc, àûa cho cö

baánh mò bú vaâ baánh ngoåt àem theo ài ùn àûúâng.

Cö vaâo rûâng, àïën àuáng ngöi nhaâ nhoã. Ba ngûúâi luân cuäng àang àûáng tröng ra. Nhûng cö khöng buöìn quay laåi nhòn hoå, cuäng chùèng buöìn chaâo hoãi hoå, cûá thïë lêåt àêåt bûúác vaâo phoâng, ngöìi bïn loâ sûúãi lêëy baánh mò bú vaâ baánh ngoåt ra ùn.

Nhûäng ngûúâi luân hoãi cö:

- Cho chuáng töi ùn möåt tñ naâo.

Cö àaáp:

- Mònh töi ùn coân chùèng àuã coân àêu maâ chia cho ngûúâi khaác. Cö ùn xong. Hoå baão:

- Àêy coá caái chöíi, cö cêìm lêëy ra queát saåch àùçng sau nhaâ. Cö àaáp :

Truyïån cöí Grim 294

- UÁi chaâ, töi coá laâ àêìy túá cuãa caác ngûúâi àêu. Cö thêëy hoå chùèng àõnh cho cö gò caã liïìn ài ra cûãa. Nhûäng ngûúâi luân baân nhau:

- Con beá naây hû, àöåc aác, àöë kyå, ai coá gò cuäng ghen, ta cho noá gò

àêy?

Ngûúâi thûá nhêët baão:

- Töi cho noá àiïìu naây: Möîi ngaây möåt xêëu thïm. Ngûúâi thûá hai noái:

- Töi cho noá àiïìu naây: Cûá noái möîi möåt tiïëng laâ möåt con coác nhaãy úã möìm ra.

Ngûúâi thûá ba noái:

- Töi muöën noá chïët bêët àùæc kyâ tûã.

Cö gaái ra ngoaâi tòm dêu, nhûng chùèng àûúåc quaã naâo, caâu nhaâu ài vïì. Cö vûâa múã möìm àõnh kïí laåi cho meå chuyïån xaãy ra trong rûâng thò noái möîi tiïëng laâ coá möåt con coác nhêíy úã miïång ra, khiïën moåi ngûúâi ghï túãm.

Dò gheã caâng tûác giêån hún nûäa, chó tòm caách laâm cho àûáa con riïng cuãa chöìng, àang möîi ngaây möåt àeåp hún, àau àúán ï chïì. Muå lêëy möåt caái nöìi bùæc lïn lûãa àïí luöåc súåi. Luöåc xong, muå buöåc súåi lïn vai cö gaái àaáng thûúng, àûa cho cö möåt chiïëc ròu, bùæt cö ra söng àaä àoáng bùng àaâo möåt caái löî àïí chuöët súåi. Cö ngoan ngoaän vêng lúâi, ài àaâo möåt caái löî trong àaám bùng. Cö àang maãi cuöëc thò coá

möåt cöî xe àeåp löång lêîy chaåy àïën, trong coá vua ngöìi. Xe ngûâng laåi, vua hoãi:

- Em úi, em laâ ai, laâm gò úã àêy?

- Têu bïå haå, em laâ möåt cö gaái ngheâo khöí àang chuöët súåi. Nhaâ vua àöång loâng thûúng, thêëy cö àeåp quaá, liïìn baão:

- Em coá muöën lïn xe cuâng ài vúái ta khöng?

Cö àaáp laâ cö rêët vui loâng, vò cö mûâng laâ àûúåc ài raãnh mùæt meå

gheã vaâ con gaái muå.

Cö liïìn lïn xe ài vúái vua. Àïën cung àiïån, lïî cûúái àûúåc töí chûác linh àònh, theo àuáng lúâi ban cuãa nhûäng ngûúâi luân. Hún möåt nùm sau, baâ hoaâng hêåu treã tuöíi sinh ra àûúåc möåt àûáa con trai. Meå gheã àûúåc tin êëy cuâng vúái con ài àïën cung àiïån, giaã vúâ

Truyïån cöí Grim 295

thùm hoãi. Nhûng vua vûâa ài khoãi, khöng coá ai úã àêëy, muå àaân baâ àöåc aác nùæm lêëy àêìu hoaâng hêåu, coân con gaái hùæn nùæm lêëy chên baâ, chuáng vûát baâ qua cûãa söí xuöëng doâng nûúác chaãy caånh àoá. Àûáa con gaái xêëu xñ cuãa muå nùçm vaâo chöî baâ hoaâng hêåu úã giûúâng, muå giaâ truâm khùn kñn àêìu noá. Khi vua vïì àõnh noái vúái vúå thò muå kïu lïn:

- Bïå haå haäy gûúåm àaä, bêy giúâ chûa àûúåc àêu. Hoaâng hêåu àûúng ra möì höi nhû tùæm, bïå haå haäy àïí cho hoaâng hêåu nghó yïn ngaây höm nay.

Vua khöng ngúâ coá chuyïån aác gò nïn maäi súám höm sau múái laåi àïën. Vua àõnh noái chuyïån vúái vúå. Hoaâng hêåu giaã cûá vûâa traã lúâi thò

cûá möîi möåt tiïëng laâ coá möåt con coác chûá khöng phaãi möåt àöìng tiïìn vaâng úã trong miïång ra. Vua hoãi sao vêåy thò muå giaâ baão àoá laâ taåi möì

höi àöí ra nhiïìu quaá, nhûng röìi seä hïët thöi.

Nhûng àïën àïm, gaä phuå bïëp thêëy möåt con võt búi qua àûúâng cöëng vaâo noái:

- Nhaâ vua laâm gò thïë?

Khöng ai traã lúâi, võt laåi noái:

- Khaách khûáa cuãa ta laâm gò thïë?

Gaä phuå bïëp lïn tiïëng àaáp:

- Hoå nguã say caã.

Võt laåi hoãi:

- Con nhoã ta laâm g´?

Gaä àaáp:

- Àang nguã say trong nöi.

Võt liïìn hiïån nguyïn hònh thaânh baâ hoaâng hêåu cho con buá, ruä

chiïëc giûúâng nhoã cuãa noá, àùæp chùn cho noá, röìi laåi biïën thaânh võt búi qua cöëng maâ ài. Baâ àïën ba àïm nûäa. Àïm thûá ba, baâ baão gaä phuå

bïëp:

- Ngûúi ài têu vua mang gûúm àïën vung ba lêìn trïn àêìu ta úã

ngûúäng cûãa.

Gaä phuå bïëp chaåy ài baão vua. Vua mang gûúm laåi vung trïn àêìu boáng ma hoaâng hêåu ba lêìn. Àïën lêìn thûá ba, vúå vua hiïån ra trûúác mùåt, vui tûúi, khoãe maånh hún luác naâo hïët.

Vua mûâng lùæm, nhûng giêëu hoaâng hêåu trong möåt phoâng, maäi àïën höm chuã nhêåt, àûáa beá laâm pheáp rûãa töåi. Lïî rûãa töåi xong, vua baão:

Truyïån cöí Grim 296

- Möåt keã khiïng ngûúâi khaác ra khoãi giûúâng, neám xuöëng nûúác thò

àaáng töåi gò?

Muå giaâ àaáp:

- Töët nhêët laâ boã tïn cön àöì êëy vaâo möåt caái thuâng cho lùn tûâ trïn nuái xuöëng.

Vua phaán:

- Ngûúi àaä tûå kïët aán àoá.

Vua sai ài lêëy möåt chiïëc thuâng, boã meå con muå vaâo àoáng laåi, thaã

tûâ trïn nuái cho lùn

Caác em àaä bao giúâ nhòn thêëy con coác chûa? Nïëu möîi lúâi noái coá

möåt con coác nhaãy ra tûâ miïång nhû con baâ gò gheã trong truyïån thò

thêåt laâ àaáng ghï súå, àuáng khöng naâo? Keã àöåc aác phaãi traã giaá nhû

vêåy àoá. Vêåy caác em haäy luön ngoan ngoaän àïí khöng bao giúâ phaãi bõ

trûâng phaåt nhû vêåy nheá!

Truyïån cöí Grim 297

Rau lûâa

Xûa coá möåt ngûúâi thúå sùn treã tuöíi vaâo rûâng rònh thuá. Loâng anh phúi phúái. Anh vûâa ài vûâa thöíi keân bùçng laá, böîng gùåp möåt baâ laäo giaâ

nua, xêëu xñ. Baâ noái:

- Chaâo anh thúå sùn thên mïën, anh vui veã húán húã, coân töi thò

vûâa àoái vûâa khaát, anh laâm phuác böë thñ cho töi ñt nhiïìu. Anh thúå sùn thûúng haåi baâ laäo töåi nghiïåp thoâ tay vaâo tuái tñnh söë tiïìn mònh coá vaâ cho baâ ñt nhiïìu.

Anh noái xong àõnh ài thò baâ laäo giûä laåi baão:

- Naây anh thúå sùn thên mïën aå, anh haäy nghe laäo noái àêy. anh coá loâng töët, laäo muöën thûúãng cho anh. Anh cûá ài ài. Ài möåt luác, túái möåt cêy to coá chñn con chim àêåu àang quùæp möåt chiïëc aáo khoaác vaâ

tranh nhau giùçng aáo. Anh giú suáng lïn maâ ngùæm bùæn vaâo giûäa. Thïë

naâo chuáng cuäng phaãi thaã chiïëc aáo xuöëng. Möåt con chim bõ bùæn chïët seä rúi xuöëng. Anh haäy nhùåt lêëy chiïëc aáo khoaác mang ài. Àoá laâ möåt chiïëc aáo thêìn. Khoaác noá lïn vai, muöën ài núi naâo laâ àïën àûúåc ngay. Anh moác lêëy quaã tim cuãa con chim chïët maâ nuöët ài thò saáng naâo dêåy cuäng thêëy dûúái göëi möåt àöìng tiïìn vaâng. Anh thúå sùn caãm ún baâ laäo phuâ phuã vaâ nghô buång:

- Nïëu quaã nhû thïë thò àiïìu baâ ta hûáa thêåt laâ tuyïåt vúâi. Anh ài àöå trùm thûúác böîng nghe trïn caânh cêy coá tiïëng chim kïu. Anh ngêíng àêìu lïn thêëy möåt bêìy chim àang möí nhau, àaåp nhau, tranh nhau möåt chiïëc aáo. Chuáng kïu loaån xaå, giùçng co, caäi nhau, con naâo cuäng àõnh giaânh lêëy riïng cho mònh. Anh thúå sùn noái:

- Hûâ, laå thêåt! Quaã àuáng nhû lúâi baâ cuå baão. Anh liïìn haå suáng trïn vai xuöëng, ngùæm bùæn vaâo giûäa bêìy chim, löng chim bay laã taã. Àaân chim lêåp tûác kïu êìm ô bay ài. Nhûng möåt con chïët rúi xuöëng, caã chiïëc aáo khoaác cuäng rúi theo. Anh thúå sùn laâm nhû lúâi baâ laäo dùån, möí chim lêëy quaã tim nuöët ûåc röìi mang aáo khoaác vïì nhaâ.

Truyïån cöí Grim 298

Saáng höm sau, anh tónh dêåy chúåt nhúá àïën lúâi tiïn tri muöën xem coá àuáng khöng. Anh nêng göëi lïn thò thêëy möåt àöìng tiïìn vaâng saáng nhoaáng. Saáng höm sau nûäa anh laåi thêëy möåt àöìng tiïìn vaâng. Höm naâo dêåy cuäng vêåy. Anh goáp laåi àûúåc möåt àöëng vaâng. Sau anh nghô:

"Cûá úã nhaâ ru ruá thïë naây thò têët caã chöî vaâng naây chaã duâng laâm gò caã. Mònh phaãi ài cho biïët àoá biïët àêy múái àûúåc". Anh liïìn tûâ biïåt böë meå, àeo suáng vaâ tuái ài sùn röìi lïn àûúâng ài chu du böën bïí. Möåt höm, anh vaâo möåt khu rûâng rêåm, ra khoãi rûâng, anh thêëy úã caánh àöìng phña trûúác coá möåt toâa lêu àaâi àöì söå. ÚÃ möåt cûãa söí coá möåt baâ giaâ cuâng möåt thiïëu nûä xinh àeåp àang àûáng nhòn xuöëng. Baâ giaâ laâ möåt muå phuâ thuãy. Muå baão cö gaái:

- Kia coá möåt anh chaâng úã rûâng ài ra. Gaä ta coá baão böëi trong ngûúâi, ta phaãi chiïëm lêëy, con yïu cuãa meå aå. Baão böëi êëy vaâo tay ta múái àuáng. Trong ngûúâi gaä coá möåt quaã tim chim. Nhúâ àoá, möîi saáng, dûúái göëi gaä coá möåt àöìng tiïìn vaâng.

Muå cho cö biïët phaãi laâm gò, giúã troâ gò àïí lêëy. Sau muå coân doåa cö, trúån mùæt baão:

- Khöng nghe lúâi tao thò chó coá chïët!

Anh thúå sùn túái gêìn nhòn thêëy cö gaái nghô buång:

- Ta ài giang höì maäi röìi, cuäng muöën nghó ngúi möåt chuát. Êu laâ

ta gheá vaâo lêu àaâi àeåp àeä naây, tiïìn baåc ta coá thûâa thaäi cú maâ. Thûåc tònh thò chó vò anh ta nhòn thêëy cö gaái àeåp nïn muöën úã laåi. Anh vaâo nhaâ àûúåc tiïëp àaäi ên cêìn, lõch sûå. Chùèng bao lêu anh àaä mï con gaái muå phuâ thuãy khöng coân nghô gò khaác nûäa, chó biïët chiïìu theo yá cö, cö muöën gò laâ anh vui veã laâm ngay. Muå giaâ baão con:

- Giúâ thò ta phaãi lêëy kyâ àûúåc quaã tim con chim. Noá coá mêët cuäng chùèng biïët àêu.

Hai meå con nêëu möåt thûác uöëng, nêëu xong muå roát vaâo cöëc àïí con gaái àûa cho anh thúå sùn. Cö gaái noái:

- Anh thên yïu úi, anh haäy caån cöëc chuác em ài.

Anh cêìm cöëc uöëng caån thò nön ra quaã tim chim. Cö gaái leán mang tim chim ài, röìi phaãi nuöët tim chim theo yá meå. Tûâ àoá, anh khöng coân tòm thêëy vaâng úã dûúái göëi nûäa. Coân vaâng úã dûúái göëi cö gaái, thò saáng naâo, muå giaâ cuäng àïën lêëy ài. Nhûng anh chaâng si tònh yïu mï yïu mêín, luác naâo cuäng quêën quñt bïn cö gaái, khöng coân nghô àïën viïåc gò khaác nûäa. Muå phuâ thuãy giaâ laåi baão con: Truyïån cöí Grim 299

- Ta àaä àûúåc quaã tim chim, coân phaãi lêëy nöët chiïëc aáo khoaác thêìn cuãa noá nûäa.

Cö gaái gaân ài:

- Thöi ta àïí cho anh êëy chiïëc aáo, vò anh ta àaä mêët hïët cuãa caãi röìi coân gò!

Muå giaâ tûác giêån baão:

- Chiïëc aáo êëy laâ möåt baão böëi hiïëm coá trong thiïn haå. Ta nhêët àõnh lêëy cho kyâ àûúåc.

Muå baây mûu cho con, doåa nïëu con khöng chõu laâm thò muå seä trõ

cho. Cö àaânh theo lïånh meå, àïën àûáng bïn cûãa söí nhòn ra xa laâm veã

rêìu rô. Anh thúå sùn hoãi:

- Sao em laåi àûáng thêîn thúâ ra àêëy.

Cö àaáp:

- Chao öi! Anh yïu quyá cuãa em aå, àaâng trûúác kia coá quaã nuái Thaåch Lûu, laâ núi coá nhiïìu ngoåc quyá. Em theâm ngoåc quaá, cûá nghô

àïën laåi buöìn. Nhûng ai laâ ngûúâi ài lêëy àûúåc. Chó coá chim múái bay àûúåc àïën núi, con ngûúâi thò vaån kiïëp chùèng àïën àûúåc. Anh thúå sùn noái:

- Nïëu chó vò viïåc êëy maâ em than thúã thò anh coá thïí laâm cho em khoãi buöìn phiïìn ngay lêåp tûác.

Noái xong, anh kïu cö vaâo trong aáo khoaác, niïåm chuá ûúác àûúåc àïën ngay nuái Thaåch Lûu. Chúáp mùæt, caã hai ngûúâi àaä ngöìi trïn nuái, khùæp böën bïn, ngoåc oáng aánh, tröng thêåt sûúáng mùæt. Hoå nhùåt lêëy nhûäng viïn àeåp nhêët, quyá nhêët. Muå giaâ hoáa pheáp cho mùæt anh thúå

sùn dñp laåi. Anh baão cö gaái:

- Ta haäy ngöìi nghó möåt luác ài, anh mïåt quaá, àûáng khöng vûäng nûäa àêu.

Hai ngûúâi ngöìi xuöëng. Anh göëi àêìu vaâo loâng cö maâ nguã. Anh nguã röìi thò cö thaáo aáo khoaác úã vai anh ra, khoaác vaâo ngûúâi nhùåt chêu ngoåc röìi hoáa pheáp vïì nhaâ.

Anh thúå sùn nguã no mùæt, tónh dêåy thêëy ngûúâi yïu àaä lûâa mònh, boã rúi mònh úã quaã nuái hoang vu naây. Anh noái:

- Than öi, trong thiïn haå sao laåi coá thïí coá viïåc phaãn böåi àïën thïë

àûúåc!

Truyïån cöí Grim 300

Anh ngöìi thêìn ra, àau khöí vaâ lo lùæng khöng biïët laâm thïë naâo. Nuái naây vöën cuãa nhûäng tïn khöíng löì man rúå hoaânh haânh vaâ sinh söëng úã àoá. Anh ngöìi múái àûúåc möåt luác böîng thêëy ba tïn ài laåi. Anh laåi nùçm xuöëng, laâm ra böå nguã rêët say. Ba tïn khöíng löì túái. Tïn thûá

nhêët àaá anh baão:

- Sao caái con sêu naây laåi nùçm ûúân ra àêëy maâ trêìm ngêm thïë

naây?

Tïn thûá hai noái:

- Thò cûá dêìn cho noá chïët quaách ài.

Tïn thûá ba coá veã khinh bó noái:

- Thêåt chaã boä. Cûá àïí noá söëng. Noá khöng úã àêy nöíi. Nïëu leo lïn àónh nuái noá seä bõ mêy cuöën ài mêët.

Noái xong cêu chuyïån, chuáng ài qua. Anh thúå sùn àaä lùæng tai nghe, nïn khi chuáng ài röìi, anh àûáng phùæt dêåy, treâo lïn àónh nuái. Túái núi, anh ngöìi nghó möåt laát thò coá möåt àaám mêy tröi àïën, cuöën lêëy anh mang ài. Mêy bay möåt thúâi gian trïn trúâi röìi haå xuöëng möåt caách nheå nhaâng giûäa àaám bùæp caãi vaâ caác thûác rau khaác. Anh thúå sùn nhòn quanh vaâ noái:

- Mònh àoái quaá giaá coá caái gò ùn thò hay. Khoá maâ ài àûúåc nûäa. Nhûng úã àêy, chùèng thêëy lï, taáo, hay thûá quaã naâo khaác, thò toaân rau maâ thöi.

Sau anh nghô:

- Thöi bñ lùæm thò ta ùn rau söëng vêåy, tuy khöng ngon laânh gò

nhûng cuäng maát rûúåi.

Anh liïìn choån lêëy möåt cêy rau ngon maâ ùn. Nhûng anh vûâa nuöët mêëy miïëng thò thêëy laâ laå vaâ caãm thêëy trong ngûúâi khaác hùèn anh moåc ra böën chên, möåt caái àêìu to, hai caái tai daâi, anh khiïëp súå vò

thêëy mònh àaä biïën thaânh möåt con lûâa.

Anh vêîn caãm thêëy àoái lùæm, ùn rau söëng rêët húåp vúái thïí chêët múái cuãa anh, nïn anh laåi ùn nghiïën ngêëu. Maäi sau anh múái lêìn túái möåt giöëng rau khaác, anh vûâa nuöët möåt ñt thò laåi caãm thêëy trong ngûúâi coá sûå thay àöíi vaâ trúã laåi thaânh hònh ngûúâi. Anh thúå sùn nùçm xuöëng nguã cho hïët mïåt. Höm sau tónh dêåy, anh haái möåt cêy rau àöåc vaâ möåt cêy rau laânh, nghô buång: "caái naây seä

giuáp mònh lêëy laåi caác thûá cuãa mònh vaâ trûâng phaåt sûå phaãn böåi". Truyïån cöí Grim 301

Anh nheát nhûäng cêy rau vaâo trong ngûúâi treâo qua tûúâng ài tòm lêu àaâi ngûúâi yïu cuãa mònh. Anh ài lang thang mêëy ngaây thò may quaá, tòm àûúåc ra nhaâ. Anh vöåi böi mùåt muäi àïën meå àeã cö gaái cuäng khöng nhêån ra àûúåc anh. Anh vaâo lêu àaâi xin nguã troå:

- Töi mïåt lùæm khöng ài àûúåc nûäa.

Muå phuâ thuãy hoãi:

- Naây, ngûúâi àöìng baâo laâ ai thïë? Laâm nghïì gò vêåy?

Anh àaáp:

- Töi laâ möåt sûá giaã cuãa nhaâ vua. Töi àûúåc phaái ài tòm thûá rau quñ nhêët trïn àúâi. Töi may mùæn tòm ra thûá rau êëy, hiïån mang theo úã

àêy. Nhûng trúâi noáng nhû thiïu nhû àöët, rau tûúi cuãa töi àaä heáo hïët, khöng biïët töi coá mang ài àûúåc nûäa khöng. Muå giaâ nghe noái àïën rau quyá theâm quaá baão:

- Naây, ngûúâi àöìng baâo yïu quyá, cho töi nïëm thûã cêy rau quyá

möåt chuát coá àûúåc khöng?

Anh traã lúâi:

- Àûúåc thöi. Töi mang vïì hai cêy, àïí töi cho baâ möåt. Anh múã bõ, àûa cho muå möåt cêy rau àöåc. Muå phuâ thuãy khöng nghi ngúâ gò caã, nghô àïën moán ùn múái, muå theâm roã daäi, vaâo bïëp laâm ngay. Laâm xong, muå cuäng chùèng àúåi bûng lïn baân nûäa, àuát luön mêëy laá vaâo möìm. Muå vûâa nuöët xong thò biïën thaânh con lûâa caái chaåy ra sên. Àïën lûúåt con hêìu vaâo bïëp. Noá nhòn thêëy moán rau laâm xong àïí àêëy, beân bûng lïn. Ài àûúâng quen nïëp cuä, noá theâm nïëm quaá, beân ùn vuång vaâi laá. Pheáp laå ûáng liïìn noá biïën thaânh möåt con lûâa caái nhoã

chaåy àïën bïn muå giaâ. Baát rau rúi xuöëng àêët. Trong luác êëy, sûá giaã

ngöìi úã ngoaâi vúái cö gaái àeåp. Cö chúâ maäi khöng coá ai mang rau lïn, theâm ùn noái:

- Chaã biïët rau àïí úã àêu êëy nhó?

Anh thúå sùn nghô buång chùæc moán rau àaä coá hiïåu quaã röìi liïìn noái:

- Àïí töi xuöëng bïëp xem sao.

Anh ài xuöëng thò thêëy coá hai con lûâa caái nhaãy nhoát ngoaâi sên, coân rau thò àöí úã dûúái àêët. Anh noái:

- Àûúåc lùæm. Hai àûáa bay àaä lêëy phêìn röìi.

Truyïån cöí Grim 302

Anh nhùåt nhûäng laá rau coân laåi, boã vaâo baát bûng lïn cho cö gaái vaâ noái:

- Töi phaãi tûå tay bûng lïn cho cö moán ùn ngon àïí cö khöng phaãi suöët ruöåt.

Cö ùn möåt ñt thò lêåp tûác cuäng nhû hai ngûúâi kia, biïën thaânh möåt con lûâa caái con chaåy ra ngoaâi sên.

Sau khi anh thúå sùn àaä rûãa saåch mùåt muäi àïí cho nhûäng ngûúâi biïën ra lûâa nhêån àûúåc anh, anh ra sên baão:

- Giúâ thò caác ngûúâi haäy àïìn töåi phaãn böåi ài nheá!

Anh lêëy dêy buöåc caã ba con lûâa laåi, àaánh ài àïën möåt nhaâ xay luáa. Anh goä cûãa söí, ngûúâi thúå xay thoâ àêìu ra hoãi anh muöën gò. Anh noái:

- Töi coá ba con vêåt tai quaái maâ khöng muöën nuöi nûäa. Nïëu baác chõu nuöi höå töi, cho úã, cho ùn thò hïët bao nhiïu tiïìn töi cuäng xin chõu.

Baác thúå xay noái:

- Àûúåc thöi. Nhûng phaãi nuöi thïë naâo?

Anh thúå sùn dùån baác, àöëi vúái con lûâa giaâ, tûác laâ muå phuâ thuãy, thò cûá möîi ngaây àaánh ba lêìn, cho ùn möåt lêìn. Àöëi vúái con treã laâ con hêìu thò àaánh möåt lêìn, cho ùn ba lêìn. Coân àöëi vúái con treã nhêët laâ cö

gaái thò khöng àaánh lêìn naâo maâ cho ùn ba lêìn. Anh khöng nhêîn têm àïí cö ta bõ àaánh. Sau àoá, anh trúã vïì lêu àaâi úã, cêìn gò coá nêëy khöng thiïëu gò caã.

Mêëy höm sau baác thúå xay baão laâ con lûâa giaâ bõ àaánh nhiïìu maâ

chó àûúåc ùn möåt lêìn möåt ngaây nïn àaä chïët röìi. Baác laåi baão: "Hai con kia chûa chïët, möîi ngaây àûúåc ùn ba lêìn, nhûng chuáng buöìn quaá, súå cuäng khöng söëng àûúåc bao lêu". Anh thúå sùn àöång loâng thûúng, cuäng nguöi giêån nïn baão baác thúå xay àûa chuáng laåi. Hai con àïën thò anh cho ùn möåt ñt rau laânh, chuáng hiïån nguyïn hònh thaânh ngûúâi. Cö gaái àeåp quyâ xuöëng thûa:

- Anh úi, anh tha cho em töåi àaä laâm cho anh phaãi àiïu àûáng. Meå em bùæt em laâm thïë. Em miïîn cûúäng maâ laâm, thûåc tònh em yïu anh tha thiïët. AÁo thêìn cuãa anh treo úã trong möåt caái tuã, coân tim chim thò àïí em xin uöëng thuöëc cho nön ra. Anh àöíi yá baão: Truyïån cöí Grim 303

Thöi em cûá giûä lêëy. Anh cuäng chaã thiïët nûäa vò anh àaä lêëy em, em seä laâ ngûúâi vúå trung thaânh cuãa anh.

Lïî cûúái àûúåc töí chûác. Hai vúå chöìng ùn úã vúái nhau sung sûúáng cho àïën chïët.

Cêu truyïån thêåt laâ hay, àuáng khöng naâo? Con ngûúâi maâ bõ biïën ra thaânh con lûâa thò thêåt laâ súå caác em nhó! Nhûäng ngûúâi xêëu xa vaâ

àöåc aác thò seä bõ trûâng phaåt nhû vêåy àêëy!

Truyïån cöí Grim 304

Ong chuáa

Ngaây xûãa ngaây xûa, coá hai Hoaâng tûã ài phiïu lûu, söëng lang baåt khöng vïì nhaâ nûäa.

Ngûúâi em uát, thûúâng goåi laâ "Chuá Ngöëc", lïn àûúâng ài tòm hai anh. Tòm maäi gùåp hai anh thò chaâng ta laåi bõ hai anh giïîu cúåt: khön ngoan nhû chuáng tao maâ coân chùèng ài àïën àêu, huöëng höì laâ caái thûá

maây ngöëc nghïëch thïë maâ cuäng àoâi àua chen vúái àúâi. Ba anh em cuâng ài thò gùåp möåt töí kiïën. Hai anh muöën phaá ài xem trong khi hoang mang kiïën boâ ài lung tung ra sao vaâ tha trûáng ài nhû thïë naâo. Nhûng chuá Ngöëc noái:

- Xin caác anh àïí chuáng yïn thên, em khöng àïí caác anh quêëy nhiïîu chuáng àêu.

Ba anh em laåi àïën möåt caái höì àêìy võt àang búi. Hai anh muöën bùæt möåt àöi laâm thõt ùn, nhûng chuá Ngöëc khöng chõu:

- Xin caác anh àïí chuáng yïn thên, em khöng àïí caác anh quêëy giïët chuáng àêu.

Ba anh em laåi àïën möåt töí ong àêìy mêåt chaãy raâo caã ra ngoaâi thên cêy. Hai anh muöën àöët lûãa úã göëc cêy hun cho ong chïët àïí lêëy mêåt, nhûng chuá Ngöëc ngùn laåi, noái:

- Xin caác anh àïí chuáng yïn thên, em khöng àïí caác anh hun chuáng àêu.

Ba anh em ài maäi àïën möåt lêu àaâi vùæng tanh, chó coá ngûåa bùçng àaá úã trong chuöìng chûá khöng thêëy möåt boáng ngûúâi naâo. Hoå daåo qua têët caã caác phoâng, àïën trûúác möåt caái cûãa àoáng coá ba khoáa. Giûäa cûãa coá àuåc möåt cûãa söí nhoã, qua àoá coá thïí doâm vaâo trong buöìng àûúåc. Hoå

tröng thêëy möåt ngûúâi beá nhoã, toác hoa rêm, ngöìi trûúác möåt caái baân. Hoå goåi möåt lêìn, hai lêìn, nhûng ngûúâi êëy khöng thûa. Hoå goåi àïën lêìn thûá ba thò ngûúâi êëy àûáng dêåy múã cûãa ài ra.

Ngûúâi êëy chùèng noái chùèng rùçng, dêîn hoå àïën trûúác möåt caái baân baây la liïåt thûác ùn.

Truyïån cöí Grim 305

Khi hoå àaä ùn uöëng xong röìi, ngûúâi êëy dêîn möîi öng hoaâng vaâo möåt buöìng nguã riïng.

Saáng höm sau, ngûúâi êëy vaâo buöìng ngûúâi anh caã, dêîn anh ta àïën möåt caái baãng àaá trïn coá ghi ba viïåc phaãi laâm àïí giaãi thoaát cho lêu àaâi bõ phuâ pheáp.

Viïåc thûá nhêët laâ vaâo rûâng, tòm úã dûúái àaám rïu möåt nghòn viïn ngoåc cuãa cöng chuáa. Nïëu trûúác khi mùåt trúâi lùån maâ khöng tòm àûúåc àuã söë ngoåc thò ngûúâi ài tòm seä biïën thaânh àaá. Ngûúâi anh caã ài tòm nhûng tòm möåt ngaây chó àûúåc coá möåt trùm viïn ngoåc. Thïë laâ anh ta hoáa àaá.

Höm sau àïën lûúåt ngûúâi anh thûá hai ài tòm ngoåc. Anh ta cuäng khöng hún gò anh caã mêëy, chó tòm àûúåc coá hún hai trùm viïn ngoåc vaâ

cuäng hoáa àaá.

Sau cuâng àïën lûúåt chuá Ngöëc ài moâ ngoåc dûúái rïu. Tòm ngoåc àêu phaãi laâ dïî, cöng viïåc chêåm chaåp lùæm. Chuá ngöìi khoác trïn möåt taãng àaá. Böîng Chuáa kiïën maâ chuá àaä cûáu thoaát trûúác kia cuâng vúái nùm nghòn kiïën quên, àïën giuáp chuá, tòm àuã söë ngoåc trong chöëc laát vaâ xïëp thaânh àöëng.

Viïåc thûá hai laâ moâ úã àaáy bïí lïn caái chòa khoáa buöìng nguã cuãa cöng chuáa.

Chuá Ngöëc vûâa àïën búâ bïí thò tûác khùæc àaân võt maâ chuá àaä cûáu búi laåi gêìn chuá, lùån xuöëng nûúác vaâ moâ chòa khoáa lïn. Viïåc thûá ba khoá nhêët: phaãi tòm ra trong ba cöng chuáa àang nguã

cö naâo ñt tuöíi nhêët vaâ àaáng yïu nhêët. Ba naâng cöng chuáa àïìu giöëng nhau nhû àuác, chó khaác nhau úã chöî, trûúác khi nguã ba naâng ùn thûác ngoåt khaác nhau: cö nhúán ùn möåt thòa àûúâng, cö thûá hai uöëng möåt húáp nûúác àûúâng, cö thûá ba uöëng möåt thòa mêåt ong. Ong Chuáa maâ chuá Ngöëc àaä cûáu thoaát khoãi ngoån lûãa àïën giuáp chuá: ong bay ài ngûãi möìm ba naâng cöng chuáa, röìi àêåu lïn möi cöng chuáa àaä ùn mêåt ong àïí öng hoaâng Ngöëc nhêån ra. Tûác thò toâa lêu àaâi thoaát khoãi giêëc nguã triïìn miïn vaâ nhûäng ngûúâi àaä hoáa ra àaá laåi trúã thaânh ngûúâi.

Chuá Ngöëc cûúái naâng cöng chuáa ñt tuöíi nhêët vaâ àaáng yïu nhêët, röìi àûúåc nöëi ngöi vua. Coân hai anh chuá Ngöëc àûúåc lêëy hai naâng cöng chuáa kia.

Truyïån cöí Grim 306

Qua cêu chuyïån caác em coá thêëy ngûúâi em uát thûúâng goåi laâ "Chuá

Ngöëc" coá àaáng yïu khöng? Vúái loâng yïu thûúng caác con vêåt "Chuá

Ngöëc" àaä àûúåc chuáng giuáp àúä trong luác qùåp khoá khùn. Nhû vêåy,

"Chuá Ngöëc" coá phaãi laâ ngûúâi thêåt sûå ngöëc nghïëch khöng?

Truyïån cöí Grim 307

Baãy con quaå

Ngaây xûa, coá möåt ngûúâi sinh àûúåc baãy con trai, nhûng khöng coá

con gaái, cêìu maäi cuäng chùèng àûúåc. Maäi vïì sau, vúå coá mang, baác ta chûáa chan hy voång; quaã nhiïn àûáa con ra àúâi laâ con gaái. Hai vúå

chöìng mûâng lùæm, nhûng àûáa con gaái laåi beá quaá. Vò thêëy con yïëu úát, böë meå àõnh laâm pheáp rûãa töåi gêëp cho con.

Böë vöåi sai àûáa con trai chaåy ra suöëi lêëy nûúác. Saáu àûáa kia cuäng ài theo. Baãy àûáa tranh nhau muác nûúác, caái bònh lùn xuöëng nûúác. Chuáng khöng biïët laâm thïë naâo, khöng àûáa naâo daám vïì nhaâ. Thêëy con maäi khöng vïì, böë söåt ruöåt, noái:

- Mêëy thùçng ranh laåi maãi chúi quïn muác nûúác röìi. Böë súå con gaái nhúä chïët khöng àûúåc chõu pheáp rûãa töåi, phaát caáu, ruãa con:

- Ûúác gò caã baãy thùçng hoáa ra quaå têët.

Vûâa noái buöng lúâi thò nghe thêëy tiïëng vöî caánh trïn àêìu vaâ baãy con quaå àen nhû than bay liïång.

Böë àaä troát ruãa röìi, höëi laåi khöng kõp nûäa. Hai vúå chöìng buöìn vò

mêët baãy àûáa con trai, nhûng àûúåc an uãi vò thêëy àûáa con gaái quñ möîi ngaây möåt khoãe lïn vaâ àeåp ra. Maäi sau cö nghe thêëy laáng giïìng xò

xaâo rùçng cö àeåp thêåt, nhûng vò cö maâ baãy anh cö phaãi khöí, thò cö

múái biïët rùçng cö coá anh. Cö buöìn rêìu, hoãi böë meå xem laâ mònh coá anh khöng vaâ caác anh nay ra sao. Böë meå khöng thïí giêëu con àûúåc nûäa, noái traánh ra rùçng àoá laâ loâng trúâi, vaâ cö sinh ra chùèng coá töåi gò. Nhûng cö em haâng ngaây vêîn bõ lûúng têm cùæn rûát vaâ quyïët têm giaãi thoaát cho caác anh khoãi bõ phuâ pheáp. Cö bûát rûát lùæm, tröën nhaâ ra ài khùæp núi mong tòm ra tung tñch caác anh àïí giaãi thoaát caác anh bùçng moåi caách. Cö chó mang theo möåt chiïëc nhêîn nhoã laâ vêåt kyã niïåm cuãa böë meå, möåt caái baánh mò àïí ùn, möåt bònh nûúác nhoã àïí uöëng vaâ

möåt chiïëc ghïë con àïí ngöìi cho àúä moãi.

Cö ài maäi ài maäi, ài àïën têån cuâng thïë giúái. Cö ài túái mùåt trúâi, nhûng mùåt trúâi noáng quaá. Cö vöåi rúâi mùåt trúâi vaâ chaåy àïën mùåt Truyïån cöí Grim 308

trùng, nhûng mùåt trùng laånh leäo quaá. Cö vöåi quay goát, ài túái caác vò

sao. Caác vò sao tiïëp cö niïìm núã, vò sao naâo cuäng ngöìi trïn möåt caái ghïë con. Sao Mai àûáng dêåy, cho cö möåt caái xûúng nhoã vaâ baão cö:

- Khöng coá caái xûúng nhoã naây thò con khöng thïí múã àûúåc nuái thuãy tinh laâ chöî úã cuãa caác anh con.

Cö beá cêìm lêëy caái xûúng, lêëy khùn boåc cêín thêån, röìi ài maäi, àïën nuái thuãy tinh. Cûãa nuái àoáng. Cö cúãi khùn tay ra àïí lêëy caái xûúng, nhûng khöng thêëy nûäa. Thïë laâ cö àaä àaánh mêët moán quaâ cuãa vò sao töët buång. Laâm thïë naâo bêy giúâ? Cö muöën cûáu caác anh maâ chòa khoáa nuái laåi mêët röìi. Cö beân ruát dao ra, cùæt mêíu ngoán tay àuát vaâo löî

khoáa. Cö bûúác vaâo, thêëy möåt ngûúâi luân ài ra, hoãi:

- Con àïën tòm gò úã àêy?

- Con tòm caác anh con laâ baãy con quaå.

- Bêy giúâ caác öng quaå ài vùæng, nhûng nïëu con muöën chúâ caác öng vïì thò con vaâo àêy.

Ngûúâi luân sùæp bûäa ùn töëi cho baãy öng quaå vaâo baãy caái àôa nhoã

vaâ baãy caái cöëc nhoã. Cö beá ùn úã möîi àôa möåt miïëng vaâ uöëng úã möîi cöëc möåt húáp. Cö thaã caái nhêîn mang theo vaâo cöëc cuöëi cuâng. Chúåt cö nghe thêëy trïn khöng coá tiïìng vöî caánh. Ngûúâi luân liïìn noái:

- Caác öng quaå àaä vïì àoá.

Caác öng quaå vïì thêåt. Möîi öng ài tòm cöëc àôa cuãa mònh àïí ùn uöëng.

Hïët öng noå àïën öng kia hoãi:

- Ai àaä ùn úã àôa cuãa töi? Ai àaä uöëng cöëc cuãa töi? Nhêët àõnh coá

ngûúâi àuång àïën cöëc naây.

Khi con quaå thûá baãy uöëng hïët cöëc, thò noá thêëy caái nhêîn. Noá

nhòn chùçm chùçm vaâ nhêån ra caái nhêîn cuãa böë meå, beân noái:

- Cêìu Chuáa cho em chuáng ta úã àêy thò chuáng ta àûúåc giaãi thoaát. Quaå vûâa noái xong, cö beá àang àûáng nghe sau cûãa liïìn bûúác vaâo. Tûác thò àaân quaå hoáa ra ngûúâi. Anh em öm chùåt lêëy nhau hön nhau maäi, röìi vui veã cuâng nhau lïn àûúâng vïì nhaâ.

Cö gaái trong cêu chuyïån thêåt laâ duäng caãm, töët buång. Bùçng tònh yïu vaâ loâng quyïët têm cö àaä giaãi thoaát àûúåc cho caác anh cuãa mònh. Truyïån cöí Grim 309

Nûúác trûúâng sinh

Xûa coá möåt öng vua öëm thêåp tûã nhêët sinh, ai cuäng cho laâ khöng thïí söëng àûúåc nûäa. Ba con trai thêëy vêåy, buöìn lùæm. Möåt höm, ba ngûúâi àang àûáng trong vûúân khoác, thò thêëy möåt öng cuå hiïån àïën hoãi vò sao maâ buöìn. Ba ngûúâi thûa vúái cuå rùçng vua cha öëm nùång thuöëc naâo cuäng khöng chûäa khoãi, thïë naâo cuäng chïët. Cuå hoãi:

Laäo biïët möåt thûá nûúác trûúâng sinh. Nïëu nhaâ vua àûúåc nûúác êëy maâ uöëng thò seä khoãi. Nhûng thûá nûúác êëy khoá tòm lùæm. Ngûúâi con caã noái:

- Nhêët àõnh töi ài tòm cho bùçng àûúåc.

Hoaâng tûã beân àïën xin pheáp vua ài tòm nûúác trûúâng sinh, vò chó

coá nûúác êëy múái chûäa àûúåc vua khoãi. Vua phaán:

- Ta thaâ chïët coân hún àïí con phaãi nguy hiïím!

Nhûng Hoaâng tûã nùçn nò maäi, vua cha cuäng phaãi chêëp thuêån. Chaâng nghô buång: "Nïëu ta lêëy àûúåc nûúác naây vïì, cha ta seä yïu ta nhêët vaâ seä nhûúâng ngöi cho ta".

Thïë laâ chaâng lïn àûúâng. Chaâng ruöíi ngûåa ài maäi vaâ gùåp möåt ngûúâi luân. Ngûúâi àoá hoãi chaâng ài àêu maâ vöåi thïë. Chaâng xùéng gioång àaáp:

- Àöì luân ngu xuêín khöng viïåc gò àïën maây!

Röìi chaâng laåi ài.

Ngûúi luân tûác giêån, phuâ pheáp haåi chaâng. Chaâng ài vaâo khe nuái rêët heåp, caâng tiïën sêu nuái caâng xiïët chùåt, khöng ài àûúåc nûäa. Quay ngûåa cuäng khöng àûúåc, xuöëng yïn cuäng khöng xong, chaâng àaânh ngöìi nguyïn chöî. ÚÃ nhaâ, vua cha mong àúåi maäi maâ khöng thêëy con trúã vïì.

Hoaâng tûã thûá hai laåi têu vua:

- Thûa cha, cha àïí con ài tòm nûúác trûúâng sinh.

Truyïån cöí Grim 310

Chaâng nghô buång anh chïët röìi thò bêy giúâ ngöi baáu seä vïì mònh. Trûúác vua khöng cho, nhûng sau cuäng àaânh phaãi chiïìu yá con. Chaâng cuäng ài theo con àûúâng cuãa anh vaâ cuäng gùåp ngûúâi luân. Ngûúâi êëy cuäng giûä chaâng laåi vaâ hoãi chaâng ài àêu maâ vöåi vaä thïë?

Chaâng àaáp:

- Àöì luân oaát con, khöng viïåc gò àïën maây!

Röìi chaâng ài thùèng, khöng ngoaãnh cöí laåi.

Ngûúâi luân cuäng laåi phuâ pheáp haåi chaâng. Cuäng nhû anh, chaâng laåi ài vaâo khe nuái, khöng tiïën thoaái àûúåc nûäa. Àoá laâ hònh phaåt àöëi vúái keã kiïu ngaåo.

Thêëy hai anh khöng vïì, Hoaâng tûã thûá ba cuäng laåi xin pheáp vua cha ài tòm nûúác trûúâng sinh. Cuöëi cuâng, vua cha àaânh àïí cho ài. Chaâng cuäng gùåp ngûúâi luân vaâ khi ngûúâi êëy hoãi chaâng ài àêu maâ vöåi vaä thïë, thò chaâng dûâng ngûåa laåi, ön töìn àaáp:

- Cha töi hêëp höëi, töi ài tòm nûúác trûúâng sinh. Ngûúâi luân hoãi:

- Chaâng coá biïët úã àêu khöng?

- Thûa khöng aå.

- Vò chaâng cû xûã lïî àöå, khöng kiïu cùng nhû hai anh chaâng nïn ta maách chaâng tòm nûúác trûúâng sinh. Trong sên möåt toâa lêu àaâi bõ

phuâ pheáp, coá möåt caái giïëng phun nûúác trûúâng sinh. Ta seä cho chaâng möåt que sùæt vaâ hai caái baánh àïí giuáp chaâng vaâo. Chaâng lêëy que sùæt àêåp ba caái vaâo cûãa sùæt thò cûãa seä múã tung ra. ÚÃ trong coá hai con sû

tûã haá möìm àûáng rònh. Chaâng vûát cho möîi con möåt caái baánh thò noá

yïn. Röìi mau mau ài lêëy nûúác trûúâng sinh trûúác khi chuöng àaánh mûúâi hai tiïëng, vò nïëu khöng thò cûãa sêåp laåi, chaâng seä bõ giam úã

trong.

Hoaâng tûã caám ún ngûúâi luân, lônh que vaâ baánh röìi lïn àûúâng. Chaâng àïën núi vaâ thêëy moåi viïåc xaãy ra àuáng nhû lúâi ngûúâi luân àaä

baão. Chaâng lêëy que sùæt àêåp ba caái thò cûãa múã tung vaâ sau khi neám baánh cho sû tûã ùn, chaâng vaâo lêu àaâi. Chaâng vaâo möåt phoâng lúán trang hoaâng rûåc rúä, coá nhûäng võ hoaâng tûã bõ phuâ pheáp àang ngöìi. Chaâng thaáo nhêîn àeo úã ngoán tay caác võ êëy vaâ lêëy möåt chiïëc baánh vaâ

möåt thanh kiïëm úã àoá.

Truyïån cöí Grim 311

Trong möåt phoâng khaác, chaâng gùåp möåt naâng cöng chuáa àeåp tuyïåt vúâi. Khi tröng thêëy chaâng, naâng mûâng rúä hön chaâng vaâ baão chaâng biïët rùçng chaâng àaä giaãi thoaát cho naâng khoãi phuâ pheáp. Naâng heån chaâng möåt nùm nûäa seä àïën gùåp naâng, bêëy giúâ seä laâm lïî cûúái, vaâ naâng seä dêng ngöi cho chaâng.

Naâng troã cho chaâng chöî coá nûúác trûúâng sinh vaâ khuyïn chaâng lêëy cho mau trûúác khi nghe thêëy chuöng àaánh mûúâi hai tiïëng. Chaâng ài nûäa thò àïën möåt phoâng coá möåt chiïëc giûúâng rêët àeåp, múái traãi khùn. Chaâng àaä mïåt nhoaâi, nïn muöën nghó möåt luác. Chaâng nùçm xuöëng röìi nguã mêët. Chaâng tónh dêåy thò àöìng höì àaánh mûúâi möåt giúâ ba khùæc. Chaâng vuâng dêåy, chaåy àïën giïëng. ÚÃ àoá coá möåt caái bònh, chaâng lêëy cöëc muác nûúác röìi vöåi vaä ra vïì. Khi chaâng àïën cûãa thò nghe thêëy mûúâi hai tiïëng chuöng, röìi cûãa sêåp maånh àïën nöîi chaâng mêët möåt miïëng goát chên.

Nhûng chaâng àaä lêëy àûúåc nûúác thêìn röìi nïn mûâng lùæm lïn àûúâng vïì. Chaâng laåi qua chöî ngûúâi luân.

Thêëy chaâng mang thanh kiïëm vaâ chiïëc baánh, ngûúâi êëy noái: Chaâng àaä lêëy àûúåc nhûäng baão böëi rêët quñ: kiïëm coá thïí phaá tan nhiïìu àaåo quên, coân baánh thò ùn khöng bao giúâ hïët. Nhûng Hoaâng tûã muöën caác anh cuâng vïì àïí tröng thêëy mùåt cha, beân noái:

- Baác luân thên mïën úi, baác coá biïët bêy giúâ hai anh töi úã àêu khöng? Hai anh töi ài tòm nûúác trûúâng sinh trûúác töi maâ chûa thêëy vïì.

Ngûúâi luân noái:

ÊËy chó vò hoå kiïu ngaåo nïn ta phuâ pheáp khiïën hoå bõ keåp giûäa hai quaã nuái àêëy.

Hoaâng tûã van laåy maäi, ngûúâi êëy múái chõu tha cho hai anh, nhûng ngûúâi êëy dùån chaâng:

- Chaâng phaãi àïì phoâng cêín thêån, hoå xêëu buång lùæm àêëy. Chaâng gùåp hai anh, vui mûâng khön xiïët, kïí cho hai anh biïët chuyïån mònh tòm thêëy nûúác trûúâng sinh, lêëy àûúåc möåt cöëc àêìy, giaãi thoaát cho möåt naâng cöng chuáa xinh àeåp; naâng seä àúåi chaâng möåt nùm àïí cûúái vaâ dêng chaâng ngöi baáu.

Ba anh em cuâng ài, àûúâng vïì qua möåt nûúác àang bõ caãnh chiïën tranh àoái keám. Vua nûúác àoá cho laâ nhên dên cuâng khöí thïë thò phen naây àïën mêët hïët cú àöì sûå nghiïåp.

Truyïån cöí Grim 312

Hoaâng tûã àïën yïët kiïën öng vua êëy, cho mûúån chiïëc baánh àïí

toaân dên ùn no, thanh kiïëm àïí deåp tan quên giùc, nhên dên yïn hûúãng thaái bònh. Sau àoá Hoaâng tûã lêëy laåi chiïëc baánh vaâ thanh kiïëm, röìi ba anh em laåi lïn àûúâng.

Ba anh em ài qua hai nûúác nûäa cuäng bõ caãnh chiïën tranh vaâ

naån àoái. Hoaâng tûã cho vua caác nûúác êëy mûúån vaâ chiïëc baánh thanh kiïëm, thïë laâ cûáu àûúåc ba nûúác.

Sau àoá, ba anh em lïn thuyïìn vûúåt biïín vïì nûúác. Trong khi ài, hai ngûúi anh baân nhau: "Thùçng uát noá lêëy àûúåc nûúác trûúâng sinh vïì chûá khöng phaãi boån ta. Cha seä cho noá nöëi ngöi, coân chuáng mònh thò mêët phêìn".

Hai tïn sinh loâng àöë kyå baân mûu haäm haåi em. Chuáng chúâ cho em nguã thêåt say, roát nûúác trûúâng sinh úã bònh cuãa em ra, àöí nûúác bïí

thay vaâo.

Túái nhaâ, Hoaâng tûã uát vöåi lêëy bònh nûúác dêng cha uöëng cho khoãi bïånh. Vua vûâa uöëng vaâi nguåm nûúác bïí mùån chaát thò bïånh laåi tùng lïn. Vua àang rïìn rô, thò hai con lúán àïën töë caáo vu cho em mûu àêìu àöåc cha. Chuáng noái laâ chuáng àaä lêëy àûúåc nûúác trûúâng sinh thêåt mang vïì àûa cha. Cha vûâa uöëng nûúác àoá thò thêëy khoãi bïånh ngay vaâ

laåi khoãe nhû thúâi coân treã.

Hai anh chïë nhaåo em:

- Chñnh maây ài lêëy nûúác trûúâng sinh vïì. Maây coá cöng, coân chuáng tao àûúåc hûúãng. Leä ra maây phaãi khön ngoan tónh taáo hún: khi qua bïí, maây nguã say, chuáng tao lêëy tröåm cuãa maây àêëy. Sang nùm, möåt trong chuáng tao seä àïën tòm cöng chuáa àeåp kia. Nhûng maây khön höìn thò àûâng coá noái löå ra; cha chùèng tin maây àêu. Nïëu maây húã ra möåt cêu thò maây seä toi maång. Muöën söëng thò phaãi cêm möìm.

Vua ngúä laâ chñnh con uát haåi mònh, nïn tûác giêån, hoåp triïìu àõnh quyïët àõnh xûã bùæn con möåt caách bñ mêåt.

Möåt thõ vïå àûúåc phaái ài sùn cuâng hoaâng tûã. Hoaâng tûã khöng nghi ngúâ gò caã. Khi chó coân hai ngûúâi trong rûâng, Hoaâng tûã thêëy y coá

veã buöìn rêìu, beân hoãi

- Sao ngûúi coá veã buöìn thïë?

- Keã bêìy töi khöng thïí noái àûúåc.

- Ngûúi cûá viïåc noái, ta lûúång thûá cho.

Truyïån cöí Grim 313

- Trúâi úi, hoaâng thûúång truyïìn cho keã haå thêìn bùæn Hoaâng tûã

àêëy.

Hoaâng tûã súå haäi noái:

- Ngûúi haäy àïí ta söëng. Ngûúi haäy mùåc aáo baâo cuãa ta àïí ta mùåc aáo cuãa ngûúi.

- Vêng, vêng, keã haå thêìn khöng núä bùæn hoaâng tûã. Hai ngûúâi àöíi aáo cho nhau. Ngûúâi thõ vïå vïì nhaâ, coân Hoaâng tûã

tröën vaâo rûâng.

Möåt thúâi gian sau, coá ba xe taãi nùång vaâng ngoåc àïën cung vua taå

ún hoaâng tûã thûá ba àaä giuáp ba öng vua thanh kiïëm àïí deåp giùåc vaâ

chiïëc baánh àïí cûáu nhên dên khoãi chïët àoái.

Vua cha nghô: "Coá leä con ta khöng coá töåi tònh gò", röìi baão quêìn thêìn:

- Ûúác gò con ta coân söëng! Ta tiïëc rùçng àaä sai giïët noá. Ngûúâi thõ vïå thûa:

- Têu hoaâng thûúång, Hoaâng tûã coân söëng. Keã haå thêìn àaä khöng àang têm giïët hoaâng tûã.

Röìi y kïí àêìu àuöi cêu chuyïån cho vua nghe.

Loâng vua nheå hùèn ài. Ngaâi cho loan baáo khùæp caác nûúác cho pheáp con vïì vaâ hûáa seä tha töåi cho.

Trong khi àoá cöng chuáa àaä sai laâm trûúác cung àiïån cuãa naâng möåt con àûúâng laát vaâng saáng nhoaáng. Naâng dùån quêìn thêìn rùçng ai cûúäi ngûåa ài thùèng vaâo con àûúâng úã giûäa thò àuáng laâ chöìng thêåt, cûá

àïí ngûúâi êëy vaâo. Coân ngûúâi naâo ài bïn caånh maâ vaâo thò khöng phaãi laâ ngûúâi chöìng thêåt, àûâng cho vaâo.

Thúâi gian möåt nùm sùæp qua, Hoaâng tûã anh caã vöåi vaä lïn àûúâng àïí àïën nhêån laâ mònh àaä cûáu cöng chuáa, hoâng lêëy cöng chuáa vaâ lïn ngöi vua. Y ruöíi ngûåa ài. Túái trûúác cung àiïån, y thêëy con àûúâng laát vaâng àeåp àeä, nghô thêìm: "Giêîm lïn àoá thò tiïëc quaá". Y beân traánh cho ngûåa ài sang meá bïn phaãi. Nhûng khi y àïën cöíng thò quên hêìu baão y khöng phaãi laâ ngûúâi chöìng maâ cöng chuáa chúâ àúåi, vaâ khöng cho vaâo.

Liïìn ngay àoá, Hoaâng tûã thûá hai àïën. Ngûåa vûâa àùåt chên lïn con àûúâng vaâng thò y nghô laâ khöng nïn laâm hoãng con àûúâng àeåp thïë. Y

cho ngûåa ài sang bïn traái. Khi y àïën cöíng, quên hêìu baão y khöng phaãi laâ ngûúâi chöìng maâ cöng chuáa chúâ àúåi, xin múâi quay vïì ngay. Truyïån cöí Grim 314

Thúâi gian möåt nùm qua, Hoaâng tûã thûá ba ra khoãi rûâng àïí ài tòm ngûúâi yïu, mong tòm nguöìn an uãi bïn naâng. Chaâng ra ài chó

nghô àïën naâng, túái gêìn cung àiïån maâ cuäng khöng àïí yá àïën con àûúâng laát vaâng. Vò vêåy chaâng cho ngûåa ài ngay giûäa àûúâng; túái cöíng thò cûãa múã toang.

Cöng chuáa mûâng rúä àoán chaâng, nhêån chaâng laâ ên nhên vaâ laâ

chuã àêët nûúác.

Lïî cûúái linh àònh. Sau àoá, naâng baáo cho chaâng biïët laâ vua cha àang goåi chaâng vïì tha töåi cho chaâng. Chaâng vïì cung, têu àïí vua biïët laâ hai anh àaä lûâa chaâng thïë naâo maâ tuy vêåy, chaâng vêîn giûä kñn chuyïån.

Vua cha muöën laâm töåi hai ngûúâi anh, nhûng hoå àaä xuöëng taâu vûúåt bïí, khöng bao giúâ vïì nûäa.

Qua cêu chuyïån caác em thêëy chaâng Hoaâng tûã uát thêåt duäng caãm vaâ töët buång. Vúái loâng duäng caãm, lïî àöå vaâ töët buång chaâng àaä cûáu àûúåc vua cha khoãi bïånh vaâ lêëy àûúåc cöng chuáa. Caác anh trai coá tñnh kiïu cùng vaâ tham lam nïn bõ trûâng phaåt nhû thïë àoá!

Truyïån cöí Grim 315

Chim ûng thêìn

Ngaây xûa coá möåt öng vua trõ vò vaâo thúâi naâo, tïn laâ gò, töi khöng nhúá roä nûäa. Vua khöng coá con trai, chó coá àöåc möåt cö con gaái, luön luön àau öëm, khöng thêìy thuöëc naâo chûäa khoãi àûúåc. Vua àûúåc nghe lúâi tiïn tri laâ cöng chuáa ùn taáo coá thïí khoãi àûúåc. Vua liïìn cho baáo trong khùæp nûúác laâ keã naâo dêng cöng chuáa taáo ùn vaâ khoãi bïånh thò

seä àûúåc lêëy naâng vaâ lïn ngöi vua.

Möåt baác nöng dên coá ba con trai cuäng àûúåc tin êëy. Baác liïìn baão ngûúâi con àêìu:

- Con haäy lïn buöìng kho, lêëy möåt gioã àêìy taáo ngon àoã öëi maâ

mang àïën triïìu àònh. Coá thïí cöng chuáa ùn taáo vaâ khoãi bïånh, con àûúåc lêëy naâng röìi lïn ngöi vua.

Chaâng trai laâm nhû vêåy vaâ lïn àûúâng ra ài.

Chaâng ài àûúåc vaâi giúâ thò gùåp möåt ngûúâi nhoã beá, toác hoa rêm, hoãi chaâng mang gò trong gioã. Chaâng Unrich – tïn chaâng laâ Unrich - àaáp:

- Töi mang chên ïëch.

Ngûúâi nhoã beá liïìn baão:

- ÛÂ àûúåc, cûá nhû thïë!

Röìi Unrich laåi ài, ài maäi àïën cung àiïån, baáo laâ chaâng mang taáo àïën, cöng chuáa ùn vaâo seä khoãi bïånh. Vua nghe noái mûâng lùæm, cho àoâi Unrich vaâo. Nhûng trúâi úi! chaâng múã gioã ra thò chùèng thêëy taáo maâ chó thêëy chên ïëch haäy coân ngoå ngoêåy. Vua nöíi giêån àuöíi chaâng vïì. Chaâng vïì nhaâ kïí laåi cho böë nghe àêìu àuöi cêu chuyïån. Böë liïìn sai con thûá hai tïn laâ Damuen ài, nhûng sûå viïåc xaãy ra cuäng àuáng nhû vúái Unrich. Chaâng cuäng laåi gùåp möåt ngûúâi nhoã beá, toác hoa rêm, hoãi chaâng mang gò trong gioã, Damuen àaáp:

- Töi mang löng lúån.

Ngûúâi nhoã beá toác hoa rêm àaáp:

Truyïån cöí Grim 316

- ÛÂ àûúåc, cûá nhû thïë!

Chaâng àïën cung àiïån, baão laâ chaâng mang taáo àïën, cöng chuáa ùn vaâo seä khoãi bïånh. Ngûúâi ta khöng àïí chaâng vaâo vaâ baão laâ àaä coá möåt tïn vaâo àêy giïîu cúåt hoå. Damuen kïu naâi maäi, quaã quyïët laâ mònh coá

thûá taáo êëy, phaãi àïí cho chaâng vaâo. Sau cuâng ngûúâi ta cuäng tin chaâng, dêîn chaâng vaâo chêìu vua. Nhûng khi chaâng múã gioã ra thò chó

coá löng lúån. Vua tûác giêån vö cuâng, sai àuöíi Damuen ra. Chaâng vïì

nhaâ kïí laåi cho böë nghe àêìu àuöi cêu chuyïån.

Ngûúâi con uát úã nhaâ chó goåi laâ thùçng Ngöëc Hanxú liïìn hoãi böë laâ

mònh mang taáo ài coá àûúåc khöng. Böë baão:

- ÛÂ, thûá maây múái thêåt laâ àuáng nhó! Àïën mêëy àûáa tinh khön coân chùèng laâm nïn troâ tröëng gò thò maây laâm gò àûúåc?

Ngûúâi con uát khöng chõu noái:

- ÊËy böë úi! Con cuäng muöën ài!

Ngûúâi böë liïìn baão:

- Cuát ài, maây phaãi àúåi àïën luác naâo tinh khön hún àaä. Röìi baác quay lûng ài. Nhûng ngûúâi con keáo aáo böë noái:

- ÊËy böë úi! Con cuäng muöën ài!

Ngûúâi böë àaáp bùçng möåt gioång caáu kónh:

- ÛÂ, thöi àûúåc, maây ài ài, chùæc laâ maây laåi trúã vïì maâ thöi. Cêåu uát mûâng quaá, nhaãy lïn. Böë laåi baão:

- Chaâ, maây nhû thùçng àiïn, möîi ngaây möåt ngöëc thïm. Hanxú

cuäng chùèng àöång loâng, vêîn mûâng mûâng rúä.

Luác êëy trúâi àaä töëi, chaâng nghô buång àúåi àïën saáng mai, khöng àïën cung àiïån ngay höm nay. Àïën àïm chaâng nùçm trïn giûúâng khöng nguã àûúåc. Tuy khöng nguã àûúåc ngay, chaâng cuäng mú túái cö

thiïëu nûo xinh àeåp, nhûng toâa lêu àaâi, vaâng baåc vaâ nhiïìu thûá khaác nûäa.

Saáng höm sau, chaâng lïn àûúâng vaâ gùåp ngay ngûúâi beá nhoã, leão khoeão, mùåc quêìn aáo xaám trùæng, hoãi chaâng mang gò trong gioã. Hanxú

àaáp laâ chaâng coá taáo, cöng chuáa ùn vaâo seä khoãi. Ngûúâi nhoã beá liïìn àaáp:

- ÛÂ, cûá nhû thïë!

Nhûng úã cung àiïån ngûúâi ta nhêët àõnh khöng cho Hanxú vaâo vò

àaä coá hai tïn àïën xûng laâ mang taáo laåi thò möåt àûáa mang chên ïëch, Truyïån cöí Grim 317

coân möåt àûáa mang löng lúån. Nhûng Hanxú van xin maäi, noái laâ quaã

thêåt chaâng khöng mang àïën chên ïëch, maâ mang àïën taáo ngon nhêët nûúác. Chaâng ùn noái àûáng àùæn, lñnh caánh cöíng cho laâ chaâng khöng noái döëi, beân àïí cho chaâng vaâo. Maâ hoå laâm vêåy laâ àuáng, vò khi chaâng múã gioã trûúác mùåt vua thò taáo vaâng hiïån ra. Vua mûâng rúä, cho mang àïën cöng chuáa ngay vaâ àúåi ngûúâi àïën baáo tin kïët quaã ra sao. Chó

möåt laát sau, coá ngûúâi mang tin laåi. Nhûng kòa, ai kia kòa? chñnh laâ

cöng chuáa. Naâng vûâa ùn taáo thò khoãi bïånh liïìn, nhaãy úã giûúâng xuöëng. Khöng ai taã àûúåc hïët nöîi vui mûâng cuãa nhaâ vua. Nhûng giúâ vua laåi khöng muöën gaã cöng chuáa cho Hanxú. Vua baão chaâng trûúác hïët phaãi àoáng möåt chiïëc thuyïìn, ài trïn caån nhanh hún caã ài dûúái nûúác. Hanxú nhêån àiïìu kiïån êëy, vïì nhaâ kïí laåi sûå viïåc xaãy ra. Böë liïìn baão Unrich vaâo rûâng àoáng möåt chiïëc thuyïìn nhû

vêåy. Chaâng laâm viïåc rêët cêìn cuâ, vûâa laâm vûâa huyát saáo. Àïën giûäa trûa, trúâi àûáng boáng, coá möåt ngûúâi beá nhoã toác hoa rêm àïën hoãi chaâng laâm gò. Unrich àaáp:

- Töi laâm bay thúå nïì.

Ngûúâi beá nhoã toác hoa rêm baão:

- ÛÂ àûúåc, cûá nhû thïë!

Àïën töëi, Unrich tûúãng laâ mònh àaä àoáng xong chiïëc thuyïìn naâo ngúâ luác ngöìi vaâo chó toaân bay thúå nïì.

Höm sau Damuen vaâo rûâng. Nhûng sûå viïåc xaãy ra cuäng y nhû

àöëi vúái Unrich. Àïën ngaây thûá ba, chaâng Ngöëc Hanxú ài vaâo rûâng. Chaâng laâm thêåt chùm chó, caã khu rûâng vang tiïëng àêåp chan chaát, chaâng vûâa laâm vûâa haát vaâ huyát saáo vui veã. Àïën giûäa trûa, luác trúâi noáng bûác nhêët, ngûúâi nhoã beá laåi àïën hoãi chaâng laâm gò. Chaâng àaáp laâ

chaâng àang àoáng möåt chiïëc thuyïìn ài trïn caån nhanh hún caã ài dûúái nûúác, laâm xong seä cûúái cöng chuáa laâm vúå. Ngûúâi nhoã beá baão:

- ÛÂ, cûá nhû thïë!

Chiïìu töëi, khi mùåt trúâi lùån, chaâng Hanxú àaä laâm xong chiïëc thuyïìn, maái cheâo vaâ caác böå phêån khaác. Chaâng ngöìi vaâo thuyïìn cheâo àïën kinh thaânh. Chiïëc thuyïìn ài nhanh nhû gioá. Vua thêëy chiïëc thuyïìn tûâ àùçng xa, nhûng vêîn khöng muöën gaã

con gaái cho Hanxú. Vua laåi baão chaâng phaãi chùn möåt trùm con thoã

tûâ súám tinh mú àïën töëi mõt, nïëu coá möåt con tröën thò khöng àûúåc lêëy cöng chuáa. Chuá Hanxú vui loâng nhêån lúâi vaâ ngay höm sau, cuâng caã

Truyïån cöí Grim 318

àaân thoã vaâo baäi hoang. Chaâng chùm chuá canh khöng àïí con naâo tröën caã.

Möåt vaâi giúâ tröi qua, möåt con hêìu úã cung àiïån àïën baão chaâng Hanxú phaãi àûa ngay möåt con thoã vò coá khaách. Chaâng Hanxú nhêån ngay ra mûu kïë, chaâng tûâ chöëi khöng chõu àûa thoã, baão laâ vua coá

thïí àúåi àïën mai haäy múâi khaách moán thoã höì tiïu. Con hêìu khöng chõu thöi, quay ra khoác loác. Chaâng Hanxú liïìn baão laâ nïëu cöng chuáa thên chinh laåi, chaâng seä àûa cho möåt con thoã. Con hêìu vïì cung àiïån baáo, cöng chuáa thên chinh laåi.

Trong khi êëy ngûúâi beá nhoã laåi àïën gùåp Hanxú, hoãi chaâng àang laâm gò. Chaâng àaáp laâ chaâng àang phaãi chùn möåt trùm con thoã, khöng àïí con naâo tröën mêët, laâm àûúåc seä lêëy cöng chuáa vaâ laâm vua. Ngûúâi beá nhoã baão:

- Àûúåc! Àêy coá caái coâi, coá con naâo chaåy tröën, cûá thöíi coâi thò noá

löån laåi.

Khi cöng chuáa àïën, Hanxú àùåt möåt con thoã vaâo taåp dïì cuãa naâng.

Vua ngaåc nhiïn khi thêëy Hanxú àaä chùn nöíi möåt trùm con thoã, khöng con naâo tröën khoãi. Nhûng vua nhêët àõnh khöng chõu gaã con gaái cho Hanxú, bùæt chaâng phaãi mang àïën dêng vua möåt caái löng àuöi chim ûng thêìn àao.

Chuá Hanxú lïn àûúâng raão bûúác.

Àïën töëi, chaâng àïën möåt toâa lêu àaâi. Chaâng xin nguã laåi, vò thúâi êëy chûa coá quaán troå. Öng chuã lêu àaâi vui veã nhêån lúâi vaâ hoãi chaâng ài àêu. Chaâng Hanxú àaáp:

- Töi àïën chöî chim ûng thêìn.

- AÂ, àïën chöî chim ûng thêìn aâ! Ngûúâi ta kïí laåi laâ chim êëy biïët têët caã moåi viïåc. Töi mêët chiïëc chòa khoáa höåp tiïìn bùçng sùæt. Chaâng laâm ún hoãi höå cho töi chòa khoáa úã àêu nheá!

Chaâng Hanxú àaáp:

- Àûúåc, chùæc chùæn töi seä laâm.

Saáng höm sau, chaâng laåi lïn àûúâng ài túái möåt toâa lêu àaâi khaác, chaâng nguã laåi úã àêëy. Khi ngûúâi úã lêu àaâi biïët laâ chaâng àõnh ài àïën chöî chim ûng thêìn, hoå noái laâ coá cö con gaái bõ bïånh, chûäa àuã moåi caách maâ khöng khoãi, hoå nhúâ chaâng laâm ún hoãi höå chim ûng xem phaãi laâm Truyïån cöí Grim 319

gò àïí chûäa cö khoãi. Chuá Hanxú nhêån laâm viïåc êëy röìi laåi lïn àûúâng ài.

Chaâng ài túái möåt con söng, khöng coá àoâ ngang chó coá möåt ngûúâi to lúán chuyïín moåi ngûúâi qua. Ngûúâi êëy hoãi Hanxú ài àêu, chaâng àaáp:

- Àïën chöî chim ûng thêìn.

Hùæn dùån:

- Nïëu chaâng coá gùåp chim, nhúâ hoãi höå töi taåi sao töi cûá phaãi chuyïín têët caã moåi ngûúâi qua söng.

Chaâng Hanxú àaáp:

- Chaâ àûúåc thöi. Töi nhêët àõnh phaãi laâm.

Hùæn àùåt chaâng lïn vai àûa chaâng qua.

Chaâng Hanxú ài maäi àïën nhaâ chim ûng thêìn, nhûng noá ài vùæng, chó coá vúå úã nhaâ. Vúå chim hoãi chaâng muöën gò. Chaâng kïí laåi hïët àêìu àuöi: Chaâng muöën coá möåt chiïëc löng àuöi chim ûng thêìn; úã lêu àaâi noå, ngûúâi ta àaánh mêët chiïëc chòa khoáa höåp tiïìn múái, chaâng àõnh hoãi chim ûng thêìn chòa khoáa úã àêu, úã lêu àaâi khaác, coá cö gaái bõ

bïånh, chaâng muöën biïët caái gò chûäa cö khoãi àûúåc; gêìn àoá, coá con söng vaâ möåt ngûúâi phaãi àûa ngûúâi qua, chaâng cuäng muöën biïët taåi sao hùæn phaãi àûa moåi ngûúâi sang.

Vúå chim ûng thêìn baão:

- Naây, anh baån úi, khöng ai noái chuyïån vúái chim ûng thêìn àûúåc àêu. Noá ùn thõt têët caã moåi ngûúâi. Nhûng nïëu anh muöën thò anh cûá

chui vaâo nùçm dûúái giûúâng noá. Àïën àïm khi noá nguã say, anh coá thïí

vûún tay ra maâ giêåt lêëy chiïëc löng àuöi. Coân nhûäng àiïìu anh muöën biïët thò àïí töi seä hoãi cho.

Chaâng Hanxú àöìng yá, chui vaâo nùçm dûúái giûúâng. Àïën töëi, chim ûng thêìn vïì. Noá vaâo àïën buöìng thò baão vúå ngay:

- Mònh naây, ta ngûãi thêëy muâi thõt ngûúâi.

Vúå àaáp:

- Àuáng àêëy. Höm nay coá möåt ngûúâi àïën, nhûng noá ài röìi. Röìi vúå chim ûng thêìn khöng noái gò nûäa.

Giûäa àïm, chim ûng thêìn àang ngaáy o o thò chaâng Hanxú àûa tay ra giêåt möåt chiïëc löng àuöi. Chim ûng thêìn giêåt mònh baão: Truyïån cöí Grim 320

- Mònh naây, ta ngûãi thêëy muâi thõt ngûúâi. Maâ hònh nhû coá keã

giêåt löng àuöi ta.

Vúå chim ûng liïìn baão:

- Àuáng laâ mònh mï nguã röìi. Töi àaä baão mònh laâ höm nay coá möåt ngûúâi àïën, nhûng noá ài röìi. Thöi thò hùæn kïí àuã thûá. Naâo laâ möåt toâa lêu àaâi noå, ngûúâi ta àaánh mêët höåp tiïìn múái, khöng tòm thêëy nûäa. Chim ûng thêìn noái:

- Thêåt laâ àöì ngu. Chòa khoáa úã trong caái nhaâ kho àïí cuãi, dûúái möåt àöëng cuãi sau cûãa êëy.

- Hùæn laåi coân baão laâ úã lêu àaâi khaác, coá àûáa con gaái bõ bïånh, khöng biïët caách naâo chûäa àûúåc.

Chim ûng thêìn noái:

- Thêåt laâ ngu. Dûúái cêìu thang trong hêìm coá möåt con coác lêëy toác cuãa cö êëy laâm töí. Nïëu cö êëy lêëy laåi àûúåc toác thò khoãi bïånh.

- Röìi hùæn laåi baão laâ úã möåt núi coá con söng, vaâ möåt ngûúâi phaãi mang têët caã moåi ngûúâi qua.

Chim ûng thêìn noái:

- Chaâ, thùçng ngu! Hùæn chó viïåc àùåt möåt ngûúâi xuöëng giûäa doâng thò tûå khùæc khöng phaãi mang ai qua nûäa.

Saáng súám, chim ûng thêìn laåi ra ài. Chaâng Hanxú chui úã gêìm giûúâng ra, cêìm möåt chiïëc löng àeåp. Chaâng laåi nghe thêëy hïët caã moåi àiïìu chim noái vïì chiïëc chòa khoáa, cö con gaái vaâ ngûúâi àaân öng. Vúå

chim ûng thêìn kïí laåi têët caã cho chaâng nghe lêìn nûäa àïí chaâng khoãi quïn. Sau àoá, chaâng lïn àûúâng vïì nhaâ. Trûúác tiïn, chaâng àïën chöî

ngûúâi úã bïn söng. Hùæn hoãi ngay chaâng chim baão gò. Chaâng baão hùæn mang chaâng qua àaä röìi seä noái. Hùæn mang chaâng qua söng. Chaâng liïìn baão hùæn chó viïåc àùåt möåt ngûúâi xuöëng giûäa doâng, thò tûå khùæc khöng coân phaãi mang ai qua nûäa. Hùæn mûâng rúä lùæm, baão Hanxú

muöën mang chaâng qua söng röìi laåi mang vïì àïí toã loâng biïët ún. Chaâng tûâ chöëi, baão laâ khöng muöën phiïìn hùæn, chaâng àaä haâi loâng röìi. Röìi chaâng laåi ài.

Chaâng ài àïën lêu àaâi coá cö con gaái öëm. Chaâng coäng cö trïn vai, vò cö khöng ài àûúåc, vaâ mang cö xuöëng cêìu thang dûúái hêìm. Chaâng lêëy caái töí coác úã dûúái bêåc cuöëi àùåt vaâo tay cö; cö nhaãy tûâ trïn vai chaâng xuöëng, chaåy lïn thang trûúác chaâng vaâ khoãi hùèn. Böë meå cö

mûâng lùæm, cho chaâng Hanxú vaâng baåc, chaâng muöën gò cho nêëy. Truyïån cöí Grim 321

Àïën lêu àaâi sau, chaâng ài ngay vaâo nhaâ kho àïí cuãi, tòm thêëy dûúái àöëng cuãi sau cûãa àuáng ngay chiïëc chòa khoáa vaâng vaâ mang lïn cho chuáa lêu àaâi. Öng ta mûâng rúä vö cuâng, thûúãng cho Hanxú nhiïìu vaâng trong höåp, laåi cho thïm àuã thûá, nhû boâ sûäa, cûâu, dï. Chaâng Hanxú àïën chöî nhaâ vua vúái têët caã nhûäng thûá êëy naâo laâ

tiïìn, laâ vaâng, laâ baåc, naâo laâ boâ, laâ cûâu, laâ dï. Vua hoãi chaâng lêëy úã

àêu ra têët caã cuãa caãi êëy. Chaâng cho biïët laâ chim ûng thêìn baão ai muöën lêëy bao nhiïu cuäng cho. Vua nghô buång, mònh cuäng cêìn àïën, beân lïn àûúâng ài àïën chöî chim ûng thêìn. Nhûng khi vûâa àïën bïën söng, thò vua àuáng laâ ngûúâi àêìu tiïn àïën tûâ khi Hanxú ài qua. Ngûúâi êëy àùåt vua xuöëng giûäa doâng röìi ài mêët. Vua bõ chïët àuöëi. Chaâng Hanxú cûúái cöng chuáa vaâ lïn ngöi vua.

Qua cêu chuyïån vûâa àoåc ta thêëy: nhûäng ngûúâi thêåt thaâ, ngay thùèng vaâ töët buång thò luön luön àûúåc giuáp àúä, nhûäng ngûúâi xêëu xa, khöng biïët giûä lúâi hûáa thò cho duâ àoá laâ àûác vua thò cuäng bõ trûâng phaåt.

Truyïån cöí Grim 322

Baåch Tuyïët vaâ Höìng Hoa

Ngaây xûa coá möåt ngûúâi àaân baâ goáa söëng cö quaånh trong möåt tuáp lïìu gianh. Trûúác cûãa laâ möåt caái vûúân coá hai cêy hoa höìng, möåt cêy ra hoa àoã, möåt cêy ra hoa trùæng. Baâ coá hai cö con gaái, tröng àeåp nhû hai cêy höìng. Vò vêåy baâ àùåt tïn hai con laâ Baåch Tuyïët vaâ Höìng Hoa.

Hai cö beá rêët ngoan ngoaän, hay laâm, trêìn gian thûåc hiïëm coá. Baåch Tuyïët dõu daâng, thuây mõ hún Höìng Hoa. Höìng Hoa hay chaåy nhaãy ngoaâi àöìng, haái hoa, bùæt bûúám. Coân Baåch Tuyïët thò luön úã nhaâ

vúái meå, hoùåc giuáp viïåc nöåi trúå, hoùåc àoåc saách cho meå nghe. Hai chõ

em yïu nhau lùæm, ài àêu cuäng dùæt tay nhau. Khi Baåch Tuyïët noái:

- Chõ em chuáng ta khöng rúâi nhau...

Thò Höìng Hoa noái tiïëp:

- ...suöët àúâi.

Baâ meå laåi noái thïm:

- Hai chõ em coá gò cuäng phaãi chia nhau nheá.

Hai chõ em thûúâng vaâo rûâng haái quaã daåi. Thuá rûâng thên mêåt àïën hai chõ em, khöng àuång chaåm àïën hai em. Thoã ùn laá trong loâng baân tay hai em. Hoùéng gùåm coã bïn caånh hai em. Hûúu nhaãy nhoát gêìn hai em. Chim trïn caânh hoát vui tai hai em. Hai em khöng bao giúâ bõ naån. Khi naâo nhúä muöån khöng vïì àûúåc, thò hai em nùçm saát nhau trïn thaãm rïu, nguã laåi trong rûâng àïën saáng, meå biïët vêåy nïn cuäng chùèng lo ngaåi gò.

Baåch Tuyïët vaâ Höìng Hoa queát tûúác nhaâ cûãa saåch seä lùæm, nhòn vaâo thêåt thñch mùæt. Muâa heâ thò Höìng Hoa laâm cöng viïåc nöåi trúå, saáng naâo cuäng àùåt trûúác giûúâng meå möåt boá hoa trong àoá coá möåt böng hoa höìng trùæng vaâ möåt böng hoa höìng àoã haái úã hai cêy höìng cuãa nhaâ. Muâa àöng thò Baåch Tuyïët àöët lûãa vaâ moác nöìi lïn bïëp lûãa. Nöìi bùçng àöìng àaánh saáng nhoaáng nhû vaâng. Töëi àïën, khi tuyïët xuöëng, thò meå laåi baão:

Truyïån cöí Grim 323

- Baåch Tuyïët úi, con ra caâi then cûãa laåi.

Röìi ba meå con ngöìi bïn lûãa. Meå àeo kñnh, lêëy quyïín saách to ra àoåc. Hai con vûâa xe chó vûâa nghe. Möåt chuá cûâu con nùçm bïn; àùçng sau coá möåt con chim gaáy àêåu, àêìu ruác vaâo caánh. Möåt buöíi töëi, meå con àang quêy quêìn ïm aái nhû thïë, thò coá

tiïëng goä cûãa. Meå baão:

- Höìng Hoa, con chaåy mau ra múã cûãa, chùæc coá khaách böå haânh tòm chöî truá àïm àêëy.

Höìng Hoa ra múã cûãa, tûúãng laâ thêëy möåt ngûúâi ngheâo khöí. Nhûng khöng, möåt con gêëu thoâ àêìu to kïåch vaâ àen xò vaâo. Em heát lïn möåt tiïëng, luâi laåi. Àöìng thúâi cûâu con kïu be be, chim gaáy vöî

caánh vaâ Baåch Tuyïët tröën vaâo sau giûúâng meå.

Gêëu noái:

- Àûâng súå, töi khöng laâm gò àêu, töi reát coáng, chó muöën sûúãi nhúâ

möåt tñ thöi.

Baâ meå baão gêëu:

- Töåi nghiïåp, laåi gêìn lûãa maâ sûúãi, cêín thêån keáo chaáy löng nheá. Röìi baâ goåi con:

- Baåch Tuyïët, Höìng Hoa laåi àêy, gêëu khöng laâm gò caác con àêu, noá khöng coá yá xêëu àêu.

Hai em chaåy laåi, röìi dêìn dêìn cûâu con vaâ chim gaáy hïët súå cuäng àïën.

Gêëu noái:

- Caác em ruä tuyïët úã lûng xuöëng höå töi.

Hai em ài lêëy chöíi queát löng cho gêëu. Gêëu nùçm gêìn lûãa, kïu gûâ

gûâ ra veã khoaái lùæm. Chùèng mêëy chöëc hai em hïët súå, bùæt àêìu àuâa nghõch vúái ngûúâi khaách ngúâ nghïåch.

Hai em giêåt giêåt löng gêëu, àïí chên lïn lûng gêëu, lùn gêëu xuöëng àêët, hoùåc lêëy caânh cêy quêåt gêëu; hïî gêëu gûâ gûâ, hai em laåi cûúâi khanh khaách.

Gêëu cûá àïí hai em nghõch, nhûng khi hai em nghõch quaá thò gêëu baão:

- Baåch Tuyïët, Höìng Hoa àïí cho anh söëng vúái. Hai em àûâng àaánh chïët ngûúâi yïu cuãa hai em nheá.

Truyïån cöí Grim 324

Khi caã nhaâ ài nguã, baâ meå baão gêëu:

- Gêëu cûá nùçm bïn lûãa maâ sûúãi cho êëm keão úã ngoaâi laånh giaá. Trúâi vûâa taãng saáng thò hai em múã cûãa cho gêëu ra, gêëu àaåp tuyïët vaâo rûâng.

Tûâ àoá, töëi naâo àuáng giúâ êëy gêëu cuäng àïën nhaâ nùçm bïn bïëp lûãa vaâ àïí cho treã tha höì trïu mònh. Caã nhaâ thên vúái gêëu, chúâ cho con vêåt löng àen àïën röìi múái caâi then cûãa.

Muâa xuên trúã laåi, cêy coã xanh tûúi. Möåt höm gêëu baão Baåch Tuyïët:

- Bêy giúâ anh phaãi ài. Muâa heâ naây anh khöng thïí àïën àêy àûúåc, em aå.

Baåch Tuyïët hoãi:

- Anh ài àêu, anh gêëu thên yïu?

- Anh phaãi vaâo rûâng giûä cuãa keão nhûäng thùçng luân tai aác ùn tröåm mêët. Muâa àöng, khi àêët coá bùng phuã, thò boån luân phaãi chõu úã

dûúái àêët, khöng nhoi lïn àûúåc; nhûng nay mùåt trúâi sûúãi mïìm àêët, thò chuáng laåi nhoi lïn tòm caách ùn tröåm cuãa anh; caái gò àaä vaâo tay chuáng, chuáng cêët vaâo saâo huyïåt cuãa chuáng thò khoá loâng maâ lêëy laåi àûúåc.

Baåch Tuyïët buöìn rêìu vò phaãi tûâ giaä gêëu. Luác em múã then cûãa cho gêëu ra, gêëu vûúáng phaãi moác cûãa, húi trêìy da. Em nhòn thêëy hònh nhû coá vaâng saáng nhoaáng dûúái da gêëu nhûng em khöng chùæc lùæm. Gêëu raão bûúác röìi khuêët boáng sau rûâng.

Caách àêëy ñt lêu, meå sai hai con gaái vaâo rûâng kiïëm cuãi. Hai em tröng thêëy möåt caái cêy to ai àaä haå xuöëng vaâ coá vêåt gò nhaãy nhoát hïët chöî naây àïën chöî kia trong àaám coã gêìn göëc cêy. Hai em laåi gêìn, nhêån ra möåt thùçng luân, mùåt giaâ khoåm, böå rêu baåc daâi vûúáng vaâo keo cêy, nhaãy nhoát nhû möåt choá con bõ xñch, khöng sao thoaát àûúåc. Noá quùæc àöi mùæt àoã ngêìu nhòn hai em, theát rùçng:

- Sao chuáng bay cûá àûáng àûåc àêëy ra maâ nhòn, khöng àïën cûáu tao?

Höìng Hoa hoãi:

- Baác àaä laâm gò àïën nöîi thïë?

Thùçng luân àaáp:

Truyïån cöí Grim 325

- Àöì ngu, maâ laåi coân thoác maách, tao muöën böí cêy naây lêëy cuãi nhoã àun bïëp. Tao khöng duâng cuãi to, cuãi to laâm chaáy mêët moán ùn. Chuáng tao ùn nhoã nheã chûá àêu coá ngöën nhû àöì tham ùn tuåc uöëng chuáng maây. Tao àaä chïm nïm àûúåc röìi, nhûng khöng ngúâ nïm trún quaá, thònh lònh tuöåt ra mêët. Göî êåp laåi nhanh nhû chúáp, tao khöng kõp ruát choâm rêu baåc àeåp àeä ra, nïn tao bõ giam úã àêy. Thïë maâ

chuáng bay coân cûúâi, àöì nhaäi coân húi sûäa, àöì ngu ngöëc khöng biïët xêëu mùåt.

Hai em cöë hïët sûác giuáp thùçng luân nhûng khöng thïí gúä rêu noá ra àûúåc.

Höìng Hoa noái:

- Àïí töi ài goåi ngûúâi àïën.

Thùçng luân höåc lïn:

- Àöì àiïn! Ai cêìu? Coá hai chuáng maây àaä laâ quaá lùæm röìi. Chuáng bay khöng nghô ra caách gò khaác nûäa aâ?

Baåch Tuyïët noái:

- Baác àûâng söët ruöåt, töi seä coá caách cûáu baác. Röìi em lêëy keáo nhoã úã tuái ra, cùæt ngoån rêu thùçng luân. Àûúåc thoaát naån, noá ài lêëy möåt caái bõ àêìy vaâng úã àaám rïî cêy vaâ

caâu nhaâu:

- Àöì mêët daåy! Chuáng bay cùæt mêët möåt mêíu rêu àeåp cuãa öng. Quó sûá seä laâm töåi chuáng maây.

Röìi noá àeo bõ vaâng lïn vai, ài thùèng, khöng theâm nhòn hai em. Sau àoá ñt lêu, Baåch Tuyïët vaâ Höìng Hoa ài cêu caá ùn. Khi àïën gêìn búâ suöëi, hai em tröng thêëy caái gò nhû möåt con chêu chêëu to àang muöën nhaãy nhoát nhû muöën àêm xuöëng nûúác. Hai em chaåy laåi thò nhêån ra thùçng luân trûúác.

Höìng Hoa hoãi:

- Baác laâm sao àêy? Baác muöën nhaãy xuöëng suöëi aâ?

Thùçng luân gaâo lïn:

- Tao àêu coá ngu thïë. Maây múã mùæt ra maâ tröng, con caá khöën naån naây noá muöën löi tao xuöëng söng àêëy.

Nguyïn thùçng luân àang ngöìi cêu caá, böîng khöng may bõ gioá

cuöën rêu mùæc vaâo dêy cêu. Möåt con caá to cùæn cêu, thùçng luân yïëu sûác khöng löi nöíi con caá lïn, con caá khoãe hún keáo thùçng luân xuöëng. Noá

Truyïån cöí Grim 326

baám lêëy coã lêëy sêåy, nhûng khöng ùn thua. Luác noá sùæp bõ caá löi xuöëng thò hai em àïën kõp, giûä àûúåc noá laåi. Hai em gúä cho rêu noá, nhûng khöng ùn thua, vò rêu cuöën chùåt vaâo dêy cêu. Chó coân caách laâ

lêëy keáo cùæt möåt àoaån rêu nûäa. Thùçng luân thêëy thïë kïu om lïn:

- Àöì ranh con! Chuáng bay laâm nhú nhuöëc mùåt ngûúâi ta thïë aâ! ÚÃ

àùçng kia, chuáng bay àaä cùæt rêu tao, bêy giúâ chuáng bay laåi cùæt àoaån rêu àeåp nhêët cuãa tao, laâm tao khöng daám àïí anh em tröng thêëy mùåt nûäa. Tao cêìu cho chuáng bay phaãi chaåy cho àïën moân goát giêìy. Röìi noá ài lêëy tuái ngoåc trai àïí trong àaám sêåy vaâ khöng noái thïm nûãa lúâi, lêín sau möåt hoân àaá.

Caách àoá ñt lêu, meå sai hai con gaái ra tónh mua kim chó vaâ bùng. Con àûúâng qua möåt baäi hoang raãi raác coá nhûäng taãng àaá to. Hai cö

beá thêëy möåt con chim to liïång trïn àêìu mònh höìi lêu, röìi xaâ xuöëng bïn möåt taãng àaá. Tûác thò coá tiïëng kïu oe oáe thaãm thiïët. Hai cö chaåy àïën thò súå quaá vò thêëy con phûúång hoaâng àaä quùåp chùåt lêëy thùçng luân maâ hai cö àaä nhùén mùåt. Chim àõnh tha noá ài. Hai cö beá nñu chùåt lêëy thùçng luân, co keáo maäi laâm cho con chim phaãi buöng möìi ra. Nhûng khi hïët súå thò thùçng luân laåi nheâ möìm ra mùæng hai em:

- Àöì chuáng bay vuång quaá, khöng biïët nheå tay hún möåt chuát. Keáo maånh quaá laâm cho chiïëc aáo moãng cuãa ngûúâi ta raách tan taânh nhû thïë naây aâ.

Röìi noá cùæp tuái ngoåc cuãa noá, len loãi qua àaá vaâo hang. Hai em àaä

quen vúái thoái baåc beäo cuãa noá röìi nïn khöng àïí yá, lïn àûúâng ra tónh mua baán.

Luác trúã vïì, hai em laåi qua baäi hoang, thò bùæt gùåp thùçng luân àang àöí nhûäng viïn ngoåc ra möåt chöî àêët saåch, vò noá khöng ngúâ coá

ngûúâi ài qua àoá muöån thïë. Dûúái aánh nùæng chiïìu höm, ngoåc loáng laánh muön sùæc. Hai em àûáng laåi xem.

Thùçng luân mùæng:

- Chuáng bay àûáng àûåc ra àêëy laâm gò?

Mùåt noá vöën bïình bïåch nay àoã lïn vò tûác giêån. Noá toan chûãi ruãa nûäa thò böîng coá tiïëng gêìm gûâ kinh höìn, röìi möåt con gêëu àen úã rûâng ài ra. Thùçng luân hoaãng höìn chöìm dêåy, àõnh tröën vïì hang, nhûng khöng kõp vò gêëu àaä túái ngay bïn. Noá súå quaá van laåy gêëu:

Truyïån cöí Grim 327

- Laåy ngaâi, xin ngaâi tha cho con, con seä biïëu têët caã chêu baáu cuãa con laâ nhûäng viïn ngoåc àeåp kia. Xin ngaâi àïí cho con söëng, ngaâi ùn thõt keã nhoã beá gêìy goâ nhû con thêåt chùèng boä dñnh möìm. Ngaâi xúi thõt hai con ranh kia thò hún: thõt chuáng mïìm nhû thõt cun cuát vêåy. Nhûng gêëu khöng biïët nghe, taát cho thùçng quaái gian aác möåt caái chïët tûúi.

Hai cö beá chaåy tröën, nhûng gêëu baão:

- Baåch Tuyïët, Höng Hoa úi, àûâng súå, chúâ anh ài cuâng vúái. Hai em nhêån ra tiïëng gêëu beân àûáng laåi. Khi gêëu àïën gêìn hai em thò böå löng gêëu böîng rúi xuöëng, gêëu biïën thaânh möåt chaâng thanh niïn àeåp trai mùåc aáo toaân vaâng. Chaâng noái:

- Anh laâ hoaâng tûã. Thùçng luân kia àaä lêëy cuãa caãi cuãa anh, röìi phuâ pheáp cho anh hoáa ra gêëu, phaãi lang thang trong rûâng cho àïën khi noá chïët múái àûúåc giaãi thoaát. Thïë laâ aác giaã aác baáo. Baåch Tuyïët lêëy Hoaâng tûã vaâ Höìng Hoa lêëy em hoaâng tûã. Röìi böën ngûúâi chia nhau cuãa caãi thu thêåp àûúåc úã trong hang thùçng luân. Baâ meå giaâ söëng lêu, yïn vui gêìn con caái. Baâ àem hai cêy höìng, tröìng trûúác cûãa söí. Nùm naâo, hai cêy cuäng ra hoa trùæng, hoa àoã rêët àeåp.

Caác em àaä bao giúâ nhòn thêëy con Gêëu chûa? Qua cêu chuyïån caác em thêëy Gêëu cuäng thöng minh vaâ àaáng yïu àêëy chûá! Baåch Tuyïët vaâ Höìng Hoa xinh àeåp vaâ nïët na rêët xûáng àaáng àûúåc hûúãng haånh phuác.

Truyïån cöí Grim 328

Àöi giaây uãng da trêu

Möåt ngûúâi lñnh àaä chùèng súå gò thò cuäng chùèng bêån têm àïën viïåc gò caã. Xûa coá möåt ngûúâi lñnh nhû vêåy bõ thaãi höìi. Baác ta khöng hoåc àûúåc nghïì gò nïn khöng kiïëm tiïìn àûúåc, àaânh ài lang thang ùn xin thiïn haå. Trïn vai baác khoaác chiïëc aáo ài mûa, chên baác ài àöi giêìy uãng kyå maä bùçng da trêu, têët caã cuãa caãi chó coân laåi coá thïë. Möåt höm, baác cûá ài thùèng caánh àöìng, ài miïët chùèng àïí yá gò àïën àûúâng àêët, ài maäi àïën möåt khu rûâng. Baác khöng biïët mònh úã àêu, chó thêëy coá möåt ngûúâi àang ngöìi trïn möåt göëc cêy àaä àùén. Ngûúâi êëy ùn mùåc sang troång, mùåc böå àöì ài sùn maâu xanh. Baác chòa tay ra bùæt, ngöìi xuöëng coã bïn ngûúâi êëy vaâ duöîi chên ra. Baác baão ngûúâi ài sùn:

- Töi thêëy àöi giêìy uãng cuãa öng quaã laâ àeåp, àaánh boáng nhoaáng. Nhûng öng phaãi ài àêy ài àoá nhiïìu nhû töi thò chùèng àûúåc mêëy cuãa naã. Öng cûá xem uãng cuãa töi bùçng da trêu, doâng daä lêu röìi maâ chöî

naâo cuäng ài qua àûúåc àêëy.

Möåt luác sau, baác lñnh àûáng dêåy baão:

- Töi khöng úã lêu hún àûúåc nûäa, caái àoái noá thuác töi ài. Naây öng anh coá àöi giêìy uãng boáng úi, àûúâng naây ài àêu êëy nhó?

Ngûúâi ài sùn àaáp:

- Chñnh töi cuäng khöng biïët baác aå. Töi laåc trong rûâng. Baác lñnh noái:

- Thò ra anh cuäng nhû töi. Nhûäng ngûúâi cuâng caãnh ngöå thûúâng hay kïët baån vúái nhau. Thöi ta úã saát caánh vúái nhau, cuâng nhau ài maäi cho àïën àïm.

Baác lñnh laåi noái:

- Ta khöng ra khoãi rûâng àûúåc, nhûng töi thêëy úã àùçng xa coá aánh àeân le loái, coá thïí tòm caái gò ùn àûúåc àêëy.

Hoå tòm ra möåt chiïëc nhaâ bùçng àaá. Goä cûãa thò coá möåt baâ giaâ ra múã.

Truyïån cöí Grim 329

Baác lñnh baão:

- Chuáng töi tòm chöî nguã àïm, muöën kiïëm chuát gò ùn cho àúä àoái, vò buång àaä leáp keåp nhû chiïëc bõ naát.

Baâ giaâ àaáp:

- Caác baác khöng úã àêy àûúåc àêu. Àêy laâ nhaâ boån cûúáp, khön höìn thò caác baác cao chaåy xa bay trûúác khi chuáng vïì, keão chuáng maâ

thêëy thò ài àúâi.

Baác lñnh àaáp:

- Thò cuäng àïën thïë maâ thöi. Àaä hai höm nay, chûa àûúåc miïëng naâo, bõ giïët úã àêy hay chïët àoái trong rûâng thò cuäng nhû nhau. Thöi töi cûá vaâo.

Ngûúâi ài sùn khöng muöën theo vaâo nhûng baác lñnh cûá cêìm tay keáo vaâo.

- Anh baån nöëi khöë úi. Cûá vaâo àêy, chùæc àêu àaä toi maång ngay. Baâ giaâ thûúng haåi dùån hoå:

- Caác baác haäy chui vaâo sau loâ. Nïëu boån chuáng ùn coân gò thûâa, thò khi chuáng nguã, ta seä tuöìn vaâo cho.

Hoå vûâa chui vaâo ngöìi möåt xoá, thò coá mûúâi hai tïn cûúáp êìm êìm bûúác vaâo. chuáng ngöìi vaâo baân coá thûác ùn àaä doån sùén vaâ haåch ùn möåt caách bó öíi. Baâ giaâ bûng möåt miïëng thõt quay kïëch xuâ vaâo, boån cûúáp ùn rêët ngon laânh.

Muâi moán ùn thúm rûác muäi, baác lñnh baão ngûúâi ài sùn:

- Töi khöng nhõn àûúåc nûäa àêu, töi ra ngöìi bïn cuâng ùn àêy. Ngûúâi ài sùn giûä tay baác lñnh laåi:

- Baác laâm thïë laâ chïët caã nuát àêëy.

Nhûng ngûúâi lñnh bùæt àêìu ho lúán tiïëng. Boån cûúáp nghe thêëy quùèng caã dao vaâ àôa ài, nhaãy xöí àïën tòm thêëy hai ngûúâi úã sau loâ: Chuáng kïu lïn:

- Ha ha! Ra hai ngaâi ngöìi úã trong xoá naây. Caác ngaâi àõnh kiïëm chaác gò úã àêy? Caác ngaâi àûúåc cûã àïën àêy do thaám phaãi khöng? Àûúåc, àúåi àêëy, àïí boån túá cho caác ngaâi hoåc bay úã möåt caânh cêy khö nheá. Baác lñnh noái:

- ÊËy, lõch sûå möåt tñ naâo. Túá àoái lùæm, cho túá ùn àaä, röìi sau caác cêåu muöën laâm gò túá thò laâm.

Truyïån cöí Grim 330

Boån cûúáp ngaåc nhiïn. Tïn àêìu soã baão:

- ÖÌ, tao thêëy maây khöng súå. Àûúåc lùæm. Cho maây ùn, nhûng sau thò maây phaãi chïët àêëy!

Baác lñnh noái:

- Röìi àêu seä coá àoá!

Röìi baác ngöìi vaâo baân, àûa tay cùæt thõt quay möåt caách gan daå. Baác goåi ngûúâi ài sùn:

- Naâo öng anh giêìy uãng boáng, laåi àêy cheán ài keão röìi seä àoái nhû

töi. ÚÃ nhaâ khöng coá àûúåc moán thõt quay ngon nhû úã àêy àêu. Nhûng ngûúâi ài sùn khöng chõu ùn.

Boån cûúáp ngaåc nhiïn nhòn ngûúâi lñnh baão:

- Tïn naây thêåt laâ khöng biïët laâm khaách tñ naâo. Sau àoá baác noái:

- Ùn thò quaã laâ ngon àêëy, giúâ lêëy cho túá caái gò uöëng cho ngon. Tïn àêìu soã, àûúng luác cao hûáng, cuäng àöìng yá, goåi baâ giaâ:

- Muå xuöëng cêìm lêëy lïn àêy möåt chai rûúåu vaâo loaåi ngon nhêët. Baác lñnh múã nuát chai àaánh böëp, röìi mang chai laåi baão ngûúâi ài sùn:

- Naây öng anh úi chuá yá nheá, röìi öng anh seä coân kinh ngaåc nûäa. Giúâ àêy töi xin nêng cöëc, chuác sûác khoãe têët caã moåi ngûúâi. Noái röìi, baác vung chai trïn àêìu boån cûúáp maâ heát:

- Chuáng bay seä söëng hïët, nhûng möìm haá höëc ra, tay phaãi giú

lïn khöng.

Röìi baác tu möåt húi ra troâ.

Baác noái chûa dûát lúâi thò caã boån cûúáp ngöìi àúâ ra nhû tûúång àaá, möìm haá höëc, tay phaãi giú lïn khöng. Ngûúâi ài sùn baão baác lñnh:

- Roä röìi, àuáng laâ anh coân nhiïìu thuêåt laå. nhûng thöi ta vïì nhaâ

ài.

- ÊËy êëy. Öng baån nöëi khöë cuãa töi úi, laâm gò maâ ài súám quaá thïë. Ta àaä àaánh baåi àûúåc keã thuâ röìi thò cuäng phaãi vú veát möåt chuyïën àaä

chûá. Baån chuáng ngöìi àûåc ra kia, möìm haá höëc vò kinh ngaåc. Nhûng chuáng khöng daám nhuác nhñch cho àïën khi töi cho pheáp. Ta laåi àêy àaánh cheán ài.

Truyïån cöí Grim 331

Baâ giaâ laåi phaãi ài lêëy möåt chai rûúåu loaåi ngon nhêët nûäa. Baác lñnh àaánh cheán àuã no àïën ba ngaây röìi múái chõu àûáng dêåy. Maäi àïën luác trúâi saáng, baác múái noái:

- Giúâ àaä àïën luác ta nhöí traåi. Baâ giaâ phaãi chó àûúâng gêìn nhêët ra tónh àïí ta ài cho choáng.

Khi hai ngûúâi ra àïën tónh, baác lñnh ài gùåp baån àöìng àöåi cuä baão:

- Töi tòm thêëy trong rûâng möåt öí toaân àöì chïët treo. Ta haäy àïën queát saåch noá ài!

Baác lñnh ài àêìu, dêîn hoå vaâ baão ngûúâi ài sùn:

- Anh phaãi trúã laåi xem khi boån mònh toám cùèng chuáng röìi, chuáng seä àuá àúãn nhû thïë naâo.

Baác böë trñ cho caã boån àûáng quanh luä cûúáp röìi baác cêìm chai rûúåu uöëng möåt húi, vung chai trïn àêìu chuáng, kïu:

- Têët caã chuáng bay phaãi söëng!

Ngay luác àoá, chuáng laåi cûã àöång, nhûng chuáng bõ quêåt xuöëng, chên tay bõ troái laåi. Röìi baác lñnh baão neám chuáng nhû neám bõ lïn möåt chiïëc xe.

- Haäy chúã chuáng àïën nhaâ tuâ ngay ài.

Ngûúâi ài sùn goåi riïng möåt ngûúâi trong boån ra vaâ giao laâm möåt viïåc. Baác lñnh baão:

- Naây öng anh giêìy uãng boáng, chuáng ta may mùæn àaä toám goån àûúåc boån cûúáp vaâ ùn uöëng thoãa thuï. Giúâ ta laåi cûá bònh tônh maâ

àoáng caái vai troâ lñnh bõ tuåt hêåu, leäo àeäo theo sau. Gêìn àïën tónh, baác thêëy cöíng thaânh ngûúâi xuám àöng chen chuác nhau, tiïëng reo vui mûâng, ngûúâi ta vung vêíy caânh laá xanh. Baác laåi thêëy caã àöåi quên cêån vïå tiïën àïën. Baác ngaåc nhiïn lùæm, hoãi ngûúâi ài sùn:

- Thïë laâ nghôa lyá gò?

Ngûúâi kia àaáp:

- Thïë anh khöng biïët laâ vua ài xa nûúác àaä lêu, ngaây höm nay trúã vïì, nïn thiïn haå ài àoán aâ?

Baác lñnh hoãi:

- Thïë vua àêu maâ töi khöng thêëy:

Ngûúâi ài sùn àaáp:

Truyïån cöí Grim 332

- Vua àêy. Ta laâ vua ta àaä cho baáo tin trûúác laâ ta vïì. Ngûúâi êëy heá múã aáo ài sùn ra, àïí löå aáo baâo nhaâ vua. Baác lñnh súå

haäi quyâ xuöëng xin tha töåi vò trûúác àêy baác khöng biïët laâ vua nïn àaä

àöëi xûã nhû keã ngang haâng vaâ xûng hö nhû vêåy.

Nhûng vua chòa tay ra bùæt tay baác baão:

- Ngûúi laâ möåt ngûúâi lñnh can trûúâng àaä cûáu söëng ta. Ngûúi seä

khöng phaãi chõu cú cûåc nûäa, ta nhêët àõnh chùm soác ngûúi, khi naâo ngûúi theâm ùn möåt bûäa thõt quay nhû úã nhaâ boån cûúáp thò cûá viïåc àïën bïëp hoaâng gia. Coân khi naâo ngûúâi muöën nêng cöëc chuác ai, thò

phaãi àúåi ta cho pheáp àaä.

Caác em àûúåc nghe möåt cêu chuyïån vïì cuöåc àúâi. Nhûäng ngûúâi hiïìn hêåu, töët buång seä coá haånh phuác, coân nhûäng keã coá têm àõa xêëu xa seä bõ trûâng phaåt.

Truyïån cöí Grim 333

Chim sún ca

Xûa coá möåt ngûúâi trûúác khi ài xa tûâ biïåt ba con gaái, hoãi caác con muöën lêëy quaâ gò. Cö caã muöën lêëy ngoåc, cö thûá hai xin kim cûúng, cö

uát noái:

- Thûa böë, con chó thñch àûúåc möåt con chim sún ca vûâa nhaãy nhoát vûâa hoát veáo von.

Böë baão:

- Àûúåc, nïëu coá thò böë seä mang vïì cho con.

Röìi böë hön ba con ra ài.

Àïën ngaây vïì, öng böë mua àûúåc àuã ngoåc vaâ kim cûúng cho hai con lúán. Coân chim sún ca nhaãy nhoát vaâ hoát veáo von, thò öng tòm khùæp núi maâ chùèng thêëy. Öng lêëy laâm buöìn lùæm vò cö uát laâ con cûng cuãa öng. Öng ài qua möåt khu rûâng trong àoá coá möåt toâa lêu àaâi löång lêîy. Bïn lêu àaâi coá möåt caái cêy. Tñt trïn ngoån cêy, öng thêëy möåt con chim sún ca vûâa nhaãy vûâa hoát veáo von.

Öng mûâng quaá kïu lïn:

- Chaâ! Chuá maây hiïån ra thêåt àuáng luác.

Öng beân goåi àêìy túá baão treâo cêy bùæt chim. Nhûng khi öng vûâa bûúác laåi gêìn böîng coá möåt con sû tûã nhaãy chöìm lïn, quêîy ngûúâi gêìm, laâm chuyïín àöång caã caânh laá.

Sû tûã heát lïn:

- Ta seä ùn thõt àûáa naâo lêëy tröåm con chim sún ca nhaãy nhoát hoát veáo von cuãa ta.

Ngûúâi böë thûa:

- Bêím öng, töi khöng biïët laâ chim cuãa öng. Öng cho töi chuöåc töåi bùçng vaâng khöëi. Xin öng tha chïët cho töi.

Sû tûã noái:

Truyïån cöí Grim 334

- Ngûúâi muöën söëng phaãi hûáa vïì nhaâ gùåp caái gò trûúác tiïn phaãi laâm cho ta caái àoá laâm cuãa riïng. Nïëu ngûúi chõu thò ta tha chïët maâ

laåi tùång thïm con chim cho cö con gaái cûng cuãa ngûúi nûäa. Ngûúâi böë tûâ chöëi àaáp:

- Nhúä ra khi töi vïì nhaâ gùåp ngay con gaái uát töi thò biïët laâm thïë

naâo? Chaáu yïu töi lùæm, bao giúâ cuäng chaåy ra àoán töi. Nhûng ngûúâi àêìy túá súå baão:

- Thûa öng, coá thïí öng gùåp àuáng cö uát, nhûng biïët àêu laåi chùèng gùåp con meâo, con choá gò àoá.

Ngûúâi böë nghe xuöi tai, cêìm lêëy con chim sún ca nhaãy nhoát, hoát veáo von, vaâ hûáa vïì nhaâ gùåp gò trûúác tiïn seä cho sû tûã. Öng ta vïì túái nhaâ thò gùåp ngay àuáng con gaái uát cûng nhêët. Cö ta chaåy laåi hön böë, vuöët ve böë. Cö thêëy böë mang vïì möåt con chim sún ca nhaãy nhoát, hoát veáo von, thò mûâng mûâng rúä.

Böë thò chùèng vui mûâng chuát naâo, khoác loác baão con:

- Con yïu cuãa böë úi, böë mua cho con con chim nhoã naây bùçng giaá

rêët àùæt. Böë àaä phaãi hûáa àem con cho möåt con sû tûã. Noá maâ àûúåc con laâ noá xeá xaác con ra ùn thõt mêët.

Röìi öng kïí laåi àêìu àuöi cêu chuyïån, baão con chúá coá ài, thöi thò

cuäng àaânh liïìu, muöën ra sao thò ra. Cö gaái an uãi öng vaâ noái:

- Böë yïu cuãa con úi, böë àaä hûáa thò phaãi laâm. Böë àïí con ài àïën chöî êëy laâm cho sû tûã nguöi giêån. Sau àoá con seä trúã vïì, khöng can gò

àêu.

Súám höm sau, cö hoãi àûúâng, tûâ biïåt böë, ung dung ài vaâo rûâng. Thêåt ra con sû tûã laâ möåt öng hoaâng bõ phuâ pheáp, ban ngaây thò

baãn thên vaâ keã hêìu ngûúâi haå àïìu laâ sû tûã caã, àïën àïm laåi hiïån nguyïn hònh ngûúâi. Cö gaái àûúåc tiïëp àoán rêët niïìm núã vaâ àûa vaâo cung àiïån. Àïm àïën, sû tûã hiïån thaânh möåt ngûúâi rêët àeåp. Lïî cûúái töí

chûác linh àònh. Hai vúå chöìng söëng vúái nhau rêët vui veã, ngaây nguã

àïm thûác.

Möåt höm, chaâng baão:

- Mai úã nhaâ em coá lïî cûúái àêëy. Chõ caã lêëy chöìng. Nïëu em thñch ài thò àïí baão bêìy sû tûã àûa ài.

Naâng thûa vêng vò cuäng muöën vïì thùm böë luön thïí. Bêìy sû tûã

ài theo naâng.

Truyïån cöí Grim 335

ÚÃ nhaâ thêëy naâng vïì thò mûâng quaá vò ai cuäng tûúãng laâ naâng àaä

bõ sû tûã xeá xaác ùn thõt tûâ lêu röìi. Naâng kïí chuyïån àaä lêëy àûúåc chöìng àeåp ra sao, moåi viïåc àïìu töët laânh. Naâng úã laåi nhaâ suöët thúâi gian cûúái röìi laåi vïì rûâng.

Àïën luác chõ hai ài lêëy chöìng, naâng laåi àûúåc múâi vïì dûå lïî cûúái baão sû tûã:

- Lêìn naây em khöng muöën ài möåt mònh. Chaâng phaãi ài cuâng em.

Sû tûã àaáp laâ nhû thïë rêët nguy vò nïëu bõ aánh saáng cuãa àeân, lûãa, chiïëu phaãi thò chaâng seä biïën ngay ra chim böì cêu, bay suöët baãy nùm trúâi roâng raä.

Naâng baão:

- Khöng sao chaâng aå. Chaâng cûá ài vúái em. Em nhêët quyïët giûä

cho chaâng, traánh cho chaâng khoãi bõ bêët kyâ aánh saáng gò chiïëu phaãi. Hai vúå chöìng cuâng ra ài, mang theo caã con nhoã. Túái núi, naâng cho laâm caái buöìng tûúâng thêåt daây, aánh saáng khöng loåt vaâo àûúåc. Chaâng phaãi ngöìi trong àoá, trong khi àeân nïën àaám cûúái thùæp lïn úã

ngoaâi. Nhûng cûãa laâm bùçng göî tûúi bõ nûát möåt keä nhoã, khöng ai biïët. Àaám cûúái rêët linh àònh, úã nhaâ thúâ vïì coá nhiïìu àeân àuöëc. Khi ài qua phoâng, coá möåt tia saáng nhoã nhû súåi toác loåt vaâo chiïëu phaãi ngûúâi hoaâng tûã. Hoaâng tûã biïën hònh liïìn. Vúå vaâo tòm chaâng chùèng thêëy, chó thêëy möåt con chim böì cêu trùæng. Chim böì cêu baão naâng:

- Trong baãy nùm roâng raä, anh seä phaãi bay ài khùæp böën phûúng trúâi. Cûá baãy bûúác anh seä nhaã xuöëng möåt gioåt maáu àaâo vaâ àïí rúi xuöëng möåt chiïëc löng trùæng àïí àaánh giêëu àûúâng ài. Em cûá theo vïët anh ài thò seä giaãi thoaát àûúåc cho anh.

Noái röìi böì cêu bay ra cûãa. Naâng ài theo vïët chim. Cûá baãy bûúác laåi coá möåt gioåt maáu àaâo vaâ möåt chiïëc löng trùæng rúi xuöëng chó

àûúâng. Naâng ài maäi khùæp chên trúâi goác bïí khöng ngoaái cöí nhòn quanh, khöng nghó ngúi. Baãy nùm daâi àùçng àùéng sùæp qua, naâng lêëy laâm mûâng laâ sùæp àûúåc giaãi thoaát nhûng thêåt ra thò coân lêu. Röìi böîng naâng khöng thêëy löng vaâ maáu àaâo rúi xuöëng nûäa. Naâng ngêíng lïn nhòn thêëy chim böì cêu àaä biïën mêët. Naâng nghô buång thiïn haå

chùæc khöng ai cûáu giuáp àûúåc mònh, liïìn lïn mùåt trúâi hoãi:

- Mùåt trúâi úi, aánh mùåt trúâi loåt vaâo caác khe ngaách, vûúåt moåi àónh cao, mùåt trúâi coá nhòn thêëy con böì cêu trùæng naâo bay qua khöng?

Truyïån cöí Grim 336

Mùåt trúâi àaáp:

- Khöng, naâng aå. Ta chùèng thêëy chim böì cêu naâo. Nhûng àïí ta cho naâng möåt caái höåp nhoã, khi naâo cêìn lùæm haäy múã ra. Naâng caãm taå mùåt trúâi röìi laåi ài cho àïën töëi. Trùng lïn, naâng hoãi:

- Trùng úi trùng toã suöët àïm, trùng ài qua khùæp àöìng ruöång nuái rûâng, trùng coá thêëy con chim böì cêu trùæng naâo bay qua khöng?

Trùng àaáp:

- Khöng, naâng aå. Ta chùèng thêëy chim böì cêu naâo. Nhûng thöi àïí ta biïëu naâng möåt quaã trûáng, khi naâo cuâng lùæm haäy múã ra. Naâng caãm ún trùng, laåi ài àïën luác gioá àïm thöíi. Naâng hoãi gioá:

- Gioá úi, gioá thöíi khùæp ngoån cêy caânh laá, gioá coá thêëy con chim böì

cêu trùæng naâo bay qua khöng?

Gioá àïm àaáp:

- Khöng, ta chùèng thêëy con chim böì cêu naâo. Nhûng àïí ta hoãi ba ngoån gioá khaác, may ra chuáng coá thêëy chùng. Gioá àöng vaâ gioá têy khöng thêëy gò. Gioá nam baão:

- Ta coá nhòn thêëy chim böì cêu trùæng bay vïì Höìng haãi. Noá laåi biïën thaânh sû tûã vò haån baãy nùm àaä hïët. Sû tûã hiïån àûúng àaánh nhau vúái möåt con röìng, röìng àoá laâ möåt naâng cöng chuáa bõ phuâ pheáp. Gioá àïm beân baão naâng:

- Ta khuyïn naâng nïn ài túái Höìng haãi. ÚÃ búâ bïn phaãi coá nhiïìu göëc sêåy to. Naâng àïëm àïën cêy thûá mûúâi möåt thò àem vïì àïí àaánh röìng. Nhû vêåy thò sû tûã coá thïí thùæng àûúåc röìng, caã hai laåi hiïån nguyïn hònh thaânh ngûúâi. Sau àoá naâng haäy quay nhòn laåi, seä thêëy chim ûng ngöìi bïn búâ Höìng haãi, naâng haäy cuâng ngûúâi yïu cûúäi lïn lûng noá. Chim seä mang hai vúå chöìng naâng vûúåt bïí vïì nhaâ. Ta cho naâng möåt haåt deã. Chim bay àïën giûäa bïí thò naâng neám haåt xuöëng, haåt seä naãy mêìm. Möåt cêy deã lúán moåc tûâ dûúái nûúác lïn laâm chöî cho chim àêåu àïí nghó. Nïëu chim khöng àûúåc nghó ngúi thò noá khöng àuã

sûác mang hai ngûúâi ài àêu. Nïëu naâng quïn vûát haåt gieã thò noá quùèng hai ngûúâi xuöëng bïí.

Naâng laåi ài vaâ thêëy moåi viïåc xaãy ra àuáng nhû lúâi gioá àïm noái. Naâng àïëm göëc sêåy úã búâ bïí, chùåt lêëy cêy thûá mûúâi möåt àïí àaánh röìng. Sû tûã quaã laâ thùæng röìng. Lêåp tûác caã sû tûã vaâ röìng àïìu laåi hiïån nguyïn hònh ngûúâi.

Truyïån cöí Grim 337

Nhûng cöng chuáa vûâa múái àûúåc giaãi khoãi phuâ pheáp, biïën tûâ

röìng thaânh ngûúâi liïìn nùæm tay Hoaâng tûã keáo lïn cûúäi chim ûng cuâng ài mêët.

Töåi nghiïåp cö gaái tha phûúng laåi bõ boã rúi. Naâng ngöìi khoác. Maäi sau naâng múái lêëy laåi can àaãm vaâ nghô buång:

- Gioá àûa àïën àêu, ta ài àïën àêëy, gaâ coân gaáy ta coân ài, ài cho àïën luác tòm thêëy chaâng.

Röìi naâng ài maäi, ài maäi àïën toâa lêu àaâi laâ núi Hoaâng tûã vaâ cöng chuáa úã. Túái núi naâng nghe noái laâ sùæp töí chûác lïî cûúái hai ngûúâi. Naâng liïìn múã höåp cuãa mùåt trúâi cho: trong höåp coá möåt caái aáo saáng nhû mùåt trúâi. Naâng lêëy aáo ra mùåc röìi ài vaâo lêu àaâi. Têët caã moåi ngûúâi kïí caã

cö dêu àïìu tröë mùæt ra nhòn. Cö dêu thñch chiïëc aáo quaá, mong sao lêëy àûúåc laâm aáo cûúái. Cö dêu hoãi naâng coá baán aáo khöng. Naâng traã lúâi:

- Töi khöng baân aáo lêëy tiïìn baåc, chó àöíi lêëy xûúng thõt thöi. Cö dêu hoãi yá naâng àõnh noái gò. Naâng àaáp:

- Töi xin nguã möåt àïm trong phoâng chuá rïí.

Cö dêu khöng muöën thïë, nhûng laåi thñch chiïëc aáo. Cö cuäng thuêån, nhûng bùæt ngûúâi hêìu cêín thêån cho Hoaâng tûã uöëng thuöëc nguã.

Àïm àïën, chaâng àaä nguã, ngûúâi ta dêîn naâng vaâo phoâng. Naâng ngöìi bïn giûúâng baão:

- Em theo chaâng àaä baãy nùm troân, em àaä ài tòm mùåt trúâi, mùåt trùng vaâ böën ngoån gioá àïí hoãi tin chaâng, em àaä giuáp chaâng thùæng àûúåc con röìng, chaâng núä loâng naâo laåi quïn em?

Hoaâng tûã nguã say, chó caãm thêëy nhû coá tiïëng gioá rò raâo bïn ngoaâi trong àaám laá thöng.

Àïën saáng, ngûúâi ta dêîn naâng ra khoãi phoâng. Thïë laâ naâng mêët khöng chiïëc aáo vaâng. Mêët cöng vö ñch, naâng ra caánh àöìng coã ngöìi khoác. Naâng chúåt nhúá àïën quaã trûáng cuãa mùåt trùng cho. Naâng àêåp trûáng ra thò thêëy möåt con gaâ maái êëp vaâ mûúâi hai con gaâ con tuyïìn bùçng vaâng, chaåy tung tùng kïu chiïëp chiïëp, röìi laåi ruác vaâo caánh meå, nom thêåt àeåp. Naâng liïìn àûáng dêåy xua gaâ àïën caánh àöìng coã cho àïën luác cö dêu nhòn qua cûãa söí thêëy àaân gaâ con thñch quaá, xuöëng hoãi mua. Naâng àaáp:

Truyïån cöí Grim 338

- Töi khöng baán gaâ lêëy tiïìn baåc, chó àöíi lêëy xûúng thõt thöi. Töi xin nguã trong buöìng chuá rïí möåt àïm.

Cö dêu àöìng yá, laåi àõnh àaánh lûâa naâng nhû töëi höm trûúác. Nhûng khi Hoaâng tûã ài nùçm thò chaâng hoãi ngûúâi hêìu xem tiïëng rò

raâo àïm trûúác laâ gò. Ngûúâi hêìu kïí laåi hïët: hùæn phaãi cho chaâng uöëng thuöëc nguã vò coá möåt cö gaái àaáng thûúng àaä leán vaâo nguã trong phoâng vaâ àïm nay hùæn seä laåi phaãi cho chaâng uöëng thuöëc nguã nûäa. Hoaâng tûã baão:

- Ngûúi haäy àöí thuöëc nguã xuöëng bïn giûúâng ta. Àïën àïm, ngûúâi ta laåi dêîn naâng vaâo phoâng chaâng. Naâng vûâa bùæt àêìu kïí laåi cuöåc tònh duyïn àau khöí thò chaâng nhêån ra ngay tiïëng noái cuãa ngûúâi vúå hiïìn. Chaâng ngöìi nhoãm dêåy kïu lïn:

- Bêy giúâ anh múái thêåt àûúåc giaãi khoãi phuâ pheáp. Anh àaä söëng nhû trong giêëc mú vò cöng chuáa kia phuâ pheáp anh àïí anh quïn naâng.

Àïën àïm, chaâng vaâ naâng leán ra khoãi lêu àaâi vò hoå súå böë cöng chuáa laâ möåt ngûúâi phuâ thuãy. Hai vúå chöìng cûúäi chim ûng, vûúåt bïí

Höìng haãi, túái quaäng giûäa thò naâng thaã haåt deã xuöëng. Möåt cêy deã lúán liïìn moåc lïn laâm chöî àêåu nghó ngúi cho chim. Chim àûa hoå vïì nhaâ, hoå laåi gùåp con, con àaä khön lúán àeåp àeä. Hoå söëng vúái nhau sung sûúáng cho àïën khi chïët.

Truyïån cöí Grim 339

Anh chaâng àaánh tröëng

Möåt buöíi töëi, chaâng àaánh tröëng treã tuöíi ài möåt mònh giûäa caánh àöìng. Túái bïn möåt caái höì, anh thêëy trïn búâ ba chiïëc aáo trùæng cuãa ai vûát àoá. Anh khen: "Vaãi àeåp quaá!". Röìi nheát luön möåt chiïëc vaâo tuái. Vïì nhaâ, anh cuäng quïn khuêëy mêët cêu chuyïån nhùåt àûúåc cuãa rúi. Anh lïn giûúâng nùçm, sùæp nguã chúåt nghe nhû coá tiïëng ngûúâi goåi tïn mònh. Anh lùæng nghe thò quaã coá tiïëng goåi rêët kheä: "Anh àaánh tröëng úi, anh àaánh tröëng úi, dêåy ài thöi". Àïm töëi quaá, anh khöng nhòn thêëy roä ngûúâi nhûng anh thêëy roä möåt caái boáng cûá lú lûãng trûúác giûúâng anh nùçm.

Anh hoãi:

- Maây muöën g´?

Tiïëng ngûúâi àaáp:

- Traã laåi cho töi caái aáo, caái aáo anh àaä lêëy cuãa töi úã búâ höì töëi nay êëy.

Anh àaánh tröëng noái:

- Àûúåc, ta seä traã, song maây phaãi cho ta biïët maây laâ ai àaä.

"Trúâi!", tiïëng ngûúâi àaáp. "Töi laâ con gaái möåt öng vua huâng cûúâng. Chùèng may töi sa vaâo tay möåt muå phuâ thuãy vaâ bõ noá àêìy lïn ngoån nuái Thuãy tinh. Ngaây naâo ba chõ em töi cuäng xuöëng höì tùæm. Höm nay vò mêët aáo, töi khöng vïì àûúåc nûäa. Caác chõ àaä bay ài caã röìi, riïng töi phaãi úã laåi. Töi van anh, anh haäy traã laåi aáo cho töi". Anh àaánh tröëng noái: "Cûá yïn chñ, cö beá àaáng thûúng úi, töi sùén loâng traã laåi aáo cho cö".

Anh ruát tuái lêëy aáo traã laåi cho ngûúâi àûáng trong boáng töëi. Ngûúâi con gaái vöåi cêìm lêëy àõnh ài ngay.

Anh goåi cö ta laåi:

Truyïån cöí Grim 340

- Haäy khoan àaä, may ra töi coá thïí giuáp cö chùng?

- Muöën giuáp töi thò chó coá caách laâ anh lïn ngoån nuái Thuãy tinh maâ cûãu töi thoaát khoãi pheáp thuêåt cuãa muå phuâ thuãy. Nhûng anh lïn nuái laâm sao nöíi, duâ anh coá loåt vaâo saát túái chên nuái, anh vêîn khöng thïí lïn àûúåc.

Anh àaánh tröëng noái:

- Töi thûúng cö vaâ töi khöng súå gò hïët. Nhûng töi khöng biïët àûúâng ài.

Ngûúâi con gaái àaáp:

- Àûúâng ài qua möåt khu rûâng lúán. Trong rûâng coá boån khöíng löì

ùn thõt ngûúâi, töi chó àûúåc pheáp noái vúái anh thïë thöi. Noái xong cö gaái biïën mêët.

Súám höm sau, trúâi vûâa raång saáng, anh àaánh tröëng lïn àûúâng, àeo tröëng ài thùèng vaâo rûâng khöng chuát súå haäi. Ài àûúåc möåt laát maâ

vêîn chûa thêëy tïn khöíng löì naâo, anh nghô buång: "Phaãi àaánh thûác caái boån nguã trûa naây dêåy". Anh beân xoay tröëng ra phña trûúác, khua vang möåt höìi, khiïën chim choác trïn cêy àïìu xao xaác bay ài. Chó möåt laát sau, thêëy möåt tïn khöíng löì nùçm nguã trong buåi coã

nhoãm dêåy. Hùæn àûáng cao lïnh khïnh nhû möåt cêy thöng. Hùæn theát:

- Thùçng nhoác kia, maây laâm gò maâ khua êìm lïn, laâm mêët giêëc nguã ngon.

Anh àaáp:

- Ta àaánh tröëng àïí chó àûúâng cho haâng vaån ngûúâi coân ài sau ta vaâ sùæp keáo caã àïën àêy bêy giúâ.

Tïn khöíng löì noái:

- Ui chao, tao seä giêîm chïët boån maây nhû giêîm chïët àaân kiïën êëy. Anh àaánh tröëng tiïëp lúâi:

- Maây tûúãng maây chöëng cûå nöíi hoå aâ? Maây cuái xuöëng àõnh chöåp möåt ngûúâi thò ngûúâi àoá lêåp tûác nhaãy ài vaâ êín nêëp ngay. Nhûng àúåi luác maây ài nùçm, nguã laåi röìi, tûâ khùæp caác búâ buåi, hoå múái keáo ra vaâ

treâo lïn ngûúâi maây. Ngûúâi naâo cuäng coá möåt cêy buáa sùæt giêëu trong thùæt lûng, hoå seä àêåp vúä soå maây ra.

Truyïån cöí Grim 341

Tïn khöíng löì thêëy ngaâi ngaåi. Hùæn nghô buång: "Mònh maâ dêy vúái luä ranh ma naây, keáo laåi bõ haåi. Soái vaâ gêëu, ta boáp cöí chïët tûúi ngay, nhûng caái àaám sêu àêët naây thò khoá chúi àêy.

Hùæn noái:

- Nghe naây, thùçng nhoác, maây haäy cuát ài, ta hûáa tûâ nay vïì sau khöng àuång àïën maây vaâ àöìng boån cuãa maây. Vaâ nïëu nhû maây muöën gò nûäa thò cûá noái, ta sùén saâng laâm maây vui loâng. Anh àaánh tröëng noái:

- Chên maây daâi, maây coá thïí chaåy nhanh hún tao, maây haäy àem ta lïn ngoån nuái Thuãy tinh. Ta seä ra hiïåu cho ngûúâi cuãa ta ruát ài thò

maây àûúåc yïn öín.

Tïn khöíng löì noái:

- Laåi àêy, giöëng sêu boå kia, leo lïn vai ta maâ ngöìi, ta seä àem maây lïn àoá.

Tïn khöíng löì nhêëc anh lïn. Ngöìi yïn trïn àoá röìi, anh laåi bùæt àêìu khua tröëng röån lïn möåt höìi. Tïn khöíng löì nghô buång: "Coá leä noá

àang laâm hiïåu cho boån kia ruát".

Ài àûúåc möåt quaäng thò gùåp möåt tïn khöíng löì nûäa. Hùæn nhêëc luön anh àaánh tröëng khoãi vai tïn kia vaâ mùæc anh vaâo möåt khuy aáo. Anh àaánh tröëng vöåi baám vaâo caái khuy, to bùçng caái chêåu saânh ngöìi chùæc úã àoá, ngoá nhòn xung quanh, coá veã rêët thñch thuá. Laåi gùåp möåt tïn thûá ba, tïn naây löi anh ra khoãi caái löî khuy aáo vaâ giùæt anh lïn vaânh muä cuãa hùæn. Anh àaánh tröëng ngöìi rêåp rònh trïn àoá, nhòn qua caác ngoån cêy, thêëy tñt tùæp phña xa xanh biïëc coá möåt traái nuái. Anh nghô buång: "Chùæc laâ ngoån nuái Thuãy tinh". Maâ cuäng àuáng thïë thêåt. Tïn khöíng löì chó ài coá vaâi bûúác nûäa laâ túái saát bïn chên nuái, hùæn àùåt anh xuöëng àêët. Anh àaánh tröëng àoâi hùæn àûa luön anh lïn àónh nuái, song hùæn lùæc àêìu noái lêím bêím cêu gò trong miïång röìi quay vaâo rûâng.

Trûúác mùåt anh chaâng àaánh tröëng àaáng thûúng laâ möåt traái nuái cao ngêët, àïën bùçng ba traái nuái thûúâng xïëp chöìng lïn nhau. Sûúân nuái laáng nhû gûúng, khöng coân biïët treâo lïn bùçng caách naâo cho àûúåc. Anh cöëâ treâo lïn nhûng vö hiïåu, lêìn naâo cuäng bõ tuöåt. Anh nghô

buång: "Ûúác gò luác naây mònh laâ chim". Nhûng ûúác suöng naâo àûúåc ñch g´, caânh vêîn khöng thêëy moåc. Giûäa luác anh àûáng ngêy ra chûa biïët laâm gò böîng caách àêëy khöng xa lùæm coá hai ngûúâi àang caäi nhau rêët Truyïån cöí Grim 342

hùng. Anh ài laåi phña hoå thò thêëy hoå àang tranh nhau möåt caái yïn ngûåa vûát trïn mùåt àêët, ngûúâi naâo cuäng muöën lêëy caái yïn àoá. Anh noái:

- Caác anh múái ngöëc laâm sao, ngûåa chùèng coá, giaânh giêåt nhau caái yïn àïí laâm g´?

Möåt ngûúâi àaáp:

- Tranh nhau caái yïn àoá laâ coá lyá do, ai ngöìi lïn yïn muöën ài àêu cuäng àûúåc. Duâ muöën àïën têån cuâng thïë giúái thò cuäng chó noái möåt cêu laâ seä túái ngay trong nhaáy mùæt. Yïn vöën laâ cuãa chung chuáng töi, bûäa nay àïën lûúåt töi cûúäi song gaä nay laåi khöng chõu. Anh àaánh tröëng noái:

- Àûúåc àïí töi phên xûã cho.

Anh ài möåt quaäng vaâ cùæm möåt caái gêåy trùæng xuöëng àêët. Àoaån anh quay laåi baão:

- Giúâ hai ngûúâi cûá nhùçm caái àñch kia maâ chaåy, ai àïën trûúác thò

ngûúâi àoá seä àûúåc ngöìi trûúác.

Hai ngûúâi thò nhau chaåy, song hoå múái chaåy àûúåc vaâi bûúác thò

anh àaánh tröëng àaä nhaãy toát lïn yïn ngûåa. Anh ûúác àûúåc lïn ngoån nuái Thuãy tinh, tûác thò chûa kõp trúã baân tay, anh àaä úã trïn àoá röìi. Trïn nuái coá möåt chöî àêët bùçng. úã àoá coá möåt ngöi nhaâ xêy bùçng àaá

àaä cuä. Trûúác cûãa coá möåt caái ao caá lúán, phña sau laâ rûâng rêåm. Anh chùèng thêëy ngûúâi naâo, vêåt naâo caã. Khung caãnh yïn lùång, chó coá

tiïëng gioá thöíi vi vu trïn ngoån cêy vaâ mêy lûäng lúâ tröi qua saát ngay trïn àêìu.

Anh bûúác túái goä cûãa. Goä àïën lêìn thûá ba thò thêëy möåt muå giaâ ra múã cûãa. Mùåt muå àen xaåm, àöi mùæt àoã ngêìu. Muå mang möåt cùåp kñnh trïn caái söëng muäi daâi thûúân thûúåt, ngoá anh trûâng trûâng vaâ hoãi anh muöën gò. Anh àaáp:

- Cho töi vaâo ùn vaâ nguã nhúâ

Muå giaâ noái:

- Àûúåc, nïëu ngûúâi chõu laâm cho ta ba viïåc.

Anh àaáp:

- Àûúåc thöi, töi chùèng ngaåi viïåc gò hïët, duâ laâ viïåc nùång nhoåc. Muå giaâ cho anh vaâo, cho anh ùn vaâ töëi höm àoá xïëp cho anh möåt caái giûúâng rêët ïm.

Truyïån cöí Grim 343

Súám höm sau, àúåi anh àaä nguã no mùæt röìi, muå múái ruát tûâng ngoán tay khùèng khiu cuãa muå ra möåt caái àï khêu àûa cho anh vaâ

baão:

- Giúâ ngûúi ài laâm ài, ngûúi haäy cêìm lêëy caái àï naây taát caån ao trûúác nhaâ cho ta, heån àïën töëi phaãi xong, vaâ caá dûúái nûúác àaä bùæt hïët lïn phaãi xïëp theo tûâng giöëng caá vaâ tuây theo cúä lúán nhoã. Anh àaánh tröëng noái:

- Thêåt laâ möåt viïåc hiïëm coá.

Nhûng anh vêîn cûá ra ao vaâ bùæt àêìu taát nûúác. Anh taát suöët saáng, nhûng vúái möåt àï khêu beá teåo, sao taát caån nöíi möåt lûúång nûúác lúán nhû vêåy, duâ coá daâi àïën ngaân nùm ài nûäa?

Àïën giûäa trûa, anh tûå nhuã:

- Thïë laâ toi cöng, laâm cuäng nhû khöng laâm.

Anh dûâng tay röìi xuöëng. Vûâa khi êëy, möåt ngûúâi con gaái tûâ trong nhaâ ài ra, xaách möåt laân thûác ùn àûa cho anh vaâ hoãi:

- Anh ngöìi thûâ ra àêëy tröng buöìn quaá, coá àiïìu gò thïë?

Anh ngûúác nhòn thêëy ngûúâi con gaái thêåt laâ tuyïåt àeåp. Anh noái:

- Chaâ, múái viïåc thûá nhêët àaä laâm chûa xong, khöng biïët röìi nhûäng viïåc khaác seä ra thïë naâo? Töi ài tòm möåt naâng cöng chuáa úã àêu trong naây song khöng thêëy; töi muöën ài nûäa àêy. Ngûúâi con gaái baão :

- Cûá úã àêy, töi seä giuáp anh laâm viïåc khoá khùn naây. Anh mïåt röìi, haäy taåm ngaã àêìu vaâo loâng töi àêy maâ nguã. Luác naâo anh trúã dêåy, viïåc cuäng seä vûâa xong.

Anh àaánh tröëng khöng àúåi múâi àïën lêìn thûá hai. Anh nhùæm mùæt thò ngûúâi con gaái xoay chiïëc nhêîn thêìm noái:

- Nûúác lïn ài, caá ra ài.

Tûác thò nûúác lïn húi nhû sûúng trùæng vaâ cuâng mêy tröi ài. Caá

quêîy lïn, nhaãy caã lïn búâ nùçm caånh nhau xïëp theo loaåi vaâ theo cúä

lúán nhoã.

Àïën khi tónh dêåy, anh àaánh tröëng ngaåc nhiïn thêëy moåi viïåc àaä

àêu vaâo àêëy. Nhûng ngûúâi con gaái baão:

- Coá möåt con caá khöng nùçm cuâng vúái àöìng loaåi cuãa noá, maâ laåi nùçm riïng möåt mònh. Chiïìu töëi, muå giaâ àïën, thêëy moåi viïåc àaä xong nhû yá muå muöën, thïë naâo muå cuäng hoãi: "Taåi sao coá möåt con caá naây?". Truyïån cöí Grim 344

Khi êëy anh haäy neám ngay con caá vaâo mùåt muå maâ noái: "Àïí phêìn maây àêëy, con muå phuâ thuãy giaâ aå".

Chiïìu töëi, muå giaâ àïën. Muå vûâa dûát lúâi hoãi, anh àaánh tröëng neám ngay con caá vaâo mùåt muå. Muå cûá lúâ ài nhû khöng coá viïåc gò xaãy ra, chùèng noái möåt cêu, nhûng muå nhòn anh möåt caách rêët nham hiïím. Súám höm sau, muå baão:

- Viïåc höm qua dïî quaá, ta phaãi giao cho maây möåt viïåc nùång hún. Bûäa nay, maây phaá cho caã khu rûâng ngoaâi khi, phaãi böí cêy thaânh cuãi, böí xong phaãi xïëp thaânh tûâ thûúác möåt vaâ cuäng haån cho àïën chiïìu töëi phaãi xong.

Muå àûa cho anh möåt cêy ròu, möåt con dao rûåa vúái hai con nïm. Nhûng lûúäi ròu laåi bùçng chò, con dao vúái nïm àïìu bùçng sùæt têy. Anh vûâa bùæt tay vaâo viïåc, ròu àaä bõ quùçn lûúäi, rûåa vaâ nïm àïìu beåp ruám. Anh khöng coân biïët xoay xúã ra sao.

Nhûng àïën trûa, ngûúâi con gaái höm trûúác laåi àem thûác ùn túái cho anh. Cö an uãi anh:

- Anh ngaã àêìu vaâo loâng töi maâ nguã ài, khi naâo anh tónh dêåy, moåi viïåc seä xong caã.

Ngûúâi con gaái laåi xoay chiïëc nhêîn thêìn. Trong nhaáy mùæt caã

rûâng chuyïín mònh rùng rùæc, röìi sêåp xuöëng, tûâng cêy göî cûá tûå taách ra thaânh cuãi, röìi nhûäng thanh cuãi nhoã laåi tûå xïëp thaânh tûâng thûúác. Dûúâng nhû coá nhûäng ngûúâi khöíng löì vö hònh naâo àaä laâm viïåc àoá. Luác anh thûác giêëc, ngûúâi con gaái baão:

- Anh thêëy khöng, göî àaä àûúåc böí vaâ xïëp thaânh àöëng röìi. Chó coân möîi möåt caânh. Chiïìu nay muå giaâ coá túái hoãi sao coân soát thò anh lêëy caânh cêy quêåt cho muå möåt caái maâ baão: "Àïí phêìn cho maây àoá, muå

phuâ thuãy aå".

Muå giaâ àïën, muå noái:

- Thêëy khöng, viïåc thêåt laâ quaá dïî. Nhûng coân caái caânh kia àïí

cho ai àoá?

Anh àaáp:

- Àïí cho maây àoá, muå phuâ thuãy aå.

Röìi anh quêët cho muå möåt roi. Nhûng muå vêîn cûá lúâ ài nhû

khöng coá gò xêíy ra. Muå chó cûúâi móa mai vaâ baão

- Súám mai maây phaãi àem hïët göî chêët laåi thaânh möåt àöëng, nhoám lûãa àöët ài cho ta.

Truyïån cöí Grim 345

Trúâi vûâa saáng thò anh thûác giêëc vaâ bùæt àêìu di chuyïín göî. Nhûng chó coá möåt mònh anh thò laâm sao chuyïín nöíi àûúåc caã möåt rûâng göî. Cöng viïåc cûá áåch maäi. Nhûng ngûúâi con gaái khöng boã anh trong luác khoá khùn. Buöíi trûa, cö àem thûác ùn àïën cho anh. Ùn xong, anh laåi ngaã àêìu vaâo loâng cö maâ nguã.

Luác anh tónh dêåy thò caã àöëng göî àaä àoã rûåc lûãa, ngoån lûãa liïëm àïën têån trúâi xanh. Ngûúâi con gaái noái:

- Anh aå, laát nûäa con muå àïën, thïë naâo noá cuäng seä bùæt anh laâm nhiïìu thûá, noá baão gò anh cûá nhêån, àûâng súå, noá khöng laâm gò àûúåc anh àêu. Anh maâ súå thò lûãa seä bùæt vaâo ngûúâi anh vaâ thiïu anh ra tro tûác khùæc. Cuöëi cuâng, khi anh àaä laâm xong moåi viïåc röìi, anh haäy öm luön caã con muå quùèng noá vaâo àöëng lûãa.

Ngûúâi con gaái ài àûúåc möåt luác thò muå giaâ roán reán túái. Muå kïu:

- Chaâ, reát quaá, nhûng àöëng lûãa chaáy to cuäng laâm êëm àûúåc nùæm xûúng giaâ; ta thêëy dïî chõu quaá. Nhûng coân khuác göî khöng chaáy kia kòa, maây haäy khuên ra àêy cho ta. Maây laâm xong àûúåc nöët viïåc naây, ta cho maây tûå do muöën ài àêu thò ài. Cûá nhanh nheån maâ bûúác vaâo ài.

Anh àaánh tröëng khöng nghô ngúåi lêu, nhaãy luön vaâo giûäa àöëng lûãa, nhûng lûãa khöng àuång gò àïën anh, cuäng khöng thiïu mêët möåt súåi toác cuãa anh. Anh khuên khuác göî ra, àùåt xuöëng. Khuác göî vûâa chaåm mùåt àêët thò biïën thaânh ngûúâi con gaái àeåp àaä

tûâng giuáp anh qua bao khoá khùn. Thêëy quêìn aáo oáng aánh nhû vaâng cuãa naâng anh nhêån ngay ra àoá laâ cöng chuáa.

Nhûng muå giaâ vêîn cûúâi rêët thêm àöåc. Muå baão:

- Maây tûúãng con beá êëy àaä úã trong tay maây röìi sao? Chûa àêu!

Muå vûâa àõnh chaåy àïën chöî ngûúâi con gaái àïí löi cö ta ài thò muå

bõ anh dang hai tay öm laåi, nêng böíng lïn vaâ neám vaâo giûäa àöëng lûãa àang nguân nguåt chaáy. Lûãa cuöën lêëy muå, dûúâng nhû lûãa cuäng lêëy laâm mûâng àûúåc kïët liïîu cuöåc àúâi möåt muå phuâ thuãy. Cöng chuáa ngûúác nhòn anh àaánh tröëng, thêëy anh àeåp trai, laåi nhúá àïën anh àaä khöng tiïëc caã tñnh maång àïí cûáu mònh, naâng beân àûa tay cho anh vaâ baão:

- Chaâng àaä daám laâm têët caã vò thiïëp, thò thiïëp cuäng seä sùén saâng laâm têët caã vò chaâng. Chó cêìn chaâng hûáa chung thuãy, thiïëp seä xin lêëy chaâng. Cuãa caãi khöng thiïëu, riïng söë cuãa muå phuâ thuãy thu gom taåi àêy, cuäng thûâa àuã àöëi vúái chuáng ta.

Truyïån cöí Grim 346

Cöng chuáa dêîn anh vaâo trong nhaâ, hoâm, rûúng àïìu àêìy ùæp cuãa. Hai ngûúâi khöng lêëy vaâng, khöng lêëy baåc maâ chó lêëy chêu baáu. Hoå

khöng muöën úã trïn nuái Thuãy tinh lêu nûäa. Anh baão cöng chuáa:

- Naâng haäy ngöìi gheá vaâo bïn yïn, chuáng ta seä bay xuöëng nhû

chim.

Naâng àaáp:

- Thiïëp khöng ûa caái yïn ngûåa cuä kyä àoá, thiïëp chó cêìn xoay chiïëc nhêîn thêìn naây cuãa thiïëp thò àöi ta úã nhaâ röìi. Anh àaánh tröëng noái:

- Töët thöi, thïë thò naâng haäy ûúác cho chuáng ta àïën trûúác cöíng thaânh.

Trong nhaáy mùæt, hai ngûúâi àaä úã àoá. Anh àaánh tröëng baão:

- Anh muöën vïì qua nhaâ cho cha meå biïët tin àaä. Naâng cûá àúåi anh úã caánh àöìng naây, anh seä trúã laåi ngay.

Cöng chuáa àaáp:

- Trúâi úi, thiïëp xin chaâng, chaâng haäy lûu yá, vïì nhaâ chaâng chúá coá

hön cha meå chaâng lïn maá bïn phaãi; nïëu khöng chaâng seä quïn hïët moåi viïåc coân thiïëp seä cûá phaãi bú vú chúâ maäi úã caánh àöìng naây.

- Ta quïn naâng sao àûúåc,

Anh nùæm tay naâng hûáa seä trúã laåi ngay tûác khùæc. Luác anh vïì túái nhaâ, khöng ngûúâi naâo biïët anh vaâ anh àaä thay àöíi quaá nhiïìu. Ba ngaây trïn nuái Thuãy tinh daâi bùçng ba nùm. Anh phaãi tûå giúái thiïåu, khi àoá böë meå múái sung sûúáng öm chêìm lêëy anh. Quaá xuác àöång anh quïn bùéng mêët lúâi ngûúâi con gaái àaä dùån, hön luön böë meå vaâo caã hai bïn maá. Sau khi anh hön lïn maá bïn phaãi böë

anh vaâ meå anh thò anh khöng coân nhúá gò àïën naâng cöng chuáa nûäa. Anh döëc tuái lêëy ra möåt nùæm nhûäng haåt ngoåc lúán nhêët, àïí lïn mùåt baân. Böë meå khöng biïët duâng cuãa caãi àoá vaâo viïåc gò. Öng cuå beân laâm möåt toâa lêu àaâi thêåt löång lêîy; chung quanh nhaâ naâo vûúân, naâo rûâng, naâo àöìng coã, nhû dinh cú cuãa möåt öng hoaâng vêåy... Luác àaä xêy nhaâ

xong, baâ cuå baão:

- Meå àaä kiïëm cho con àûúåc möåt ngûúâi con gaái röìi àêëy, ba höm nûäa seä laâm lïî cûúái.

Böë meå anh muöën sao, anh cuäng bùçng loâng hïët.

Coân naâng cöng chuáa àaáng thûúng kia vêîn àûáng àúåi ngoaâi úã

ngoaâi cöíng thaânh. Maäi àïën töëi, naâng múái tûå nhuã: "Chùæc laâ chaâng àaä

Truyïån cöí Grim 347

hön lïn maá bïn phaãi cuãa cha meå chaâng nïn àaä quïn ta mêët röìi". Trong daå rêët buöìn naâng beân ûúác àûúåc möåt ngöi nhaâ nhoã heão laánh trong rûâng, naâng khöng muöën trúã vïì triïìu àònh vua cha nûäa. Chiïìu naâo, naâng cuäng vaâo thaânh, ài qua trûúác cûãa nhaâ chaâng. Àöi khi chaâng cuäng coá tröng thêëy naâng nhûng khöng nhêån ra àûúåc laâ ai. Sau naâng thêëy thiïn haå baân taán: "Mai seä laâm lïî cûúái anh ta àêëy", naâng tûå nhuã: "mònh cûá cöë xem, biïët àêu khöng chiïëm laåi àûúåc traái tim chaâng".

Àúåi túái ngaây thûá nhêët cuãa lïî cûúái, naâng xoay chiïëc nhêîn vaâ ûúác:

"Möåt chiïëc aáo saáng nhû mùåt trúâi".Tûác thò caái aáo hiïån ngay ra trûúác mùåt naâng, rûåc rúä laå thûúâng, nhû dïåt toaân bùçng aánh nùæng vêåy. Khi khaách khûáa àaä àïën àöng àuã caã, naâng múái bûúác vaâo trong phoâng. Anh rêët ngaåc nhiïn vïì têëm aáo àeåp, nhêët laâ cö dêu. Xûa nay cö dêu vöën chó mï quêìn aáo àeåp, vöåi tiïën laåi tiïën vïì phña ngûúâi khaách laå, hoãi xem khaác coá muöën baán aáo chùng.

Cöng chuáa àaáp:

- Töi khöng lêëy tiïìn, chó cêìn àïm tên hön cho pheáp töi àûáng ngay taåi trûúác phoâng chuá rïí nguã, töi seä cho khöng chiïëc aáo. Cö dêu thñch aáo quaá àöìng yá ngay, nhûng sau àoá cö àaä tinh khön tröån ngay ñt thuöëc nguã vaâo cöëc rûúåu cuãa chuá rïí, laâm chuá rïí nguã li bò. Àúåi luác àêu àêëy yïn tônh caã, cöng chuáa múái àïën ngöìi trûúác cûãa phoâng nguã, kheä múã caánh cûãa goåi voång vaâo trong:

- Chaâng àaánh tröëng úi, chaâng àaánh tröëng úi, haäy nghe lúâi thiïëp. Chaâng quïn thiïëp röìi sao? Trïn nuái Thuãy tinh, chaâng ngöìi bïn caånh thiïëp, chöëng muå phuâ thuãy, thiïëp àaä baão vïå chaâng! Chaâng nùæm tay thiïëp, thïì thöët trùm nùm, Chaâng àaánh tröëng úi, chaâng àaánh tröëng úi, haäy nghe lúâi thiïëp!

Nhûng naâo coá ñch gò, anh àaánh tröëng vêîn khöng tónh giêëc. Raång höm sau, cöng chuáa àaânh boã ài, khöng àûúåc gò caã. Töëi thûá hai, naâng cöng chuáa laåi xoay chiïëc nhêîn thêìn vaâ ûúác:

"Möåt chiïëc aáo bùçng baåc nhû aánh trùng". Thêëy naâng mùåc chiïëc aáo thanh lõch nhû aánh trùng ài vaâo àaám lïî, cö dêu laåi nöíi loâng tham vaâ

laåi àöìng yá cho naâng àûáng möåt àïm nûäa trûúác cûãa phoâng nguã àïí àöíi lêëy chiïëc aáo. Àúåi àïën àïm khuya thanh vùæng naâng laåi goåi:

- Chaâng àaánh tröëng úi, chaâng àaánh tröëng úi, haäy nghe lúâi thiïëp. Chaâng quïn thiïëp röìi sao? Trïn nuái Thuãy tinh, chaâng ngöìi bïn caånh thiïëp, chöëng muå phuâ thuãy, thiïëp àaä baão vïå chaâng! Chaâng nùæm tay thiïëp, thïì thöët trùm nùm. Chaâng àaánh tröëng úi, chaâng àaánh tröëng úi, haäy nghe lúâi thiïëp!

Truyïån cöí Grim 348

Nhûng naâng khöng thïí àaánh thûác àûúåc chaâng àaánh tröëng àaä

uöëng thuöëc nguã. Súám höm sau, cöng chuáa laåi àaânh trúã vïì ngöi nhaâ

nhoã trong rûâng, loâng buöìn vö haån. Coá ngûúâi úã trong nhaâ nghe àûúåc tiïëng than cuãa naâng àïm trûúác àaä kïí laåi cho chuá rïí nghe. Hoå cuäng noái cho chaâng roä laâ vò chaâng àaä uöëng phaãi thuöëc nguã trong rûúåu nïn khöng thïí nghe thêëy àûúåc nhûäng lúâi than àoá.

Töëi ngaây thûá ba, cöng chuáa laåi xoay chiïëc nhêîn thêìn vaâ ûúác:

"Möåt chiïëc aáo lêëp laánh nhû sao". Thêëy naâng mùåc chiïëc aáo àoá vaâo dûå

lïî, hai chiïëc aáo trûúác àaä àeåp maâ coân thua xa, cö dêu rêët tûác töëi. Cö

ta tûå nhuã: "Ta phaãi lêëy chiïëc aáo êëy vaâ nhêët àõnh ta seä lêëy àûúåc". Cuäng nhû hai lêìn trûúác cöng chuáa laåi àöíi chiïëc aáo àïí àûúåc pheáp qua möåt àïm úã trûúác cûãa phoâng chuá rïí. Nhûng lêìn naây chuá rïí khöng uöëng cöëc rûúåu àûa trûúác khi ài nguã anh àïí rûúåu ra meá sau giûúâng nùçm. Vaâ àïën luác trong nhaâ àaä yïn tônh àêu àêëy caã, anh nghe coá

tiïëng coá tiïëng ngûúâi dõu daâng goåi anh:

- Chaâng àaánh tröëng úi, chaâng àaánh tröëng úi, haäy nghe lúâi thiïëp. Chaâng quïn thiïëp röìi sao? Trïn nuái Thuãy tinh, chaâng ngöìi bïn caånh thiïëp, chöëng muå phuâ thuãy, thiïëp àaä baão vïå chaâng! Chaâng nùæm tay thiïëp, thïì thöët trùm nùm. Chaâng àaánh tröëng úi, chaâng àaánh tröëng úi, haäy nghe lúâi thiïëp!

Anh chúåt nhúá laåi têët caã moåi chuyïån. Anh kïu lïn:

- Trúâi! Sao ta laåi coá thïí ùn úã böåi baåc nhû thïë nhó? Nhûng löîi chñnh laâ úã caái hön, caái hön giûäa luác böëi röëi ta àaä àùåt lïn maá bïn phaãi cuãa cha meå ta, noá àaä laâm cho ta u mï ài.

Anh vuâng dêåy, dùæt tay cöng chuáa dêîn àïën trûúác giûúâng nùçm cuãa böë meå. Anh noái:

- Àêy múái laâ cö dêu thêåt, nïëu nhû con lêëy ngûúâi kia thò con seä

coá löîi vö cuâng.

Böë meå anh nghe roä àêìu àuöi cêu chuyïån cuäng bùçng loâng. Tûác thò trong phoâng lúán àeân nïën laåi àûúåc thùæp saáng trûng, tiïëng keân laåi vang lïn, beâ baån, hoå haâng àûúåc múâi ngay trúã laåi, àaám cûúái thêåt àûúåc töí chûác trong bêìu khöng khñ vui veã, tûng bûâng. Cö dêu kia àûúåc giûä laåi mêëy chiïëc aáo àeåp coi nhû cuãa böìi thûúâng vaâ cö ta cuäng haâi loâng.

Caác em àûúåc nghe möåt cêu chuyïån vïì cuöåc àúâi. Nhûäng ngûúâi hiïìn hêåu, töët buång seä coá haånh phuác, coân nhûäng keã coá têm àõa xêëu xa seä bõ trûâng phaåt.

Truyïån cöí Grim 349

Ba anh em

Möåt ngûúâi coá ba con trai, caã cú nghiïåp coá möåt caái nhaâ. Ngûúâi con naâo cuäng muöën sau naây, khi böë mêët, nhaâ seä vïì mònh. Öng böë thò

con naâo cuäng quñ, thaânh ra rêët phên vên, khöng biïët tñnh sao cho caác con vûâa loâng. Baán nhaâ ài thò coá tiïìn chia cho chuáng, nhûng laâ

cuãa hûúng hoãa nïn öng khöng muöën baán. Sau öng nghô àûúåc möåt kïë, baão caác con:

- Chuáng maây haäy ài chu du thiïn haå, thûã gan thûã sûác möåt phen. Möîi àûáa hoåc lêëy möåt nghïì. Àûáa naâo gioãi nhêët, böë cho caái nhaâ. Ba ngûúâi con lêëy laâm thñch lùæm. Ngûúâi con caã muöën trúã thaânh thúå àoáng moáng ngûåa, ngûúâi thûá hai muöën laâm thúå caåo, coân ngûúâi em uát muöën laâm thêìy daåy voä Ba anh em heån nhau ngay vïì, röìi chia tay ra ài.

Caã ba ngûúâi àïìu gùåp àûúåc thêìy gioãi truyïìn cho biïët hïët bñ quyïët nhaâ nghïì. Ngûúâi àoáng moáng ngûåa àûúåc laâm viïåc cho nhaâ vua vaâ

nghô buång: "Phen naây, chùæc nhaâ khöng thoaát khoãi tay mònh". Ngûúâi thúå caåo àûúåc sûãa toác cho nhûäng nhaâ quyïìn quñ nïn chùæc mêím laâ

àûúåc nhaâ. Anh hoåc voä bõ àêëm nhiïìu miïëng nhûng vêîn cùæn rùng chõu, nghô buång: "Nïëu súå bõ àêëm thò bao giúâ àûúåc nhaâ?". Àïën heån, ba anh em trúã vïì nhaâ. Nhûng chùèng ai biïët laâm thïë

naâo àïí thi thöë taâi nghïå cuãa mònh, beân ngöìi baân vúái nhau. Àûúng luác êëy chúåt coá möåt chuá thoã bùng qua caánh àöìng. Anh thúå caåo reo lïn:

"May quaá, thêåt laâ vûâa àuáng dõp". Anh liïìn cêìm àôa xaâ phoâng, àaánh boåt, àúåi thoã ta àïën gêìn, anh vûâa chaåy theo vûâa queát xaâ phoâng, caåo rêu thoã maâ khöng hïì laâm thoã xêìy da chuát naâo. Ngûúâi böë khen: "Khaá lùæm! Nïëu hai thùçng kia khöng laâm àûúåc troâ gò hay hún thïë thò cho maây caái nhaâ".

Möåt laát sau coá möåt cöî xe ngûåa chaåy qua nhû bay. Anh àoáng moáng ngûåa noái: "Böë xem taâi con nheá!". Truyïån cöí Grim 350

Anh liïìn chaåy àuöíi theo cöî xe, thaáo böën moáng sùæt cuãa möåt con ngûåa vaâ thay luön böën moáng múái trong khi ngûåa vêîn phi àïìu. Ngûúâi böë laåi khen: "Maây gioãi lùæm! Maây chùèng keám gò em maây. Khöng biïët cho àûáa naâo caái nhaâ àêy!".

Luác bêëy giúâ ngûúâi con uát múái noái:

- Thûa böë, bêy giúâ àïën lûúåt con, böë cho con thûã taâi. Vûâa luác êëy trúâi bùæt àêìu mûa. Anh ta ruát ngay gûúm muáa kñn trïn àêìu, ngûúâi khöng dñnh möåt gioåt nûúác naâo. Trúâi mûa ngaây caâng to, anh ta muáa caâng hùng, aáo quêìn vêîn khö nhû àûáng núi kñn àaáo. Ngûúâi böë ngaåc nhiïn quaá reo lïn:

- Con thêåt laâ taâi nhêët! Thöi con àûúåc caái nhaâ röìi. Hai anh cuäng phuåc ngûúâi em uát lùæm vaâ àöìng yá vúái cha. Ba anh em rêët mûåc thûúng nhau nïn úã cuâng möåt nhaâ, möîi ngûúâi laâm nghïì cuãa mònh. Hoå taâi kheáo nïn kiïëm àûúåc nhiïìu tiïìn. Hoå söëng sung sûúáng nhû vêåy maäi cho àïën luác tuöíi giaâ, möåt ngûúâi öëm chïët, hai ngûúâi kia buöìn rêìu cuäng chïët theo. Caã ba anh em vûâa kheáo vûâa gioãi, laåi vûâa quñ mïën lêîn nhau, àïìu àûúåc chön chung möåt möå.

Truyïån cöí Grim 351

Vúå chöìng ngûúâi àaánh caá

Ngaây xûa coá hai vúå chöìng ngûúâi àaánh caá úã möåt tuáp lïìu cuä kyä

saát ven biïín. Höm naâo ngûúâi chöìng cuäng ài cêu caá suöët ngaây. Möåt höm baác buöng cêu ngöìi hïët giúâ naây àïën giúâ khaác, nhòn mùåt nûúác trong veo maâ chùèng àûúåc con caá naâo. Thònh lònh lûúäi cêu chòm sêu xuöëng têån àaáy biïín. Ngûúâi êëy giêåt lïn thò àûúåc möåt con caá àòa to. Caá

noái:

- Öng àaánh caá úi, töi van öng, xin öng àïí töi söëng, töi khöng phaãi laâ caá àêu, maâ laâ Hoaâng tûã bõ phuâ pheáp àêëy. Thõt töi ùn cuäng chùèng ngon laânh gò. Xin öng thaã töi xuöëng nûúác cho töi búi ài. Ngûúâi cêu caá àaáp:

- Chuá khöng cêìn phaãi noái nhiïìu. Caá biïët noái thò ta sùén loâng thaã

cho ài ngay.

Baác thaã caá xuöëng nûúác, caá lùån xuöëng têån àaáy bïí, àïí laåi sau möåt vïåt maáu daâi.

Ngûúâi cêu caá trúã vïì tuáp lïìu cuä kyä.

Vúå hoãi:

- Thêìy noá úi, höm nay khöng cêu àûúåc gò û?

- Khöng, töi bùæt àûúåc möåt con caá àòa, nhûng noá noái rùçng noá laâ

möåt Hoaâng tûã bõ ngûúâi ta phuâ pheáp nïn töi laåi thaã noá xuöëng.

- Thïë thêìy noá khöng noái gò û?

- Khöng biïët xin caái gò!

- Hûâ! Cûá úã maäi möåt tuáp lïìu cuä töìi taân, höi haám thò khöí quaá. Leä

ra thêìy noá xin noá möåt chiïëc nhaâ gianh nhoã múái phaãi. Thêìy noá haäy chaåy ngay ài goåi caá maâ xin lêëy möåt chiïëc nhaâ gianh nhoã, chùæc thïë

naâo cuäng àûúåc.

- Chaâ! Quay laåi laâm quaái gò?

- UÁi chaâ! Bùæt àûúåc noá maâ thaã noá ra, thò nhêët àõnh noá phaãi cho. Thêìy noá cûá ài ngay ài.

Truyïån cöí Grim 352

Ngûúâi àaánh caá ngêìn ngaåi nhûng laåi chùèng muöën traái yá vúå. Luác baác túái bïí thò thêëy nûúác àuåc, vûâa xanh, vûâa vaâng. Baác laåi gêìn mùåt nûúác, goåi:

- Caá àòa yïu quyá cuãa töi úi, Indïbin vúå töi noá mong ûúác möåt àiïìu.

Caá búi lïn ngay hoãi:

- Àiïìu ûúác gò àoá?

- AÂ, luác naäy töi bùæt àûúåc chuá, vúå töi noá traách töi sao khöng xin gò chuá. Nay noá khöng muöën úã tuáp lïìu cuä kyä nûäa, noá muöën coá nhaâ

gianh.

- Öng cûá vïì ài, vúå öng coá nhaâ gianh röìi àêëy. Ngûúâi àaánh caá vïì thò khöng thêëy vúå úã tuáp lïìu nûäa maâ àang ngöìi úã ghïë daâi trûúác cûãa möåt ngöi nhaâ gianh xinh xinh. Vúå nùæm lêëy tay chöìng noái:

- Mònh vaâo maâ xem, bêy giúâ hún trûúác nhiïìu röìi àêëy chûá!

Hai vúå chöìng cuâng vaâo trong nhaâ thò thêëy coá phoâng àúåi, phoâng khaách, buöìng nguã kï hai giûúâng cho hai vúå chöìng. Laåi coá buöìng ùn vaâ nhaâ bïëp àêìy àuã nöìi niïu xanh chaão bùçng àöìng bùçng thiïëc, saáng choang. Sau nhaâ coá möåt caái sên con, gaâ võt chaåy tung tùng vaâ möåt maãnh vûúân nhoã tröìng rau vaâ cêy ùn quaã. Vúå noái:

- Mònh xem, thñch àêëy nhó?

- ÛÂ thñch thêåt àêëy, chuáng ta úã àêy sung sûúáng lùæm röìi.

- Àïí xem sao àaä.

Hai vúå chöìng ùn xong ài nguã. Ú nhaâ gianh àûúåc mûúi mûúâi lùm ngaây, ngûúâi vúå noái:

- Naây mònh úi, thêåt ra thò nhaâ, sên vaâ vûúân heåp quaá! Caá coá thïí

cho ta nhaâ röång hún. Töi thñch lêu àaâi to xêy bùçng àaá kia. Mònh ài xin caá nheá.

Chöìng noái:

- Chaâ! Nhaâ úã thïë naây laâ vûâa lùæm röìi, cêìn quaái gò úã lêu àaâi.

- Thò mònh cûá xin ài, thïë naâo caá cuäng cho.

- Thöi, mònh aå, caá vûâa múái cho nhaâ naây, töi chùèng ài nûäa súå

quêëy rêìy caá.

- Thò cûá ài ài naâo, chùæc caá seä vui loâng cho.

Truyïån cöí Grim 353

Ngûúâi àaánh caá thêëy phiïìn quaá khöng muöën xin, nghô buång:

"Thêåt quaã khöng biïët àiïìu chuát naâo". Nhûng röìi baác vêîn cûá ài. Khi àïën búâ biïín, baác thêëy nûúác maâu tñm, xanh thêîm, xaám, gúån soáng, nûúác khöng xanh vaâ vaâng nhû lêìn trûúác, nhûng cuäng chûa àïën nöîi àöång bïí. Baác goåi caá vaâ baão:

- Caá úi caá, Indebin vúå töi noá ûúác mong möåt àiïìu. Caá hiïån lïn hoãi:

- Àiïìu gò thïë baác?

Ngûúâi àaánh caá noái, coá yá húi ngûúång:

- Nhaâ töi muöën coá lêu àaâi bùçng àaá.

- Baác cûá vïì ài, baác gaái àang àúåi baác úã cûãa àêëy. Ngûúâi àaánh caá trúã vïì, tûúãng laåi thêëy nhaâ gianh nhû cuä. Nhûng khöng, nhaâ gianh àaä biïën thaânh möåt toâa lêu àaâi bùçng àaá. Vúå baác àang àûáng trïn bêåc thïìm cao, sùæp sûãa quay goát ài vaâo. Vúå nùæm tay chöìng, noái:

- Mònh vaâo vúái töi.

Hai vúå chöìng cuâng vaâo. Trong lêu àaâi coá phoâng àúåi röång thïnh thang laát bùçng àaá cêím thaåch, gia nhên ài laåi múã cûãa nhöån nhõp. Tûúâng treo reâm rûåc rúä. Phoâng naâo cuäng baây baân ghïë bùçng vaâng, trêìn coá treo àeân pha lï, nïìn giaãi thaãm. Baân naâo cuäng baây la liïåt nhûäng moán ùn ngon cuâng rûúåu quyá. Àùçng sau lêu àaâi coá sên röång, chuöìng ngûåa, chuöìng boâ vaâ nhûäng cöî xe löång lêîy, coân coá caã möåt khu vûúân lúán tröìng àuã thûá hoa thúm coã laå vaâ cêy ùn quaã. Thïm vaâo àoá

laåi coá möåt caánh rûâng nhoã daâi nûãa dùåm, àuã caác loaâi vêåt nhû hûúu nai, thoã.

Ngûúâi vúå hoãi:

- Thïë naâo, thêìy noá, àeåp quaá nhó!

Chöìng noái:

- Àeåp lùæm! Giaá cûá àûúåc nhû thïë naây maäi! Bêy giúâ àûúåc úã lêu àaâi thò maän nguyïån röìi chûá.

Vúå noái:

- Àïí röìi xem sao. Ta haäy ài nguã caái àaä.

Röìi hai vúå chöìng beân ài nguã.

Truyïån cöí Grim 354

Höm sau, vúå tónh giêëc trûúác. Trúâi àaä saáng baåch. Nùçm trïn giûúâng, baác nhòn thêëy phong caãnh ruöång àöìng àeåp vö cuâng. Chöìng vûún vai tónh dêåy. Vúå lêëy khuyãu tay hñch chöìng baão:

- Mònh úi, dêåy ra cûãa söí maâ tröng. Ûúác gò ta àûúåc laâm vua caã

miïìn naây! Mònh haäy ài tòm caá, xin caá cho laâm vua ài.

- Laâm vua laâm gò, töi khöng thñch àêu.

- Nïëu thêìy noá chùèng muöën laâm vua thò mùåc thêìy noá, töi laâm nûä

vûúng vêåy. Thêìy noá cûá ài tòm caá xin cho töi laâm nûä vûúng ài.

- UÁi chaâ! Sao nhaâ noá laåi muöën laâm nûä vûúng? Töi chùèng daám xin àêu.

- Sao laåi khöng! Thêìy noá ài ngay ài, töi muöën laâm nûä vûúng cú. Ngûúâi chöìng thêëy vúå muöën laâm nûä vûúng buöìn lùæm, tûå nghô:

"Nhû thïë thêåt quaã laâ khöng àûúåc àuáng". Baác truâ tñnh khöng muöën ài, nhûng röìi nïí vúå laåi ài.

Ra àïën biïín, baác thêëy nûúác xaám àen, söi suåc vaâ thöëi hoùng. Baác goåi caá baão:

- Caá úi caá, Indïben vúå töi noá ûúác mong möåt àiïìu.

- Àiïìu gò?

- Trúâi úi! Noá muöën laâm nûä vûúng!

- Baác cûá vïì ài, baác gaái thaânh nûä vûúng röìi. Vïì àïën nhaâ, baác thêëy lêu àaâi àöì söå, trang hoaâng rûåc rúä, coá lñnh gaác cöíng, coá quên àaánh tröëng thöíi keân.

Vaâo trong nhaâ thêëy tuyïìn laâ àaá cêím thaåch vaâ vaâng, thaãm nhung, rûúng vaâng. Cûãa àiïån röång múã, têët caã triïìu à´nh àïìu coá mùåt. Vúå baác ngöìi trïn ngai vaâng, àêìu àöåi muä miïån vaâng, tay cêìm höët vaâng daát ngoåc, möîi bïn coá saáu cung nûä sùæp haâng àûáng hêìu, ngûúâi noå thêëy hún ngûúâi kia möåt àêìu. Baác laåi gêìn noái:

- Ai chaâ! Nhaâ àaä thaânh nûä vûúng röìi àoá aâ?

- Phaãi, bêy giúâ töi àaä laâ nûä vûúng.

Baác àûáng ngùæm vúå höìi lêu röìi baão:

- Naây, nhaâ laâm nûä vûúng thò thoãa thñch lùæm röìi. Bêy giúâ hùèn chùèng coân gò mong ûúác nûäa nhó.

Vúå bûát rûát traã lúâi:

Truyïån cöí Grim 355

- Khöng phaãi thïë àêu, töi chaán ngêëy röìi. Thêìy noá haäy ài tòm caá, xin cho töi laâm nûä hoaâng.

- Chaâ chaâ! Sao nhaâ noá laåi muöën laâm nûä hoaâng?

- Thêìy noá cûá noái vúái caá cho töi laâm nûä hoaâng ài.

- Nhaâ naây, töi khöng daám xin thïë, caá chùèng cho àêu. Laâm nûä

hoaâng trõ vò caã möåt nûúác lúán. Caá khöng thïí cho nhaâ laâm nûä hoaâng àûúåc àêu, chùæc chùæn laâ khöng àûúåc àêu.

- Hûâ! Töi laâm nûä vûúng, thêìy noá chùèng qua chó laâ anh chöìng töi thöi. Nhaâ coá ài ngay khöng? Nhaâ ài ngay ài! Caá àaä coá thïí laâm cho nûä vûúng thò caá coá thïí cho laâm nûä hoaâng àûúåc. Töi muöën laâm nûä

hoaâng cú maâ. Thêìy noá phaãi ài ngay.

Thïë laâ chöìng àaânh phaãi ài. Baác vûâa ài vûâa lo ngay ngaáy, nghô

buång:" thêåt quaã laâ khöng biïët àiïìu. Thêåt laâ quaá àaáng. Caá cuäng àïën phaát chaán".

Khi àïën búâ biïín, baác thêëy nûúác àen ngoâm, nöíi boåt lïn suâng suåc, soáng gioá êìm êìm. Baác reát run, goåi caá àïën baão:

- Caá úi caá, Indïben vúå töi noá ûúác mong möåt àiïìu.

- Laåi àiïìu gò nûäa?

- Trúâi úi, noá muöën laâm nûä hoaâng.

- Baác cûá vïì ài, baác gaái thaânh nûä hoaâng röìi àêëy. Ngûúâi àaánh caá quay goát trúã vïì. Khi túái nhaâ thò thêëy toaân böå lêu àaâi laâm bùçng àaá cêím thaåch boáng löån, laåi coá caã tûúång bùçng àaá trùæng, àöì trang trñ bùçng vaâng. Trûúác cöíng coá lñnh thöíi keân àaáng tröëng. Caác bêåc cöng hêìu àûáng chêìu nhöån nhõp bïn trong. Hoå múã cöíng cho baác vaâo, cûãa bùçng vaâng nguyïn chêët. Baác thêëy vúå ngûå trïn ngai àuác bùçng vaâng cao hai thûúác, àêìu àöåi muä miïån vaâng cao hún ba têëc, naåm ngoåc vaâ kim cûúng, möåt tay cêìm quaã cêìu tûúång trûng ngöi nûä

hoaâng. Hai lñnh ngûå lêm sùæp thaânh hai haâng, tûâ ngûúâi khöíng löì cao hai trûúång àïën ngûúâi luân xñu vûâa bùçng ngoán tay uát. Trûúác mùåt vúå baác, möåt àaám àöng vua chuáa àûáng hêìu. Baác tiïën vaâo giûäa àaám ngûúâi àoá vaâ baão vúå:

- Naây nhaâ, bêy giúâ nhaâ àaä laâ nûä hoaâng röìi nhó?

- Phaãi töi laâ nûä hoaâng röìi.

Baác àûáng ngùæm vúå höìi lêu röìi noái:

- Naây nhaâ laâm nûä hoaâng thñch lùæm nhó.

Truyïån cöí Grim 356

Vúå noái:

- Thêìy noá laâm gò maâ cûá àûáng àûåc ra àêëy? Nay töi àaä àûúåc laâm nûä hoaâng röìi, nhûng töi laåi muöën laâm Giaáo hoaâng kia. Thêìy noá ài tòm caá ài.

- Chïët röìi, nhaâ àoâi thïë khöng àûúåc àêu. Khùæp thïë giúái cöng giaáo chó coá möåt võ giaáo hoaâng thöi, caá khöng laâm àûúåc viïåc êëy àêu.

- Töi muöën laâm Giaáo hoaâng, thêìy noá ài ngay ài. Töi muöën laâ

Giaáo Hoaâng ngay ngaây höm nay.

- Nhaâ aå, töi chùèng daám xin àêu, khöng thïí àûúåc àêu! Nhû thïë

quaá àaáng, caá khöng thïí cho nhaâ laâm Giaáo Hoaâng àêu.

- Gúám, noái löi thöi maäi. Caá cho töi laâm nûä hoaâng àûúåc thò cuäng cho töi laâm Giaáo Hoaâng àûúåc chûá! Thêìy noá ài ngay ài. Töi laâ nûä

hoaâng coân thêìy noá laâ chöìng töi thöi. Thêìy noá coá chõu ài hay khöng thò baão?

Baác trai súå phaãi ra ài, buång phên vên, ngûúâi run cêìm cêåp, chên ài lêíy bêíy. Gioá thöíi aâo aâo, mêy àen phuã kñn khiïën bêìu trúâi töëi xaám. Laá cêy raâo raâo, soáng vöî vaâo búâ êìm êìm. Àùçng xa, nhûäng con taâu bõ

soáng àaánh ngaã nghiïng phaãi bùæn suáng baáo àöång. Giûäa trúâi coân coá

möåt àiïím xanh. Nhûng chung quanh mêy àaä keáo kñn àùåc, baáo hiïåu möåt trêån baäo to. Baác laåi gêìn mùåt nûúác, khiïëp súå noái:

- Caá úi! Töi àaä hïët sûác can ngùn maâ Indïben vúå töi noá vêîn ûúác mong möåt àiïìu

- Àiïìu gò thïë baác?

- Trúâi úi, noá muöën laâm Giaáo hoaâng.

- Baác cûá vïì ài, baác gaái laâm Giaáo hoaâng röìi àêëy. Baác vïì túái nhaâ thò thêëy möåt nhaâ thúâ röång möng mïnh, chung quanh san saát nhûäng lêu àaâi. Baác phaãi reä àaám àöng múái vaâo àûúåc. ÚÃ trong thùæp haâng trùm nghòn àeân nïën saáng trûng. Vúå baác phuã

vaâng tûâ àêìu àïën chên, ngûå trïn ngai vaâng cao hún ngai vaâng trûúác nhiïìu, àêìu àöåi ba caái muä miïån bùçng vaâng, chung quanh coá àöng àaão giaáo sô. Hai bïn coá hai haâng nïën, cêy lúán nhêët to vaâ cao nhû ngoån thaáp lúán, cêy beá nhêët chó bùçng cêy àïìn nhaâ bïëp, caác vua chuáa thò

quyâ xuöëng hön giêìy baác gaái.

Baác ngùæm vúå röìi noái:

- Thïë laâ nhaâ trúã thaânh Giaáo hoaâng röìi nhó?

Truyïån cöí Grim 357

- Phaãi töi àaä laâ Giaáo Hoaâng röìi.

Baác àûáng ngêín ra ngùæm vúå y nhû nhòn mùåt trúâi. Möåt laát sau baác noái:

- Nhaâ laâ Giaáo hoaâng thò thñch lùæm nhó!

Vúå ngöìi im nhû khuác göî, chùèng àaáp.

Baác laåi noái tiïëp:

- Nhaâ naây, bêy giúâ àaä àûúåc laâm Giaáo hoaâng thò chùæc maän nguyïån röìi, khöng coân gò hún nûäa maâ mong.

- Àïí xem sao àaä.

Röìi vúå chöìng ài nguã. Nhûng vúå khöng sao nguã àûúåc vò loâng tham chûa thoãa cûá nghô maäi xem coá laâm gò hún àûúåc nûäa khöng. Chöìng ài caã ngaây mïåt, nguã möåt maåch àïën saáng. Coân vúå thò suöët àïm trùçn troåc khöng sao nguã nhùæm mùæt, tûúãng àïën caách laâm to hún nûäa maâ nghô khöng ra. Trúâi raång àöng, baác ngöìi nhöím dêåy tröng ra ngoaâi. Thêëy aánh nùæng chiïëu qua cûãa söí, baác nghô " Ûúác gò mònh sai khiïën àûúåc mùåt trúâi, mùåt trùng moåc". Baác beân lêëy khuyãu tay hñch vaâo chöìng maâ noái:

- Thêìy noá úi, dêåy ài tòm caá, baão caá töi muöën àûúåc y nhû chuáa trúâi.

Chöìng coân àang ngaái nguã nghe vúå noái, giêåt mònh ngaä xuöëng àêët. Baác ngúä laâ nghe lêìm, duåi mùæt, hoãi:

- Nhaâ vûâa noái gò thïë?

- Thêìy noá aå, nïëu töi khöng sai àûúåc mùåt trúâi mùåt trùng moåc, vaâ

nïëu töi thêëy mùåt trúâi mùåt trùng moåc maâ khöng theo lïånh töi thò töi khöng chõu àûúåc àêu. Nïëu chñnh töi khöng laâm cho mùåt trúâi mùåt trùng moåc thò töi seä khöng luác naâo yïn àêu.

Vúå nhòn chöìng vúái möåt con mùæt dûä túån, khiïën chöìng laånh toaát xûúng söëng vaâ noái:

- Thêìy noá ài ngay ài, töi muöën laâm Chuáa trúâi. Chöìng quyâ trûúác mùåt vúå, can:

- Nhaâ aå, caá khöng thïí laâm viïåc àoá àêu. Caá coá thïí laâm cho nhaâ

laâm nûä hoaâng, laâm Giaáo hoaâng laâ cuâng. Töi van nhaâ, nhaâ nïn biïët àiïìu, cûá laâm Giaáo hoaâng thöi.

Baác gaái khuâng lïn, xoäa toác tung ra, xeá aáo, àaåp chöìng theát lïn: Truyïån cöí Grim 358

- Töi khöng chõu nöíi nûäa, thêìy noá phaãi ài ngay ài!

Chöìng vöåi mùåc quêìn aáo, chaåy ra ài, nhû ngûúâi mêët trñ. Baäo êìm êìm, baác ài khöng vûäng bûúác. Nhaâ cûãa cêy cöëi rung àöång, nuái chuyïín àaá lùn xuöëng bïí. Trúâi àen töëi nhû mûåc, sêëm vang chúáp nhoaáng, bïí nöíi soáng àen kõt vaâ cao nhû gaác chuöng nhaâ thúâ, nhû nuái, trùæng xoáa boåt bïí.

Baác kïu lïn maâ cuäng khöng thïí nghe thêëy tiïëng goåi cuãa mònh.

- Caá úi caá, töi àaä ngùn maäi maâ Indïben vúå töi noái cûá ûúác mong möåt àiïìu.

- Àiïìu gò?

- Noá muöën laâm Chuáa trúâi.

- Baác vïì ài seä thêëy baác gaái laåi úã tuáp lïìu nhû xûa. Thïë laâ tûâ àoá hai vúå chöìng laåi cûá tuáp lïìu cuä maäi cho àïën ngaây nay.

Vúå baác àaánh caá thêåt tham lam, àuáng khöng naâo? Baâ ta tham lam àïën nöîi biïín caã cuäng phaãi giêån giûä. Ban àêìu chó laâ nhûäng gúån soáng nheå vaâ sau àoá dûä dùçn dêìn theo sûå àoâi hoãi caâng lúán dêìn cuãa baâ

vúå.

Truyïån cöí Grim 359

Àoáa höìng

Ngaây xûa coá möåt öng vua vaâ möåt baâ hoaâng hêåu ngaây naâo cuäng noái: "Ûúác gò mònh coá àûáa con!" maâ maäi vêîn khöng coá. Möåt höm hoaâng hêåu àang tùæm thò coá con ïëch úã dûúái nûúác nhaãy lïn noái:

- Àiïìu baâ mong ûúác bêëy lêu seä thaânh sûå thûåc. Hïët nùm nay baâ

seä sinh con gaái.

Lúâi ïëch tiïn tri quaã àuáng thêåt. Hoaâng hêåu sinh con gaái àeåp tuyïåt trêìn. Vua thñch lùæm, múã höåi lúán ùn mûâng. Vua múâi hoå haâng thên thuöåc, baån beâ, laåi múâi caã caác baâ muå àïën àïí hoå têån têm chùm soác, thûúng yïu con mònh.

Trong nûúác coá mûúâi ba baâ muå. Nhûng vua chó coá mûúâi hai caái àôa vaâng àïí múâi ùn, do àoá múâi thiïëu möåt baâ. Höåi heâ linh àònh. Luác tiïåc sùæp taân, caác baâ muå niïåm chuá mûâng àûáa beá nhûäng àiïìu kyâ laå: baâ àêìu chuác àûác haånh, baâ thûá hai chuác sùæc àeåp, baâ thûá ba cuãa caãi... cûá nhû vêåy chuác têët caã caác àiïìu coá thïí mú

ûúác àûúåc úã trêìn gian. Mûúâi möåt baâ vûâa dûát lúâi chuác tuång thò böîng baâ

muå thûá mûúâi ba bûúác vaâo. Baâ muöën traã thuâ vò khöng àûúåc múâi dûå

tiïåc. Baâ xùm xùm bûúác thùèng vaâo chùèng theâm nhòn ai, chaâo ai. Baâ

heát lïn:

- Cöng chuáa àïën nùm mûúâi lùm tuöíi seä bõ muäi quay súåi àêm phaãi maâ chïët.

Röìi baâ chùèng noái thïm nûãa lúâi, boã ài. Moåi ngûúâi chûa hïët kinh ngaåc thò baâ thûá mûúâi hai bûúác lïn. Baâ tuy chûa niïåm chuá chuác tuång nhûng cuäng khöng giaãi àûúåc lúâi chuá àöåc, maâ chó laâm nheå ài àûúåc thöi. Baâ noái:

- Cöng chuáa seä khöng chïët, chó nguã möåt giêëc daâi trùm nùm thöi. Vua muöën traánh cho con khoãi bõ naån ra lïånh cêëm keáo súåi trong caã nûúác. Têët caã nhûäng lúâi chuác cuãa caác baâ muå àïìu thaânh sûå thûåc: Truyïån cöí Grim 360

cöng chuáa àeåp, àûác haånh, nhaä nhùån, thöng minh, ai thêëy cuäng phaãi yïu.

Nùm êëy, cöng chuáa vûâa àuáng mûúâi lùm tuöíi. Möåt höm, vua vaâ

hoaâng hêåu ài vùæng, naâng úã nhaâ möåt mònh. Naâng ài khùæp cung àiïån àïí xem têët caã caác buöìng, thñch àêu taåt vaâo àoá. Sau cuâng naâng túái möåt lêìu cao. Naâng treâo lïn chiïëc thang xoaáy öëc chêåt heåp, túái möåt cûãa nhoã. ÖÍ khoáa coá cùæm möåt chiïëc chòa àaä gó, naâng cêìm chòa quay thò cûãa múã tung ra. Trong buöìng coá möåt baâ giaâ ngöìi trïn têëm ghïë

nhoã àang chùm chuá keáo súåi.

Naâng noái:

- Chaâo baâ. Baâ laâm gò àêëy?

Baâ laäo gêåt guâ àaáp:

- Baâ keáo súåi àêy.

- Caái gò nhaãy nhanh nhû cùæt thïë kia húã baâ?

Naâng cêìm lêëy xa àõnh keáo súåi. Vûâa súâ àïën thò lúâi chuá thûåc hiïån, naâng bõ muäi quay àêm vaâo tay.

Naâng ngaää ngay xuöëng giûúâng vaâ nguã mï mïåt. Têët caã cung àiïån àïìu nguã. Vua vaâ hoaâng hêåu vûâa vïì, múái bûúác chên vaâo buöìng àaä

nhùæm mùæt nguã. Caã triïìu àònh cuäng lùn ra nguã. Ngûåa trong chuöìng, choá ngoaâi sên, böì cêu trïn maái nhaâ, ruöìi trïn tûúâng, àïìu nguã. Caã

ngoån lûãa àang chêåp chúân trïn bïëp cuäng nguã yïn. Thõt quay cuäng ngûâng xeâo xeâo. Baác àêìu bïëp thêëy chuá phuå bïëp àaäng trñ àang keáo toác chuá cuäng buöng ra nguã. Gioá lùång yïn trïn cêy trûúác lêu àaâi, khöng möåt chiïëc laá naâo rung.

Buåi gai moåc quanh möîi ngaây möåt rêåm, phuã kñn caã lêu àaâi, khöng coân thêëy gò nûäa, caã àïën laá cúâ trïn maái cuäng khöng thêëy. Röìi úã

trong miïìn êëy, nhên dên truyïìn tuång laâ coá Àoáa Höìng xinh àeåp àûúng nguã triïìn miïn. Ngûúâi ta goåi cöng chuáa laâ Àoáa Höìng. Thónh thoaãng caác Hoaâng tûã nghe kïí chuyïån àõnh chui qua buåi vaâo lêu àaâi nhûng khöng nöíi vò buåi gai nhû coá tay, nùæm chùåt hoå laåi khiïën hoå bõ

mùæc ngheän.

Nùm thaáng tröi qua àaä nhiïìu. Möåt höm laåi coá möåt Hoaâng tûã túái nûúác naây. Chaâng nghe möåt öng laäo kïí laåi laâ trong toâa lêu àaâi sau buåi gai coá naâng cöng chuáa tïn laâ Àoáa Höìng nguã triïìn miïn àaä àûúåc trùm nùm.

Truyïån cöí Grim 361

Vua, hoaâng hêåu vaâ caã triïìu àònh cuäng àïìu nguã caã. Öng laäo coân baão laâ theo lúâi töí phuå àïí laåi thò àaä coá nhiïìu Hoaâng tûã tòm caách chui qua buåi rêåm nhûng bõ mùæc laåi úã àêëy.

Chaâng liïìn baão:

- Töi khöng súå, töi muöën chui vaâo tòm naâng Àoáa Höìng xinh àeåp. Öng laäo hïët sûác can ngùn, chaâng nhêët àõnh khöng nghe. Thúâi haån trùm nùm àaä qua. Àaä àïën luác Àoáa Höìng tónh giêëc. Hoaâng tûã àïën gêìn buåi gai thò chó thêëy toaân nhûäng àoáa hoa to tûúi àeåp tûå àöång giaän löëi àïí chaâng khoãi bõ thûúng. Chaâng ài röìi thò buåi cêy kheáp laåi. ÚÃ sên lêu àaâi, chaâng thêëy ngûåa vaâ nhûäng con choá löëm àöëm àang nùçm nguã. Chim böì cêu ruä àêìu vaâo caánh àêåu trïn maái nhaâ. Chaâng vaâo cung thò thêëy ruöìi bêåu trïn tûúâng nguã, baác àêìu bïëp coân giú tay nhû àõnh toám lêëy chuá phuå bïëp. Coân cö hêìu gaái thò àûúng ngöìi laâm löng con gaâ àen. Chaâng ài vaâo cung àiïån chñnh thò thêëy caã

triïìu àònh àïìu nguã. Chaâng laåi tiïëp tuåc ài. Im lùång nhû túâ. Coá thïí

nghe thêëy húi thúã cuãa chaâng. Sau chaâng túái möåt toâa lêìu, múã cûãa vaâo möåt phoâng nhoã laâ núi Àoáa Höìng àang nguã. Naâng nùçm tröng àeåp löång lêîy. Chaâng khöng rúâi mùæt ra àûúåc, quò xuöëng hön. Chaâng vûâa àuång möi thò Àoáa Höìng múã mùæt, nhòn chaâng tròu mïën. Hai ngûúâi dùæt nhau xuöëng lêìu. Vua, röìi hoaâng hêåu vaâ caã triïìu àònh àïìu tónh dêåy, giûúng mùæt nhòn nhau. Ngûåa ngoaâi sên àûáng lïn quêîy mònh; choá sùn nhaãy lïn ngoe nguêíy àuöi; böì cêu trïn maái nhaâ

vûún cöí ngoác àêìu nhòn quanh röìi bay qua caánh àöìng; ruöìi bêåu trïn tûúâng laåi tiïëp tuåc boâ; lûãa trong bïëp buâng lïn, chêåp chúân vaâ àun thûác ùn, thõt quay laåi xeâo xeâo, baác àêìu bïëp taát chuá phuå bïëp möåt caái baåt tai laâm hùæn kïu lïn, caác cö hêìu laâm nöët löng gaâ. Lïî cûúái cuãa Hoaâng tûã vaâ naâng Àoáa Höìng àûúåc töí chûác linh àònh. Hai vúå chöìng söëng suöët àúâi sung sûúáng.

Baåch Tuyïët àûúåc Hoaâng Tûâ àaánh thûác sau giêëc nguã möåt trùm nùm. Lúâi nguyïìn àöåc aác cuãa baâ muå thûá mûúâi ba bõ hoáa giaãi, naâng xûáng àaáng àûúåc hûúãng haånh phuác.